Mardin Artuklu University Institutional Repository
Not a member yet
5052 research outputs found
Sort by
Zawiya (Zêw) Culture in the Kerboran Region and the Legends Told About It: Sheikh Momina and Sheikh Mehmûr Zawiyas
No full textZêw, ji wan merasîman re tê gotin ku bi amanca bîranîna kesayetên dînî, salê carekê bi şêweya mihrîcana gel li ser gorên wan tên lidarxistin. Rîtûelên zêwêji bo xurtkirina hezkirinê ya di navbera însanan de û di parvekirina jiyaneke hevpar a civakî de roleke pir giring dilîzin. Ev kevneşopî bêhtir li herêma “Torê” berbelav e. Ev rîtûelên wek festîvalan heta salên 90î jî bi kêf û coş dihatin lidarxistin û pîrozkirin lê di roja me de ev çanda qedîm qels bûye û hêdî hêdî tê jibîrkirin. Lê hebûna efsaneyan sedema nejibîrkirina vê kevneşopîyê ye.
Li herêma Kerboranê ji bo wan kesên ku her sal zêwa wan tê lidarxistin gelek efsane tên gotin, ji ber vê jî Kerboran yek ji wan deveran e ku çanda zêwê her çiqasî hêza wê kêm bûbê jî hîn jî pir berbelav e. Ji ber vê yekê,em di vê xebatê de li ser zêwên li herêma Kerboranê sekinîn û heta ji destê me hat me ew efsaneyên ku tên vegotin berhev û deşîfre kirin.
Xebata me ji sê beşan pêk tê. Di beşa yekem de, em li ser dîrok û taybetîyên herêma Kerboranê sekinîn ji ber ku sînorê xebata me herêma Kerboranê bû. Di beşa duyem de em li ser pênaseya têgihên efsane û zêwê sekinîn û heta ji destê me hat me pêwendîya di navbera wan de rave kir. Di beşa sêyem û dawî de jî me behsa Zêwa Şêx Momina û Zêwa Şêx Mehmûr kir û efsaneyên ku derbarê wan de tên vegotin nîşan dan. Dawîyê jî me xebata xwe bi encam û nîşandana çavkanîyan qedand. Di dawîya vê xebatê de em gîhaştin vê encamê; efsane pêşî li ser kesên pîroz hatine vegotin lê paşî bi belavbûna wan a di navbera gel de bûne sedema derketina çanda zêwan û bi berbelavbûna vê çandê re efsaneyên nû nizilîne û me dît ku carinan van efsaneyan forma xwe guhertine û bûne çîrok.Zêw is the name given to the commemoration ceremonies held in the form of a festival once a year in the graves of religious figures. These ceremonies have a great role in strengthening the feelings of love and respect between people and in creating a common life based on sharing. This tradition is mostly common in the “Tor” region. These rituals were celebrated in a festive mood until the 90s, but today we see that they are fading into oblivion.
Although they are not celebrated as before, we still see this event being held every year in the Kerboran region. Almost no tangible work has been done on “Zêws” so far, so I decided to do this work on this subject, which is still celebrated in the Kerboran region and has thousands of legends. This study aims to talk about two zêws celebrated in the Kerboran region and to compile and decipher the legends about the people whose Zêws are celebrated.
This study consists of three parts. In the first part of our study, the history and features of Dargeçit (Kerboran) district are included. The second chapter includes the definition of the concepts of legend and Zêw and explanations on these concepts. In the last and third part of this work, there are two Zêws (Zêwa Şêx Momina and Zêwa Şêx Mehmûr) that are still celebrated in Dargeçitte (Kerboran) and the legends told in the region for the people whose zêw event is organized. Our study ends with conclusion and bibliography. Our study ends with conclusion and bibliography. As a result of this study, we came to the following conclusion; The legends first told for the holy people later became instrumental in the formation of the Zêw culture, then new legends were formed with the spread of this culture among the people and some of these legends changed form and turned into stories
Resilience and mental health literacy mediate the effect of caregiver burden on internalized stigma among mothers of children with disabilities
No full textThis study explores the mediating role of psychological resilience and mental health literacy in the relationship between caregiver burden and internalized stigma among mothers of children with disabilities (CWD). A sample of 252 mothers completed measures assessing these variables. Results showed significant correlations between psychological resilience, caregiver burden, mental health literacy, and internalized stigma. Mediation analyses indicated that psychological resilience and mental health literacy partially mediated the relationship between caregiver burden and internalized stigma. These findings highlight the importance of enhancing psychological resilience and mental health literacy to alleviate caregiver burden and reduce internalized stigma among mothers of CWD
ORGANİK ÇELTİK TARIMI POTANSİYELİ, KARŞILAŞILAN ZORLUKLAR VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
No full textTürkiye’de hızlı nüfus artışı ve artan temel gıda ihtiyacı ile birlikte
kimyasal girdilerin yaygın kullanımının neden olduğu ekolojik tahribat
hissedilmeye başlanmış olsa da organik tarıma olan ilgi her geçen gün
artmaktadır (Ceritoğlu ve ark., 2019; Soysal ve Erman, 2020). Söz konusu bu
ilginin temel nedeni, organik üretimin konvansiyonel tarıma göre sadece ürün
miktarı artışının değil, aynı zamanda kaliteli ve sağlıklı ürünler üretmeyi
hedefleyen alternatif bir üretim modeli olmasıdır. Türkiye’ de 2005 yılından
itiraben organik tarım potansiyeli ivme kazanmıştır. Kuru incir ve üzümle
başlayan organik tarım süreci ilerleyen yıllarda tıbbi aromatik bitkiler,
baklagiller, ceviz, kuru kayısı, buğday, kuru üzüm, zeytin, fındık, antep fıstığı,
pamuk, üzümsü meyveler ile yaş meyve ve sebze gibi katma değere sahip
ürünlerimizin organik tarım metotlarına uygun şekilde üretimiyle
geliştirilmiştir. Katma değere sahip organik ürünlerimizin yanında çeltiğin de
dünyanın ihtiyaç duyduğu en önemli temel besin kaynakların arasında olduğu
göz önüne alındığında, organik çeltik tarımı son yıllarda önem kazanmıştır.
Çeltiğin, organik tarım metodları gözönünde bulundurularak yapıldığında hem
üretici ailelere hem de ülke ekonomisine önemli katkılar sağlayacağı
bilinmektedir. Bu amaçla Türkiye’deki organik çeltik tarımı potansiyelini
kavramsal ve yöresel olarak açıklamak suretiyle yerel çeltik çeşitlerinin
durumu, ülkemizin muhtelif yerlerinde sürdürülen organik çeltik tarımında
üreticilerin yetiştirme koşulları ile karşılaştıkları zorluklar ele alınmıştır.
Ayrıca organik çeltik pazarındaki sorunları tespit edilmiş çözüm önerileri
sunulmuştur
The prognostic value of ORBIT risk score in predicting major bleeding in patients with acute coronary syndrome
No full textBackground: The most significant adverse effect of antithrombotic medication in acute coronary syndrome (ACS)
is major bleeding, which is related to increased mortality. Studies on ORBIT risk score in predicting major
bleeding in ACS patients are limited.
Objective: This research aimed to examine whether the ORBIT score calculated at the bedside can identify major
bleeding risk in patients with ACS.
Methods: This research was retrospective, observational, and conducted at a single center. Analyses of receiver
operating characteristics (ROC) were utilized to define the diagnostic value of CRUSADE and ORBIT scores. The
predictive performances of the two scores were compared using DeLong's method. Discrimination and reclassification performances were evaluated by the integrated discrimination improvement (IDI), and net reclassification improvement (NRI).
Results: The study included 771 patients with ACS. The mean age was 68.7 ± 8.6 years, with 35.3 % females. 31
patients had major bleeding. Twenty-three of these patients were BARC 3 A, five were BARC 3 B, and three were
BARC 3 C. Bleeding history [OR (95 % CI), 2.46 (1.02–5.94), p = 0.021], hemoglobin levels [OR (95 % CI), 0.54
(0.45–0.63), p 74 years [OR (95 % CI), 1.03 (1.01–1.06), p = 0.039] were independent
predictors of major bleeding. The ORBIT score was an independent predictor of major bleeding in the multivariate analysis: continuous variables [OR (95 % CI), 2.53 (2.61–3.95), p < 0.001] and risk categories [OR (95 %
CI), 3.06 (1.69–5.52), p < 0.001]. Comparison of c-indexes for major bleeding events revealed a non-significant
difference for the discriminative ability of the two tested scores (p = 0.07) with a continuous NRI of 6.6 % (p =
0.026) and an IDI of 4.2 % (p < 0.001).
Conclusion: In ACS patients, the ORBIT score independently predicted major bleeding
Mardin İzzetpaşa Jandarma Karakolu
No full textMardin İzzetpaşa Jandarma Karakolu binasının inşası, giriş kapısının üzerindeki kitabesinde yer alan tarihe göre 29 Ekim 1929 tarihinde tamamlanmıştır. Bina eski Diyarbakır-Mardin yönündeki farklı yönlere giden yolların birleşiminde, yüksekçe bir konumda yer alan yol karakolu binası olarak kullanılmıştır. Günümüzde işlevini yitirmiş olup kullanılmamaktadır. Yapı tarihi kent merkezine 7 kilometre uzaklıkta, şehrin yeni yapılaşma alanları ile bağların bulunduğu Zınnar bahçelerinin arasındaki bir konumdadır. Taban alanı yaklaşık 140 metrekare olan yapı iki katlıdır. Yapının plan şeması kare ve köşesinde kesiştiği dairesel bir biçimden oluşmaktadır. Yapı özgün kütle ve cephe düzeni özelliklerini korumaktadır. Yapıdaki en geniş mekânın döşemesi kesilmiş olup, duvardaki izlerinden yapım tekniği izlenebilmektedir. Mardin geleneksel mimarisinde sivil ve anıtsal yapılarda görülen 1 metre kalınlığındaki taş duvarlar ve tonoz olarak örülen döşemeler yerine yapıda, 60 cm kalınlığındaki taş duvarlar ve döşeme olarak da demirle beton malzeme kullanımı görülmektedir. Ayrıca yapıda silme, kemer, niş gibi geleneksel bezemeli taş işçiliğiyle yapılan, iç mekân ve cephelerde yer alan mimari öğeler de bulunmamaktadır. Dönemindeki çağdaş ve geleneksel malzemelerle yapım tekniklerinin bir arada kullanılması, yalın cephe tasarımı, demir ray ve traverslerin yeniden kullanılarak yapının yatay taşıyıcı elemanlarını oluşturması gibi özellikleriyle de yapı, Mardin geleneksel mimarisinden farklılaşmakta, kentin mimari mirasına çeşitlilik ve zenginlik katmaktadır
Activity of nanosized copper-boron alloys against Phytophthora species
No full textThis study aimed to evaluate the antifungal activity of copper-boron (Cu-B) nanoalloys against a range of Phytophthora species, including P. capsici, P. citrophthora, P. palmivora, P. cinnamomi, P. nicotianae, P. cactorum, P. plurivora, P. inundata, and P. megasperma. The nanoalloys were synthesized via mechanical alloying under an argon atmosphere, resulting in the formation of nanocrystalline Cu-B nanoalloys with irregular morphology and particle sizes ranging from 50 to 240 nm. At a concentration of 250 µg mL−1, the Cu-B nanoalloys demonstrated complete inhibition of mycelial growth, sporangium production, and zoospore germination in all tested Phytophthora species. The EC50 values for mycelial growth ranged from 28.02 to 120.17 µg mL−1, while for sporangium production and zoospore germination, they were below 10 µg mL−1. Furthermore, the nanoalloys exhibited fungicidal activity against specific Phytophthora species, such as P. capsici, P. citrophthora, P. inundata, and P. megasperma, at concentrations of 100, 250, 250, and 250 µg mL−1, respectively. Notably, the Cu-B nanoalloys displayed significant protective and curative effects on tuber rot severity in P. nicotianae-inoculated potatoes, resulting in reductions of 94.13% and 92.61% compared to the control, respectively, at a concentration of 10 µg mL−1 (P < 0.05). These findings highlight the potential of Cu-B nanoalloys as a promising fungicide for the management of plant diseases caused by Phytophthora spp
Effects of spinal stabilization exercises focusing on the pelvic floor in women with overactive bladder
No full textIntroduction and hypothesis: The objective was to investigate the effects of spinal stabilization exercises (SSEs) focusing on the pelvic floor with regard to urinary symptoms, pelvic floor muscle strength (PFMS), core stability, quality of life (QoL), and perception of subjective improvement (PSI) in women with overactive bladder (OAB).
Methods: Patients were randomly divided into SSE (n=23) and control (n=24) groups. The SSE group received SSEs focusing on the pelvic floor for 3 days a week for 8 weeks and recommendation. The control group received only recommendation. Before (BT) and after treatment (AT), urinary symptoms were evaluated with Overactive Bladder Questionnaire-Version 8 (OAB-V8) and bladder diary. PFMS, core stability, and QoL were assessed using the Modified Oxford Scale (MOS), Sharman test, and King's Health Questionnaire (KHQ) respectively. AT, PSI with a Likert-type scale, and compliance with recommendations using a visual analog scale were assessed.
Results: The OAB-V8 and the KHQ scores, the number of voids per day and voids per night decreased and the MOS and the Sharman scores increased in the SSE group (p<0.05). In the control group, the OAB-V8 and incontinence effect, social limitations, emotional state, and sleep sub-dimension scores related to KHQ decreased (p<0.05). The OAB-V8, role and physical limitations, emotional state, and sleep sub-dimension scores decreased more, and the MOS, the Sharman, the PSI, and the compliance with recommendations scores increased more in the SSE group than in the control group (p<0.05).
Conclusions: The SSEs focusing on the pelvic floor improved urinary symptoms, PFMS, core stability, QoL, and PSI. This exercise approach may be beneficial in the management of OAB
Characterization of Durum Wheat (Triticum durum L.) Landraces Regarding to Some Agronomic Traits
No full textBu çalışma, 2019-2020 buğday yetiştirme sezonunda Mardin ili Artuklu İlçesi yağışa dayalı şartlarında Augmented Deneme Desenine göre planlanarak Güneydoğu Anadolu Bölgesine özgü 80 adet yerel makarnalık ve 10 adet standart çeşit kullanılarak yürütülmüştür. Deneme, her blokta 20 adet yerel genotip ve 10 adet kontrol çeşit olacak şekilde düzenlenmiştir. Güneydoğu Anadolu Bölgesine özgü bu yerel makarnalık çeşitlerin karakterizasyonunun amaçlandığı çalışmada; yerel buğday çeşitlerinin ve kontrol çeşitlerinin alınan gözlemleri sırasıyla tane verimi 229 kg/da- 371 kg/da; biyolojik verimleri 1313 kg/da –1218 kg/da; bin tane ağırlıkları 42.9 g – 40.15 g, başaklanma gün sayısı 117.8 gün-111 gün; protein oranı % 18.02 - % 14.94 arasında değişmiştir. Elde edilen verilere göre, yerel buğday çeşitlerinin bitki boyu, biyolojik verim, tanede protein oranı bakımından kontrol çeşitlerinden daha yüksek değerlere sahip olduğu tespit edilirken, tane verimi bakımından ise kontrol çeşitlerin daha yüksek değerlere sahip olduğu tespit edilmiştir. Yerel çeşitlerin, modern ıslah çeşitlerine göre daha geç başaklandığı ve yeşil kalma süresinin daha uzun olduğu gözlemlendiği çalışmada, yerel çeşitlerin daha çok kışlık gelişme tabiatına sahip özellikler taşıdığı, özellikle tanede protein oranın ve biyolojik verimin artırılması çalışmalarında gen kaynağı olarak kullanılabilecek çok sayıda potansiyel yerel çeşit olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen verileri GGE biblot analiz metodolojisine göre değerlendirilmiş, yapılan değerlendirmede, tane verimi (TV), başakta tane sayısı (BSTS), başakta tane ağırlığı bakımından ST8 (kontrol) G80 (yerel) genotipleri en yüksek değerlere sahip olmuşlardır. Yerel genotipler bin tane ağırlığı (BTA), peduncle uzunluğu (PU), bitki boyu, tanede protein oranı (TPO), biyolojik verim (BV) ve başaklanma gün sayısı (BGS) bakımından daha yüksek değerlere sahip olurken, bu özellikler açısından G8 (yerel) en yüksek değerlere sahip olmuştur. İncelenen özellikler bakımından geniş bir varyasyona sahip olduğu tespit edilen bu yerel çeşitlerinin korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması konusunun önemli olduğu ve aynı zamanda ulusal ve uluslararası buğday ıslah programlarında kullanılabilecek yararlı özelliklere sahip olduğu tespit edilmiştir.This research was conducted in 2019-20 wheat growing season under rainfall condition of Mardin - Artuklu province. 80 durum wheat landraces originated from Southeast Anatolia and 10 registered durum wheat cultivars were evaluated according to Augmented Trail Design. 20 landraces and 10 cultivars were used for each bloc. We determined large variations in durum wheat landraces for observed traits. Results indicated that mean of observed traits of landraces and varieties were ranged between 229 kg/da - 371 kg/da for grain yield; 1313 kg/kg – 1218 kg/kg for biomass, 18.02 % - 14.94 % for grain protein content. Mean thousand kernel weight of landraces and standard varieties changed between 42.9 g and 40.15 g; heading days ranged from 117.8 to 111 days respectively. According to observed data, landraces had longer heading days and grain stage and also higher grain protein content and biomass compare to standard varieties. Results of this study showed that landraces has high potential to increase biomass and grain protein content and they can be used as a genitor in wheat breeding programs to improving desirable durum wheat genotypes. Observation according to GGE biplot methodology (which-won-where) indicated that ST8 (Check) and G80 (landrace) have high values for grain yield, number of seed pers spike, seed weight per spike while G8 (landrace) showed high values for thousand grain weight, length of peduncle, plant height, grain protein content, biomass and heading days. Obtained results from this study indicated that landraces should be preserved for sustainable agriculture activities specially for marginal areas, also they have high diversity and useful traits for national and international wheat breeding programs
Byung-Chul Han, Enfokrasi: Dijitalleşme ve Demokrasinin Krizi, Ketebe Yayınları
No full textİktidar, toplum, özne, kamusal alan ve demokrasi meselesi sosyal bilimcilerin
üzerinde durduğu önemli konulardır. Düşünürler bu olguların ne olduğu üzerine,
aralarında nasıl bir ilişki olduğuna dair sorunsallaştırmalar ve bunlara yönelik teorik
çalışmalar yapmışlardır. Toplumsal dünyanın değişim ve dönüşümünü sağlayan
önemli parametreler vardır. Bunlardan en önemlisi dijitalleşmedir. Dijitalleşme ile
birlikte iktidar, toplum, özne ve kamusal alan kavramı ciddi anlamda bir değişim ve
dönüşüm yaşamaktadır. Bu değişimin yaşanması doğrudan demokrasi kültürünü
de etkilemektedir
Predicting the mortality in patients with carotid artery stenosis by monocyte to high density lipoprotein ratio
No full textIntroduction: Background: Monocytes, which produce a variety of cytokines and molecules,
interact with platelets and endothelial cells, causing inflammatory and thrombotic pathways to
become worse. Macrophage migration and oxidation of low-density lipoprotein cholesterol
molecules are both inhibited by high-density lipoprotein cholesterol (HDL-C). HDL-C
neutralizes monocytes' pro-inflammatory and pro-oxidant effects through several mechanisms.
As a result, characteristics like the monocyte to HDL-C ratio (MHR) may reveal a patient's
inflammatory status. Objective: The development of carotid artery stenosis (CAS) is influenced
by inflammation, oxidative stress, and endothelial dysfunction. Recent research suggests that
inflammatory biomarkers are important for assessing mortality in carotid artery stenosis. This
study aims to determine the association between MHR and mortality after carotid artery stenting.
Tools and Method: We enrolled 260 patients with CAS who underwent carotid artery stenting
between 2019 and 2021. MHR was calculated using the formula: the monocyte value dividing by
the high-density lipoprotein cholesterol value. According to 30-day mortality, the patients were
divided into two groups; surviving and non-surviving. Monocyte counts, HDL-C, and MHR
values were compared between the groups.
Results: The patient group had significantly higher monocyte counts and lower HDL levels than
the control group, resulting in higher MHR values. In addition, non-surviving patients had a
higher monocyte count and MHR value, as well as a lower HDL-C level (p<0.001). In patients
with CAS, the MHR value was also found to be a significant independent determinant of 30-day
mortality (p<0.001). MHR had the optimum cut-off value of 17.52 with 78.3% sensitivity and
83.4% specificity (AUC:0.724, p<0.001) for predicting 30-day mortality in patients with CAS.
Comparison of the monocyte count, HDL level, and MHR value according to the mortality
within the 30 days.
Non-surviving
group
n=48
Surviving group
n=212
P-values
Monocyte (x109
µL) 915.42±53.21 524.03±9.98 <0.001
HDL-C (mg/dL) 37.03±1.16 46.22±0.9 <0.001
MHR 18.86±5.25 12.21±2.21 <0.001
Values are presented as mean ± SD and median [interquartile range]. HDL-C; high-density
lipoprotein cholesterol, MHR; monocyte to high-density lipoprotein ratio.
Discussion: Conclusion: In patients with CAS, a high MHR value was found to be an
independent predictor of 30-day mortality