Mardin Artuklu University Institutional Repository
Not a member yet
5052 research outputs found
Sort by
The effect of different drying applications on essential oil yield and composition in sater (Satureja hortensis L.)
No full textBu araştırma, 2020 yılında Mardin ekolojik koşullarında sater (Satureja hortensis L.) bitkisinde farklı kurutma uygulamalarının uçucu yağ oranı ve kompozisyonuna etkisini tespit etmek amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada 8 farklı kurutma yöntemi (Güneşte, Gölgede, 50 ºC 96 saat etüvde, 50 ºC 72 saat etüvde, 40 ºC 96 saat etüvde, 40 ºC 72 saat etüvde, 35 ºC 96 saat etüvde, 35 ºC 72 saat etüvde) kullanılmıştır. Uçucu yağ hidrodistilasyon yöntemi ile elde edildikten sonra uçucu yağ bileşenleri GC-MS cihazı ile analiz edilmiştir. Bu araştırmada elde edilen sonuçlara göre; en yüksek uçucu yağ oranı %2.85 ile gölgede kurutma uygulamasından, en düşük uçucu yağ oranı %1.35 ile 35°C 72 Saat etüvde kurutma uygulamasından elde edilmiştir. Uçucu yağ ana bileşenleri carvacrol, ? –terpinene, p-cymene olmuştur. En yüksek carvacrol oranı %44.99 güneşte kurutmada uygulamasından elde edilirken en düşük %30.11 oranı ile 35 ºC 72 Saat etüvde kurutma uygulamasından elde edilmiştir. En yüksek ? -terpinene oranı %32.57 ile gölgede kurutma uygulamasında elde edilirken en düşük oran ise %4.33 ile 35 ºC 72 Saat etüvde kurutma uygulamasından elde edilmiştir. En yüksek p-cymene oranı %38.02 ile 35 ºC 72 Saat etüvde kurutma uygulamasından elde edilirken en düşük oran ise %7.06 ile güneşte kurutma uygulamasından elde edilmiştir. Bu çalışmada, Sater (Satureja hortensis L.) uygulanan farklı kurutma yöntemlerinin uçucu yağ kompozisyonu üzerinde önemli bir etkisi olduğu belirlenmiştir.This research was carried out to determine the effect of different drying treatments on essential oil content and composition of sater (Satureja hortensis L.) plant in Mardin ecological conditions in 2020. Eight different drying methods (sun, shade, the oven at 50 ºC for 96 hours, the oven at 50 ºC for 72 hours, the oven at 40 ºC for 96 hours, the oven at 40 ºC for 72 hours, the oven at 35 ºC for 96 hours, the oven at 35 ºC for 72 hours) were used. Essential oil rate was obtained by hydrodistillation method, essential oil components were determined by capillary GC-MS. According to the results; The highest essential oil rate was obtained from 2.85% drying in the shade, the lowest essential oil rate was obtained from 1.35% drying in oven at 35°C for 72 hours. The main components of the essential oil were carvacrol, ?-terpinene, p-cymene. The highest rate of carvacrol was obtained from the application of 44.99% in sun drying, while the lowest rate of 30.11% was obtained from the application of drying in oven at 35 ºC for 72 hours. The highest ?-terpinene ratio was obtained with 32.57% in the shade drying, while the lowest ratio was obtained with 4.33% in the application of drying in oven at 35 ºC for 72 hours. The highest p-cymene ratio was obtained with 38.02% from the application of drying in oven at 35 ºC for 72 hours, while the lowest ratio was obtained from the application of sun drying with 7.06%. In this study, it was determined that different drying methods had a significant effect on the essential oil composition of Sater (Satureja hortensis L.
Herbalists and herbs in Southeastern Anatolia of Turkey
Get PDFIn this study, interview technique (face to face) was used to collect data from 56 herbalists in three provinces of the Southeastern Anatolia Region of Turkey (Mardin, Diyarbakir and Sanliurfa). The main purpose of the study was to determine the education level, learning methods of their job, professional experiences, the parts of the plants used and the problems of the herbalists. The average age of the herbalists were 41,7 and majority of them had a high school diploma. They learned this job mainly from older family members or working at the herbal shop. They mainly obtained their products from local people and wholesalers. Especially spices, food supplements, treatments, cosmetic and weight loss products were sold by herbalists
The Bibliography of Masters and Doctoral Theses in the Depart- ments of Kurdish Language and Literature and Kurdish Language and Culture (2012-2020)
Get PDFBu makale, 2012-2020 yılları arasında Türkiye’de Kürt Dili ve Edebiyatı ile Kürt Dili ve Kültürü bölümlerinde hazırlanan dokto- ra ve yüksek lisans tezlerini kapsamaktadır. Bu çalışmayı yazarken amacımız, bu tezlerle ilgili bir bibliyografya hazırlamak ve bunları kullanmak isteyenlerin kolayca erişebilmesi için konusuna göre kategorize etmektir. 2018 yılına kadar bu tür tezlerin bibliyografyası ha- zırlanmış olsa da son iki yılın doktora tezleri ve pek çok yüksek lisans tezinden sonra yeni bir çalışma yapmayı uygun bulduk. Bu yazı- mızda Kurmanci, Zazaca ve birkaç tane Sora- ni tezine yer verdik, bunları bölümler halinde kategorize ettik.Ev gotar li ser tezên master û doktorayê ye ku di nav- bera salên 2012 û 2020an de, di beşên Ziman û Edebiya- ta Kurdî û Ziman û Çanda Kurdî de yên li Zanîngehên Tir- kiyeyê hatine amadekirin. Armanca me ji bo nivîsandina vê xebatê ew e ku em bîbliyografyayekê li ser van tezan amade bikin û li gorî biwaran wan rêz bikin ku kesên dixwazin ji wan îstîfade bikin bi rihetî xwe bigihîninê. Herçiqas bîbliyografyaya tezên heta sala 2018an berê hatibû çêkirin jî, me guncan dît ku piştî tezên doktorayê û gelek tezên masterê ên van herdu salên dawî, em xebateke din çêbikin. Me di vê gotarê de cih da tezên kurmancî, zazakî û çend hebên soranî û ew beş bi beş kategorîze kirin
Covid-19 Pandemisinin İşsizlik Üzerine Etkileri: Türkiye-AB Karşılaştırması
No full textDünya Sağlık Örgütü 11 Mart 2020’de Covid-19’u bir pandemi olarak tanımlamıştır
Kırsal Alanda Yaşayan Yaşlılarda Sosyal Dışlanma: Sosyodemografik Değişkenlerle İlişkiler
Get PDFBu çalışma, Türkiye’de kırsal alanda yaşayan yaşlı bireylerin yaşadıkları sosyal dışlanma durumlarını çeşitli sosyodemografik değişkenlerle açısından incelenmesini amaçlamaktadır. Çalışmadan elde edilen verilerin ve ortaya konulan önerilerin başta alan çalışanları olmak üzere, politika yapıcılara, öğretmenlere katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Bu çalışma, tarama modelinin kullanıldığı nicel bir araştırmadır. Araştırmanın örneklemini Bingöl’de nüfusu on binin altında olan yerleşim yerlerinde ikamet eden 276 yaşlı birey oluşturmaktadır. Bu çalışmada veri toplama aracı olarak; araştırmacılar tarafından hazırlanan sosyo-demografik anket formu ve Yaşlılarda Sosyal Dışlanma Ölçeği kullanılmıştır. Veriler ANOVA, Tukey, t testi ve çoklu regresyon ile analiz edilmiştir. Kırsal alanda yaşayan yaşlıların sosyal dışlanma puanlarında farklılaşmaya yol açan faktörler; gelir durumu, eğitim düzeyi, sağlık durumları ve bir ulaşım aracına sahip olma durumudur. Kurulan çoklu regresyon modelinde araba durumu, sağlık durumu ve aylık gelirin sosyal dışlanma düzeyi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışmanın çıktıları, kırsal alanda yaşayan yaşlılara uygulanacak sosyal politikalar geliştirilmesine yönelik kılavuzlar da sağlamaktadır
KÜLTÜR TURİSTLERİNİN SEYAHAT MOTİVASYONLARININ BELİRLENMESİ: MARDİN ÖRNEĞİ
Get PDFKültür turizmine duyulan yoğun ilgi her geçen gün artmakta ve kültürel amaçlar küresel olarak
seyahatlerin önemli bir kısmını oluşturmaktadır. Dünyanın en büyük endüstrilerinden birisi olan
turizm endüstrisinin önemli bir kısmını kapsayan kültür turizmi, destinasyonlar için önemli bir gelir
kaynağı haline gelmiştir. Bu bağlamda kültür turizmine katılanların seyahat motivasyonlarını
anlamak bu pazarı hedef almak isteyen destinasyonlar için önem arz etmektedir. Mardin, kültür
turizmi açısından zengin kaynaklara sahip olmakla beraber Anadolu’nun önemli kültür turizmi
destinasyonları arasındadır. Bu araştırmanın amacı Mardin’e gelen kültür turistlerinin seyahat
motivasyonlarını tespit etmektir. Araştırmada veri toplama aracı olarak anket tekniği kullanılmış
olup 492 kullanılabilir anket toplanmıştır. Elde edilen verilere betimsel istatistikler, t-testi, ANOVA
ve faktör analizi uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre Mardin’e gelen kültür turistlerinin
seyahat motivasyonlarında rahatlama, Mardin kültürü, bağlanma ve faydacılık, sosyalleşme,
Mardin kent dokusu, yerel halkı tanıma, sosyal statü ve hoş vakit geçirme olmak üzere 8 boyut
tespit edilmiştir. Katılımcıların demografik değişkenleri, gezi davranışları ile tespit edilen
motivasyon boyutları arasında anlamlı farlılıklar tespit edilmiştir. Mardin’i ziyaret eden kültür
turistlerinin başlıca motivasyonları fiziksel ve zihinsel olarak rahatlamakla beraber, Mardin
kültürünü deneyimlemek olarak belirlenmiştir
The Effect Of Dıfferent Sowıng Tımes On Fresh Ear Yıeld And Yıeld Components In Sweet Corn (Zea Mays L. Saccharata Sturt.) Varıetıes
No full textThis study was carried out to investigate the effects of different sowing times on duration of tasselling, plant height, first ear height, ear length, ear diameter, number of ears per plant, fresh ear yield with husk, fresh ear yield unhusked, and marketable number of ears of different sweet corn (Zea mays L. saccharata Sturt.) varieties in Diyarbakır between the years of 2010-2012. The trial was conducted as split plots in randomised complete blocks with three replications. The main plots were sowing times, and the sub-plots were varieties. The trials were carried out at eight different sowing times (1 April, 15 April, 1 May, 15 May, 1 June, 15 June, 1 July and 15 July) with ‘Merit’, ‘Jubilee’, ‘Lumina’, ‘Vega’ and ‘Sakarya’ composite sweet corn varieties. From the variance analysis of the three-year combined average, the duration of tasselling, plant height, first ear height, ear length, ear diameter, number of ears per plant, fresh husked ear yield, fresh unhusked ear yield and marketable ear number were statistically significant for sowing times and varieties. According to the sowing time × variety interaction, except ears per plant and first ear height values, all other traits were significant. The fresh husked and unhusked ear yields varied between 8541.7-19396.8 kg ha-1 and 5065.0-13485.7 kg ha-1, respectively. The highest fresh husked and fresh unhusked ear yields were obtained from the 15 April sowing time of ‘Vega’ variety. The results state that optimal sowing dates for different varieties of sweet corn could be from 1 April to 1 May, and the most suitable variety to be planted is ‘Vega’ in Diyarbakır conditions
COVID 19 PANDEMİSİNİN DEVLET KAPASİTESİ ÜZERİNE ÖĞRETTİKLERİ
No full textYarattığı tüm bu kaygılarla birlikte pandemi, birçok kavramın yeniden
tartışılması ve sorgulanması sürecini de beraberinde getirmiştir. Bu
çalışmanın amacı, devlet kapasitesinin pandemi yönetimindeki
önemini ortaya koymak, sınırlı devlet kapasitesine sahip kırılgan
devletlerin deneyimleri üzerinden konuyu irdelemektir. Bu amaçla
çalışmanın birinci bölümünde kriz, pandemi ve devlet kapasitesi ile
ilgili genel tanımlara yer verilecektir. Çalışmanın ikinci bölümünde
COVID 19 ile mücadelede devlet kapasitesinin rolü
değerlendirilirken, üçüncü bölümde kırılgan devletlerin pandeminin
yarattığı krizleri yönetememelerinin temel nedenleri irdelenecektir.
Çalışmanın sonuç bölümünde ise genel değerlendirme yapılarak
politika önerilerine yer verilecektir
GAZNELİ SARAYININ MEDDAHI ‘UNSURÎ-Yİ BELHÎ
No full textV/X. yüzyıl ile V/XI. yüzyılın ilk dönemlerinde Fars edebiyatının
yükselişe geçişinin başlangıç dönemi olması ile Fars edebiyatının en önemli edebi
dönemlerinden biri olarak kabul görmektedir. Öyle ki bu dönemin başlangıcında
şairlerin üstadı (Peder-i Ş’ir Farsî) olarak da kabul edilen üstat Rûdekî ve ondan
sonra Fars şiirinin iki önemli siması olan Firdevsî ve ‘Unsurî gibi iki büyük şair
yaşamıştır. Bu dönemde şair ve şiirin revaç bulmasında dönemin padişahlarının
etkisi önemli bir yer edinmiştir. Padişah ve emirlerin bu dönemde şairleri teşvik
etme noktasında harcadıkları çaba takdire şayandır.
IV/X. yüzyıl ile V/XI. yüzyılın ilk yarısında bu dönem şairleri, şiirin farklı
türlerini oluşturan mesnevi, kaside, gazel, musammat, terci-i bend, rubai, dubeyti,
kıta ve bunlara benzer türlerde şiirler vermeye çalışmışlardır. Medih, vasf, gazel,
hamase, hiciv, hezel, destan daima bu dönem şiirinde bulunmuştur. Övgülü şiir
veya medhiye söyleme bu dönemin genelinde büyük saray şairleri, padişahları ve
saray erkanını övmekle uğraşmışlardır. Özellikle Gazneli sultanlarından sultan
Mahmud, medhiyeci şairlere bağış yapmada son derece cömert davranmıştır.
Üstat Ebû’l-Kâsım Hasan b. Ahmed ‘Unsurî-yi Belhî, Gazneli Mahmûd
ve Mes’ûd sarayının Farsça söyleyen önemli şairlerinden birisidir. Şair ‘Unsurî,
sultan Mahmûd’un bağış ve hediye vermedeki cömertliğinden nasiplenmiş bir
şairdir. Şiirlerinde de anlaşıldığı üzere şair ‘Unsurî, üstün nitelikli ve hünerli bir
kişiliğe sahiptir. Bu çalışmamızda bahsi geçen dönem ile ilgili bilgi verildikten
sonra şairin hayatı, edebi kişiliği ele alınacaktır. Şairin şiirinden birkaç örnek
verilecektir
Anlatılarda Kızıltepe
Get PDFBir şehrin tarihini, mimarisini incelerken, şehrin sahip olduğu isimlerin etimolojisi ilk araştırılan konulardandır. Şehrin isimlerindeki değişimler; kentin sosyolojik, ekonomik ve mimari yapısıyla ilgili birçok veri barındırır. Bu yüzden şehir isimlerinin etimolojisi, şehir için tarihi, mimari araştırmada önemli olmaktadır. Bu isimlerin bazen şehrin en iyi tanımlayıcısı konumunda oldukları, şehrin tarihi ile ilgili önemli bilgileri barındırdıkları görülmektedir.
Yapılan araştırmalar sonucunda bu isimlerin çoğu zaman sözlü kültürün bir parçası olan efsanelerde vb. gizli oldukları görülmektedir. Efsaneler; şehrin sahip olduğu sözlü kültürü yansıtır, şekillendirir. Şehir ile ilgili araştırmalarda daha net bir bilgiye ulaşmak için yazılı kültürün çoğu zaman yeterli olmadığı ve sözlü kültüre başvurulduğu bilinmektedir.
Bu bağlamda Mardin’in bir ilçesi olan Kızıltepe ile ilgili yapılan araştırmalarda, şehrin isimlerinin etimolojisi ile ilgili bilgilere ulaşmada sözlü kültürün bir parçası olarak söylenegelen efsanelerin etkisinin yoğun olduğu görülmektedir. Çalışmada, Kızıltepe’nin bugüne kadar kullanılmış olan bazı isimleri örneklem çerçevesinde etimolojik olarak ele alınıp elde edilen bulguların şehrin yapısı üzerine bir değerlendirmesi yapılmıştır