Konteksty Pedagogiczne (E-Journal)
Not a member yet
262 research outputs found
Sort by
Nauczyciel – kreator uczniowskiej aktywności podczas zabaw i realizacji zadań rozwojowych
Get PDFThe article focuses on the teacher’s role as the organizer of play and task activities in grades 1–3. The authors have assumed that play is a relevant and natural part of children’s life that results from their inner needs and has great meaning for the development of all aspects of children’s personalities. Play focuses within itself all developmental tendencies of children. It is a source of development for children and establishes the zone of proximal development. On the other hand, the development and didactic tasks designed by the teacher are important in the activity of a school. In elementary education, the role of the teacher is to choose adequate tasks for the individual needs and possibilities of students. The tasks presented to the students should be difficult enough to activate their whole developmental potential and motivate them to be active. The scope of topics presented in this article required the participation in educational situations organized within the educational project realized in the Institute of Pedagogy of the Maria Curie Sklodowska University “Beyond the Threshold.” Explorers’ Expeditions. The method incorporated was the teaching experiment, that is, an original educational project that looks into the capabilities of pupils in classes 1–3 in selected areas. The project was carried out from November 2018 to June 2019. Organization of the teaching experiment required the creation of circumstances in which the pupils observed undertook task and play activities. The situations were observed and analyzed. The observation enabled the authors to define, among others, the role of the teacher in the process of creation of the development circumstances, to observe the forms of activity of the pupils in play and tasks and the relations among them. The model of research incorporated active observation. The pupils’ individual activity and group work were under observation. Moreover, the research included analysis of the pupils’ creations. The researchers looked for the answers to the following questions:
What tasks should be performed by the teacher who is leading the children’s activities during play and devel-opmental tasks?
What peer relations can be observed during arranged play and tasks?
How do the pupils deal with the tasks aimed at designing?
What is the difference in constructions made by children individually and during group work?
The results of the research enabled the authors to define the role of the teacher who designs the activity during play and tasks as well as to formulate methodological conclusions that are useful for the elementary education teachers.W prezentowanym artykule autorki skupiły się na zadaniach nauczyciela jako organizatora aktywności zabawowej i zadaniowej uczniów klas I–III. Przyjęły założenie, że zabawa jest bardzo istotnym, naturalnym elementem życia dziecka wynikającym z jego wewnętrznych potrzeb, ma ogromie znaczenie dla rozwoju wszystkich sfer osobowości dziecka. Zabawa skupia w sobie wszystkie tendencje rozwojowe dziecka. Jest ona dla dziecka źródłem rozwoju i stanowi najbliższą mu sferę rozwoju. W pracy szkoły ważne są zadania rozwojowo-dydaktyczne projektowane przez nauczyciela. W edukacji elementarnej rolą nauczyciela jest dobór odpowiednich zadań do indywidualnych potrzeb i możliwości uczniów. Zadania stawiane wychowankom powinny być na tyle trudne, aby uaktywniły cały ich potencjał rozwojowy i zmotywowały do aktywności. Tematyka badań zaprezentowana w artykule wymagała uczestniczenia w sytuacjach edukacyjnych zorganizowanych w projekcie edukacyjnym realizowanym w Instytucie Pedago-giki UMCS: „ZA PROGIEM” – wyprawy odkrywców. Metodę stanowił eksperyment nauczający, czyli autorski projekt edukacyjny badający możliwości uczniów klas I–III w wybranych obszarach. Projekt był realizowany od listopada 2018 do czerwca 2019 roku. Organizacja eksperymentu wymagała stworzenia przestrzeni edukacyjnej, w której uczniowie podejmowali aktywność zabawową i realizowali zadania rozwojowe. Sytuacje edukacyjne były obserwowane i analizowane. Obserwacja pozwoliła określić rolę nauczyciela w tworzeniu warunków rozwojowych, zaobserwować formy aktywności uczniów oraz relacje między nimi. W badaniach wykorzystano obserwację uczestniczącą. Badaniom poddano aktywność uczniów, którzy podczas wykonywania zadań pracowali indywidualnie i zespołowo. Dodatkowo w badaniach wykorzystano analizę wytworów uczniowskich w zadaniu „Projektant” i zadaniu o charakterze konstrukcyjnym. Z perspektywy badacza szukano odpowiedzi na cztery pytania:
Jakie zadania stoją przed nauczycielem kreującym dziecięcą aktywność podczas zabawy i zadań rozwojowych?
Jakie relacje rówieśnicze zachodzą podczas zaaranżowanych zabaw i zadań?
W jaki sposób dzieci radzą sobie z zadaniem, które polega na projektowaniu?
Jaka jest różnica w konstrukcjach stworzonych przez uczniów indywidualnie i podczas działań zespołowych?
Wyniki badań pozwoliły na określenie zadań nauczyciela projektującego aktywność zabawową i zadaniową uczniów i sformułowanie wniosków metodycznych przydatnych w pracy nauczycieli edukacji elementarnej
Edukacja żywieniowa dziecka sześcioletniego – potrzeby i wyzwania
Get PDFThe article deals with the problem of nutritional education of the youngest. It points out the need to carry out specific actions in the field of education aimed at raising awareness, shaping skills and attitudes, to ensure proper nutrition choices. Individual, social and cultural factors influencing the issues related to food choices are indicated. In order to show the diverse nature of these conditions, an analysis of children’s experiences related to food was made. The aim of the research was to answer the question of what importance children give to basic categories related to food and nutrition. It was important to recognize what kind of food appears in the statements of the respondents and in what contexts children situate their statements. The subject of the research were the statements of 20 six-year-old children. The context of the study included the individual (personal) and social perspective of the child’s experience. The research method was content analysis. The analysis shows that food has an important place in the child’s life. What draws attention is the specificity of the perception of food and space related to nutrition by the respondents, the wealth of uses of food products, and the variety of contexts in which they appear. Against the background of the conducted analyses, attention was drawn to the issue of nutrition literacy (food literacy). The objectives and tasks of nutrition and food education were distinguished. The needs and challenges of nutritional education were pointed out, as well as the need to conduct such education from an early age.W artykule podjęto problem edukacji żywieniowej najmłodszych. Zwrócono uwagę na konieczność prowadzenia konkretnych działań w sferze edukacji zmierzających do podnoszenia stanu świadomości, kształtowania umiejętności oraz postaw zapewniających dokonywanie prawidłowych wyborów żywieniowych. Wskazano na czynniki indywidualne, społeczne i kulturowe mające wpływ na kwestie związane z wyborem jedzenia. W celu ukazania zróżnicowanego charakteru tych uwarunkowań dokonano analizy doświadczeń dzieci związanych z jedzeniem. W badaniach poszukiwano próby odpowiedzi na pytanie, jakie znaczenie nadają dzieci podstawowym kategoriom związanym z żywnością i żywieniem. Istotne było rozpoznanie, jakiego rodzaju jedzenie pojawia się w wypowiedziach badanych oraz w jakich kontekstach dzieci sytuują te wypowiedzi. Przedmiotem badania były wypowiedzi 20 dzieci sześcioletnich. Kontekst badania uwzględniał perspektywę indywidualną (osobistą) i społeczną doświadczeń dziecka. Metodą badania była analiza treści. Z przeprowadzonych analiz wynika, że sfera żywności i żywienia zajmuje ważne miejsce w życiu dziecka. Zwraca uwagę specyfika postrzegania żywności oraz przestrzeni związanej z żywieniem przez badanych, bogactwo zastosowań produktów żywnościowych oraz różnorodność kontekstów, w jakich się pojawiają. Na tle dokonanych analiz zwrócono uwagę na wskazywane w literaturze zagadnienie alfabetyzmu żywieniowego. Wyróżniono cele oraz zadania edukacji żywieniowej i żywnościowej. Wskazano na potrzeby i wyzwania edukacji żywieniowej oraz konieczność prowadzenia takiej edukacji od najmłodszych lat
Grafika w kształceniu dziecka w pedagogice wczesnoszkolnej
Get PDFThe article presents the assumptions and results of a natural pedagogical quasi-experiment which was carried out with children in grades 1–3 of primary school. The aim of the transverse research was to present a method that was to arouse the interest of the children in graphics and its means of artistic expression (line, blotch, black and white). The experimental factor was using the method of didactic play of a creative nature which consisted of an illustrative story developed by the author entitled “Black and White” and the content of the poem “Black Line.” The final stage of the experiment was the children’s work in the graphic technique of linocut. A quantitative analysis of the test results obtained by individual groups of children from grades 1, 2 and 3 (percentage distribution of the obtained test results in the experimental and control groups) was performed. The obtained results confirmed the assumptions and hypothesis of the research because the introduction of the creative play incited children’s interest in graphics. On the other hand, in grade 3, the children from the experimental group obtained a slightly (by 2%) lower result than the control group. This may indicate the need to change the method of art education for children in this age group and the beginning of a crisis in the development of their artistic creativity.W artykule przedstawiono założenia i wyniki quasi-eksperymentu naturalnego pedagogicznego, który zre-alizowano z dziećmi edukacji wczesnoszkolnej. Celem badań poprzecznych było zaprezentowanie metody, która miała wzbudzić zainteresowanie dzieci klas I, II i III szkoły podstawowej grafiką i jej środkami wyrazu plastycznego (linią, plamą, czernią i bielą). Czynnik eksperymentalny stanowiła metoda zabawy dydaktycznej o charakterze twórczym, która składała się z opracowanej przez autorkę historyjki ilustracyjnej pt. Czerń i biel oraz treści opracowanego do niej wierszyka pt. Czarna kreska. Etapem zamykającym eksperyment było wykonanie przez dzieci pracy w technice graficznej linorytu. Przeprowadzono analizę ilościową wyników badań uzyskanych przez poszczególne grupy dzieci z klas I, II i III (rozkład procentowy uzyskanych wyników badań w grupie eksperymentalnej i kontrolnej). Uzyskane wyniki potwierdziły założenia i hipotezę badań, gdyż wprowadzenie metody zabawy twórczej do zagadnienia grafiki w klasach I i II szkoły podstawowej kształtuje zainteresowania dzieci grafiką. Natomiast w klasie III dzieci z grupy eksperymentalnej uzyskały nieznacznie (o 2%) niższy wynik niż w grupie kontrolnej. Może to wskazywać na konieczność zmiany metody kształcenia plastycznego dzieci w tej grupie wiekowej i początek kryzysu w rozwoju twórczości plastycznej dziecka
Badania nad małym dzieckiem i dzieciństwem
Get PDFThe subject of the article is the analysis of the state of contemporary research on the small child of preschool age, which has been conducted in social sciences. I point out the key subjects and research problems in preschool pedagogy as well as the sources and latest research results in the quantitative and qualitative paradigm. The paper encourages interdisciplinary research on small children in order to update the state of knowledge about the acceleration of their development.Przedmiotem artykułu jest analiza stanu współczesnych badań nad małym dzieckiem, dzieckiem w wieku przedszkolnym, które prowadzone są w naukach społecznych. Wskazuję na kluczowe w pedagogice przedszkolnej przedmioty i problemy badawcze oraz źródła i najnowsze wyniki badań w paradygmacie ilościowym i jakościowym. Zachęcam do prowadzenia interdyscyplinarnych badań nad małym dzieckiem, by aktualizować stan wiedzy o akceleracji jego rozwoju
Dyrektor szkoły jako przywódca edukacyjny
Get PDFThe article focuses on the educational leadership of the school principal. This issue is particularly important in an era of intense changes in the world that create new challenges that modern schools must face. The currently observed social, economic and cultural phenomena and processes affect new expectations towards the teacher, related to their openness to these changes and the readiness to face them. This will only be possible under appropriate conditions created by the school principal, whose roles and tasks have also evolved. The main direction of these changes is the transition from the administrative management of the school-institution to the model of the principal as an educational leader. The process of educational leadership is particularly important in school practice, where the main task is to create conditions for the development and operation of teachers and build the culture of a learning organization.Podjęte w artykule rozważania koncentrują się na przywództwie edukacyjnym dyrektora szkoły. Jest to problematyka szczególnie istotna w dobie intensywnych przemian świata stwarzających coraz to nowe wyzwania, z którymi musi się mierzyć współczesna szkoła. Obserwowane obecnie zjawiska i procesy społeczne, gospodarcze oraz kulturowe rzutują na nowe oczekiwania kierowane wobec nauczyciela, związane z otwartością na te zmiany oraz gotowością do ich kreowania. Będzie to możliwe jedynie w odpowiednich warunkach stwarzanych przez dyrektora szkoły, którego role i zadania również uległy ewolucji. Głównym kierunkiem tych zmian jest przejście od administracyjnego kierowania szkołą-instytucją do modelu dyrektora jako przywódcy edukacyjnego – lidera. Proces przywództwa edukacyjnego jest szczególnie ważny w praktyce szkolnej, gdzie podstawowym zadaniem staje się stwarzanie warunków do rozwoju i działania nauczycieli oraz budowanie kultury organizacji uczącej się
Nauczycielskie (pośrednie) poznanie uczniów w młodszym wieku szkolnym. Komunikat z badań
Get PDFThe article is devoted to teacher cognition of students at a younger school age. It refers to indirect cognition, which can be located between scientific and clinical cognition. It is characterized by the stages from initial cognition through symptomatic and causal cognition to the synthetic one. It also presents the factors that hamper teachers’ cognition. The article likewise presents the results of research conducted among a group of early childhood education teachers and their students. The research refers to teacher cognition in several areas: students’ attitude to learning, their participation in lessons, individual perception skills, perception skills in relation to the peer group, as well as students’ attitudes towards tasks, and their social behaviour. The image of teacher cognition that emerges from the conducted analyses indicates high compatibility of assessment results in relation to very good students, and high incompatibility of assessment results in relation to students with learning difficulties and special educational needs. Such a diversity may indicate the absence of temporary and substantial modification of the preliminary data and the lack of progression of teacher cognition – its blockage at the stage of symptomatic cognition, and “labelling” of students.Artykuł jest poświęcony nauczycielskiemu poznaniu uczniów w młodszym wieku szkolnym. Odnosi się do poznania pośredniego, które można ulokować między poznaniem naukowym a klinicznym. Charakteryzuje stadia nauczycielskiego poznania od poznania wstępnego przez poznanie objawowe i przyczynowe po syntetyczne. Przedstawia czynniki utrudniające nauczycielskie poznanie. Artykuł prezentuje ponadto wyniki badań przeprowadzonych wśród grupy nauczycieli i uczniów edukacji wczesnoszkolnej. Badania odnoszą się do nauczycielskiego poznania w kilku obszarach: stosunku uczniów do nauki, ich udziału w lekcjach, zdolności percepcyjnych indywidualnych i na tle klasy, postawy uczniów wobec zadań oraz zachowań społecznych. Obraz nauczycielskiego poznania wyłaniający się z przeprowadzonych analiz świadczy o dużej zgodności nauczycielskich ocen w sto-sunku do uczniów bardzo dobrych oraz dużej niezgodności ocen w odniesieniu do uczniów z trudnościami w uczeniu się oraz ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Takie zróżnicowanie może świadczyć o braku czasowej i merytorycznej modyfikacji „pierwszych danych” oraz braku stadialności nauczycielskiego poznania – jego zatrzymaniu na etapie poznania objawowego oraz „etykietowaniu” uczniów
Znaczenie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka z perspektywy rodziców
Get PDFProper implementation of ECDS is crucial for the future school career of children with developmental disabilities. Effective implementation of tasks by specialists and the proper preparation of parents to support the child in overcoming difficulties and barriers are invaluable. The article presents the results of research on the effectiveness of ECDS in the opinion of parents of children receiving this form of assistance. It also presents the views and experiences of parents associated with ECDS and the benefits arising from these activities.Właściwa realizacja wczesnego wspomagania rozwoju dziecka ma zasadnicze znaczenie dla przyszłej kariery szkolnej dzieci z zaburzeniami rozwoju. Efektywna realizacja zadań przez specjalistów oraz właściwe przygotowanie rodziców do wspierania dziecka w pokonywaniu trudności i barier są nieocenione. W artykule zaprezentowano rezultaty badań, których przedmiotem uczyniono efektywność wczesnego wspomagania rozwoju dziecka w opinii rodziców dzieci objętych tą formą pomocy. Przedstawiono poglądy i doświadczenia rodziców związane z wczesnym wspomaganiem rozwoju oraz korzyści wynikające z zajęć
Metoda przekładu intersemiotycznego na zajęciach akademickich
Get PDFThe article discusses the issue of intersemiotic translation in Polish language education at the university level. It is an important issue both from the theoretical and practical point of view, because the knowledge of innovative methods and different ways of interpreting literary texts is an extremely important problem, present in Polish language education at school and university, especially among students of pedagogical faculties. The article describes the implementation of the project carried out during university classes in the basics and methodology of Polish language education in classes I–III, addressed to students of pedagogical faculties – future early school education teachers. The first part of the study presents the described method in terms of various theoreticians and researchers of literature. The second part of the study presents various forms of work with literary texts, carried out with the method of intersemiotic translation by students of early school education as part of university classes. The project took into account the realization of the academic program and at the same time developed the creativity of future teachers of early school education. Various forms of exercises using the intersemiotic translation method introduced during the classes proved how much future teachers need new inspirations in order not to get stuck in schemes and routines that may have a negative impact on the educational process. The described forms of the intersemiotic translation method may become a strategy of didactic conduct that fosters creativity, imagination and sensitivity and encourages future teachers of early school education to take up various forms of activity that will make their lessons more attractive.artykule autorka omawia zagadnienie przekładu intersemiotycznego w akademickiej edukacji polonistycznej. Jest to problematyka istotna zarówno z teoretycznego, jak i praktycznego punktu widzenia, ponieważ wiedza o nowatorskich metodach i różnych sztukach interpretacji tekstów literackich jest niezwykle ważnym zagadnieniem obecnym zarówno w edukacji polonistycznej w szkole, jak i w nauczaniu akademickim, zwłaszcza wśród studentów kierunków pedagogicznych. W artykule opisano realizację projektu przeprowadzonego na zajęciach akademickich z przedmiotu: podstawy i metodyka edukacji polonistycznej w klasach I–III wśród studentów kierunków pedagogicznych – przyszłych nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej. W pierwszej części opracowania zaprezentowano opisywaną metodę w ujęciu różnych teoretyków i badaczy literatury. W drugiej z kolei przedstawione zostały różne formy pracy z tekstem literackim, realizowane metodą przekładu intersemiotycznego przez studentów edukacji wczesnoszkolnej w ramach zajęć akademickich. Zadbano o to, by opracowany projekt uwzględniał realizację programu akademickiego, a jednocześnie rozwijał kreatywność u przyszłych nauczycieli edukacji wczesno-szkolnej. Wprowadzone na zajęciach różnorodne formy ćwiczeń wykorzystujące metodę przekładu intersemiotycznego dowiodły, jak bardzo przyszli pedagodzy potrzebują nowych inspiracji, by nie utknąć w schematach i rutynie, które mogą negatywnie oddziaływać na proces kształcenia. Opisane formy metody przekładu intersemiotycznego mogą się stać strategią postępowania dydaktycznego sprzyjającą rozwijaniu kreatywności, wyobraźni i wrażliwości oraz zachęcającą przyszłych nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej do podejmowania rozmaitych przejawów aktywności, które będą uatrakcyjniały lekcję
Uczeń w „okularach” Bronfenbrennera – wiedza nauczycieli na temat uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi z perspektywy mikro- i mezosystemowej
Get PDFAs systematically published statistical data show, 67% of students with special educational needs attend public and integrated schools in Poland. This means that every – or close to every – teacher meets in their professional career students with diverse development conditions or learning disabilities that create special educational needs. For the effective organization of the education process of these students, it is crucial not only to gain knowledge about the characteristics of the students themselves, but also about the environment of their upbringing, as well as interactions between the basic microsystems in which the students are “nested.” This article presents the results of in-depth ethnographic interviews conducted with twelve teachers, the purpose of which was to gain insight into what knowledge about the development and functioning of specific students with special educational needs is declared by the surveyed pedagogues. As the basic theoretical framework, I used Urie Bronfenbrenner’s theory of bioecological human development, which captures human development in concen-trically arranged systems: the micro-, meso-, exo-, macro- and chronosystem. In this article, I presented data on the teachers’ declared knowledge from the micro- and mesosystemic per-spective. The results of the conducted research indicate that the surveyed teachers often have incomplete and sometimes even incorrect knowledge about their students with special educational needs, use similar methods of supporting students despite their diverse needs, and regularly leave most of the support activities for support teachers, seeing their own roles primarily as leading teachers.Jak pokazują systematycznie publikowane dane statystyczne, 67% uczniów ze specjalnymi potrzebami edu-kacyjnymi uczęszcza w Polsce do szkół ogólnodostępnych i integracyjnych. Oznacza to, że każdy lub prawie każdy nauczyciel spotyka się w swojej karierze zawodowej z uczniami ze zróżnicowanymi możliwościami rozwojowymi i w uczeniu się, które powodują powstanie specjalnych potrzeb edukacyjnych. Dla skutecznej organizacji i przebiegu procesu kształcenia tych uczniów kluczowa jest nie tylko wiedza dotycząca cech samych uczniów, lecz także środowiska ich wychowania, jak również interakcje między podstawowymi mikrosystemami, w których uczeń bezpośrednio uczestniczy. Niniejszy artykuł przedstawia wyniki przeprowadzonych z dwanaściorgiem nauczycieli indywidualnych pogłębionych wywiadów etnograficznych, których celem było zdobycie orientacji w tym, jaką wiedzę dotyczącą uwarunkowań rozwoju i funkcjonowania konkretnych uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi deklarują badani. Jako podstawę konstruowania dyspozycji do wywiadów wykorzystałam teorię bioekologicznego rozwoju człowieka Uriego Bronfenbrennera, która ujmuje rozwój człowieka w koncentrycznie ułożonych systemach: mikro-, mezo-, egzo-, makro- i chronosystemie. W niniejszym artykule zaprezentowałam dane dotyczące deklarowanej wiedzy nauczycieli z perspektywy mikro- i mezosystemowej. Wyniki przeprowadzonych badań wskazują na to, że zdarza się, iż badani nauczyciele posiadają o swoich uczniach ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi wiedzę niepełną, a czasami nawet błędną, stosują podobne sposoby wspierania uczniów mimo ich zróżnicowanych potrzeb, a także, że najchętniej pozostawiają większość działań wspierających w gestii nauczycieli wspomagających, widząc swoją rolę przede wszystkim jako nauczycieli tzw. wiodących
Uczniowskie konsekwencje ulegania przez nauczycieli przemocy symbolicznej
Get PDFThe main aim of this study is to show – on the basis of teachers’ narratives – the consequences that a teacher’s succumbing to symbolic violence in the educational field has on the student. This goal is accompanied by the need to highlight how the surveyed teachers describe the logic of the operation of this field, how they see their own position in it and what they perceive as their obligations related to it, all of which influences the way the students function within it.Zasadniczym celem niniejszego opracowania jest pokazanie zrekonstruowanych (na podstawie nauczycielskich narracji) uczniowskich konsekwencji ulegania przez nauczycieli przemocy symbolicznej w edukacyjnym polu. Dążności tej towarzyszy konieczność naświetlenia, jak badane nauczycielki opisują logikę działania tego pola, jak odczytują własne w nim położenie oraz co postrzegają jako swoje powinności z nim związane, które nie pozostają bez konsekwencji dla funkcjonowania w nim uczniów