Nevşehir Hacı Bektaş Veli University
Nevsehir Haci Bektas Veli University Institutional Repository (DSpace@NEVU)Not a member yet
8560 research outputs found
Sort by
Investigation of the effects of elevated temperatures and cooling conditions on the waste andesite dust-based geopolymer mortars
No full textBu tez çalışmasında, andezit taşı kesim atığı sodyum silikat ile aktive edilerek harç karışımları oluşturulmuştur. Karışımlarda sodyum silikat içeriği atık andezit tozu ağırlığının %6'sı, %8'i ve %10'u kadar Na2O içerecek şekilde belirlenmiştir. Üretilen karışımlar 60 ºC, 75 ºC ve 90 ºC olmak üzere 3 farklı sıcaklıkta ve 8 saat ile 24 saat olmak üzere 2 farklı sürede ısıl küre tabi tutulmuştur. Harç karışımlarında ısıya dayanıklılığı nedeniyle bazalt kumu kullanılmıştır. Harç karışımlarından elde edilen numuneler üzerinde 1, 28 ve 56 günlük eğilme ve basınç dayanımı deneyleri gerçekleştirilmiştir. Harçların dayanım değerlerine Na2O içeriğinin, ısıl kür sıcaklığı ve süresinin etkileri irdelenmiştir. 8 saat ısıl kür ile üretilen harç numuneleri 400 ºC, 600 ºC ve 800 ºC'ye ayrı ayrı maruz bırakılmıştır. 400 ºC, 600 ºC ve 800 ºC'de 1 saat bekletilen numuneler havada yavaş, havada hızlı ve suda olmak üzere 3 farklı soğuma koşuluna maruz bırakılmıştır. Soğuyan harçlar üzerinde eğilme ve basınç dayanımı deneyleri yapılmış ve yüksek sıcaklık ile soğuma koşullarının harçların dayanım değerleri üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Bununla birlikte, seçilen harçlar üzerinde XRD ve SEM/EDX analizleri yapılarak harçların içyapılarında meydana gelen değişimler araştırılmıştır. Harçların su ile hızlı bir şekilde soğutulması harçların dayanım değerlerini belirgin bir şekilde düşürmüştür.In this thesis, mortar mixtures were manufactured by activating andesite stone cutting waste with sodium silicate. The sodium silicate content in the mixtures was determined to contain 6%, 8% and 10% Na2O by weight of waste andesite dust. The produced mixtures were subjected to thermal curing at 3 different temperatures, 60 ºC, 75 ºC and 90 ºC, and in 2 different periods, 8 hours and 24 hours. Basalt sand is used in mortar mixes due to its heat resistance. Flexural and compressive strength tests of 1, 28 and 56 days were carried out on the specimens obtained from the mortar mixtures. The effects of Na2O content, thermal curing temperature and time on the strength values of the mortars were investigated. Mortar samples produced with 8 hours of thermal curing were exposed separately to 400 ºC, 600 ºC and 800 ºC. The specimens, which were kept for 1 hour at 400 ºC, 600 ºC and 800 ºC, were exposed to 3 different cooling conditions: slow in air, fast in air and in water. Flexural and compressive strength tests were carried out on the cooled mortars and the effects of high temperature and cooling conditions on the strength values of the mortars were evaluated. In addition, the changes in the microstructures of the mortars were investigated by performing XRD and SEM/EDX analyses on the selected mortars. Rapid cooling of the mortars with water significantly decreased the strength values of the mortars
Investigation of the thermal, electrical and mechanical properties of low Ag content, Sn–Ag–Zn lead-free solders
No full textSn-%2 ağ.Ag-%2 ağ.Zn, Sn-%2 ağ.Ag-%2.5 ağ.Zn, Sn-%1.5 ağ.Ag-%2 ağ.Zn, Sn-%1.5 ağ.Ag-%2.5 ağ.Zn kurşunsuz lehim alaşımlarının ısıl iletkenliklerinin sıcaklıkla değişimini lineer ısı akış metoduyla , elektriksel iletkenliğin sıcaklığa bağlı değişimini ise 4-nokta iletkenlik ölçüm tekniğiyle ölçüldü. Alaşımlara ait elektriksel ve ısı iletkenliğin sıcaklığa bağlı değişimine ait grafikleri de çizildi. Bu grafikler yardımıyla ısıl ve elektriksel iletkenlik katsayıları belirlendi. Mekanik özelliklerinin belirlenebilmesi için mikrosertlik ve çekme-uzanım testleri yapıldı. Tez çalışmasında Vickers sertlik ölçme yöntemiyle mikrosertlik ölçümleri yapıldı. Çekme analizi, mekanik tahrikli çekme cihazında tek eksende ve sabit hızla koparılıncaya kadar çekilerek yapıldı. Her bir numune için kuvvet-uzama eğrileri çizildi.Sn-2 wt. % Ag-2 wt. % Zn, Sn-2 wt. % Ag-2.5 wt. % Zn, Sn-1.5 wt. % Ag-2 wt. % Zn, Sn-1.5 wt. % Ag- 2.5 wt. % Zn the change in thermal conductivity of lead-free solder alloys with temperature was measured by the linear heat flow method, and the change in electrical conductivity depending on temperature was measured by the 4-point conductivity measurement technique. Graphs of the changes in electrical and thermal conductivity of the alloys depending on temperature were also drawn. With the help of these graphs, thermal and electrical conductivity coefficients were determined. Microhardness and tensile-strain tests were performed to determine its mechanical properties. In the thesis study, microhardness measurements were made using the Vickers hardness measurement method. Tensile analysis was performed by pulling on a mechanically driven tensile device in a single axis and at a constant speed until it was broken. Force-extension curves were drawn for each sample
Dual band absorptive band stop filter design
No full textBu tez çalışmasında, çift bantlı mikroşerit soğurucu bant durduran filtre tasarımları ortaya konulmuştur. Tez kapsamında önerilen filtre tasarımlarına ait incelemeler simülasyon çalışmaları ile kapsamlı bir şekilde gerçekleştirilmiştir. İlk olarak, önerilen filtre devresi tasarımında giriş ve çıkış portlarını birbirine bağlayan iletim hattının simetri ekseninde yer alacak şekilde bulunan kıvrımlı bir açık devre saplama yerleştirilmektedir. Daha sonra, giriş ve çıkış portlarına bağlı iletim hattına simetrik yapıya sahip açık devre kıvrımlı saplamalar yüklenerek üçüncü dereceden çift bantlı bant durduran filtre cevabına sahip bir filtre devresi tasarlanmıştır. Daha sonra, bantların soğurulmasını sağlamak amacıyla tasarlanan filtre devresinde yer alan saplamalara direnç eklenmesi suretiyle soğurucu bant durduran filtre tasarımları ortaya konulmuştur. Tasarlanan soğurucu bant durduran filtreler giriş portunda düşük yansıma katsayısına sahiptir. Devrede simetrik olarak yer alan saplamalardan bir tanesine direnç eklenerek tek durdurma bandı soğurucu (yansımasız) bant durduran filtre gerçekleştirilebilmektedir. Direncin bu saplama üzerindeki konumuna bağlı olarak sadece birinci ve sadece ikinci durdurma bandı soğurucu olan bant durduran filtre tasarlanabilir. Simetrik saplamalardan biri ve simetri ekseninde yer alan açık devre saplamaya direnç eklenmesiyle iki durdurma bandı da soğurucu olan çift bantlı bant durduran filtre cevabı elde edilmektedir. Bantların bağımsız şekilde soğurulmuş olarak elde edilebildiği üç filtre imal edilmiş ve deneysel çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Ölçüm sonuçlarının, simülasyon sonuçları ile oldukça uyumlu olduğu gözlemlenmiştir.In this thesis, dual band microstrip absorptive band stop filter designs are presented. Investigations of the filter designs proposed within the scope of the thesis have been carried out extensively with simulation studies. First, in the proposed filter circuit design, a crimped open-circuit stub is placed at the symmetry axis of the transmission line connecting the input and output ports. Then, a filter circuit with a third-order double-band band-stop filter response is designed by loading symmetrical open-circuit crimped stubs on the transmission line connected to the input and output ports. Then, by adding resistance to the studs in the filter circuit designed to absorb the bands, absorptive band-stopping filter designs have been introduced. The designed absorptive band stop filters have a low reflection coefficient at the inlet port. A single stop band absorptive (non-reflective) band stop filter can be realized by adding a resistor to one of the studs located symmetrically in the circuit. Depending on the position of the resistor on this stud, only the first and only the second stop band absorptive band stop filter can be designed. By adding a resistor to one of the symmetric stubs and the open-circuit stub located on the symmetry axis, a dual band band-stop filter response is obtained, with both stop bands absorbing. Three filters, in which the bands can be independently absorbed, were fabricated and their experimental studies were carried out. It has been observed that the measurement results are in good agreement with the simulation results
On the solutions of some system of difference equations and behaviors of their solutions
No full textBu tez çalışması altı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde fark denklemleri ile ilgili genel bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde, fark denklemleri ve fark denklem sistemleri ile ilgili literatürde yapılmış olan çalışmalardan bahsedilmiştir. Ayrıca fark denklemleri ve fark denklem sistemleri ile ilgili bazı tanım ve teoremler verilmiştir. Üçüncü bölümde, x_{n}=\frac{x_{n-k}y_{n-l}}{bx_{n-k}+ay_{n-k-l}}, \ y_{n}=\frac{y_{n-k}z_{n-l}}{dy_{n-k}+cz_{n-k-l}}, \ z_{n}=\frac{z_{n-k}x_{n-l}}{fz_{n-k}+ex_{n-k-l}}, \ n\in \mathbb{N}_{0} fark denklem sistemi tanımlanarak çözümleri elde edilip çözümlerinin asimptotik davranışı incelenmiştir. Dördüncü bölümde, x_{n+1}=y_{n}^{\alpha}z_{n-1}^{\beta}, \ y_{n+1}=z_{n}^{\gamma}t_{n-1}^{\delta}, \ z_{n+1}=t_{n}^{\epsilon}x_{n-1}^{\mu}, \ t_{n+1}=x_{n}^{\xi}y_{n-1}^{\rho}, \ n\in \mathbb{N}_{0} sisteminin kapalı formda çözülebilirliği gösterilip bazı özel durumlar için de çözümler elde edilmiştir. Beşinci bölümde, üçüncü bölümdeki fark denklem sistemi ile ilgili elde edilen özellikleri destekleyen nümerik örnekler verilmiştir. Altıncı bölümde ise sonuç ve öneriler verilmiştir.This study consists of six chapters. In the first chapter, the general information about the difference equations is given. In the second chapter, studies in literatüre on difference equations and systems of difference equations are mentioned. Also, some definitions and theorems are given about difference equations and system of difference equations. In the third chapter, system of difference equation x_{n}=\frac{x_{n-k}y_{n-l}}{bx_{n-k}+ay_{n-k-l}}, \ y_{n}=\frac{y_{n-k}z_{n-l}}{dy_{n-k}+cz_{n-k-l}}, \ z_{n}=\frac{z_{n-k}x_{n-l}}{fz_{n-k}+ex_{n-k-l}}, \ n\in \mathbb{N}_{0} is defined, its solutions are obtained and the asymptotic behavior of the solutions is investigated. In the fourth chapter, solvability of system of difference equation x_{n+1}=y_{n}^{\alpha}z_{n-1}^{\beta}, \ y_{n+1}=z_{n}^{\gamma}t_{n-1}^{\delta}, \ z_{n+1}=t_{n}^{\epsilon}x_{n-1}^{\mu}, \ t_{n+1}=x_{n}^{\xi}y_{n-1}^{\rho}, \ n\in \mathbb{N}_{0} is shown and general solution is obtained for some special cases. In the fifth chpater, numerical examples supporting the obtained properties related to the system of difference equations studied in the third chapter are given. In the sixth chapter, results and discussions are given
Poverty, income inequality and economic growth: A review on OECD countries
No full textGelir eşitsizliği ve yoksulluk ülkelerin temel problemleri arasında yer almaktadır. Her ülkenin temel makroekonomik hedeflerinin başında ekonomik büyümenin olduğu dikkate alındığında,gelir eşitsizliği ve yoksulluğun ekonomik büyümeyi nasıl etkilediğinin tespit edilmesi uygulanacak politikaların belirlenmesinde önemli bir husustur. Bu bağlamda çalışmanın amacı, OECD ülkelerinde gelir eşitsizliği, yoksulluk ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin 2004-2019 dönemini içeren verilerle Sabit etkili Driscoll-Kraay tahmincisi ile incelenmesidir. Elde edilen ampirik bulgular, gelir eşitsizliği ve yoksulluğun ekonomik büyüme üzerinde negatif bir etkisi olduğunu göstermektedir.Income inequality and poverty are among the main problems of countries. Considering that economic growth is at theforefront of each country's main macro economicgoals, determining how income inequality and poverty affect economic growth is an important issue in determining the policies to be implemented. In this context, the aim of the study is to examine the relationship between income inequality, poverty and economic growth in OECD countries with the data containing the 2004-2019 periodusing the Fixed-effectDriscoll-Kraay estimator. The empirical findings show that income inequality and poverty have a negative effect on economic growth
A review of the impact of cryptocurrencies on financial consumers: The case of Nevşehir province
No full textGünümüzde kripto para kullanımı Dünya genelinde ve özellikle ülkemizde giderek kullanımı yaygınlaşmaktadır. Araştırmada, kripto paraların finansal tüketiciler üzerinde finansal kararlar alırken etkisinin olup olmadığı ölçülmeye çalışılmaktadır. Çalışmada örnekleme alınan Nevşehir ilinde ki yatırımcıların sosyo-demografik özellikleri, finansal profilleri, davranışsal eğilimleriyle ilgili önermeler değerlendirilmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak anket kullanılmıştır. Bu amaçla Nevşehir ilinde internet ortamında hazırlanan form ile 430 kişi üzerinde bir anket çalışması yapılmıştır. Anket çalışması üç bölümden oluşmaktadır. Anket soruları kripto para sektörüne uyarlanarak hazırlanmıştır. Çalışmada verilerin analizi için SPSS 22 yazılım sistemi kullanılmaktadır. Elde edilen sonuçlar uygun istatistiksel testler kullanılarak kıyaslanmıştır. İnternet üzerinden sosyal medya uygulamaları ile uygulanan anketin sonuçları analiz edildiğinde; güvenilirlik testi (cronbach alfa değeri), gözlenen ve beklenen frekanslar arasındaki farkın anlamlı olup olmadığı belirlemek amacıyla ki-kare testi, grup ortalamaları ve (gruplar içi ve gruplar arası varyasyon gibi) bunlara bağlı olan işlemleri analiz etmek için kullanılan bir istatistiksel modeller koleksiyonu olan varyans analizi ve son olarak da iki bağımsız grup arasında ortalamalara bakarak istatistiksel olarak anlamlı bir fark olup olmadığını test etmek için kullanılan bağımsız örneklem t testi uygulanmıştır. Çalışmamız dört bölümden oluşturulmuş olup birinci bölümde tüketici ve finansal tüketici kavramları üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde para ve Kripto para kavramları açıklanmıştır. Üçüncü bölümde Dünya'da ve Türkiye'de kripto para ile ilgili bilgilere yer verilmiştir. Son bölümde ise araştırmanın analiz çalışması yapılmıştır. Çalışma neticesinde, Nevşehir ilinde ki finansal tüketiciler üzerinde kripto paraların etkisinin olduğu ve yatırım kararları alırken bunu göz önünde bulundurdukları sonucuna ulaşılmaktadır. Sonuç olarak, Nevşehir ilinde kripto paraya yatırım yapanların çoğunluğunun kamu çalışanı oldukları ayrıca yatırım yaparken sermayeyi koruma arzusu içerisinde olduklarını ve yüksek gelir beklediklerini ön planda tuttukları görülmektedirToday, the use of crypto money is becoming more and more widespread in the world and especially in our country. In the research, it is tried to measure whether cryptocurrencies have an effect on financial consumers while making financial decisions. In the study, the socio-demographic characteristics, financial profiles and behavioral tendencies of the investors in Nevşehir, which was taken as a sample, were evaluated. A questionnaire was used as a data collection tool in the study. For this purpose, a questionnaire study was conducted on 430 people with the form prepared in the internet environment in Nevşehir province. The survey study consists of three parts. The survey questions were prepared by adapting them to the crypto money industry. SPSS 22 software system is used for data analysis in the study. Obtained results were compared using appropriate statistical tests. When the results of the survey applied with social media applications over the internet are analyzed; reliability test (cronbach's alpha value), chi-square test to determine whether the difference between observed and expected frequencies is significant, variance, which is a collection of statistical models used to analyze group means and processes related to them (such as within-group and between-group variation). analysis, and finally, the independent sample t test, which is used to test whether there is a statistically significant difference between the two independent groups by looking at the averages, was applied. Our study is composed of four parts, and in the first part, the concepts of consumer and financial consumer are emphasized. In the second part, the concepts of money and crypto money are explained. In the third part, information about crypto money in the world and in Turkey is given. In the last part, the analysis study of the research was carried out. As a result of the study, it is concluded that cryptocurrencies have an effect on financial consumers in Nevşehir and they take this into account when making investment decisions. As a result, it is seen that the majority of those who invest in crypto money in Nevşehir are public employees, and they are in the forefront of their desire to protect the capital and expect high income when investing
Rüşdî's poetry collection (Review-text)
No full textAsırlardır süregelen ve zengin bir kültürü bünyesinde barındıran klasik Türk edebiyatı bugün de karşımıza yeni temsilcilerini çıkarmaktadır. Kaynaklarda bugüne kadar adına rastlamadığımız, bu tez çalışmasıyla gün yüzüne çıkaracağımız Rüşdî de bu zengin kültürel mirasın bir parçasıdır. Asıl adı Mustafa Rüşdî olan şairin hayatına dair ulaşabildiğimiz tek kaynak kaleme aldığı Şiir Külliyâtı'dır. Çorumlu olduğunu düşündüğümüz şair, klasik Türk edebiyatının Batılılaşma hareketiyle değişerek eski değerini yitirdiği 19. asrın sonu ile 20. asrın başlarında yaşamış ve o dönemde gelenekten kopmamış bir muhasebe memurudur. Şiirlerinde dini-tasavvufi konuları işleyen şair, Şeyh Ali namındaki şeyhinin Abdulkadir Geylânî'ye bağlı olduğunu dile getirmesiyle Kadiri tarikatını benimsediği muhtemeldir. Mehmet Fatih Köksal'ın şahsi kütüphanesinde yer alan bu Külliyât'ın yazılış tarihi eserde yer almamaktadır. Ancak şiirlerinde yer alan bilgi kırıntılarından hareketle farklı zaman dilimlerinde yazıldığı aşikardır. Müellif hattıyla yazdığı Şiir Külliyâtı Rüşdî'nin şimdilik tespit edilen tek eseridir. 337 sayfadan oluşan Külliyât'ın dili, eserin geneli itibariyle sade ve anlaşılır olsa da yer yer bazı manzumelerde ağırlaştığı da görülmektedir. Okuyana ve dinleyene mesaj verme amacı güden Rüşdî, şiirlerinde şekilden ziyade anlama önem vermiş dolayısıyla da nazım şekli ve aruz vezni kurallarında fazlaca kusurlar yapmıştır. Anlama daha fazla önem veren şair; Allah sevgisi, peygamber sevgisi, fenafillaha kavuşma arzusu, sevgilinin güzelliği, vahdet, ayrılık, gurbet, geçim sıkıntısı ve kahramanlık konulu şiirler yazmıştır. Bunun yanı sıra savaşın ve yokluğun olduğu bu dönemde zor koşullar altında yaşayan insanları, içinde bulunduğu şartların memnuniyetsizliğini anlatarak döneme ayna tutmuştur. Bu çalışma ile Külliyât'ta yer alan şiirlerin transkripsiyonlu metni oluşturularak şekil ve muhteva açısından incelenmiş aynı zamanda kaynaklarda hakkında bilgi bulunmayan Rüşdî'nin hayatı ve edebi kişiliği şiirlerinden hareketle tespit edilmiştir. Böylece klasik Türk edebiyatına Rüşdî mahlaslı yeni bir şair ve bu şairin müstakil şiirlerinin bulunduğu "Şiir Külliyâtı" olarak adlandırdığımız bu eser kazandırılmaya çalışılmıştır.Classical Turkish literature, which has been going on for centuries and embodies a rich culture, brings us new representatives today. Rushdi, whose name we have not come across until today in resource and whom we will unearth with this thesis, is also a part of this rich cultural heritage. The only source we have access to about the life of the poet, whose real name was Mustafa Rushdi, is the "Şiir Kulliyâtı" he wrote. The poet, who we think is from Çorum, is an accounting clerk who lived in the late 19th and early 20th centuries and did not break away from tradition at that time, when classical Turkish literature lost its old value by changing with the Westernization movement. It is probable that the poet, who dealt with religious-sufistic topics in his poems, adopted the Qadiri sect as he stated that his sheikh named Şeyh Ali was affiliated to Abdulkadir Geylani. The date of writing of this Kulliyât, which is in Mehmet Fatih Köksal's personal library, is not included in the historical artifact. However, based on the fragments of information in his poems, it is clear that they were written in different time periods. The Şiir Kulliyâtı, which he wrote in the author's calligraphy, is Rushdi's only existing work. Consisting of 337 pages, the language of the Kulliyât is simple and comprehensible in general, but it is also seen that it becomes heavy in some verses. Rushdi, who aimed to give a message to the reader and listener on the grounds of the localization movement and ''Hikemî'' style, gave importance to meaning rather than form in his poems, and therefore made many mistakes in the rules of verse form and prosody. The poet, who gave more importance to understanding, wrote poems on the love of Allah, the love of the prophet, the desire for reunion, the beauty of love, wahdat, separation, expatriation, hardship and heroism. In addition, in this period of war and poverty, he mirrored the period by describing people living under difficult conditions and the dissatisfaction of the conditions they were in. With this study, the transcribed text of the poems in the Kulliyât was created and analyzed in terms of form and content, and the life and literary personality of Rushdi, about whom there is no information in the sources, was determined based on his poems. Thus, a new poet with the pseudonym Rushdi and this work, which we call "Şiir Kulliyâtı", which contains the poet's individual poems, has been tried to be brought to classical Turkish literature
Northern Syria on the axis of Fatimi and Batini politics (971-1193)
No full textKuzey Suriye tarihin her döneminde daimi bir önem arz etmektedir. Bölgenin coğrafi yapısı ve stratejik konumu bu önemi mümkün kılan en önemli etmendir. Bölge coğrafi yapısı itibari ile otoritelerin saldırı ve savunma için kullanabileceği bir nokta olmasının yanı sıra geçişler içinde gayet uygundur. Bölge üzerine gerçekleştirilen güney tabanlı seferlerde birinci amaç daha çok Mısır'ın güvenliğini sağlamaya yöneliktir. Kuzey tabanlı seferler ise bir savunma seti oluşturmaktan daha ziyade Mısır'ın zenginliklerine ulaşmak içindir. Tezimizde işlenen bölümler Fâtımî ve Bâtıniler gibi iki farklı otoritenin bölge üzerindeki hâkimiyet iddialarını ve bu iddia namzetlerinin siyasi-sosyal ve ekonomik ilişkilerini saptamaya yöneliktir. Birinci bölüm Fâtımîlerin 969 yılında Mısır'ı fethettikten sonra bölgenin geçiş özelliğinden faydalanarak Bağdat üzerine seferler düzenlemek amacıyla doğrudan Suriye üzerine harekâtta bulunmaları ve büyük oranda Güney Suriye üzerinde yerel otoriteler ile kurmuş oldukları ilişkilerin Fâtımîlere olan etkilerine odaklıdır. İkinci bölümde Fâtımî Devletinin 10. yüzyılın sonu itibari ile vasiler dönemine girmesi ve bu dönemin etkileri de dâhil edilerek istikbal politikası olarak görünen Kuzey Suriye politikasının başarı ve başarısızlıklarına neden olan iç ve dış etmenler ele alınmış ve Fâtımîlerin Kuzey Suriye politikası sonlandırılmıştır. Üçüncü bölümde Fâtımî Devleti'nde yaşanan Mustâ'lî-Nizârî ayrılığı ile birlikte Nizârîliğin İran merkezli yeni bir otorite olarak Hasan Sabah liderliğinde doğuşu ve genelde Bâtıniler olarak bilinen bu otoritenin Kuzey Suriye bölgesinde kurmuş olduğu ilişkiler ve şehir yapılanması ele alınmıştır. Dördüncü bölümde Bâtınilerin Kuzey Suriye'deki şehirlerden 1029 gibi erken tarihli bir dönemde Cebel'ü-Bahrâ eteklerindeki kalelere çekilmek zorunda kalmasını ve kaleler döneminde Râşidüddin Sinân dönemi ile birlikte Bâtıni davetin Kuzey Suriye'de gücünün zirvesine ulaşmasına neden olan etmenler işlenmiştir. Tez sonucunda Fâtımîlerin saray içi hizipleşmeler ve Güney Suriye özelinde yaşanan hâkimiyet istikrarsızlığı neticesinde asırlık Kuzey Suriye politikasının büyük yıkımlara neden olabilecek şekilde başarısızlığa uğradığını tespit ettik. Bölge üzerinde diğer bir otorite namzeti olan Bâtınilerin ise bölgesel coğrafyanın sağlamış olduğu imkânların mevcudiyetlerini devam ettiren temel taşı olduğu bulgusuna ulaştık ve siyasi çatışmalarda coğrafi imkânların ne denli önem arz ettiğini belirttik.Northern Syria has always been important in every period of history. The geographical structure and strategic location of the region are the most important factors that make this importance possible. In addition to being a point that the authorities can use for attack and defense due to its geographical structure, the region is very suitable for transitions. The primary purpose of the south-based expeditions over the region is mostly aimed at ensuring the security of Egypt. North-based expeditions, on the other hand, are to reach the riches of Egypt rather than creating a defensive set. The chapters covered in our thesis are aimed at determining the claims of domination over the region by two different authorities, such as Fatimids and Bâtinis, and the political-social and economic relations of these claimants. The first chapter focuses on the Fatimids' direct operations on Syria in order to organize expeditions to Baghdad by taking advantage of the transition feature of the region after they conquered Egypt in 969, and the effects of the relations they established with the local authorities in Southern Syria on the Fatimids. In the second part, the internal and external factors that caused the success and failure of the Northern Syria policy, which is seen as the future policy, by including the effects of the Fatimid State in the period of the guardians as of the end of the 10th century, were discussed and the Northern Syria policy of the Fatimids was terminated. In the third chapter, together with the separation of Mustâ'lî-Nizârî in the Fatimid State, the birth of Nizarism as a new Iran-based authority under the leadership of Hasan Sabah, and the relations and city structuring of this authority, generally known as Batinis, in the Northern Syria region are discussed. In the fourth chapter, the factors that caused the Batinids to retreat from the cities in Northern Syria to the castles on the outskirts of Jabal Bahra as early as 1029 and that the Bâtini dawah reached its peak in Northern Syria with the Raşidüddin Sinan period in the castles period are discussed. As a result of the thesis, we determined that the century-old policy of Northern Syria, which could cause great destruction, failed as a result of the internal factions of the Fatimids and the instability of domination in Southern Syria. We have found that the Bâtinis, another authority on the region, are the cornerstones that maintain the opportunities provided by the regional geography, and we have stated how important geographical opportunities are in political conflicts
Performance analysis of Borsa İstanbul companies based on periodic financial ratios
No full textFinansal performans önemli bir karar alma enstrümanıdır. Finansal performans ölçümünde kullanılacak yöntemlerin belirlenmesi, şirketler veya kurumlar için önemli bir karar problemidir. Finansal performans, ilgili kurum veya şirketlerin geleceğine yönelik stratejik planlama geliştirmede, amaç derecesinin belirlenmesinde ve elde edilen sonuçların paydaşlar açısından değerinin belirlenmesinde kilit rol oynamaktadır. Türkiye’deki finansal sistemin temel bileşenlerinden biri olarak Borsa İstanbul, sermaye piyasalarının öncü kurumu statüsünde olup, kotasyonunda bulunan şirket sayısı ve işlem hacmiyle Türk ekonomisine nitelikli katma değer sağlamaktadır. Türk sermaye piyasası açısından yüksek öneme sahip olarak yatırımcılar açısından önemli bir gösterge niteliği taşıyan Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin dönemsel performansının analiz edilmesi önemlidir. Bu çalışmanın motivasyonu, kotasyonundaki şirket sayısı son yıllarda kayda değer artış gösteren ve halka arzlara yoğun ilginin yaşandığı BİST şirketlerinin dönemsel finansal performansını ÇKKV yöntemleri ile incelemektir. Çalışmada kullanılan veriler, BİST'e kote şirketlerin bağımsız denetimden geçmiş verileri olup, 2016/02-2022/02 dönemlerini kapsamaktadır. Performans ölçümünde 28 kriter kullanılmıştır. Çalışmada, Entropi ve CRITIC yöntemleri kullanılarak ilgili kriterlerin önem dereceleri hesaplanmıştır. Topsis yöntemi kullanılarak ise ilgili dönemler için performans sıralaması yapılmıştır. CRITIC tabanlı Topsis ve Entropi tabanlı Topsis yöntem sıralama sonuçlarına göre en başarılı performansın üretildiği ilk üç dönem sırasıyla 2021/4, 2022/2 ve 2020/4 dönemleriyken, en düşük performansın yaşandığı dönemlerin sırasıyla 2017/2, 2016/2 ve 2020/2 dönemleri olduğu tespit edilmiştir