Mongolia Journals Online
Not a member yet
3455 research outputs found
Sort by
Cognitive Construction and Proportional Analysis of Tribal Tamgas (Based on Archaeological Evidence)
No full textThis study explores the cognitive construction of tribal seals based on archaeological findings, examining their graphic forms, proportional dimensions, ratios, and aesthetic principles. It also presents a methodology for executing these designs through graphic techniques, highlighting how these elements can be reconstructed and interpreted in a modern context. The external form and internal symbolic system of tribal seals reflect the nomadic mindset and cognitive heritage. The origins and development of the primary symbols are illustrated through a schematic representation. This study provides an understanding of the meaning, symbolism, and transformation system of tribal seals, offering opportunities to learn from cultural heritage and apply this knowledge in graphic design, creative industries education, and research. Therefore, research in this field can serve as an important educational resource for future designers, researchers, and enthusiasts.
Овгийн тамганы танин мэдэхүйн конструкци, тиг хэмжээг шинжих нь(Aрхеологийн олдворын жишээн дээр)
Хураангуй: Археологийн олдворуудад суурилан овгийн тамганы танин мэдэхүйн конструкци, тэдгээрийн дүрслэл хэлбэр, тиг хэмжээс, харьцаа, гоо зүйн хэм хэмжээний үндсийг судлан, график үйлдлээр хэрхэн гүйцэтгэхийг танилцуулж байна. Овгийн тамганы гадаад хэлбэр, дотоод бэлгэдлийн систем нь нүүдэлчдийн сэтгэлгээ, танин мэдэхүйн өвийн илэрхийлэл тул язгуур дүрсний үүсэл, хөгжлийн зураглалыг схемчлэн харуулсан. Энэхүү судалгаа нь овгийн тамганы утга агуулга, бэлгэдэл, хувирлын тогтолцоог ойлгож, соёлын өвөөс суралцах, график дизайн болон бүтээлч үйлдвэрлэлийн сургалт, судалгаанд ашиглах боломжийг олгож байна. Иймд энэ чиглэлийн судалгаа нь ирээдүйн дизайнер, судлаач, сонирхогчдод зориулсан боловсролын чухал эх сурвалж болно.
Түлхүүр үгс: конструктив, харьцаа, гоо сайхан, төгс төгөлдө
Research on the impact of toxic gases around the Kharakhorum museum
No full textIn recent years, the study of toxic gas pollution has been widely used in the museum sector, where valuable cultural heritage is preserved. This type of study was developed by Japanese scientists, who conducted a variety of studies on air pollution and organic acids in the environment and analyzed how they negatively affect monuments. The factors that contribute to the deterioration of monuments include cement in construction, plywood, glue and other materials used to make museum halls and exhibition enclosures, as well as visitors. Identifying and measuring these toxic gases that affect the museum environment, and taking measures in case of high pollution are among the problems facing museums. The toxic gases that are most commonly produced and affected in museums are formaldehyde, ammonia, and organic acids. In order to clarify the causes of these acids, Kharkhorum, for the first time in Mongolia, collaborated with the Kitagawa Group of Japan and the National Center for Cultural Heritage of Mongolia to conduct environmental pollution studies in the museum’s exhibition halls, treasury, and outdoor areas in 2018 and 2024. Using general cognitive methods of analysis, synthesis, comparison, and comparison, combined with measurement, experiment, observation, and graphic methods, the environmental pollution of the Kharkhorum Museum was determined and pollution was reduced by placing Japanese filter paper that absorbs toxic gas acids on glass box.
Хархорум музейн орчинд явуулсан хорт хийн нөлөөллийн судалгаа
Хураангуй: Музейн үзмэр нь он удаан жилийн турш хадгалагдан бидний үр хойчдоо өвлүүлэн уламжлан үлдээх соёлын чухал үнэт өв юм. Хархорум музей 2018 оноос эхлэн соёлын үнэт өвийн хадгалалт, хамгаалалт, үндсэн хэв шинж чанарыг алдагдуулахгүй байх, насжилтыг уртасгах зорилгын хүрээнд Япон улсын хүрээлэн буй орчны судалгааны төв, Китагава групптэй хамтран музейд тогтвортой орчин бүрдүүлэх, шилэн хоргон дахь үзмэрт нөлөөлж буй хорт хийг олж тогтоох, хүрээлэн буй орчны бохирдлын судалгааг явуулж эхэлсэн. Энэхүү өгүүлэлд формальдегид, аммиак, органик гэсэн гурван хүчлийн тухай үндсэн ойлголт, 2018, 2024 онуудад тус музейн үзэсгэлэнгийн танхимын шилэн хоргон дахь үзмэрт муугаар нөлөөлж буй хүчин зүйл, хорт хий үүсэж буй шалтгааныг олж тогтоосон үр дүнгээс танилцуулж байна. Танин мэдэхүйн ерөнхий арга задлан шинжлэх, нэгтгэн дүгнэх, харьцуулан жиших аргыг хэмжилт, туршилт, ажиглалт, графикийн аргуудтай хослуулан хэрэглэж, Хархорум музейн орчны бохирдлыг тодорхойлон, Япон улсын хорт хийн хүчлийг сорогч филтер цаасыг шилэн хоргонуудад дэвсэж бохирдлыг бууруулав.
Түлхүүр үгс: музей, хадгалалт хамгаалалт, туршилт, хорт хи
Mongolian journalism education: Changes
No full textThis study aims to identify the reasons for the declining enrollment in journalism programs in Mongolia over the past decade, as well as the decreasing interest among students in pursuing careers in journalism. In addition to analyzing enrollment data from the past five years, the study conducted online surveys in 2020 and 2023 to assess students’ perceptions of the journalism profession. A total of 426 students from journalism departments across several universities participated in the survey. with low salaries and intense time pressures, are key factors discouraging students from entering the field. Furthermore, social media-based harassment and public criticism of journalists have emerged as major challenges for journalism students. Despite the availability of jobs in the sector, unfavorable working conditions have contributed to a shortage of human resources. Journalism schools are facing a dual challenge. On the one hand, the digital transformation is rapidly displacing traditional media outlets, leading to a noticeable decline in student enrollment. On the other hand, there is growing demand in the job market for graduates who are equipped with a wide range of multimedia skills and are capable of producing journalism across multiple platforms. As a result, journalism programs are under pressure to modernize their curricula and prepare students for the demands of a convergent media environment.
Монголын сэтгүүл зүйн боловсрол: Өөрчлөлт
Хураангуй: Энэ судалгаа нь Монгол Улсад сүүлийн арван жилд сэтгүүлч мэргэжлээр элсэлт буурсан, энэ чиглэлээр суралцаж байгаа оюутнуудын мэргэжлээрээ ажиллах сонирхол буурсан шалтгааныг илрүүлэх зорилготой юм.Сэтгүүлчээр суралцаж байгаа оюутнуудын сүүлийн таван жил дэх тоон мэдээлэлд шинжилгээ хийхээс гадна сэтгүүлч бэлтгэдэг их, дээд сургуулийн давхардсан тоогоор 426 оюутнаас онлайнаар 2020, 2023 онд мэргэжлийн үнэлэмжийн судалгааг асуулгын аргаар авч дүгнэлт гаргалаа. Сэтгүүлч мэргэжлийн нэр хүнд унаж, цалин багатай, цагийн дарамт ихтэй ажил гэж ойлгогдох болсон нь гол шалтгаан байв. Үүнээс гадна нийгмийн зүгээс сэтгүүлчдэд ирэх сошиал хүчирхийлэл сэтгүүлчээр суралцагч оюутнуудад томоохон сорилт болжээ. Иймд ажлын байр хангалттай байгаа ч хөдөлмөрийн нөхцөлөөс хамаараад хүний нөөцийн хомсдолд орсон салбар болж байна.Харин сэтгүүл зүйн сургуулиуд хоёр талдаа бэрхшээлтэй тулгарч байна. Нэг талаараа дижитал хувьсгал уламжлалт мэдээллийн хэрэгслийг хүчээр шахаж байгаа тул оюутны тоо мэдэгдэхүйц буурч байна. Нөгөө талаар, сэтгүүл зүйн сургуулиудад оюутнууд өргөн хүрээний мултимедиа ур чадварыг эзэмшүүлэхийг шаардаж, нэгэн зэрэг олон платформд агуулга хүргэх шинэ хэлбэрийн сэтгүүл зүйн чиглэлээр мэргэшсэн төгсөгчдийг ажилд авах эрэлт улам бүр нэмэгдэж байна.
Түлхүүр үгс: сэтгүүл зүйн дээд боловсрол, хэрэгцээ шаардлага, сорилт боломж, мэргэжлийн үнэлэм
An Analysis of Narrative, Music, and Sound in the Radio Adaptation of D.Natsagdorj’s Story Khuduu Taliin Üzesgelen
No full textSince its inception, Mongolian radio has created radio art productions based on various literary genres, establishing a unique artistic form that reinterprets and transmits literary works in aural form. This study focuses on the musical radio adaptation of the renowned writer D.Natsagdorj’s short story “Khuduu Taliin Üzesgelen” preserved in the Golden Archive of the Mongolian National Public Radio. The research aims to examine how the narrator’s perspective, music, and the semiotic use of sound enrich the meaning and influence the listener’s psychology. The study applies methodologies from adaptation theory, narratology, media theory, and semiotic analysis to compare and analyze the differences in narrative, storytelling, and artistic devices between the original text and its radio adaptation. The results reveal that the harmonious combination of music, sound effects, and narration in the radio adaptation deepens the original meaning, effectively conveys the atmosphere of events and characters’ emotions, and stimulates the imagination and emotional engagement of the audience. Radio adaptations of literary works not only transmit the original texts but also recreate them, offering listeners new experiences and forms of artistic expression.
Д.Нацагдоржийн “Хөдөө талын үзэсгэлэн” өгүүллэгийн радио хувиргал дахь хүүрнэл ба хөгжим, дуу чимээний утгын шинжилгээ
Хураангуй: Монголын радио анх үүссэн цагаасаа уран зохиолын төрөл зүйлд тулгуурлан радио уран сайхны бүтээлүүдийг туурвисаар ирсэн нь утга зохиолын бүтээлийг сонсголын урлагт нийцүүлэн дахин бүтээх, дамжуулах өвөрмөц урлагийн хэлбэрийг бий болгосон. Энэхүү судалгаанд Монголын Үндэсний олон нийтийн радиогийн “Алтан сан хөмрөг”-т хадгалагдаж буй их зохиолч Д.Нацагдоржийн “Хөдөө талын үзэсгэлэн” өгүүллэгээр хийсэн хөгжимт радио зохиомжийг сонгон авч, хүүрнэн өгүүлэгчийн байр суурь, хөгжим, дуу чимээний семиотик хэрэглээ хэрхэн утга агуулгыг баяжуулж, сонсогчийн сэтгэл зүйд нөлөөлж буйг судлахыг зорив. Судалгаанд адаптаци, нарратологи, медиа онол, семиотик шинжилгээний арга зүйг ашиглаж, эх зохиол болон радио хувиргалын өгүүлэмж, хүүрнэл, уран сайхны хэрэглүүрийн ялгааг харьцуулж, шинжилгээ хийсэн болно. Судалгааны үр дүнд радио зохиомжид хөгжим, дуу чимээ, хүүрнэл гурвын зохистой хослол нь эх зохиолын утга агуулгыг гүнзгийрүүлж, үйл явдлын уур амьсгал, дүрийн сэтгэл хөдлөлийг оновчтой илэрхийлж, сонсогчдын төсөөлөл, сэтгэл хөдлөлийг өдөөж байгааг ажиглав. Уран зохиолын радио хувиргал нь эх зохиолыг дамжуулахаас гадна түүнийг дахин бүтээж, сонсогчдод шинэ мэдрэмж, уран сайхны илэрхийллийн шинэ хэлбэрийг бүрэлдүүлж байна.
Түлхүүр үгс: радио зохиомж, өгүүлэгч, хөгжим, семиоти
Dorjdagva Jigzav: Founder of professional choral music art in Mongolia
No full textA visible figure in the cultural and artistic circles of the new generation of Mongolia, J.Dorjdagva is a great master and innovator, who laid the cornerstone of musical art. He was a pioneer of musical reform in Mongolian art in the 20th century, beginning in the 1930s, using his natural talent and knowledge in the field of music theory, which began to develop in the West during the Middle Ages. Since then, many documents, notes and original compositions have been preserved, testifying to the fact that Mongolian youth successfully mastered and applied the basics of world music theory in a short period of time thanks to their own interest and enthusiasm, while specialists from the Soviet Union repeatedly came to cooperate. Although the main profession is J.Dorjdagva was a singer who independently studied the theory of melodic composition and choral structure, developed his own unique method, combined traditional national melodies with world scientific theories in the art of polyphony. It can be assumed that this laid the foundation for the further path of the choir of conductors. He is a person who made a significant contribution to the development and establishment of modern songs and music, overcoming obstacles in his multifaceted work to acquire and implement new knowledge in accordance with the social conditions of the new era. The conclusions were drawn by discussing the valuable contribution of J.Dorjdagva to the development of the choir with scholars and experts in choral art, using the interview method to collect data, taking notes and using the observation method to fully collect factual and useful information.
Жигзавын Дорждагва - Монголын мэргэжлийн найрал дууны урлагийг үндэслэгч мөн
Хураангуй: Монголын шинэ үеийн соёл урлагийн салбарын нэрт зүтгэлтэн, Ж.Дорждагва нь дуу хөгжмийн урлагийн тулгын чулууг тавилцсан, их мастер, анхдагч мэргэжилтэн юм. Тэрээр дундад зууны үеэс өрнөдөд хөгжиж эхэлсэн дуу хөгжмийн онолын шинжлэх ухаанд өөрийн төрөлхийн авьяас билиг, мэдлэг, чадвараа дайчлан ХХ зууны монголын урлагт ая эгшгийн шинэчлэлийг 1930-аад оноос хийж эхэлсэн юм. Тэр цагаас ЗХУ-ын мэргэжилтнүүд удаа дараа ирж хамтран ажиллахын зэрэгцээ дэлхийн хөгжмийн онолын үндсийг зааж сургаснаар монгол залуус өөрсдийн сонирхол, идэвхээр богинохон хугацаанд амжилттай суралцаж хэрэгжүүлсэн талаар олон баримт, ноот тэмдэглэл, эх бичмэлүүд үлджээ. Ж.Дорждагвын үндсэн ажил нь уртын дуучин байсан хэдий ч аялгуу зохиох, найрал дууны онолын бүтцийг бие даан судалж, олон хоолойны урлаг дээр үндэснийхээ уламжлалт аялгууг дэлхийн шинжлэх ухааны онолтой хослуулан хөгжүүлж, өөрийн гэсэн цоо шинэ аргачлалыг бий болгож чадсан байдаг. Энэ нь дараа үеийн найрал дууны удирдаачдын цаашдын зам мөрийн анхны шонг татаж өгсөн гэж үзэх үндэслэлтэй. Шинэ цаг үеийн нийгмийн төлөв байдалд зохицон шинэ мэдлэг эзэмших, хэрэгжүүлэх олон талт ажлыг хийж гүйцэтгэхэд учирч байсан саад бэрхшээлийг даван туулсаар орчин цагийн дуу, хөгжмийн болон найрал дууны хөгжилд томоохон хувь нэмэр оруулсан гавьяатан билээ. Жигзавын Дорждагвын найрал дууны хөгжилд оруулсан үнэтэй хувь нэмрийн талаар эрдэмтэн судлаачид, найрал дууны мэргэжилтэнүүдтэй харилцан ярилцаж, мэдээлэл цуглуулах ярилцлагын аргыг ашиглаж, тэмдэглэл хөтөлж үнэн бодит хэрэгцээт мэдээллийг бүрэн цуглуулахаар ажиглалтын аргыг ашиглаж дүгнэлтийг хийлээ.
Түлхүүр үгс: зохиомж, санаа, урлаг судлал, урлагийн онол, төрөл ойлгол
Economic Security and the Linkages with Processing Industry
No full textMongolia’s economic security largely depends on the efficiency of its industrial structure, the diversification of exports, and the capacity to substitute imports. Despite its abundant natural resources, the country remains highly dependent on the export of mining raw materials while increasingly reliant on imported foodstuffs and consumer goods, which amplifies economic vulnerability. This article, drawing on empirical data, examines the utilization of production, import, and export capacities in the food processing sectors of milk, meat, and sausages, and explains their implications for economic stability. The findings indicate that: (1) milk production is unstable, with rising import dependence; (2) meat exports are high but mostly in raw form, leaving little added value domestically; and (3) sausage production has grown, yet export volumes remain very limited. These results underscore the need to align with the objectives of key policy documents such as the National Security Concept (2010), Vision–2050, and the National Food Security Program (2020–2030), by fully utilizing the installed capacity of the processing industry and promoting production with higher added value.
Эдийн засгийн аюулгүй байдал ба боловсруулах үйлдвэрлэлийн уялдаа
Хураангуй: Монгол Улсын эдийн засгийн аюулгүй байдал нь үйлдвэрлэлийн бүтцийн оновчтой байдал, экспортын төрөлжилт болон импортыг орлох чадамжаас ихээхэн хамаардаг. Гэвч байгалийн баялаг арвин ч уул уурхайн түүхий эдийн экспортоос өндөр хамааралтай, хүнсний болон өргөн хэрэглээний бүтээгдэхүүний импортоос улам бүр хараат болж буй нь эдийн засгийн эмзэг байдлыг нэмэгдүүлж байна. Энэхүү өгүүлэлд эмпирик өгөгдөлд тулгуурлан сүү, мах, хиам зэрэг хүнсний боловсруулах салбарын үйлдвэрлэл, импорт, экспортын хүчин чадлын ашиглалтыг шинжилж, эдийн засгийн тогтвортой байдалд үзүүлэх нөлөөг тайлбарлав. Судалгааны үр дүнгээр: (1) сүүний үйлдвэрлэл тогтворгүй бөгөөд импортын хараат байдал нэмэгдэж буй; (2) махны экспорт өндөр боловч голдуу түүхий хэлбэртэй тул дотоодод нэмүү өртөг үлдэхгүй байгаа; (3) хиамны үйлдвэрлэл өссөн ч экспортын хэмжээ үлэмж бага байгаа нь тогтоогдов. Эдгээр үр дүн нь “Үндэсний аюулгүй байдлын үзэл баримтлал” (2010), “Алсын хараа–2050”, “Хүнсний хангамж, аюулгүй байдлын үндэсний хөтөлбөр” (2020-2030) зэрэг бодлогын баримт бичгийн зорилтод нийцүүлэн боловсруулах үйлдвэрлэлийн бүрэн хүчин чадлыг ашиглаж, нэмүү өртөг шингэсэн бүтээгдэхүүнийг дэмжих шаардлагатайг харуулж байна.
Түлхүүр үг: Экспорт, импорт, эдийн засгийн эмзэг байдал, боловсруулах үйлдвэрлэл, хөдөө аж ахуйн бодлог
Civil Defence and National Resilience
No full textNo abstract in English
Mongolian title: Иргэний хамгаалалт ба үндэсний сөрөн тэсвэрлэх чадав
Equilibrium thermodynamic properties of binary hard-sphere mixtures from integral equation theory
Full text linkThe binary additive hard-sphere mixtures have been studied by the Ornstein-Zernike integral equation coupled with the Martynov-Sarkisov (MS) closure approximation. Virial equation of state is computed in the MS approximation. The excess chemical potential for the mixture is evaluated with a closed-form expression based on correlation functions. The excess Helmholtz free energy is obtained using the Euler relation of thermodynamics. Moreover, these thermodynamic quantities are obtained by the Boublík-Mansoori-Carnahan-Starling-Leland (BMCSL) formulas. Our findings for pressure and excess chemical potential for the number of binary sets of the mixtures from the MS approximation show good agreements with those findings obtained by the BMCSL formulas and available data in literature, having a maximum deviation of 5% for a packing fraction up to 0.5. The maximum deviation of the excess free energy obtained for the mixtures is shown to be ~16% for a packing fraction of 0.5. Note that this work presents an initial calculation of an excess chemical potential of the system in the MS approximation
Biophysical characterization of human serum albumin interaction with dapagliflozin: multi-spectroscopic and molecular docking study
Full text linkHuman serum albumin (HSA) is the most abundant protein in human blood plasma and plays a crucial role in drug transport and pharmacokinetics. Dapagliflozin (DAPA), a sodium-glucose co-transporter 2 (SGLT2) inhibitor, is widely prescribed for the treatment of type 2 diabetes mellitus. In the present study, we employed a combination of multi-spectroscopic techniques, including fluorescence spectroscopy (three-dimensional, synchronous), UV-visible absorption spectroscopy, thermodynamic analysis, and molecular docking to investigate the interaction of dapagliflozin with HSA under physiological condition. The quenching mechanism of DAPA was determined to be dynamic through Stern-Volmer and modified Stern-Volmer analyses. The binding constants at 298 K, 303 K, 308 K were 0.52x104, 0.303x104 and 0.264x104 M-1, respectively. Thermodynamic analysis revealed that the binding process is spontaneous, driven primarily by hydrogen bonding and hydrophobic interactions at various temperatures. Synchronous fluorescence studies suggest that DAPA binding does not significantly alter the microenvironment around the tyrosine and tryptophan residues of HSA, implying that the binding sites are spatially distinct from these residues. Three-dimensional fluorescence studies reveal that the addition of DAPA to HSA affects changes in the micro-environment and conformation of HSA. UV-VIS spectroscopy confirmed the formation of the HSA-DAPA complex, characterized by spectral shifts in both peptide bond and aromatic amino acid regions, indicating alterations in the protein\u27s secondary structure. The decrease in zeta potential upon DAPA binding suggests a change in the surface charge and potential conformational changes in HSA, which may influence its biological activity and interaction with other molecules. Molecular docking studies identified key amino acid residues involved in the binding of DAPA to HSA, primarily through hydrophobic and hydrogen bond interactions
Water accounting: A case study in the Buir Lake - Khalkh River Basin
Full text linkArid and semi-arid regions face increasing shortage of water resources due to climate variability and competing land and water uses, yet reliable information on water availability and consumption remains limited. This study addresses the critical gap in understanding water dynamics in such environments by analyzing the Buir Lake–Khalkh River Basin in Mongolia using the Water Accounting Plus (WA+) framework. The research aims to quantify water balance components and identify how land use and land cover types influenced water availability between 2010 and 2021. Climatic datasets from WorldClim, SSEBop, and GRACE-FO were employed to estimate precipitation (P), evapotranspiration (ET), and water yield (WY). Esimates showed an average annual precipitation of 298.5 mm, with notable peaks of 386.3 mm in 2013 and minimal below 250 mm during dry years. Similarly, ET demonstrates considerable variability, averaging 274.9 mm/year; maximum value was observed in 2013 at 434.8 mm, whereas the lowest value, recorded in 2017, was 200.4 mm. The average annual water yield for the basin is quantified at 23.8 mm, with specific land cover types, such as the steppe, yielding positive values (64.1 mm), while water bodies exhibited a significant deficit of -342 mm. Furthermore, WA+ resource and evapotranspiration sheets were generated for the years 2018 and 2019. In 2018, net inflow was calculated at 8.1 km³/year, of which 4.6 km³/year was attributable to landscape evapotranspiration, resulting in 3.5 km³/year deemed exploitable. In contrast, 2019 recorded a lower inflow of 7.5 km³/year, with 5.4 km³/year lost to ET. This research elucidates the interactions among precipitation, ET, and WY, emphasizing the critical influence of land management classes on water consumption patterns. Additionally, the findings contribute to the formulation of sustainable water management strategies in arid regions and provide a methodological framework for evaluating water resources in similarly stressed basins through the integration of remote sensing and water accounting methodologies