Rzeszów University
Repozytorium Uniwersytetu Rzeszowskiego (UR) / University of RzeszówNot a member yet
11199 research outputs found
Sort by
Students and graduates of Warsaw schools from 1808 to 1869 among Galician intelligentsia
No full textPole obserwacji obejmuje uczniów Szkoły Lekarskiej i Szkoły Prawa istniejących w latach 1808–1816, Królewskiego Uniwersytetu Warszawskiego (1816–1831), półwyższych i wyższych uczelni z lat międzypowstaniowych oraz Szkoły Głównej Warszawskiej (1862–1869). Niektórzy z nich przybywali do Galicji dobrowolnie, inni w związku z prześladowaniami politycznymi w zaborze rosyjskim. Znajdowali pracę na uczelniach, w instytucjach samorządowych lub w sektorze wolnych zawodów. Osiedlanie się tzw. koroniarzy w Galicji nasiliło się po powstaniu styczniowym. Niektórym udało się zrobić kariery lub wykazać się twórczością pisarską czy artystyczną i odegrać istotną rolę nie tylko w życiu nowej małej ojczyzny.The area of analysis includes the students of the School of Medicine and the School of Law existing between 1808 and 1816, the Royal University of Warsaw (1816-1831), the semi-universities and institutions of higher education from the years between the uprisings and the Warsaw Main School (1862-1869). Some of them came to Galicia voluntarily, others due to political persecution in the Russian partition. They found work at universities, in local government institutions or in the liberal professions. The settlement of the so-called Crowners in Galicia intensified after the January Uprising. Some succeeded in making careers or proved themselves as writers or artists, playing an important role not only in the life of their new small homeland
Supporting the psychosocial potential of young people based on the me_HeLi-D project
No full textW artykule zaprezentowano projekt “Mental Health Literacy and Diversity. Enhancing Mental Health and Resilience through digital Resources for Youth” (me_HeLi-D), który jest realizowany w ramach programu Erasmus+ w partnerstwie międzynarodowym. Projekt jest zorientowany na bezpośrednią poprawę zdrowia psychicznego i budowanie niezbędnych umiejętności w tym zakresie, a także na promowanie świadomości różnorodności wśród uczniów. Jego nadrzędnym celem jest opracowanie opartego na badaniach, ogólnie dostępnego narzędzia cyfrowego, przeznaczonego dla konkretnej grupy docelowej jaką są uczniowie (w wieku od 12 do 15 lat). Narzędzie ma służyć uczniom do wspierania ich zasobów osobistych oraz wzmacniania i szerzenia wiedzy na temat zdrowia psychicznego.The project presented during the conference is called “Mental Health Literacy and Diversity. Enhancing Mental Health and Resilience through digital Resources for Youth” (me_HeLi-D). The project is implemented under the Erasmus+ program in international partnership. It is focused on directly improving mental health and building mental health skills, and more indirectly, promoting diversity awareness among students. The aim of the project is to develop a research-based digital tool, publicly available, for a specific target group of students (aged 12 to 15). The tool is intended to serve students in supporting their personal resources, strengthening and spreading knowledge about mental health. The project consortium includes professionally active teachers, health psychologists and clinical psychologists, as well as scientists dealing with inclusive education, pedagogy, psychology, sociology and computer science
“I wanted so, I could so”. Identity models of rural women in selected Polish popular historical novels from a (post)feminist perspective
No full textThe aim of the article is to outline models of identity of rural women, the heroines of selected historical novels, and to answer the question of whether these works can be considered as fulfilling (post)feminist or feminist ideas. Research on the social role of women mainly refers to the functions they perform in society, their rights and obligations, and the expectations that the environment, especially in the context of traditional divisions of duties within the family and community, has towards them. The most important factors here will be marriage and women’s work, which in the past determined their position in the family and community space. As research material, I have chosen novels with a family saga character – Akuszerki (2022) by Sabina Jakubowska and the dylogy Saga o ludziach ziemi by Anna Fryczkowska
W obronie podróżowania. Znaczenie podróży w polskiej literaturze romantycznej
No full textThe aim of the text is to analyse the Romantic journey as a key to the Romantic culture (particularly in Poland). It is possible because the concept of the journey combines and summarizes the most important constituents of Romantic philosophy. The author of the article presents the meaning of travel in the context of Romantic cognition, self-exploration and genology. The attention is also focused on Polishness and national identity regarded and defined by those who travel.Celem tekstu jest odczytanie romantycznej podróży jako klucza do zrozumienia kultury tej epoki (szczególnie w Polsce). Jest to możliwe, ponieważ idea podróży łączy w sobie i niczym w soczewce skupia wszystkie najważniejsze elementy romantycznego światopoglądu. Autorka artykułu omawia znaczenie podróży w kontekście romantycznej epistemologii, antropologii oraz genologii. Odnotowano także wyczulenie na polonica i potrzebę definiowania własnej narodowej tożsamości doświadczane przez polskich podróżnych
Period poverty in the light of research and scientific studies from 2013–2023
No full textMiesiączka, menstruacja, okres – to różne nazwy dla fizjologicznego procesu zachodzącego w organizmie kobiety. Z człowiekiem, ludzkością od zawsze, a jednak otoczony woalem tabu, z łatką tematu, którego w towarzystwie, w dyskusji publicznej „nie wypada” podejmować, a jedynie w gabinecie lekarskim. Nie dziwi zatem, że w procesie rozwoju ludzkości, cywilizacji, publicznej, powszechnej dyskusji, zaistniała przestrzeń dla wprowadzenia określenia dla nowego rodzaju nierówności związanej z faktem miesiączkowania i towarzyszącym jej zjawiskom, takim jak, np. ubóstwo menstruacyjne, wykluczenie społeczne, nierówny dostęp do wiedzy, środków higienicznych, opieki specjalistycznej, bieżącej wody.
Celem artykułu ustanowiono dokonanie przeglądu literatury i badań, zarówno krajowych, jak i zagranicznych, powstałych w nurcie nauk społecznych, które zostały opublikowane w latach 2013–2023, dotyczących szeroko ujmowanego zagadnienia ubóstwa menstruacyjnego. By przyjęty cel mógł być zrealizowany, podjęto się przeprowadzenia szczegółowej weryfikacji zbiorów opracowań naukowych, na takich platform, jak Google Scholar, Scopus, Central and Eastern European Online Library GmbH, Biblioteka Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Biblioteka Nauki, Research Gate.
Wyniki przeprowadzonych badań są jednoznaczne, ponieważ zjawisko ubóstwa menstruacyjnego jest wynikiem nierówności społecznych, ekonomicznych, w dostępie do edukacji, kulturowych, religijnych, ekologicznych; powszechne, globalne; błędnie wiązane jedynie z krajami uznawanymi za ubogie; nieprawidłowo określane jako „problem kobiecy”, gdyż wpływa na szereg płaszczyzn całościowego życia społecznego, ekonomicznego, zdrowotnego. Co niezwykle istotne, wkład rodzimych badaczy w rozwój zasobów opracowań w tematyce ubóstwa menstruacyjnego pozostawia sporą przestrzeń do uzupełnienia.Menstruation, period – there are different names for the physiological processes taking place in a woman’s body. With man, or humanity since time immemorial, essentially having been surrounded by a veil of taboo, with the label of a topic that is “not appropriate” to discuss in company, in public discussion, but only in a doctor’s office, then it is not surprising that in the process of the development of humanity, civilization, public, and universal discussion, there has been a space for introducing a term for a new type of inequality related to the fact of menstruation and its accompanying phenomena. This may include: period poverty, social exclusion, unequal access to knowledge, hygiene products, specialist care, running water, etc.
The aim of the article is to review the research and literature, both domestic and foreign, created in the mainstream of social sciences, published in the years 2013–2023 concerning the general issue of period poverty. In order to achieve the adopted goal, a detailed verification of the collections of scientific studies was undertaken on such platforms as: Google Scholar, Scopus, Central and Eastern European Online Library GmbH, Library of the University of Economics in Wrocław, Science Library, and Research Gate.
The results of the research are unambiguous, since the phenomenon of period poverty is the result of inequalities: social, economic, access to education, cultural, religious, ecological, common, global, incorrectly associated with countries considered poor, and incorrectly referred to as a “women’s problem”, since it affects a number of areas of overall social, economic, and health life. What is
extremely important is the contribution of Polish researchers to the development of the resources related to studies on period poverty, which still leaves a lot of space that needs to be supplemented.Środki pochodzą z zasobów Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Emma Bovary – (un)reciprocated passion. From the customs of reading universal literature in high school
No full textTekst dotyczy niewykorzystanego potencjału klasyki literatury powszechnej (ściślej, prozy realistycznej i naturalistycznej) w szkole średniej. Punktem wyjścia do refleksji zogniskowanej na powieści Flauberta jest jej tytułowa postać, budząca sympatię, pożądanie, obojętność, niesmak, obrzydzenie, oraz eseistyka skandalistów: Mario Vargasa Llosy i Vladimira Nabokova. Innym pretekstem do przemyśleń na temat możliwych wymiarów obecności i sposobów czytania Emmy Bovary na lekcjach literatury są zapisy „nowej” Podstawy programowej, a także wybrane podręczniki do szkół ponadpodstawowych wraz z wpisanymi w nie propozycjami metodycznymi oraz dostępna obudowa dydaktyczna związana z Panią Bovary. Całości dopełniają głosy literaturoznawców, biografów i tłumaczy (m.in. M. Żurowskiego, P. Śniedziewskiego, M. Bieńczyka, K. Szczuki, R. Lis, R. Engelkinga, F. Browna, J. Rousseta, J. Ranciere’a), czytelników znanych i krytyków (m.in. A. Sygietyńskiego, J. Parandowskiego, A. Bobkowskiego), samego autora (m.in. fragment listów do Luizy Colet) oraz wypowiedzi odbiorców nieprofesjonalnych (uczniów). Na przecięciu spojrzeń – głosów – odczytań przywołanych osób i postaci literackiej ujętych intertekstualnie pojawi się – być może – I n n e , eksponujące solidarność ludzkich doświadczeń, spojrzenie na jedną z najważniejszych powieści w historii literatury: pomiędzy powieścią, biografistyką a życiem.The text concerns the untapped potential of the classics of universal literature (more precisely, realistic and naturalistic prose) in high school. The starting point for the reflection focused on Flaubert’s novel is its title character, who evokes sympathy, desire, indifference, distaste, disgust, and the essays of scandalists: Mario Vargas Llosa and Vladimir Nabokov. Another pretext for thinking about the possible dimensions of the presence and ways of reading Emma Bovary during literature lessons are the provisions of the “new” Core Curriculum, as well as selected textbooks for secondary schools with methodological suggestions inscribed in them and the available didactic support related to Madame Bovary. The whole is complemented by the voices of literary scholars, biographers and translators (including M. Żurowski, P. Śniedziewski, M. Bieńczyk, K. Szczuka, R. Lis, R. Engelking, F. Brown, J. Rousset, J. Ranciere), well-known readers and critics (including A. Sygietyński, J. Parandowski, A. Bobkowski), the author himself (including French letters to Luiza Colet) and statements from non-professional recipients (students). At the intersection of the gazes – voices – readings of the quoted people and the literary character presented intertextually, there may be an other look, exposing the solidarity of human experiences, at one of the most important novels in the history of literature: between the novel, biographies and life
Pomnik- ławeczka z postacią ostatniego ordynata przeworskiego Księcia Andrzeja Lubomirskiego/ autor
No full textPostać Księcia jest naturalnych wymiarów postaci ludzkiej, odlana z brązu, posadowiona na jednej z ławek pod lipą Sobieskiego w Zespole Pałacowo- Parkowym w Przeworsku ( woj.. Podkarpackie). Książę A. Lubomirski jest postacią wielce zasłużoną dla rozwoju miasta Przeworska i i regionu Podkarpacia. Był trzecim i ostatnim ordynatem przeworskim. Uroczyste odsłonięcie pomnika odbyło się dn. 03. 04. 2024 r. Sam Zespół Pałacowo- Parkowy w Przeworsku zyskał status muzeum i pomnik Księcia A. Lubomirskiego podkreśla charakter miejsca w którym został usytuowany
Międzynarodowe Triennale Malarstwa Regionu Karpat - Srebrny Czworokąt, 2024
No full textMiędzynarodowe Triennale Malarstwa Regionu Karpat - Srebrny Czworokąt, Galeria Sztuki Współczesnej w Przemyślu, Galeria ARP Zamku w Krasiczynie.
Prace pokonkursowe pt. "POZA ŚWIADOMOŚCIĄ", "WYŻSZY STAN ŚWIADOMOŚCI", ( płótno, 100/100cm, technika mieszana) zostały zaprezentowane (z reprodukcją do katalogu) na wystawie Międzynarodowej Triennale Malarstwa Regionu Karpat - Srebrny Czworokąt.
Międzynarodowe Triennale Malarstwa Regionu Karpat - Srebrny Czworokąt jest organizowane przez Galerię Sztuki Współczesnej w Przemyślu już od 30 lat. Ta inicjatywa prezentuje i promuje współczesne malarstwo - pogranicza państwowego, kulturowego i wyznaniowego części Europy Środkowo-Wschodniej. Srebrny Czworokąt jest projektem międzynarodowym odbywającym się w Polsce i za granicą z udziałem karpackich artystów malarzy. Odpowiada na potrzebę działań integracyjnych w tym regionie, umożliwiając poznanie kondycji sztuki współczesnej terenów pogranicza Polski, Rumunii, Słowacji, Ukrainy, Węgier.. Obecna 12. edycja Triennale odbywa się pod hasłem sformułowanym w założeniach autorstwa kuratora artystycznego prof. Romana Yatsiva z Lwowskiej Narodowej Akademii Sztuk Pięknych "Chimery współczesności: autorefleksja i metafizyka". Honorowy patronat objął Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda, a ponadto Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, marszałek podkarpacki i prezydent Przemyśla. Współorganizatorami są Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej, Agencja Rozwoju Przemysłu – Zespół Pałacowo-Zamkowy w Krasiczynie, Przemyskie Centrum Kultury i Nauki Zamek. Partnerami tego konkursu są też instytucje i galerie z poszczególnych krajów. Międzynarodowe jury oceniało 105 prac stworzonych przez 68 artystów. Otwarcie odbyło się w Galerii ARP Zamku w Krasiczynie
„I’d remember that I was alive for a second, then fade back out” – Ottessa Moshfegh’s My Year of Rest and Relaxation as an example of depressed women fiction
No full textIn my article, I analyse Ottessa Moshfegh’s novel My Year of Rest and Relaxation by taking into consideration aspects of depressed women fiction genre. I situate the novel in broader societal context and analyse its popularity in new social media, especially on TikTok. Moreover, I present Ottessa Moshfegh’s interpretation of her books and connect it with My Year of Rest and Relaxation’s ending
Phytochemical analysis, stability, and antimicrobial activity of eighteen medicinal plants studied against five multi-drug resistant human pathogens
No full textIntroduction and aim. Several medicinal plants from India have been reported to be effective against human pathogens, but comprehensive comparative studies are scarce. The aim of this study has been to evaluate and compare the antimicrobial activity, phytochemical composition, and stability at different temperatures and pH of ethanolic extracts of eighteen Indian medicinal plants which are prevalent in North-east India and thrive abundantly.
Material and methods. These plants included Syzygium cumini, Cannabis sativa, Camellia sinensis, Murraya koenigii, Alstonia scholaris, Terminalia chebula, Flemingia strobilifera, Azadirachta indica, Prunus persica, Euphorbia thymifolia, Averrhoa carambola, Paderia foetida, Psidium guajava, Spondias pinnata, Garcinia cowa, Litsea cubeba, Micania macrantha, and Phlogocanthus thyrsiflorus. Their potent medicinal properties made them the ideal choice for this study which included the use of agar well diffusion method and phytochemical analysis.
Results. Agar well diffusion has been used to test their antibacterial activity, which demonstrated higher antibacterial activity of G. cowa extract against Vibrio cholerae and Staphylococcus aureus, whereas S. pinnata extract was most effective against V. cholerae and Enterococcus faecium.
Conclusion. Phytochemical analysis revealed the presence of tannins, alkaloids, saponins, glycosides, steroids, terpenoids, flavonoids, and phenols. The antimicrobial activity of these plant extracts remained stable at higher temperatures and varying pH levels.This work was supported by the Dept. of Biotechnology, Government of India under Grant No. BT/PR16667/NER/95/237/2015