Rzeszów University
Repozytorium Uniwersytetu Rzeszowskiego (UR) / University of RzeszówNot a member yet
11199 research outputs found
Sort by
Assessment of the occurrence of a financial crisis in municipal-owned companies on the example of selected companies from the Opolskie Voivodeship
No full textCelem badania była identyfikacja i ocena ryzyka wystąpienia kryzysu finansowego spółek komunalnych z terenu województwa opolskiego. Spółki zajmują się dostarczaniem ciepła (branża 35), wody (branża 36), odprowadzaniem ścieków (branża 37), zagospodarowaniem odpadów (branża 38) i transportem lokalnym (branża 49). Badanie przeprowadzono w oparciu o sprawozdawcze dane finansowe oraz sprawozdania zarządu z działalności spółek z okresu 2019–2022. Zastosowano analizę dokumentów, jakościową analizę czynników ryzyka, wskaźnikową analizę finansową oraz analizę wariancji. Sformułowano następujące pytania badawcze: 1) Jak kształtowały się wyniki finansowe spółek komunalnych?, 2) Czy wyniki finansowe generują ryzyko kryzysu finansowego i na jakim poziomie?, 3) Czy ryzyko to zmieniało się w czasie?, 4) Czy branża różnicuje istotnie poziom tego ryzyka?
Wyniki wykazały, iż spółki działały w warunkach wysokiego ryzyka kryzysu finansowego. Wynikało ono z ich słabej kondycji finansowej. Pomimo że ryzyko kryzysu finansowego było zróżnicowane i zmienne w czasie, blisko 2/3 spółek było trwale obarczone wysokim i bardzo wysokim ryzykiem. Analiza w czasie wykazała wzrost tego ryzyka. W 2022 r. odnotowano wzrost odsetka spółek nierentownych, spółek z rosnącym niedostatkiem gotówki transakcyjnej przy niskim zaangażowaniu kapitałów własnych. Wyniki wskazują również różnice w skali ryzyka ze względu na rodzaj prowadzonej działalności. Wysokie ryzyko (klasa 2) cechowało spółki: ciepłownicze (35), zagospodarowania odpadów (38), wodociągowe (36) i transportowe (49). Średni poziom ryzyka (klasa 3) charakteryzował spółki zajmujące się odprowadzaniem ścieków (37). Ustalone w badaniu czynniki zagrażające kondycji finansowej uzasadniają pogląd, iż bezpośrednimi przyczynami wysokiego ryzyka kryzysu finansowego są niedostateczne przychody i wysokie koszty operacyjne oraz mechanizm kształtowania cen.The aim of the study was to identify and assess the risk of financial crisis for municipal-owned companies. The companies operate in the Opolskie Voivodeship. They are involved in the provision of heat (industry 35), water (industry 36), sewage disposal (industry 37), waste management (industry 38) and local transport (industry 49). The study was based on the financial statements and management report of the companies from the period 2019–2022. Document analysis, qualitative analysis of risk factors, ratio financial analysis and analysis of variance were all used. The following research questions were formulated: 1) How has the financial performance of municipal-owned companies evolved? 2) Does financial performance generate financial crisis risk and at what level? 3) Has this risk changed over time?, and 4) Does the industry significantly differentiate the level of this risk?
The results showed that the companies were operating under a high risk of financial crisis, resulting from their weak financial condition. Although the risk of financial crisis was diverse and variable over time, nearly 2/3 of the companies were permanently at high or very high risk. Analysis over time showed an increase in this risk. In 2022, there was an increase in the percentage of unprofitable companies, companies with a growing shortage of transactional cash having a low commitment of equity. The results also indicate differences in the scale of risk by type of business. High risk (class 2) was characteristic for the companies: heating (35), waste management (38), water supply (36) and transport (49). Medium risk (class 3) was characteristic for the companies involved in sewage disposal (37). The threatening factors in terms of financial condition established in the study justify the view that the direct causes of the high risk of financial crisis are insufficient revenues and high operating costs, as well as the price formation mechanism
A Friendly Press: Adam Czerniawski and the Bednarczyks
No full textThis article discusses the ties between Adam Czerniawski (1934–2024) and Krystyna and Czesław Bednarczyk’s Poets and Painters Press. Their press published Czerniawski’s early collections of poetry, essays, and fiction. It is argued that without the Poets and Painters Press Czerniawski would not have gained recognition and publicity during the peak of his artistic activity in 1956–197
A school that cares for the well-being of children – victims and witnesses of domestic violence
No full textDobrostan i dobro dziecka to terminy pojawiające się w kontekście roli szkoły w zapobieganiu rodzicielskiemu krzywdzeniu dzieci, które dotyczy co najmniej 1/3 populacji dzieci w Polsce. W tekście omówiono przemiany kultury prawnej w obszarze udzielania pomocy dzieciom-ofiarom przemocy oraz angażowanie się szkoły w zespoły interdyscyplinarne. W części empirycznej przedstawiono wyniki dwukrotnych badań jakościowych, w których posłużono się metodą studium przypadku, przeprowadzonych w 6 szkołach podstawowych (Warszawa - Praga Południe), gdzie w latach 90. XX wieku powstały oddolnie prekursorskie zespoły interdyscyplinarne działające na rzecz dzieci-ofiar przemocy. Wyniki badań ukazują mocne i słabe strony wprowadzonego na poziomie krajowym obowiązku zakładania takich zespołów i ich skuteczność w procesie zapobiegania krzywdzeniu dzieci z perspektywy dyrektorów i specjalistów szkolnych.Child well-being is a term that appears in the context of the school's role in preventing parental child abuse, which affects at least 1/3 of the child population in Poland. The text discusses changes in legal regulations regarding prevention of child abuse and the school's involvement in interdisciplinary teams. The empirical part presents the results of two qualitative studies using the case study method, conducted in 6 primary schools in the Warsaw-Praga Południe district, where in the 1990s, pioneering interdisciplinary teams working for children victims of violence were established as a local grassroots activity. The research results show strengths and weaknesses of the nationally introduced obligation to establish such teams and their effectiveness in the process of preventing child abuse from the perspective of school principals, counselors and psychologists
Byłem zanim byłem
No full textMiędzynarodowe Biennale Miniatury to wydarzenie organizowane przez Ośrodek Promocji Kultury Gaude Mater w Częstochowie. Biennale jest przeglądem o charakterze konkursowym, dobrze znanym i rozpoznawalnym na całym świecie.
Forma konkursowa Międzynarodowego Biennale Miniatury w Częstochowie zakłada prezentowanie najnowszego dorobku artystów - prac powstałych w ciągu ostatnich dwóch lat. Jednocześnie nie nakłada ograniczeń co do prezentowanych kierunków artystycznych, tematyki, ani technik wykonania.
Miniatura to wyjątkowa, samodzielna forma artystyczna.
W niepozornym formacie 10 × 10 cm artyści potrafią zamknąć całe światy, budując kompozycje pełne emocji i fascynujących historii. Niejednokrotnie miniatury swoją głębią artystyczną potrafią przyćmić wielkoformatowe realizacje.
Pałac Kultury Zagłębia prowadzi stałą współpracę z Ośrodkiem Promocji Kultury Gaude Mater, a wystawy pokonkursowe prezentowane są w naszych przestrzeniach od 2009 roku.
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Na trzynastą edycję konkursu 265 autorów nadesłało ogółem 723 miniatur z 12 krajów.
Komisja konkursowa w składzie:
– dr hab. Marta Bożyk (Wydział grafiki ASP w Krakowie), przewodnicząca Jury
– dr hab. prof. ASP Marcin Białas (Wydział Artystyczny ASP w Katowicach)
– dr hab. prof. UJD Jakub Jakubowski (Wydział Sztuki Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie)
postanowiła zakwalifikować na wystawę 253 prace 186 autorów i przyznać 3 nagrody regulaminowe oraz 10 wyróżnień honorowych. Patronat nad wystawa objął Prezydent Miasta Częstochowy
Piotr Woroniec zaprezentował pracę wykonaną w technice skanografii, 10 x 10 cm upublicznionej na międzynarodowej interdyscyplinarnej wystawie, której regulamin dopuszcza prace wykonane w technikach: malarstwa, grafiki, rysunku, fotografii monochromatycznej. Konkurs z 20-letnią tradycją , międzynarodowe jury artystów-profesorów ASP. Wystawa zaprezentowana w renomowanych galeriach w Polsce: Galeria Test, Warszawa, Muzeum S. Staszica w Pile, Pałac Kultury Zagłębia, Nowohuckie Centrum Kultury w Krakowie, BWA Tarnów, Galerie Brötzinger.Międzynarodowe Biennale Miniatury to wydarzenie organizowane przez Ośrodek Promocji Kultury Gaude Mater w Częstochowie. Biennale jest przeglądem o charakterze konkursowym, dobrze znanym i rozpoznawalnym na całym świecie.
Forma konkursowa Międzynarodowego Biennale Miniatury w Częstochowie zakłada prezentowanie najnowszego dorobku artystów - prac powstałych w ciągu ostatnich dwóch lat. Jednocześnie nie nakłada ograniczeń co do prezentowanych kierunków artystycznych, tematyki, ani technik wykonania
Kazakh terms of kinship system in the Russian-language media of Kazakhstan
No full textВ статье представлены казахские термины родства, которые используются в русскоязычных средствах массовой информации в Казахстане.The article presents Kazakh kinship terms that are actively used in the Russian-language media of Kazakhstan. An extensive network of family relationships maintains a hierarchy between relatives and influences the social status of each participant. In the Russian-language media space, a small part of Kazakh words related to family ties is represented. It is worth noting that the examples given in the article are in most cases used in Internet sources and are less common in the official press. The process of morphological transformation concerns every lexeme of kinship in the Kazakh that is actively used in the Russian
Wpływ czynników środowiskowych na wydajność paneli fotowoltaicznych
No full textThe development of photovoltaics is one of the key elements of the energetic transition in Poland. The use of renewable energy sources enables the fulfillment of global energy needs to be met in sustainable way. The efficiency of photovoltaic panels is strongly influenced by environmental factors such as sunlight, ambient temperature, air pollution, precipitation, and humidity. This article discusses the impact of environmental factors on the energy production efficiency by photovoltaic panels, with particular emphasis on the effect of temperature, based on the example of the annual energy production cycle in a photovoltaic farm.Rozwój fotowoltaiki stanowi jeden z kluczowych elementów transformacji energetycznej w Polsce. Zastosowanie odnawialnych źródeł energii pozwala na zaspokojenie globalnych potrzeb energetycznych w zrównoważony sposób. Wydajność paneli fotowoltaicznych jest silnie uzależniona od czynników środowiskowych, takich jak nasłonecznienie, temperatura otoczenia, zanieczyszczenie powietrza, opady atmosferyczne oraz wilgotność. Artykuł omawia wpływ czynników środowiskowych na wydajność produkcji energii przez panele fotowoltaiczne, ze szczególnym uwzględnieniem temperatury na przykładzie rocznego cyklu produkcji energii w farmie fotowoltaicznej
The geo-economic impact of the war in Ukraine. Global and European dimensions of the problem
No full textW oparciu o szczegółową diagnozę bieżącej sytuacji społeczno– gospodarczej w świecie spowodowanej wojną w Ukrainie, a wcześniej pandemią COVID 19, w prezentowanej analizie wskazuje się na konkretne działania, które zarówno w wymiarze konceptualnym jak i praktycznym, muszą zostać podjęte w wymiarze globalnym (gospodarka światowa) i regionalnym (Unia Europejska), służąc wzmocnieniu bezpieczeństwa i odporności ekonomicznej traktowanych jako priorytetowe elementy nowego porządku gospodarczego drugiej dekady XXI wieku. Poprzez zastosowanie wybranych metod i technik badawczych charakterystycznych dla badań politologicznych, Autor prezentowanego artykułu wskazuje na konkretne rozwiązania ograniczające groźbę pojawiania się kolejnych fal kryzysów ekonomicznych, żywnościowych, energetycznych i uchodźczych, oraz powrotu do Zimnej Wojny w swej nowej odsłonie, czyli narastającej geoekonomicznej rywalizacji konfrontacji amerykańsko – chińskiej i ich głównych sojuszników. Szans na wyższy poziom stabilizacji gospodarczej w państwach zaliczanych do tzw. Świata Zachodu, z Unią Europejską i Stanami Zjednoczonymi na czele, upatruje w przynajmniej częściowym ograniczeniu offshoringu na rzecz nearshoringu i jego odmian typu frienshoring oraz promowanej w UE koncepcji otwartej strategicznej autonomii.Based on a detailed diagnosis of the current socio-economic situation in the world caused by the war in Ukraine, and earlier by the COVID 19 pandemic, the presented analysis points to specific measures that, both conceptually and practically, must be taken in the global (world economy) and regional (European Union) dimensions, serving to strengthen security and economic resilience treated as priority elements of the new economic order of the second decade of the 21st century. Through the use of selected research methods and techniques characteristic of political science research, the author of the presented article points to concrete solutions to limit the threat of the emergence of successive waves of economic, food, energy and refugee crises, and a return to the Cold War in its new iteration, i.e. the growing geo-economic rivalry of the US-China confrontation and their main allies. He sees opportunities for a higher level of economic stability in the countries classified as part of the so-called Western World, with the European Union and the United States at the forefront, in at least a partial reduction of offshoring in favor of nearshoring and its frienshoring variants and the concept of open strategic autonomy promoted in the EU
Łukasz Cywicki - 11. Międzynarodowego Triennale Grafiki „Kolor w grafice” – Toruń
No full textUniwersytet Rzeszowsk
Positive attitude towards readings in the work of a Polish language teacher – examples, rules and conclusions
No full textW artykule poruszony został temat znaczenia pozytywnego nastawienia polonisty do lektur, które omawia na lekcjach. Zaangażowanie, aktywność oraz ciekawe i funkcjonalne propozycje metodyczne nauczyciela w dużym stopniu wpływają na poziom motywacji czytelniczej uczniów. W pierwszej części artykułu dokonano przeglądu propozycji studentów filologii polskiej, którzy, w ramach ćwiczeń z dydaktyki języka polskiego, opracowywali sposoby pozytywnego nastawienia uczniów szkół ponadpodstawowych do wybranych utworów z listy lektur. W drugiej części tekstu rozwiązania przyszłych nauczycieli literatury zostały dopełnione zasadami rozbudzania i podtrzymywania motywacji czytelniczej, opracowanymi na podstawie prac neurodydaktyków oraz doświadczeń autorki artykułu.The article discusses the importance of a positive attitude of a Polish teacher towards the readings that he discusses in class. The teacher’s commitment, activity and interesting and functional methodological proposals have a significant impact on the level of reading motivation of students. The first part of the article reviews the proposals of students of Polish philology, who, as part of exercises in Polish language didactics, developed ways of positively attitude of secondary school students towards selected works from the reading list. In the second part of the text, the solutions of future literature teachers are supplemented with the principles of arousing and maintaining reading motivation, developed on the basis of the work of neurodidactics and the experience of the author of the article
Wybór źródeł do dziejów polskiej modernizacji - Biblioteka polskiej modernizacji tom IX
No full textIdea opracowania i opublikowania Wyboru źródeł do dziejów polskiej modernizacji powstała w toku prac nad projektem „W drodze ku modernizacji. Niepodległa Polska i wolni Polacy w XIX‒XXI wieku” realizowanym na Uniwersytecie Rzeszowskim w latach 2018‒2024. Za ważny efekt zaplanowanych badań uznano w nim również wydawnictwo stanowiące wybór najważniejszych bądź najbardziej reprezentatywnych źródeł dokumentujących będące przedmiotem projektu procesy modernizacyjne. Znaczenie tego typu opracowania jest szczególne z racji upowszechniania wiedzy na temat polskich osiągnięć modernizacyjnych za pomocą źródeł pierwotnych, mogących stanowić zarówno wartościowy rezerwuar wiedzy, jak i materiał dydaktyczny wzbogacający proces kształcenia na wszystkich poziomach edukacji.
Zgodnie z zamierzeniami projektu przygotowywany w jego ramach wybór źródeł jest integralną częścią serii wydawniczej „Biblioteka Polskiej Modernizacji” , ma on też dwie formy publikacyjne. Obok wersji drukowanej przygotowana została wersja elektroniczna, która znalazła swoje miejsce na portalu internetowym stanowiącym integralną część projektu i jest powszechnie dostępna dla użytkowników sieci Internet na dedykowanej temu zestawieniu podstronie projektu.
Obie wersje wyboru źródeł (drukowana i internetowa) zawierają, zgodnie z koncepcją projektu, 200 opatrzonych aparatem naukowym i uznanych za istotne z punktu widzenia polskiej modernizacji dokumentów. Zakładana objętość tomu w wersji drukowanej wymagała wprowadzania skrótów w publikowanych dokumentach, w efekcie czego nierzadko prezentowane są jedynie najważniejsze ich fragmenty. Zasadą stało się nieoznaczanie autorstwa opracowania poszczególnych dokumentów, co ma podkreślać zespołowy charakter prac nad edycją źródeł. Ważnym elementem koncepcji wydawnictwa stała się prezentacja w przypisie do każdego dokumentu uzasadnienia jego obecności w zbiorze.Praca naukowa finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Szlakami Polski Niepodległej” w latach 2018–2024; projekt „W drodze ku modernizacji. Niepodległa Polska i wolni Polacy w XIX–XXI wieku”, nr projektu 01SPN 17 0036 18, kwota finansowania 1 365 819 z