Rzeszów University
Repozytorium Uniwersytetu Rzeszowskiego (UR) / University of RzeszówNot a member yet
11199 research outputs found
Sort by
Actions of the Police of the Podkarpackie Voivodeship against security threats caused by the refugee crisis in 2022
No full textKryzys uchodźczy spowodowany inwazją Rosji na Ukrainę 24 lutego 2022 r. miał znaczący wpływ na stan bezpieczeństwa publicznego oraz wzrost obaw w zakresie możliwości zapewnienia ochrony osobistej tak osobom przekraczającym granicę, jak też mieszkańcom Rzeczypospolitej. Publikacja stanowi próbę charakterystyki głównych kierunków działań Policji województwa podkarpackiego w reakcji na tę sytuację, na terenie tego przygranicznego regionu. Analizą objęto 2022 - pierwszy rok konfliktu. Praca zawiera policyjne dane statystyczne odnoszące się do poszczególnych obszarów działalności oraz dane na temat stanu przestępczości w tym okresie w porównaniu do lat poprzednich i roku następnego.The refugee crisis caused by Russian invasion of Ukraine on February 24th, 2022, had a significant impact on public security and increased concerns about the ability to provide personal protection not only to those crossing the border, but also to the residents of Poland. This publication attempts to characterize the main directions of action taken by the police of the Podkarpackie Voivodeship in response to this situation in the border region. The analysis covers the year 2022 - the first year of the conflict. It includes police statistical data related to various areas of activity, as well as data on the state of crime during this period compared to previous and the following years
Praca z młodzieżą i osoby pracujące z młodzieżą jako kluczowe elementy rozwoju i realizacji pedagogiki młodzieży
No full textIn recent decades, youth work, being the tool supporting young people to develop and reach their full potential, is gaining more and more attention and support from various actors on different levels. As youth work is mainly focused on learning and personal development, it would highly benefit from a specification of the terminologies and refining the youth workers' professional profile, both putting a solid, scientific-based foundation for its development. Here, the youth pedagogy comes to the scene.
This paper is an attempt to identify and characterise “youth pedagogy” in terms of its specific approaches, contexts and ways of fostering the learners’ development, differing from the classical (child-oriented) pedagogy and the (adult-oriented) andragogy. Additionally, the connection between youth work and youth pedagogy will be observed and analysed, exploring the out-of-school environment offering a number of learning opportunities in the context of both - non-formal and informal learning. Finally, outlines of a professional profile of practitioners delivering youth pedagogy activities will be suggested and explained.W ostatnich dziesięcioleciach praca z młodzieżą będąca narzędziem wspierającym młodych ludzi w rozwoju i osiąganiu pełnego potencjału zyskuje coraz większą uwagę i wsparcie ze strony wielu podmiotów na różnych poziomach. Praca z młodzieżą koncentruje się głównie na uczeniu się i rozwoju osobistym ludzi młodych, dlatego kluczowe jest uszczegółowienie terminologii i dopracowanie profilu zawodowego pracowników młodzieżowych, tworząc solidne, naukowe podstawy dla rozwoju subdyscypliny, jaką jest pedagogika młodzieży.
Niniejszy artykuł jest próbą zidentyfikowania i scharakteryzowania „pedagogiki młodzieży” pod względem jej specyficznych podejść, kontekstów i sposobów wspierania rozwoju uczniów różniących się od klasycznej (zorientowanej na dzieci) pedagogiki i (zorientowanej na dorosłych) andragogiki. Dodatkowo będzie obserwowany i analizowany związek między pracą z młodzieżą a pedagogiką młodzieży, badane środowisko pozaszkolne oferujące szereg możliwości uczenia się w kontekście zarówno pozaformalnym, jak i nieformalnym. Na koniec zostaną zaproponowane i wyjaśnione zarysy profilu zawodowego praktyków prowadzących działania z zakresu pedagogiki młodzieży
The use of unmanned aerial vehicles to retard the transformation of environmental resources
No full textGwałtowny postęp techniczny przyczynia się do powstawania narzędzi, które w coraz szerszym zakresie wspierają retardację przekształcania zasobów przyrodniczych. Wielowirnikowe bezzałogowe statki powietrzne (BSP) ze względu na swoją mobilność znajdują zastosowanie w monitoringu, badaniach i ochronie środowiska przyrodniczego. Potencjał wykorzystania BSP wzrasta wraz z dostępnością czujników oraz kamer multispektralnych i termowizyjnych. W artykule omówiono wybrane przykłady zastosowania bezzałogowych statków powietrznych w działaniach mających wpływ na retardację przekształcania zasobów środowiska, w szczególności ich zastosowanie w monitoringu jakości powietrza, składowisk odpadów komunalnych, instalacji energetycznych i pożarów.Rapid technological progress contributes to the development of tools that increasingly support the retardation of the transformation of natural resources. Multi-rotor unmanned aerial vehicles (UAVs), due to their mobility, are used in monitoring, research, and protection of the natural environment. The potential for using UAVs is growing with the availability of sensors and multispectral and thermal cameras. The article focuses on selected examples of the use of UAVs in activities affecting the retardation of the transformation of environmental resources, in particular, their use in monitoring air quality, municipal landfills, energy installations, and wildfires
Mechanizmy powoływania i odwoływania prezesów sądów w Polsce – ministerialny model zarządzania wymiarem sprawiedliwości
No full textThe article analyzes the role of court presidents in the Polish legal system, highlighting their dual function as both judges and administrative authorities responsible for court management. It raises concerns about the impact of the ministerial model, where the Minister of Justice has significant discretion in appointing and dismissing court presidents, potentially compromising judicial independence. The analysis suggests that the limited role of judicial self-government in these processes weakens the position of judges and calls for legislative changes to enhance judicial independence. Strengthening the role of the National Council of the Judiciary and introducing stricter criteria for dismissals are recommended to safeguard the rule of law.Artykuł analizuje rolę prezesów sądów w polskim systemie prawnym, podkreślając ich podwójną funkcję jako sędziów i organów administracyjnych odpowiedzialnych za zarządzanie sądami. Zwraca uwagę na obawy związane z ministerialnym modelem, w którym Minister Sprawiedliwości ma znaczną swobodę w powoływaniu i odwoływaniu prezesów sądów, co może zagrażać niezależności sądów. Analiza sugeruje, że ograniczona rola samorządu sędziowskiego w tych procesach osłabia pozycję sędziów i wzywa do zmian legislacyjnych w celu wzmocnienia niezależności sądownictwa. Zaleca się wzmocnienie roli Krajowej Rady Sądownictwa i wprowadzenie bardziej rygorystycznych kryteriów odwoływania, aby lepiej chronić praworządność
Forging the presidency. Causes and circumstances of the decision of creating the People’s Republic of Poland’s Presidential Office (1985–1988)
No full textW artykule podjęto próbę przeanalizowania przyczyn i okoliczności prowadzących do podjęcia przez Wojciecha Jaruzelskiego decyzji o powołaniu urzędu Prezydenta PRL. Proces ten nastąpił w drugiej połowie lat osiemdziesiątych i objął zarówno osobiście głównego decydenta w aparacie partyjno-państwowym schyłkowego PRL, lecz także jego najbliższe otoczenie oraz część establishmentu politycznego. Przyjrzano się nie tylko uwarunkowaniom wewnętrznym, lecz także międzynarodowym. Przeanalizowano koncepcje powołania urzędu prezydenckiego, z którymi zapoznawał się gen. Jaruzelski. Problematykę tę omówiono za pomocą analizy historycznej z uwzględnieniem podejścia charakterystycznego dla teorii procesu decyzyjnego oraz migration studies.The article attempts to analize the causes and circumstances which led Wojciech Jaruzelski to make a decision to create the office of the President of People’s Republic of Poland. Such decision-making process took place in the second half of 1980’s. It was linked not only with gen. Jaruzelski (the main decision-maker in the late communist Poland) personally but also with his close subordinates and part of political establishment. The analysis deals with both inner determinants and the international ones. Some concepts of creating the presidential office have been described. The methodolical approach consists of historical analysis, decision-making theories and migration studies
The theory of "education" of secret collaborator [TW] – analysis of assumptions
No full textW 1984 r. wykładowcy z Zakładu Teorii Pracy Operacyjnej Departamentu Szkolenia i Doskonalenia Zawodowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych opublikowali cztery opracowania dotyczące szkolenia, wychowania, organizacji pracy i kontroli tajnych współpracowników. W publikacjach tych, przeznaczonych dla funkcjonariuszy Służby Bezpieczeństwa, wychowanie zostało zdefiniowane jako „świadoma, celowa i systematyczna działalność pracownika operacyjnego, która kształtuje (zaszczepia) oraz utrwala określone pozytywne postawy i cechy osobnicze [TW] niezbędne – w danej sytuacji polityczno-operacyjnej – do skutecznej współpracy z SB”. W prezentowanym tekście omawiam założenia tej koncepcji.In 1984, lecturers at Zakład Teorii Pracy Operacyjnej Departamentu Szkolenia I Doskonalenia Zawodowego [the Department of Operational Work Theory of the Department of Training and Professional Development] of Ministerstwo Spraw Wewnętrznych [the Ministry of Internal Affairs] of the Polish People's Republic published four studies concerning the training, education, work organization and control of secret collaborators, the so-called TW. According to these publications, dedicated to Security Service officers, education was “the conscious, purposeful and systematic activity of an operational employee, which shapes (instills) and consolidates certain positive attitudes and personal characteristics of secret collaborators necessary – in a given political and operational situation – for effective partnership with the Security Service.” In the presented text the assumptions of this concept are analysed
Wykorzystanie dronów do monitoringu żółwia błotnego Eemys orbicularis w siedliskach Poleskiego Parku Narodowego (Polska)
No full textThe study tested the suitability of consumer drones for monitoring the abundance of the European pond turtle Emys orbicularis, an endangered species whose reliable monitoring is crucial for active species conservation. The widely available semi-professional DJI Mavic Air2 model was used, as it can be used to obtain 48 Mpix images or 4K videos. Until now, the species has been monitored visually with binoculars, but this method only works well in specific habitats, such as ponds and drainage ditches. It has been shown that the best method in inaccessible habitats, such as tall rushes, sedges, etc., is to plan a drone flight along a specific trajectory and take a series of photos. In addition, the size of the area can be accurately assessed, and animal density can be calculated. The research is essential for retardation of negative changes in the state of biodiversity in Poland.W pracy przetestowano przydatność dronów konsumenckich do monitorowania liczebności żółwia błotnego Emys orbicularis, gatunku zagrożonego, którego rzetelny monitoring jest niezwykle ważny w czynnej ochronie gatunkowej. Użyto powszechnie dostępnego półprofesjonalnego modelu DJI Mavic Air2, ponieważ można go wykorzystać do uzyskania zdjęć 48 Mpix lub filmów 4K. Do tej pory gatunek ten był monitorowany wizualnie za pomocą lornetki, ale ta metoda sprawdza się tylko w określonych siedliskach, takich jak stawy i rowy melioracyjne. Wykazano, że najlepszą metodą w siedliskach niedostępnych takich jak np. szuwary wysokie, turzycowiska itp. jest zaplanowanie lotu dronem wzdłuż określonej trajektorii i wykonanie serii zdjęć. Ponadto można dokładnie ocenić wielkość obszaru i obliczyć zagęszczenie zwierząt. Badania mają znaczenie dla retardacji negatywnych zmian stanu różnorodności biologicznej w Polsce
Obszary Polonistyki 7
No full textKategorie „mężczyzna” i „męskość” są dziś oświetlane z wielu perspektyw badawczych i budzą zainteresowanie przedstawicieli i przedstawicielek różnych dyscyplin humanistyki. Sprzyja temu ich współczesne rozumienie, które ukształtowało się wraz z odejściem od przekonania o istnieniu „prawdziwej męskości”, pozornie naturalnej i uniwersalnej wizji, powszechnie obowiązującego wzorca przekazywanego przez takie instytucje jak rodzina, szkoła, wojsko; modelu , któremu należało sprostać. Zwrócenie uwagi na wieloznaczność męskości, zależność tej kategorii od momentu historycznego, szerokości geograficznej, kultury, rasy, klasy, uwarunkowań politycznych i społecznych sprawiło, że obserwujemy jej pluralizację, a także destabilizację i dewaluację jej dominującej, jednolitej wizji, co niekiedy bywa utożsamiane z kryzysem. Męskie tożsamości są dziś wieloznaczne i wielowymiarowe, otwarte i podważalne, płynne, natomiast „męskość” jest traktowana jak otwarty projekt, który może być realizowany na różne sposoby.
Badacze i badaczki coraz częściej zadają pytanie o to, na czym polega bycie mężczyzną i jakie jest miejsce męskości w (po)nowoczesnym świecie. Proponują refleksję nad procesem (de)konstruowania męskich tożsamości w dawnej i współczesnej kulturze, śledzenie różnorodnych reprezentacji męskości i niemęskości, ich lokalności i indywidualności, obserwację związków męskości z przemocą, dominacją, mizoginią z jednej strony, a z drugiej eksplorację przestrzeni męskiej niepewności, kruchości, cierpienia, słabości, świadectw przekraczania genderowych podziałów. Przyglądają się fantazmatowi „prawdziwej męskości” i rysującym się w nim pęknięciom, szczelinom otwierającym możliwość transgresji, obszarom leżącym na nieokreślonej granicy pomiędzy męskością i chłopięcością, wielorakim sposobom produkowania męskości w języku, kulturze, mediach, edukacji.
Te rozważania były inspiracją dla ósmej edycji konferencji „Obszary Polonistyki”, której rezultatem jest niniejsza monografia – (De)konstruowanie męskości. (De)mitologizacje, (dez)iluzje i (de)heroizacje męskości w literaturze, kulturze i języku. Część pierwsza składa się z artykułów literaturoznawczych, kulturoznawczych oraz filozoficznych, druga zaś z analiz lingwistycznych. Młodzi naukowcy i naukowczynie podjęli tematy stereotypów męskości w aforyzmach, anegdotach i przysłowiach, wizerunku mężczyzny w mediach, męskości postkolonialnej, queerowej i (post)feministycznej, a także (auto)kreacji mężczyzn w utworach (auto)biograficznych, współczesnego kryzysu męskości i jej obrazów w powieściach historycznych.
Różnorodność ujęć i bogactwo wątków pokazują nie tylko możliwe drogi badawcze, ale również sprawiają, że czytelnicy i czytelniczki znajdą interpretacje, które ich zaciekawią. Zapraszamy do poznania zawiłości relacji między mężczyzną a światem i mamy nadzieję, że zawarte w tej monografii rozważania będąinspiracją dla dalszych analiz dyskursu męskościowego
The Principle of Polyformity in Mathematics Education
No full textThe concept of mathematics is widely used in various societal spheres. As an educational subject, it engages students’ logical thinking, contributing to the development of their competencies and thereby equipping them for specific life vocations and future career choices. Mathematics teaches us to be wise and to solve problems step by step. It is to be appreciated for being a logical puzzle, posing a challenge and fostering a readiness to engage with it in various ways. Anyone can learn mathematics; there is no human activity that does not depend on it. Almost all secondary schools and many universities include mathematics as a subject. The significance of the subject extends beyond education, playing a crucial role in shaping one’s personality. The objectives and tasks of the educational subject are strictly defined, with primary education aiming at acquiring basic linguistic and mathematical literacy
Transformations in Polish Education in Chicago IL at the Turn of the 21st Century. Selected Issues
No full textHistoryczne korzenie współczesnego systemu polskich szkół w Chicago IL przypadają na lata 50. XX w. Od tego momentu zarówno placówki, jak i system nauczania przeszły wiele przekształceń, które pozwoliły na stworzenie sieci w pełni profesjonalnych szkół. Na przełomie XX i XXI w. szkoły te funkcjonowały w metropolii chicagowskiej i na jej przedmieściach. Ich oferta dydaktyczna obejmowała nie tylko naukę w zakresie podstawowym, ale i średnim. Uczniowie mieli możliwość otrzymania w nich specjalistycznego wsparcia, a także pracy w licznych kołach zainteresowań. Zatrudniona w nich kadra dzięki samodoskonaleniu i możliwości uczestnictwa w różnorodnych kursach metodycznych była coraz lepiej przygotowana do pracy z dziećmi, dla których polszczyzna nie jest pierwszym językiem komunikacji. Nauczyciele otrzymali wsparcie od profesjonalnych organizacji, które często sami tworzyli, ale i ze strony polskiej. Okres ponad półwiecza funkcjonowania szkół sobotnich charakteryzował rozwój oraz szukanie kompromisu między oczekiwaniami rodziców, potrzebami uczniów a realizacją podstawowego celu, czyli nauką języka i kultury polskiej .The historical roots of the contemporary Polish school system in Chicago IL date back to the 1950s. Since then, both the institutions and the teaching system have undergone numerous transformations, which have enabled the creation of a network of fully professional schools. At the turn of the 21st century, these schools operated in the Chicago metropolitan area and its suburbs. Their educational offer encompassed not only primary but also secondary education. Students had the opportunity to receive specialized support and participate in numerous extracurricular activities. The staff employed in these schools, through self-improvement and participation in various methodological courses, are increasingly well-prepared to work with children for whom Polish is not their first language. Teachers receive support from professional organizations, often established by themselves, as well as from the Polish community. The period of over half a century of Saturday school operation has been characterized by development and the search for a compromise between parents' expectations, students' needs, and the fulfilment of the primary goal, which is the teaching of Polish language and culture