Rzeszów University
Repozytorium Uniwersytetu Rzeszowskiego (UR) / University of RzeszówNot a member yet
11199 research outputs found
Sort by
Mikhail Hrushevsky's historical school in Lviv: origins, structure, representatives
No full textW artykule omówiono powstanie, funkcjonowanie i strukturę szkoły historycznej M. Hruszewskiego we Lwowie. Cechą szczególną szkoły jest dwustopniowa struktura funkcjonowania: seminarium historyczne Uniwersytetu Lwowskiego oraz Sekcja Historyczno-Filozoficzna Towarzystwa Naukowego im. T. Szewczenki. W szkole pracowało 20 młodych historyków, w tym jedna kobieta. Łączono w niej dydaktykę i badania naukowe. Miała ona fundamentalne znaczenie dla rozwoju ukraińskiej historiografii zarówno pod względem efektywności, jak i dalekosiężnych skutków w czasie, a jej pojawienie się zapoczątkowało wejście ukraińskiej nauki na nowy poziom profesjonalizacji.The article discusses the establishment, functioning and structure of M. Hrushevsky's historical school in Lviv. A special feature of the school is its two-tier functioning structure: the historical seminary of Lviv University and the Historical and Philosophical Section of the National Academy of Sciences. The school employed 20 young historians, including one woman. It combined didactics and scientific research. It was fundamental to the development of Ukrainian historiography, both in terms of its effectiveness and its far-reaching effects over time, and its emergence marked the entrance of Ukrainian science to a new level of professionalisation
21. AAmA / Asian & African & Europe and Americas Innternational Art Exhibition Aveiro – Morgados Pedricosa Municipal Gallery, Portugal 2024
No full text21. AAmAKamuflaż – Trans, serigrafia 140 x 200 cm 2024, Kamuflaż – Red Shadow, serigrafia 70 x 100 cm 2024, Kamuflaż – Scan, serigrafia 70 x 100 cm 2016 / 21. AAmA Asian & African & Eur and Americas – Day in the World – Innternational Art Exhibition Aveiro – Morgados Pedricosa Municipal Gallery Portugal 2024
Trzy prace graficzne zakwalifikowane I upublicznione na wystawie 21 AAmA – bezprecedensowy poziom współpracy organizatorów z instytucjami z całego świata zaprezentowana w: Art Museum Fuchunshan Tagus International Center of Arts, Khan Bank Gallery Ułan Bator, Jo Borg Gallery Sliemam MN, Malta AAmA Gallery of Milan IT Can Castells Centre D'Art Barcelona, Culture Foundation Tinos ES, Art Museum of Cluj-Napoca GR, Gallery_House of Arts Piestany SK, AAma International Art Center SK, China Morgados da Pedricosa Gallery Jiaxing, Aveiro PT Culture and Information Centre PT, Bitola Museum and Centre for Contemporary Art MK Jury konkursu: prof. A. Canau University of Lisbon, A. Arez Cuneo-Sularte Cultural Association PT, G. Camille Seychelles Art Foundation, S. Luo Qi China María de la Vega Cenit7 Microespacio, Buenos Aires, M. Bradley, prof. M. Ševčovič Comenius University in Bratislava, N. Canelas, O. Petca prof. R. Romero, Faculty of Fine Arts, University of Barcelona, prof. R. Galbusera Brera Academy of Fine Arts, Mediolan, S. Tseekhuu SPACE prof. S. Youngho Faculty of Fine Arts, Kyungpook National University, V. Goreski Director of the Museum of Contemporary Art w Bitoli https://tiny.pl/5fyt5cb821. AAm
The role of provincial intelligentsia in the establishment of private grammar schools in autonomous Galicia
No full textGwałtowny rozwój prywatnych gimnazjów w Galicji na początku XX w. był możliwy dzięki zaangażowaniu lokalnych społeczności. Wzrastające ambicje edukacyjne ludności żydowskiej i chłopskiej, rywalizacja narodowościowa polsko-ukraińska oraz dostęp kobiet do studiów wyższych pobudzały do działania małomiasteczkowe elity. W utworzeniu szkoły średniej widziano szanse na ożywienie i rozwój miejscowości oraz możliwość awansu społecznego jej mieszkańców. Dlatego gminy miejskie lub stowarzyszenia wspomagały tworzone gimnazja środkami pieniężnymi albo nawet całkowicie przejmowały ich finansowanie. Współudział społeczeństwa widoczny był na wszystkich etapach organizacyjnych, od powstania szkoły i jej wyposażenia, przez starania o kadrę nauczającą, aż po zabiegi o uzyskanie prawa publiczności i dążenia do upaństwowienia placówek. Niestety, I wojna światowa zniweczyła ten wysiłek wielu lokalnych społeczności, zwłaszcza we wschodniej części Galicji.The rapid growth of private grammar schools in Galicia in the early 20 th century was possible thanks to the involvement of local communities. The growing educational ambitions of the Jewish and peasant populations, Polish-Ukrainian national rivalry and the access to higher education for women spurred small-town elites into action. The establishment of a grammar school was seen as an opportunity to revitalize and develop a locality and to advance the social status of its residents. Therefore, municipalities or associations supported the created grammar schools with money or even took over their financing completely. The society's complicity was evident at all organisational stages, from the establishment of the school and its equipment, to the efforts to obtain teaching staff, to the efforts to obtain the right of audience and the efforts to nationalize the institutions. Unfortunately, World War I wiped out this effort made by many local communities, especially in the eastern part of Galicia
Polin.Read me.The Textile Collection of Art Gallery Szombathely the Savaria Museum, Hungary
No full textPraca prezentowana na pokonkursowej wystawie, VIII International Triennial of Textile Arts, Gallery Szombathley, Węgry, temat edycji: Tolerance limit. Kategoria: VIII International Triennial of Miniature Textiles 2024- najstarszego i prestiżowego konkursu z zakresu współczesnej sztuki tekstylnej (obok Lozanny i Kyoto) na świecie.
Międzynarodowe Jury złożone z 11 ekspertów zakwalifikowało z 505 prac 386 artystów 264 dzieła 241 artystów z 29 krajów w 3 kategoriach.
Jury wytypowało pracę do Kolekcji- The Textile Collection of Art. Gallery Szombathley the Savaria MHV Museum, Hungary. Galeria posiada kolekcję współczesnej, światowej sztuki tekstylnej liczącą 2500 dzieł.
Organizator: Cultural Foudation for the Textile Arts /Savaria MHV Museum/Patronat: Assosation of Hungarian Creative Artists/Association of Hungarian Fine and Applied Artists/ETN European Textile Ne-twork/ ArteMorbida Textile Arts Magazine.The Textile Collection of Art Gallery Szombathely the Savaria Museum Hungary, VIII International Triennial of Miniature Textiles 2024, miniatura tekstylna, obiekt tekstylny, obiekt papierowy, paper object, miniatura tkacka, kolekcja,Organizator: Cultural Foudation for the Textile Arts /Savaria MHV Museum/Patronat: Assosation of Hungarian Creative Artists/Association of Hungarian Fine and Applied Artists/ETN European Textile Ne-twork/ ArteMorbida Textile Arts Magazine
Elementary school students' understanding of physics versus the use of information and communication technology tools
No full textPromotor: dr hab. Wojciech Walat, prof. UR - 469 s.Współczesny świat naznaczony jest ciągłymi przeobrażeniami w wielu dziedzinach życia. W bardzo szybkim tempie postępuje rozwój technologii cyfrowej. W związku z zachodzącymi zmianami zmienili się uczniowie, których potrzeby edukacyjne różnią się zdecydowanie w porównaniu z wcześniejszymi pokoleniami. Przed trudnym zadaniem zostali postawieni nauczyciele fizyki, gdyż ciągłe przeobrażenia, cyfryzacja polskiej szkoły zostały skonfrontowane z procesem nauczania-uczenia się fizyki. Wśród proponowanych rozwiązań przystosowania procesu nauczania-uczenia się fizyki do wymogów współczesności i odbioru świata przez dzisiejszych uczniów znajduje się włączenie narzędzi technologii informacyjno-komunikacyjnych (TIK) do procesu kształcenia.
Celem głównym badań było określenie różnic, jakie występują w rozumieniu zagadnień fizycznych przez uczniów klas 7 i 8, które są efektem zastosowania narzędzi TIK, w porównaniu z kształceniem tradycyjnym, na przykładzie dwóch wybranych działów fizyki: „dynamika” w klasie 7, „drgania i fale” w klasie 8. Eksperyment pedagogiczny przeprowadzony był w roku szkolnym 2022/2023. Badaniem objęto 295 uczniów
szkół podstawowych, odpowiednio 122 uczniów klas 7 oraz 173 uczniów klas 8.
Zagadnienia fizyczne poruszane podczas lekcji fizyki zostały podzielone na cztery poziomy rozumienia. W pracy przedstawiono dokładną analizę każdego poziomu rozumienia i różnic występujących w rozumienia na danym poziomie, wynikających z włączenia narzędzi TIK do procesu kształcenia lub prowadzenia lekcji bez tych narzędzi. Otrzymane wyniki rozumienia były zależne od analizowanego poziomu rozumienia, wybranego zagadnienia fizycznego oraz analizowanej klasy.The modern world is marked by constant transformations in many areas of life. The development of digital technology is progressing at a very fast pace. Due to the changes taking place, students have changed and their educational needs are significantly different compared to previous generations. Physics teachers were faced with a difficult task, as constant transformations and digitization of the Polish school were confronted with the process of teaching and learning physics. Among the proposed solutions to adapt the teaching-learning process of physics to the requirements of modern times and the perception of the world by today's students is the inclusion of information and communication technology (ICT) tools in education.
The main aim of the research was to determine the differences in the understanding of physics issues by students of grades 7 and 8, which are the result of the use of ICT tools, compared to traditional education, on the example of two selected branches of physics: "dynamics" in grade 7, "vibrations and waves” in grade 8. The pedagogical experiment was conducted in the 2022/2023 school year. The study included 295 primary school students, 122 7th grade students and 173 8th grade students, respectively.
The physical issues covered during physics lessons have been divided into four levels of understanding. The work presents a detailed analysis of each level of understanding and the differences in understanding at a given level resulting from the inclusion of ICT tools in the educational process or conducting lessons without these tools. The obtained comprehension results depended on the analyzed level of understanding, the selected physical issue and the analyzed class
Selegiline modulates inflammatory indicators in RAW 264.7 macrophages and LPS-aggravated CFA-induced rheumatoid arthritis in rats
No full textThe Institutional Animal Ethics Committee accepted the study’s protocol, and it was carried out in conformity with CCSEA regulations (CPCSEA Registration No. 544/PO/C/02/CPCSEA).Introduction and aim. Rheumatoid arthritis (RA) causes pain, inflammation, and deformities in numerous joints. Monoamine oxidase B (MOA-B) inhibitor selegiline exhibits anti-inflammatory characteristics and has the propensity to scavenge free rad icals. Therefore, the aim of this research comprises of assessing the effect of selegiline on proinflammatory cytokines in RAW 264.7 macrophages as well as its capacity to improve various arthritic parameters in rats with lipopolysaccharide (LPS) acceler ated complete Freund’s adjuvant (CFA) induced RA.
Material and methods. In RAW 264.7 cells (lipopolysaccharide accelerated), nitric oxide (NO), tumor necrosis factor alpha (TNF-α), interleukin 6 (IL-6), inducible nitric oxide synthase (iNOS), and prostaglandin E2 (PGE2 ) were determined after treat ment with selegiline. Different arthritic parameters were analyzed after administration of selegiline in LPS accelerated CFA-in duced arthritis in rats.
Results. LPS escalates NO, TNF-α, IL-6, iNOS, and PGE2 quantities in the RAW 264.7 cells, which was minimized by selegiline at 100 µg/mL and 150 µg/mL respectively. In rats, CFA induction causes a decrease in body weight, elevation of paw volume, splenic index, and arthritic index, which are further accelerated by LPS. 20 mg/kg of selegiline managed all these arthritic pa rameters effectively, including TNF-α, IL-6, and a few other biochemical parameters.
Conclusion. Selegiline may be beneficial in RA extenuating joint and cartilage damage, and modulating inflammatory responses
Genetic factors contributing to the development of inguinal hernias – a narrative review
No full textIntroduction and aim. Inguinal hernias are one of the major disorders in the field of general and visceral surgery and can be viewed as multifactorial diseases. Although the molecular mechanism that led to predistortion to inguinal herniation still remain unclear, is well known that defects leading to improper closure of the inguinal canal during fetal development and mechanisms contributing to weaker muscles of the abdominal wall can greatly increase the risk of developing the latter disease.
Material and methods. A literature search was performed in all major electronic databases using keywords and Boolean operators to retrieve all available literature related to the topic. Due to the narrative nature of the review, there were no specific inclusion and exclusion criteria.
Analysis of the literature. Genetic factors, undoubtedly, can interfere with these mechanisms and therefore play major role in developing hernias. To this end, the present narrative review provides an overview of genes with altered expression and genetic polymorphisms associated with inguinal herniation. Moreover, the results of genome-wide association studies (GWAS) exploring susceptible genetic loci associated with the disease have been reported.
Conclusion. Nevertheless, more case-control studies and GWAS need to be conducted in different ethnic populations so as to provide better insights into the topic
Subsidence of Interbody Implants in the Surgical Treatment of Cervical Degenerative Disc Disease: Clinical Significance and Radiological Risk Factors
No full textPromotor: prof. dr hab. n. med. Andrzej Maciejczak, promotor pomocniczy: dr n. med. Bartosz Godlewski - 90 s.W pracy doktorskiej podjęto tematykę osiadania implantu międzytrzonowego w leczeniu choroby zwyrodnieniowej krążków międzykręgowych odcinka szyjnego kręgosłupa. Dokonano analizy radiologicznych czynników ryzyka osiadania oraz jego wpływu na wynik leczenia. Przeprowadzono badanie obserwacyjne o charakterze prospektywnym, oceniające pacjentów zakwalifikowanych do ACDF z powodu dyskopatii szyjnej. Spośród 193 chorych poddanych ocenie, do badania zakwalifikowano 104 pacjentów. U wszystkich
wykonano ACDF jedno- lub dwupoziomowy. Oceny radiologicznej dokonywano u pacjentów dzień przed zabiegiem, dzień po, miesiąc, 6 miesięcy i 12 miesięcy po operacji. Równoczasowo uzyskiwano również dane kliniczne za pomocą skal VAS (Visual Analogue Scale) oraz NDI (Neck Disability Index). Oceniono radiologiczne czynniki ryzyka związane z rozmiarem implantu, jego położeniem w przestrzeni międzykręgowej oraz anatomią operowanego segmentu. Wykonano ocenę relacji parametrów balansu strzałkowego w odcinku szyjnym kręgosłupa i występowania osiadania. Zaobserwowano zależność między wysokością implantu, a wysokością przestrzeni międzykręgowej oraz wysokością segmentu kręgosłupa w zakresie częstości występowania osiadania implantu oraz zaawansowania tego zjawiska. Ponadto zaobserwowano, że im bardziej zaburzony balans mierzony parametrem C2-SVA tym większe ryzyko osiadania. Ocena kliniczna ujawniła relację osiadania i bólu kręgosłupa szyjnego oraz obniżenia jakości życia. Można przypuszczać, że osiadanie jest powikłaniem wpływającym na efekt kliniczny leczenia operacyjnego w dyskopatii szyjnej.The doctoral thesis focused on the subsidence of interbody implants in the treatment of degenerative cervical disc disease. The study analyzed radiological risk factors for subsidence and its impact on treatment outcomes. A prospective observational study was conducted on patients undergoing anterior cervical discectomy and fusion (ACDF) for cervical discopathy. Of the 193 assessed patients, 104 were included in the study, all of whom underwent one- or two-level ACDF. Radiological evaluations were performed preoperatively, one day postoperatively, and at one month, six months, and twelve months post-surgery. Clinical outcomes were measured using the Visual Analogue Scale (VAS) and Neck Disability Index (NDI). Radiological risk factors related to implant size, position within the intervertebral space, and segmental anatomy were analyzed. Additionally, the relationship between cervical sagittal balance parameters and the incidence of subsidence was examined. A correlation was found between implant height, intervertebral space height, and the height of the spine segment with the frequency and severity of subsidence. Furthermore, a disrupted balance, as measured by the C2-SVA parameter, was associated with a higher risk of subsidence. Clinically, subsidence was linked to increased cervical spine pain
and reduced quality of life. These findings suggest that subsidence is a complication that significantly impacts the clinical outcomes of surgical treatment for cervical discopathy
Polyonymy in the Tatra oronymy
No full textNazwy wariantywne i paralelne odnoszące się do oronimów nie były do tej pory przedmiotem szczegółowych badań, choć zjawisko polionimii w odniesieniu do innych grup nazw własnych znajduje się w polu zainteresowań językoznawców. W artykule podjęto więc próbę wstępnego opisu nazw górskich denotujących obiekty tworzące przestrzeń Tatr. Punktem wyjścia stała się publikacja Roberta Mrózka (1991) dotycząca zjawiska polionimii w odniesieniu do nazw terenowych. W niniejszej pracy omówiono specyfikę nazewnictwa górskiego (tatrzańskiego), zwracając uwagę na to, że struktury nazewnicze są odzwierciedleniem procesów kognitywnych. Jako polionimy można je natomiast interpretować z uwzględnieniem perspektywy tekstologicznej, traktując je jako preteksty, z których w pewnym momencie wyłoniła się właściwa nazwa (tekst) odnosząca się do konkretnego denotatu. W artykule zarysowano także problem autorstwa charakteryzowanych toponimów i jego wpływu na wytwarzanie wariantów oraz dubletów nazewniczych. W przypadku nazewnictwa tatrzańskiego jest to kwestia istotna, ponieważ teren, z którego pochodzą nazwy, ze względu na swoją specyfikę przyrodniczo-kulturową od lat cieszy się popularnością, a kreatorami onimów są zarówno autochtoni, jak i m.in. autorzy przewodników, taternicy, turyści, redaktorzy „Taternika”, komisje nazewnicze. W artykule dowiedziono więc, że wśród obiektów tworzących przestrzeń Tatr znajdują się takie, do których odnoszą się nazwy: 1. wyłącznie wariantywne, 2. wyłącznie paralelne, 3. z pogranicza nazw wariantywnych i paralelnych („pograniczne”), 4. wariantywne, paralelne i „pograniczne”. Zaznaczono ponadto, że istnieją obiekty, których (najprawdopodobniej) zjawisko polionimii nie dotyczy. Poszczególne grupy onimów omówiono we wskazanej wyżej kolejności.Variant and parallel names referring to oronyms have not been the subject of detailed research so far, although the phenomenon of polyonymy concerning other groups of proper names is in the field of interest of linguists. The paper therefore attempts a preliminary description of the oronyms denoting objects forming the space of the Tatra Mountains. The starting point was a publication by Robert Mrózek (1991) on the phenomenon of polyonymy concerning field names. This paper discusses the specificity of mountain (Tatra) naming, pointing out that naming structures reflect cognitive processes. As polyonyms, on the other hand, they can be interpreted taking into account the textological perspective, treating them as pretexts from which, at some point, a proper name-text emerged, referring to a specific denotate. The article also outlines the problem of authorship of the characterized toponyms and its impact on the production of variants and naming doublets. In the case of the Tatra nomenclature, this is an important issue, because the area from which the names originate has been popular for years due to its natural and cultural specificity, and the creators of onyms are both autochthons and, among others, guidebook authors, mountaineers, tourists, editors of the 'Taternik', and naming committees. Thus, the article proves that among the objects forming the space of the Tatra Mountains, there are some to which the following names apply: 1. exclusively variational, 2. exclusively parallel, 3. from the borderline between variant and parallel names ('borderline'), 4. variant, parallel and 'borderline'. It was also pointed out that there are objects which (most likely) are not affected by the phenomenon of polonymy. The different groups of onymes are discussed in the order indicated above