Ss. Cyril and Methodius University in Skopje: Journals / Универзитет "Св. Кирил и Методиј"-Скопје
Not a member yet
3175 research outputs found
Sort by
НОСТАЛГИЈАТА ВО THE HOUSEBREAKER OF SHADY HILL AND OTHER STORIES
Get PDFThe paper deals with the notion and function of nostalgia in John Cheever’s short story cycle The Housebreaker of Shady Hill and Other Stories (1958). The analysis relies on Svetlana Boym’s definition of nostalgia as “a longing for a home that no longer exists or has never existed” (2001: xiii) and on Jennifer Smith’s (2017) study of nostalgia in the American short story cycle. The objective is to examine how and for what purposes Cheever’s cycle employs nostalgia in individual stories, and to show whether different evocations of nostalgia present partial or false versions of the past. Having in mind the recursive and accretive nature of the cycle as a genre, the authors intend to examine how individual stories come together to render a more collective sense of nostalgia, whether coherent or ambivalent, that might be in a correlation with a specific middle-class suburban locality of the American Northeast.Оваа статија се занимава со поимот и функцијата на носталгијата во циклу-сот раскази The Housebreaker of Shady Hill and Other Stories (1958) од Џон Чивер. Анализата се потпира врз дефиницијата за носталгијата на Светлана Бојм, според која носталгијата е „копнеж по домот што повеќе не постои или никогаш не постоел (2001: xiii), како и врз студијата за носталгијата од Џенифер Смит (2017) во американската збирка раскази. Целта е да се истражи како и со која цел циклусот на Чивер вклучува носталгија во инди-видуалните приказни и да се покаже дали различните евокации на ностал-гијата претставуваат делумни или погрешни верзии на минатото. Имајќи предвид дека циклусот раскази како жанр по природа содржи повторувања и надополнувања, авторите имаат намера да истражат како поединечните раскази се поврзуваат за да дадат поколективно чувство на носталгија, без разлика дали е тоа кохерентно или амбивалентно, кое може да биде во коре-лација со специфичниот локалитет на предградието во кое живее средната класа на американскиот североисток
ДРУГОСТА ВО КУЛТУРАТА И ПОЕДИНЕЦОТ НИЗ ПРИЗМАТА НА ФИЛМОТ „ПОД КОЖА“
Get PDFThis paper analyzes the expression of otherness as interpreted by modern philosophers and thinkers of, such as Emmanuel Levinas, Jean-Paul Sartre, Simone de Beauvoir through the prism of the film Under the Skin (2013). This paper will explore how otherness is expressed in the movie, be it from the position of the alien towards the human and of the human towards the alien, the implications this has for cultures and individuals living in a society, as well as possible hypotheses about how this process of othering can be overcome for the sake of a more open and accepting society, based on feminist and post-humanist ideas and philosophers such as Donna Haraway. We will see how by interpreting the movie through philosophical and culturological concepts, we can discover numerous ways through which the film can be understood to comment on social problems and dilemmas, on gender phenomena, immigration, the subaltern, the gaze, anthropocentrism and various topics of importance for contemporary philosophical and cultural thinking.Оваа статија ја анализира другоста, интерпретирана од философите и од современите мислители, како Емануел Левинас, Жан Пол Сартр, Симон де Бовоар и други, низ призмата на филмот „Под кожа“ (2013). Статијава ќе ги истражи начините на коишто другоста е изразена во филмот, од позиција на вонземјанин наспроти човек или од човек наспроти вонземјанин, импликациите за културите и за поединците коишто живеат во општеството, како и можната хипотеза преку која овој процес на исклучување (othering) може да се надмине, со цел создавање поотворено и инклузивно општество, втемелено врз феминистичките и постхуманистички идеи на философите како Дона Харавеј. Ќе видиме како преку интерпретација на филмот, користејќи философски и културолошки концепти, можеме да откриеме бројни начини на коишто тој може да се разбере за да се промислат социјалните проблеми и дилеми, родовите феномени, имиграцијата, субалтерното, погледот, антропоцентризмот и други значајни теми за современата философија и културологија
ИСТОРИСКАТА МЕМОРИЈА ЗА ВИЗАНТИСКАТА ЦАРИЦА ТЕОДОРА КАКО ОСНОВА ЗА ИНСПИРАТИВНО ПРЕСЛИКУВАЊЕ ВО КНИЖЕВНОТВОРЕЧКИ ДИСКУРС
Get PDFThis paper comparatively traces the transmission from the chronographic records in the Secret History, left by the Byzantine chronicler of the 6th century, Procopius of Caesarea, to the literary-creative discourse in the instance of writing the novels Theodora and The Purple Robe by the English author Stella Duffy. The goal is to interpret the character of the Byzantine empress Theodora mainly through a gender perspective. Research shows that this empress, through her individualism, clear mind, courage and obvious leadership abilities, managed to ascend from the margins of society to sitting on the throne next to the Byzantine Emperor Justinian I.
This is exactly how this Byzantine empress has been preserved in the historical memory, representative and inspiring enough to be reflected in the literary - creative discourse of the author Stella Duffy. In the paper, we will make a detailed observation of the reign of this Byzantine empress, whose character incorporates real leadership attributes, atypical for the period in which she lived, while on the other hand, we also perceive and analyze the germs of feminist theory in that very same character.Во овој труд компаративно се проследува трансмисијата од хронографските записи во Тајната историја, оставени од византискиот хроничар од VI век, Прокопиј Кесариски, во книжевнотворечкиот дискурс при пишување на романите Теодора и Пурпурната наметка од англиската авторка Стела Дафи. Целта е, да се толкува и интерпретира ликот на византиската царица Теодора главно преку родов аспект. Истражувањата покажуваат дека оваа царица со својот: иднивидуализам, бистар ум, храброст и евидентни лидерски способности успева од маргините на општеството да седне на тронот до византискиот император Јустинијан I. Во историската меморија токму вака е сочувана оваа византиска царица, доволно репрезентативна и инспиративна за пресликување во книжевнотворечкиот дискурс на авторката Стела Дафи. Во трудот ќе направиме подробна опсервација на владеењето на оваа византиска царица во чиј лик се инкорпорирани вистински лидерски атрибути, нетипични за периодот во кој живее, а од друга страна, во истиот тој лик ги согледуваме и ги анализираме никулците на феминистичката теорија
АФИРМАТОРИ НА УСНОТО НАРОДНО ТВОРЕШТВО ОД ЕГЕЈСКА МАКЕДОНИЈА ВО СОВРЕМЕНАТА МАКЕДОНСКА ИСТОРИЈА
Get PDFThe aim of this paper is to represent the life and work of those researchers – born in Aegean Macedonia, which have made a significant contribution in modern Macedonian history to the preservation of oral folklore from the Aegean part of Macedonia. Through the methods of historical, analytical and comparative research, we gain knowledge of their abilities and skills, which made and highlighted them as fruitful researchers of folklore. With their research ventures, on one hand they took the first step to preserve this folklore wealth, which until then was beyond the reach of Macedonian folklore and cultural history. On the other hand, they preserved it from oblivion.Целта на трудот е да се претстават животот и делата на оние истражувачи – родени во Егејска Македонија, кои во современата македонска историја дале значаен придонес во зачувувањето на усното народно творештво од егејскиот дел на Македонија. Преку методите на историско, аналитичко и компаративно истражување добиваме сознанија за нивните способности и вештини, со кои се истакнале и се покажале како плодни истражувачи на тоа народно творештво. Со нивните истражувачки потфати, тие не само што го направиле првиот чекор за зачувување на тоа фолклорно богатство, кое дотогаш било надвор од досегот на македонската фолклористика и културна историја, туку и го оттргнале од времето на заборавот
RAZNOLIKOST UPORABE IMENA BOJA U OPISIMA UČENIKA MLAĐE ŠKOLSKE DOBI
Get PDFIn the phase of language acquisition process that starts when a child reaches the first year of age and lasts until the third year when a child has gained command over the basics of the mother tongue, nouns and verbs are the most important parts of speech that children use in the process of communication. Language acquisition will depend on a number of factors: a child\u27s gender, the number of children in the family, a child\u27s environment, the media they consume, the way older members of the family speak to the child, attending kindergarten, parents\u27 education and the organic idiom that a child is exposed to. At that early age a child names everything that surrounds them thus gaining knowledge about the world around them. Colours are a part of a child\u27s world and after naming things and people, the child starts acquiring the names of primary colours. In the same way, if a child is learning a foreign language, one of the first words to be learned are the names of the colours so the content of numerous cartoons intended for nursery school children is connected with colours. With time, a child expands their vocabulary acquiring new words, listening to stories and especially fairy tales that are rich with various adjectives and colour names in denotative and connotative meanings. It is interesting that children often use colours to describe people, exterior and interior space both in speaking and writing. Even though their knowledge about colours increases with age, in the active lexis there are very often only basic colours: blue, red, yellow, brown, black, white and green. Therefore, it is the goal of this research to examine how younger school children (7 to10-year- olds) use colours in their descriptions of people, exterior and interior space. The research was made in the form of an experiment taking place in the Croatian language (mother tongue) lesson during which the students had to activate the lexemes connected with colours using texts about colours and language play. After that, the students wrote compositions in which active use of colours in written expression was tested. The research confirmed the expectation that students use up to five basic colours in their speech and a small number of different adjectives which implies that younger school children\u27s vocabulary size is getting smaller despite numerous spoken language impulses that children today receive.U procesu usvajanja jezika u jezičnoj fazi, koja započinje kada dijete navrši prvu godinu, pa sve do treće godine, kada dijete ovlada temeljima materinskoga jezika, imenice i glagoli temeljne su vrste riječi koje djeca koriste u procesu komunikacije. Usvajanje jezika ovisit će o mnogim čimbenicima: spolu djeteta, broju djece u obitelji, okolini kojoj je dijete izloženo, medijima koje dijete konzumira, načinu obraćanja starijih ukućana, uključenosti u dječji vrtić, obrazovanju roditelja te organskom idiomu kojemu je dijete izloženo. U toj ranoj dobi dijete imenuje sve što ga okružuje te na taj način upoznaje svijet oko sebe. Boje su sastavni dio njegova svijeta te vrlo brzo nakon što imenuje određenu stvar ili osobu započinje usvajati imena osnovnih boja. Jednako tako, ukoliko dijete uči strani jezik, jedan od privih poticaja usmjeren je ovladavanju imena boja pa su tako i mnogi crtani filmovi namijenjeni djeci jasličke dobi sadržajno povezani s bojama. S vremenom dijete proširuje svoj vokabular usvajajući nove riječi, slušajući priče te osobito bajke koje obiluju raznolikim pridjevima i uporabom boja u denotativnom, ali i konotativnom značenju. Zanimljivo je da djeca boje često rabe u opisu osobe, vanjskoga i unutrašnjega prostora, kako u usmenom, tako i u pisanome obliku. Iako svoje znanje o bojama s godinama proširuju, vrlo često u aktivnom leksiku ostaju prisutne tek temeljne boje: plava, crvena, žuta, smeđa, crna, bijela i zelena. Upravo zato cilj je ovoga istraživanja ispitati koliko djeca rane školske dobi (7. - 10. godine) u svom pisanom radu koriste boje u opisu osobe, unutarnjeg i vanjskog prostora. Istraživanje će biti eksperimentalno tako što će se učenicima održati jedan sat Hrvatskoga (materinskoga) jezika koji će aktivirati lekseme vezane uz boje uz pomoć tekstova o bojama i jezičnim igrama. Potom će učenici pisati sastavke kojima će se provjeriti aktivna uporaba „boja“ u pisanome izrazu. Istraživanjem je potvrđeno da će učenici u svojim radovima upotrijebiti do pet osnovnih boja te vrlo malen broj različitih pridjeva, što upućuje na sve siromašniji rječnik djece mlađe školske dobi unatoč brojnim poticajima kojima su djeca današnjice izložena
DIGITAL ACCESS TO JUSTICE: A STEP TOWARDS REFORMING THE MACEDONIAN JUDICIAL SYSTEM ON THE PATH TO THE EUROPEAN UNION
Get PDFDigital technologies have a significant positive impact on the efficiency and accessibility of justice. At the same time, the justice sector must actively promote digital skills if it hopes to equip judges, prosecutors, court personnel, and other justice practitioners to use digital tools efficiently and with respect for those who are seeking justice. The changes taking place in the digital age, including the creation and application of technological solutions that are complementary and replacements, with varying degrees of legal support and social consideration, are unavoidably impacting the justice system. The overt risks and threats that must be considered include intrusions on confidentiality, egregious security flaws, and structural erosion of privacy, to name just a few. The manipulation of the legal system and particular procedures, as well as the covert undermining of the rule of law and human rights, including their authority and values, constitute a sizeable portion of the threats that are also concealed and implicit. The concept of digital access to justice will be covered in more detail in the following section, along with the question of whether the digitization of justice necessarily leads to improved access to justice. In the following, we will also state the need to implement certain reform steps for the modernization of the Macedonian judicial system. We should adhere to a plan that guarantees the rule of law and observance of the fundamental values upon which the EU is based by establishing aneffective, high-quality, and independent judicial system as a prerequisite for applying EU law as we move toward full membership in the EU
СТРАТЕГИИ И МЕТОДОЛОШКИ ПРАШАЊА ПРИ ИЗБИРАЊЕ НА ПРИМЕРОКОТ ЗА ИСТРАЖУВАЊЕ
Get PDFВо текстот се објаснуваат суштинските поими релевантни за работата со примероци, се разгледуваат карактеристиките на одделните примероци и стратегиите на нивно избирање и се елаборираат клучните методолошки прашања и дилеми присутни кај истражувачите во постапката на работа со примероци.
Изборот на примерок е суштински аспект при планирање на методологијата на емпириските истражувањаи има клучна улога во обезбедувањето веродостојност и валидност на истражувачките резултати. Истражувачите треба внимателно да ги разгледаат карактеристиките на популацијата и специфичните истражувачки цели и соодветно да ја изберат стратегијата за избор на примерок.
Репрезентативните примероци ја минимизираат пристрасностаи обезбедуваат повисоко ниво на доверба при генерализација на резултатите на поголема популација. Нерепрезентативните примероци се вредни во ситуации кога изборот на репрезентативен примерок е непрактичен или невозможен. Тие вклучуваат различни форми на пристрасност, но нудат флексибилност, исплатливост и практичност. Применливи се воквалитативни студии и при проучување на потешко достапни популации. Сепак, важно е да се внимава на нивните ограничувања и оправданоста за генерализација нанаодите вон конкретниот примерок.
Без оглед на употребенатастратегија, истражувачите треба да се стремат кон транспарентност, јасно документирање на постапката на избирање на единиците и потенцијалните ограничувањана примероците како клучни елементи за обезбедувањ
ВЛИЈАНИЕТО НА КОВИД-19 ВРЗ ГЛОБАЛНИОТ ПОЛИЦИСКИ ОДГОВОР ВО ОДНОС НА ОНЛАЈН СЕКСУАЛНА ЕКСПЛОАТАЦИЈА И ЗЛОУПОТРЕБА НА ДЕЦА
Get PDFВо овој труд се обрнува внимание кон значителни зголемувања во активноста поврзана со сексуална злоупотреба и експлоатација на деца и на површинската и на темната мрежа за време на периодот на рестрикциите на КОВИД-19. Целта на овој труд е анализа за тоа како пандемијата на КОВИД-19 ги модифицираше трендовите и заканите за сексуална експлоатација и злоупотреба на деца, кои веќе беа на високо ниво и пред пандемијата. Оваа статија ги истакнува трендовите и заканите во тековниот контекст на КОВИД-19 во споредба со мерките пред пандемијата, какво влијание имаат тие на краток рок и со какви промени резултираа кога мерките за КОВИД-19 се намалија или целосно се укинаа. Трудот придонесува за разбирање на просторот на темната мрежа за време на пандемијата преку манифестација на тековниот организиран бизнис-модел кој еволуирал како што се шири технологијата и нивото на закана што го претставува за децата. Целта е да се споделат овие трендови низ глобалната заедница за спроведување на законот и науката со цел да се подобри мониторингот и откривањето на сексуалната експлоатација и злоупотреба на деца на интернет, понатамошни истраги и глобален полициски одговор
THE ROLE OF THE BOSNIA AND HERZEGOVINA IN PROVIDING ASSISTANCE TO THE REPUBLIC OF TURKEY AFTER THE 2023 EARTHQUAKE
Get PDFA powerful earthquake of magnitude 7.8 hit Turkey and Syria on February 6,2023. Another strong earthquake occurred during the day and ground shook during theweek. Many buildings have been demolished and the search for residents is intense. Afterone week 31,643 deaths were confirmed. Turkey has officially sent a request for emergencyassistance through the Civil protection mechanisms of the European union, NATO, and theUN. Numerous countries have sent their rescue teams to Turkey, but also sent the necessarygoods for the survivors. Bosnia and Herzegovina joined in responding to the disaster in Turkey. Complex political structure and organization of agencies for responding to natural and otherdisasters in Bosnia and Herzegovina are difficult for providing aid to other countries. Despite this, rescue teams from Bosnia and Herzegovina went to Turkey. Members of the Mountainrescue service was the first to go to Turkey and were later joined by members of ArmedForces of Bosnia and Herzegovina. Significant funds and goods were collected in Bosnia andHerzegovina and transported to Turkey. Media reports state that the teams from Bosnia andHerzegovina have rescued many victims from the ruins. It is necessary to do engagementanalysis of rescue teams from Bosnia and Herzegovina and check the possibilities for fasterinvolvement in responding to natural and other disasters