Cuadernos de Estudios Gallegos (E-Journal)
Not a member yet
542 research outputs found
Sort by
Damião de Góis, Livro de Linhagens de Portugal, introducción y transcripción paleográfica de António Maria Falcão Pestana de Vasconcelos, Lisboa, Instituto Portugués de Heráldica, Universidade Lusíada Editora, 2014, 628 págs. ISBN: 978-989-640-171-9
Los otros noruegos de Caneliñas: la campaña ballenera de 1929
A previously unknown document from the Compañía Ballenera Española (Spanish Whaling Company), ceded to the author of this article, reveals new facts about the Norwegian whalers´ activity in Galicia in the 20th. century. Therefore an updating of what we know about their activity at the Caneliñas factory becomes unavoidable. This activity was interrupted in the year 1927 due to the decreasing number of captures, especially in the Straits of Gibraltar, with a decrease in the Company´s benefits and an increase in production costs, and the interest shown by the Norwegian management to relocate their activity in the Antarctic area. The 1928 failure on the part of the International Whaling Company to keep the factory open sealed the short term destiny of the Caneliñas factory. However, in 1929 the factory was briefly reopened again for a short period, when the newly acquired fleet that same year by S. Foyn Bruun and A. von der Lippe anchored there before joining their new floating factory, the Pontos, in their course to the Antarctic Ocean. This new documental source –the salaries register of CBE for the year 1929– provides a most valuable and previously unavailable information such as the work organization, a list of the company´s payroll, specifying salaries and production and capture bonuses, and many other facts. These are «he other Norwegian whalers», of whom nothing was known up to this moment, as the present article is going to show.El préstamo al autor de un documento inédito de la Compañía Ballenera Española, el libro de salarios de 1929, ha revelado nuevos datos sobre la actividad de los balleneros noruegos en Galicia en el siglo XX. Ello exige actualizar lo que sabíamos sobre su presencia en la factoría de Caneliñas, donde interrumpieron la actividad en 1927 ante la disminución de capturas (sobre todo en el estrecho de Gibraltar), la consiguiente caída de los beneficios y el aumento de los costos de explotación; además del interés de los directivos noruegos por trasladar el marco de operaciones al Antártico. El fracaso en 1928 de la Compañía Ballenera Internacional, que tenía previsto mantener operativa la factoría, marcó el destino a corto plazo de Caneliñas. Sin embargo, ahora sabemos que en 1929 la factoría fue reactivada breve y coyunturalmente al recalar allí la flota adquirida ese año por S. Foyn Bruun y A. von der Lippe, antes de unirse a su nueva factoría flotante (el Pontos) y partir rumbo al Antártico. Esta nueva fuente ha aportado valiosa información de la que carecíamos, como la organización del trabajo, la relación nominal de los trabajadores noruegos, sus salarios o las primas por captura y producción entre otros datos. Son «los otros balleneros» noruegos de los que nada sabíamos hasta el presente trabajo.
[gl] O préstamo ao autor dun documento inédito da Compañía Ballenera Española, o libro de salarios de 1929, revelou novos datos sobre a actividade dos baleeiros noruegueses en Galicia no século XX. Polo tanto hai que actualizar o que sabiamos sobre a súa presenza na factoría de Caneliñas, onde interromperon a actividade en 1927 ante a diminución das capturas (sobre todo no estreito de Xibraltar), a conseguinte caída dos benefi cios e o aumento dos custos de explotación; ademais do interese dos directivos noruegueses por trasladar o marco de operacións ao Antártico. O fracaso en 1928 da International Whaling Company, que tiña previsto manter operativa a factoría, marcou o destino a curto prazo de Caneliñas. Non obstante, agora sabemos que en 1929 a factoría foi reactivada breve e conxunturalmente ao recalar alí a frota adquirida ese ano por S. Foyn Bruun e A. von der Lippe, antes de unirse a súa nova factoría fl otante (o Pontos) e partir rumbo ao Antártico. Esta nova fonte achegou valiosa información da que careciamos, como a organización do traballo, a relación nominal dos traballadores noruegueses, os seus salarios ou as primas por captura e produción entre outros datos. Son «os outros baleeiros» noruegueses dos que nada sabiamos ata o presente traballo
Fronteras de aire. Portugal, León y Castilla en el siglo XIII
Studied documents illustrate a close link between the kingdom of Portugal and the kingdoms of Castile and Leon in the 13th century. They demonstrate a diplomatic tradition that tended to guarantee a balance of power between them in spite of events that would eventually divide them, such as the union of Castile and Leon. This century was a difficult one for the three kingdoms due to wars, child monarchs, problems with the nobility, territorial and border consolidation, etc. Nevertheless, aspects related to history, geography, society, family, the economy and the church, well reflected in these documents were without doubt, a driving force behind the unique relationship between the kingdoms. A preliminary glance at these documents illustrates the issues that both united and separated Portugal with Leon and Castile at the height of the medieval period.La documentación estudiada refl eja una estrecha vinculación del reino de Portugal con León y Castilla en el siglo XIII. Nos muestra una trayectoria diplomática que tiende a garantizar el equilibrio entre los reinos peninsulares, a pesar de acontecimientos que lo rompen, como la unión de Castilla y León. Difícil siglo para los tres reinos debido a guerras, minorías de edad, problemas con la nobleza, afianzamiento territorial y fronterizo, etc. Pero aspectos históricos, geográficos, sociales, familiares, económicos y eclesiásticos, bien reflejados en los documentos, motivaron, sin duda, una especial relación entre los reinos. Un primer acercamiento a la documentación nos ha evidenciado cuáles fueron los asuntos que vincularon y separaron a Portugal de León y Castilla en la plenitud medieval.
[gl] A documentación estudada reflicte unha estreita vinculación do reino de Portugal con León e Castela no século XIII. Móstranos unha traxectoria diplomática que tende a garantir o equilibrio entre os reinos peninsulares, a pesar de acontecementos que o rompen, como a unión de Castela e León. Difícil século para os tres reinos debido a guerras, minorías de idade, problemas coa nobreza, afianzamento territorial e fronteirizo, etc. Pero aspectos históricos, xeográficos, sociais, familiares, económicos e eclesiásticos, ben reflectidos nos documentos, motivaron, sen dúbida, unha especial relación entre os reinos. Un primeiro achegamento á documentación evidenciounos cales foron os asuntos que vincularon e separaron Portugal de León e Castela na plenitude medieval
Adeline Rucquoi, Mille fois à Compostelle. Pèlerins du Moyen âge, París, Les Belles Lettres, 2014 (Col. Realia, 30),449 págs. + 12 tablas temáticas. ISBN: 978-2-251-33841-5
Faustino Menéndez Pidal de Navascués, Los emblemas heráldicos: novecientos años de historia, Sevilla, Real Maestranza de Caballería de Sevilla, 2014 (Col. Cultura y Nobleza), 508 págs. ISBN 978-84-941392-0-8
La escribanía de las Juntas del Reino de Galicia (1599-1834)
This article aims to study the official writings of the Board of the Realm of Galicia. It is based on the documentation of the Board of the Realm of Galicia preserved nowadays, for the time period between 1599 and 1834. The paper begins with an analysis of the preserved sources, addressing later on, in different sections, issues such as the origin of the office of the Board, the system of appointment of its members as well as the requirements, functions, remuneration system and fi nally their geographical origin and professional profile.Este artículo tiene por objetivo estudiar la escribanía de las Juntas del Reino de Galicia. Para ello se ha tomado como base la documentación relativa a las Juntas del Reino de Galicia que se conserva para el período temporal comprendido entre los años 1599 y 1834. El trabajo se inicia con un análisis de las fuentes conservadas para pasar a continuación a abordar, en diferentes apartados, cuestiones tales como el origen de la escribanía de las juntas, el sistema de nombramiento de sus titulares y los requisitos exigidos, sus funciones, el sistema de remuneración y finalmente su origen geográfico y perfil profesional.
[gl] Este artigo ten por obxetivo estudiar a escribanía das Xuntas do Reino de Galicia. Para isto tomouse como base a documentación relativa ás Xuntas do Reino de Galicia que se conserva para o período temporal comprendido entre os anos 1599 e 1834. O traballo iníciase cunha análise das fontes conservadas para pasar a continuación a abordar, en diferentes apartados, cuestións tales como a orixe da escribanía das xuntas, o sistema de nomeamento dos seus titulares e os requisitos esixidos, as súas funcións, o sistema de remuneración e finalmente a súa orixe xeográfica e perfil profesional
Violencia rural intercomunitaria no sueste de Galicia. Un caso concreto: Moialde contra San Pedro de Pousada
The objective of this work is make an approximation to the research about the rural violence across the analysis of the conflict between two villages in the southeast of Galicia (Santa Maria de Moialde and San Pedro de Pousada), by economic and social causes, means of a cualitative research and the interview of several witness, with the design to determinate the most probable causes of the conflict between the communities, in economic and social nature. With the obtained dates, we reach to the conclusion that the most part of the rural conflict in the studied ambit begin in the competition to access to the single women and to the comunal goods, needful to the daily survival.El objetivo de este trabajo es realizar una aproximación al estudio de la violencia rural a través del análisis de los conflictos entre dos aldeas del sudeste de Galicia (Santa María de Moialde y San Pedro de Pousada), tanto por motivos económicos como sociales, mediante una investigación cualitativa y la entrevista de varios testigos, con la intención de determinar las causas más probables de los conflictos entre comunidades, tanto de naturaleza social como económica. A partir de los datos obtenidos se llega a la conclusión de que la mayoría de los conflictos rurales en el ámbito estudiado se originan en la competencia por las mujeres solteras y por el acceso a los bienes comunales, necesarios para la supervivencia cotidiana.
[gl] O obxectivo deste traballo é facer unha aproximación ao estudo da violencia rural a través da análise dos conflitos entre dúas aldeas do sueste de Galicia (Santa María de Moialde e San Pedro de Pousada), tanto por motivos económicos como sociais, mediante unha investigación cualitativa e a entrevista de varias testemuñas, coa intención de determinar as causas máis probables dos conflitos entre comunidades, tanto de natureza social como económica. A partir dos datos obtidos chégase á conclusión de que a maioría dos conflitos rurais no ámbito estudado orixínanse na competencia polas mulleres solteiras e polo acceso aos bens comunais, necesarios para a supervivencia cotiá
Toda historia lleva implícita una antropología. Una indagación en la historia del pensamiento occidental
Why do anthropology and history seem to be two completely autonomous disciplines? When did they split up? Do they keep talking? –at least in order to raise their common offspring… Three will be my points. Firstly, as anthropology is a “logos” about “anthropos”, history is not possible without some anthropology. I think that a short tour through the history of Western thought, from Ancient Greece to Enlightenment, will show it clearly. Secondly, we will analyze how history and anthropology approached the issue of social change in the 19th century, how they became autonomous academic disciplines by the end of the century, and cut off in the interwar period, by the 1920s and 1930s. But “underground” contact was kept, waiting for more favourable circumstances. Third, I think that historians should try to understand that anthropology that always underlies on the writings of those who taught us our job. We will look for examples in two historiographical traditions: the French “Ecole des Annales” and the British “Group of Cambridge” of the 1950s.¿Por qué constituyen antropología e historia dos disciplinas separadas, de cuándo data esa separación, cuál es el grado de permeabilidad que se registra entre ambas? Estas son las preguntas que intentaré responder en este artículo. Centraré mi argumentación en tres cuestiones. La primera, que dado que la antropología es un “logos” acerca del “anthropos”, podemos argumentar que no puede existir historia carente de antropología: es lo que intentaremos mostrar en un breve recorrido por la historia del pensamiento occidental, desde la Grecia Clásica a la Ilustración. A continuación analizaremos cómo antropología e historia se enfrentaron al problema del cambio social en el siglo XIX, se diferenciaron como disciplinas académicas a finales de siglo y parecieron “cortar amarras” en el periodo de entreguerras, en las décadas de 1920 y 1930. Pero, aún en esas difíciles circunstancias, algún tipo de comunicación siempre se mantuvo entre ambas. De los dos primeros puntos se deduce un tercero: que es importante llegar a entender la antropología que subyace, siempre, en los escritos de los grandes historiadores que han sido nuestros maestros. Buscaremos ejemplos en sendas tradiciones historiográficas: la francesa Escuela de los Annales y la historiografía británica.
[gl] Por qué constitúen antropoloxía e historia dúas disciplinas separadas, de cando data esa separación, cal é o grao de permeabilidade que se rexistra entre ambas as dúas? Estas son as preguntas as que intentarei buscar resposta neste artigo. Centrarei a miña argumentación en tres cuestións. A primeira, que dado que a antropoloxía é un “logos” acerca do “anthropos”, podemos argumentar que non pode existir unha historia carente de antropoloxía: é o que intentaremos amosar nun breve percorrido pola historia do pensamento occidental, dende a Grecia Clásica á Ilustración. A continuación analizaremos como antropoloxía e historia enfrontáronse ao problema do cambio social no século XIX, diferenciáronse como disciplinas académicas a finais de século e pareceron “cortar amarras” no período de entreguerras, nas décadas de 1920 e 1930. Mais, aínda nesas difíciles circunstancias, algún tipo de comunicación sempre se mantivo entre elas. Dos primeiros puntos dedúcese un terceiro: que resulta importante chegar a entender a antropoloxía que está agachada, sempre, nos escritos daqueles grandes historiadores que teñen sido os nosos mestres. Buscaremos exemplos en sendas tradicións historiográficas: a francesa Escola dos Annales e a historiografía británica
Correspondencia sobre la estela romana de Araño (Rianxo) conservada en el Museo de Pontevedra
The aim of this collaboration is to present a series of documents, basically letters (signed by Casto Sampedro, Eladio Oviedo Arce, Ricardo Blanco-Cicerón and others) about a Roman tombstone that was found in 1907 in Araño (Rianxo, A Coruña, Spain), and at present is in the Museo de Pontevedra. The documents, which are reproduced in an appendix, come from four Galician archives (Museo do Pobo Galego, Museo de Pontevedra, Real Academia Galega, Catedral de Santiago and Instituto de Estudios Gallegos Padre Sarmiento), and they provide new data about the discovery of the stele, the laborious process for his acquisition, the admission into the Sociedad Arqueológica de Pontevedra, his exhibition in the Exposición Regional Gallega de 1909, and the fruitless negotiations on the definitive permanency of the tombstone in Santiago. The stele’s description (text, anthropomorphic decoration and architectural decoration) and a bibliographical update over this gravestone precede the study of the documents and his transcription.La finalidad de esta colaboración es dar a conocer un conjunto de documentos, fundamentalmente cartas (suscritas, entre otros, por Casto Sampedro, Eladio Oviedo Arce o Ricardo Blanco-Cicerón), acerca de una estela funeraria romana (CIRG-I n.º 81) adscribible al Subgrupo Rías Baixas, hallada en 1907 en Araño (Rianxo) y que actualmente se exhibe en el Museo de Pontevedra. Los documentos, que se transcriben íntegramente en el Apéndice, proceden de cinco archivos gallegos (Museo do Pobo Galego, Museo de Pontevedra, Real Academia Galega, Catedral de Santiago e Instituto de Estudios Gallegos Padre Sarmiento), y proporcionan nuevos datos sobre el descubrimiento de la estela, las laboriosas gestiones encaminadas a su adquisición, el ingreso en la Sociedad Arqueológica de Pontevedra, su exhibición en la Exposición Regional Gallega de 1909 y las infructuosas negociaciones encaminadas a que la pieza quedara definitivamente en Santiago. Antecede a la transcripción y estudio de los documentos una descripción de la estela (que presenta inscripción y doble registro figurativo, antropomorfo y arquitectónico), y una revisión de lo publicado acerca de este monumento epigráfico.
[gl] A finalidade desta colaboración é dar a coñecer un conxunto de documentos, principalmente cartas (asinadas, entre outros, por Casto Sampedro, Eladio Oviedo Arce ou Ricardo Blanco-Cicerón), que fan referencia á estela funeraria romana (CIRG-I n.º 81) adscribible ó Subgrupo Rías Baixas, atopada en 1907 en Araño (Rianxo) e conservada na actualidade no Museo de Pontevedra. Os documentos, que se transcriben integramente no Apéndice, proceden de cinco arquivos galegos (Museo do Pobo Galego, Museo de Pontevedra, Real Academia Galega, Catedral de Santiago e Instituto de Estudios Gallegos Padre Sarmiento), e ofrecen novos datos acerca do achado da lápida, das laboriosas xestións cara a súa adquisición, do ingreso na Sociedad Arqueológica de Pontevedra, da exhibición na Exposición Regional Gallega de 1909 e das infrutuosas negociacións para que a peza quedara definitivamente en Santiago. Antecede á transcripción e estudo dos documentos unha descrición da estela (que presenta inscrición e duplo rexistro figurativo, antropomorfo e arquitectónico), así como unha revisión do publicado arredor deste monumento epigráfic