Skemman (Island)
Not a member yet
50783 research outputs found
Sort by
Leikritið Raddþjófnaðurinn og þrjár sögur
Verkefni þetta er lokaverkefni til meistaraprófs í ritlist við Háskóla Íslands. Það hefur að geyma leikritið Raddþjófnaðurinn og þrjár sögur: smásögurnar „Marr“ og „Bláa taskan“ og sannsöguna „Ekki koma til Aþenu“. Það innifelur jafnframt tvær greinargerðir, aðra um leikritið og hina um sögurnar. Í öllum verkunum leysast mörk einstaklings og umhverfis upp og niðurbældar raddir finna sér nýja farvegi.This is a final project for the MA degree in Creative Writing at the University of Iceland. It consists of the theatrical play Voice Theft; three narratives—the short stories “The Creak” and “The Blue Suitcase,” as well as a work of creative non-fiction titled “Do Not Come to Athens.” The project also includes two essays, one accompanying the play and the other addressing the narratives. All the works explore and dissolve the boundaries between the individual and their environment, while silenced voices seek new channels for expression
Hvaða hug bera ungmenni til lesturs?
Eftir hverja alþjóðlega könnun heyrist í fólki tala um hvað ungmenni kunna ekki að lesa og að þau séu latasta kynslóðin hingað til. Það er satt að íslenskir nemendur falla undir meðaltali í hverri könnun á eftir annari hvað lesskilning og lestrargetu varðar, en af hverju ætli það sé? Er bilið á milli lesskilnings íslenskra nemenda í samanburði við nágrannaþjóðir svona mikið? Eru ungmenni búin að gleyma því hvernig á að lesa?
Nei, en markmið þessarar rannsóknar er að komast að því hver hugur ungmenna til lesturs er og gera það með því að framkvæmi eigindlega rannsókn á átta ungmennum á aldrinum 15 – 18. Rannsóknarspurning er „Hver er hugur ungmenna til lesturs?“ og voru ungmennin fengin og viðtöl og þau þemagreind og kóðuð til að komast að svari.
Niðurstöður sýna að ungmenni beri almennt jákvæðan hug gagnvart lestri sem hugtaks og fyrirbæris en að lestrarvenjur þeirra ráðist frekar af aðstæðum, tíma, lestrarörðugleikum og innri hvatningu frekar en skort á áhuga eða bókaúrvali
,,That´s just what it´s like to be a woman‘‘: A study of women's experiences of the dismissal of their physical symptoms within the health care system.
Markmið þessarar rannsóknar var að varpa ljósi á reynslu kvenna af samskiptum við heilbrigðiskerfið og hvernig vald, kyngervi og trúverðugleiki móta þá reynslu. Sérstök áhersla var lögð á hvernig konur upplifa afskrift líkamlegra einkenna sinna og hvernig sú afskrift getur haft áhrif á sjálfsmynd, traust og tengsl þeirra við heilbrigðisstarfsfólk. Rannsóknin byggir á eigindlegum viðtölum við sex konur á aldrinum 22-38 ára sem hafa allar leitað endurtekið til heilbrigðiskerfisins vegna einkenna sem síðar reyndust tengjast langvinnum kvillum. Gögnin voru greind með þemagreiningu þar sem fjögur meginþemu komu fram: ábyrgð færð yfir á sjúklinginn, gaslýsing og afskrift, vantraust gagnvart heilbrigðiskerfinu og kynbundinn mismunur.
Niðurstöður sýna að konur upplifa að einkenni þeirra séu oft útskýrð með sálrænum þáttum fremur en líkamlegum orsökum og að þær þurfi að berjast fyrir því að rödd þeirra sé tekin alvarlega. Margar lýstu því að hafa þurft að sýna ákveðna hörku eða mæta með karlkyns aðstandanda til að tekið væri mark á þeim og að slík reynsla hafi haft áhrif á traust þeirra til kerfisins. Þessar frásagnir endurspegla kynbundið valdakerfi innan heilbrigðiskerfisins og þekkingarlegt ranglæti gagnvart konum sem þjást af ósýnilegum eða flóknum sjúkdómum. Í heild sinni draga niðurstöður fram mikilvægi þess að heilbrigðiskerfið viðurkenni fjölbreytta reynslu kvenna og taki mark á hennar margbreytileika. Með því má stuðla að réttlátara og mannúðlegra kerfi þar sem hlustað er á öll, óháð kyni
Förðunarvörur á samfélagsmiðlum : netkönnun um sýn neytenda á auglýsingar um förðunarvörur á samfélagsmiðlum
Förðunarvörur velta árlega gríðarlegum fjármunum meðal annars í markaðssetningu á samfélagsmiðlum. Markmið þessarar rannsóknar var að greina hvers konar auglýsingar á samfélagsmiðlum, sem auglýsa förðunarvörur, eru líklegar til að leiða til kaupa á förðunarvörum. Netkönnun var birt á þremur samfélagsmiðlum með 19 spurningum sem var svarað af 234 einstaklingum á Íslandi, aðallega ungum konum, eina viku í október 2025. Niðurstöður benda til að svarendur noti förðunarvörur daglega og aðallega samfélagsmiðlana Instagram og TikTok þar sjá þeir auglýsingar um förðunarvörur sem birtast þeim á síðum áhrifavalda eða sem kostaðar auglýsingar. Fram komu skýrar vísbendingar um að umsögn áhrifavalda og sannfærandi auglýsingaefni hefur orðið til þess að förðunarvara var keypt. Einnig kom í ljós að þótt traust til áhrifavalda sé talsvert er það verð og gæði sem hafa mest áhrif á kaupákvörðun svarenda. Langflestir svarenda virðast kaupa förðunarvörur í verslunum, hérlendis eða erlendis, frekar en á netinu en upplýsingar á netinu þykja hjálplegar til að skoða framboð á förðunarvörum. Þá treystir afgerandi meirihluti svarenda frekar orðum vina og vandamanna um förðunarvörur þótt svarendur segjast treysta efni frá áhrifavöldum og notendagert efni að einhverju leyti. Lykilatriðið virðist vera að neytendur sjái vöruna í notkun. Í umræðum kemur fram að fátt kom á óvart í niðurstöðunum og flest viriðist í samræmi við niðurstöður fyrri rannsókna. Gildi rannsóknarinnar felst meðal annars í að varpað er ljósi á sýn ungra kvenna á Íslandi á auglýsingar um förðunarvörur á samfélagsmiðlum
Mat starfsfólks framhaldsskóla á þörf fyrir foreldrafræðslu
Á unglingsárunum verða margar breytingar sem hafa áhrif á líf ungmenna 15–18 ára. Rannsóknir sýna að mörg ungmenni á þessum aldri kljást við ýmsar áskoranir hvað varðar andlega heilsu, samfélagsmiðlanotkun, áfengis- og vímuefnanotkun og kynheilbrigði. Það getur verið flókið að vera foreldri í samtímanum og því mikilvægt er að foreldrar og/eða forsjáraðilar séu undirbúnir fyrir þær breytingar sem eiga sér stað hjá barninu á þessu tímabili. Þörfin fyrir fræðslu og stuðning foreldra þessa aldurshóps hefur verið lítið skoðuð. Ein leið til að skoða þörfina er út frá sýn starfsfólks framhaldsskóla. Í þessari rannsókn verður skoðað hver þau telja þörfina vera varðandi fræðslu til foreldra ungmenna. Flest íslensk ungmenni hefja nám við framhaldsskóla að loknum grunnskóla og er starfsfólk því í daglegum samskiptum við þau og oft í samskiptum við foreldra. Markmiðið var að kanna viðhorf starfsfólks framhaldsskóla á þörf fyrir fræðslu og stuðningi fyrir foreldra ungmenna 15–18 ára og hvaða viðfangsefni þau töldu vera mikilvægust að fræða foreldra um. Þá var markmiðið einnig að skoða reynslu starfsfólks framhaldsskóla af að veita foreldrum fræðslu og stuðning í uppeldishlutverkinu. Rannsóknarspurningarnar voru þrjár: 1) Hvernig metur starfsfólk framhaldsskóla þörf á stuðningi og fræðslu fyrir foreldra ungmenna á aldrinum 15–18 ára 2) Hvaða viðfangsefni telur það að þurfi að vera í slíkri fræðslu? 3) Hver er reynsla starfsfólks í framhaldsskólum af að veita foreldrum fræðslu og stuðning í uppeldishlutverkinu?
Spurningarlisti var sendur á starfsfólk í 32 framhaldsskólum, alls 1.970 manns. Svör bárust frá 448 og svarhlutfall var 22,7%. Tölfræðileg greining var framkvæmd auk þess sem þemagreining átti sér stað á opnum spurningum. Helstu niðurstöður rannsóknarinnar sýndu að stór hluti þátttakenda telur að mikil þörf sé fyrir fræðslu og stuðning til foreldra ungmenna á aldrinum 15–18 ára. Fræðsla um andlega heilsu, samfélagsmiðla, áfengis- og vímuefnamál auk kynheilbrigðis virðast vera brýnust að mati þátttakenda. Þá er mikill meirihluti þátttakenda sem segir foreldra leita til sín, einu sinni í mánuði eða oftar, og að mikilvægt sé að auka aðgengi að aðila sem sérhæfir sig í slíkri fræðslu og stuðningi. Við þemagreiningu opinna spurninga kom í ljós að starfsfólk er að upplifa ákveðna uppgjöf og úrræðaleysi meðal foreldra. Einnig kom fram að foreldrar leiti til starfsfólks framhaldsskóla til að fá ráðleggingar og aðstoð varðandi úrræði fyrir ungmenni sín. Einnig kom fram að þátttakendur töldu foreldra þurfa fræðslu um mikilvægi stuðnings og aðhalds heiman frá og að nauðsynlegt væri að leiðbeina foreldrum um breyttar þarfir ungmenna og breyttu hlutverki þeirra í lífi ungmenna sinna. Niðurstöður rannsóknarinnar gefa góða mynd á þörf fyrir fræðslu til foreldra 15–18 ára ungmenna út frá sjónarhorni starfsfólks framhaldsskóla. Niðurstöðurnar eru mikilvægar fyrir þá sem koma að stefnumótun sem og fræðslu og stuðningi fyrir foreldra. Þörf er á frekari rannsóknum á þessu sviði og brýnast er að skoða þörfina út frá sjónarhorni foreldranna
Lúther og bændauppreisnin 1525
Ritgerð þessi fjallar um bændauppreisnina í Þýskalandi, fyrir 500 árum. Hvernig guðfræði Marteins Lúthers mótaði afstöðu hans til deiluaðila og hvernig sú afstaða hafði í framhaldinu áhrif á framgang uppreisnarinnar og siðbótarinnar. Reynt er að varpa ljósi á það hvaða þættir það voru sem urðu til þess að Lúther tók svo harkalega og afdrifaríka afstöðu gegn bændunum sem raunin var. Skoðað var hvort sú afstaða hafi mótast af því umhverfi og samtíma sem Lúther lifði í eða hvort skilningur hans á ritningunni hafi fyrst og fremst ráðið för. Í því samhengi er reynt leitast við að svara spurningum um það hvort uppreisnin hafi breytt guðfræðilegri afstöðu Lúthers að einhverju marki
Líðan starfsfólks í samruna og kaupum fyrirtækja: Samanburður á innlendri og erlendri menningu
Markmið rannsóknarinnar er að varpa ljósi á upplifun og líðan starfsfólks í samruna og yfirtökuferlum, með sérstakri áherslu á upplýsingagjöf, andlega líðan og upplifun starfsfólks á tímum óvissu. Með tímum óvissu er hér vísað til tímabilsins frá formlegri
tilkynningu um kaup eða samruna, þegar samþættingarferlið hefst, en áður en samrunanum hefur verið endanlega lokið. Samrunar og yfirtökur fyrirtækja hafa orðið sífellt algengari á íslenskum vinnumarkaði og hafa jafnframt aukist með vaxandi aðkomu erlendra fjárfesta. Rannsóknir hafa sýnt að árangur slíkra breytinga ræðst ekki eingöngu af rekstrarlegum þáttum, heldur einnig af því hvernig starfsfólk upplifir ferlið og hvort því séu veittar skýrar, tímanlegar og áreiðanlegar upplýsingar um breytingarnar. Í þessari rannsókn var beitt eigindlegri aðferðafræði og tekin átta hálfopin viðtöl. Allir viðmælendur störfuðu hjá íslensku fyrirtæki sem annað hvort hafði verið keypt af öðru íslensku fyrirtæki eða gengið í gegnum yfirtöku erlends fyrirtækis. Öll fyrirtæki sem viðmælendur störfuðu hjá sameinuðust að einhverju leyti inn í fyrirtækið sem stóð fyrir kaupunum. Þetta á bæði við um samruna í fyllstu merkingu, þar sem fyrirtækið sameinast að öllu leyti inn í móðurfélagið, og um tilvik þar sem kaupandinn innleiðir fyrirtækið að hluta til í sitt skipulag en heldur jafnframt í ákveðin sérkenni þess fyrirtækis sem keypt er.Niðurstöður rannsóknarinnar sýna að upplýsingagjöf gegnir lykilhlutverki í upplifun starfsfólks, bæði hvað varðar andlega líðan á meðan ferlinu stendur og hversu mikil óvissa skapast þegar nýjar aðstæður eru að mótast og næstu skref liggja ekki endanlega fyrir. Á þeim vinnustöðum þar sem upplýsingagjöf var skýr, regluleg og aðgengileg upplifði starfsfólk minni óvissu og meiri trú á breytingunni, sem leiddi til aukinnar jákvæðni og opnari afstöðu gagnvart þeirri vegferð sem fram undan var. Þar sem upplýsingagjöf var hins vegar ófullnægjandi jókst kvíði og streita, auk þess sem tilhneiging var til að fylla í upplýsingaskort með eigin túlkunum og ályktunum. Einnig kom í ljós að samruni við erlent fyrirtæki leiddi oftar til aukinnar formfestu og hraðari innleiðingar, en á sama tíma komu fram fleiri menningarlegar áskoranir. Samrunar innanlands einkenndust hins vegar frekar af óljósum boðleiðum, lengri biðtíma og meiri óvissu um næstu skref. Þrátt fyrir ólíkar upplifanir viðmælenda voru niðurstöður rannsóknarinnar mjög sambærilegar að því leyti að líðan starfsfólks réðist að miklu leyti af samskiptum stjórnenda og gæðum upplýsingamiðlunar í gegnum allt ferlið.
Rannsóknin undirstrikar mikilvægi þess að fyrirtæki tryggi vandaða og markvissa upplýsingagjöf, veiti starfsfólki stuðning og sinni samskiptum af festu í breytingaferlum, með það að markmiði að draga úr óöryggi og efla líðan starfsfólks. Niðurstöður benda til þess að með auknu gegnsæi, skýrari ferlum og auknum skilningi á andlegum áhrifum breytinga á starfsfólk megi stuðla að farsælli aðlögun þess og þar með árangursríkari samruna. Samruni telst almennt ekki hafa heppnast ef starfsfólk er ekki reiðubúið til að taka þátt í sömu vegferð og fyrirtækið er á
Homeless individuals with complex needs. Harm reduction in Iceland and Denmark
Ritgerðin er lokaverkefni til BA-gráðu í félagsráðgjöf og fjallar um áhrif skaðaminnkandi hugmyndafræði á heimilislausa einstaklinga með vímuefnavanda á Íslandi og í Danmörku. Í ritgerðinni er kannað hvernig skaðaminnkandi nálgun hefur áhrif á lífsgæði og þjónustu heimilislausra einstaklinga með vímuefnavanda. Ritgerðin byggir á greiningu innlendra og erlendra fræðilegra heimilda, opinberra skýrslna og stefnumótandi gagna. Fjallað er um skilgreiningar á hugtökunum heimilisleysi og vímuefnavanda og settar fram tölfræðilegar upplýsingar um heimilislausa einstaklinga í vímuefnaneyslu í þessum tveimur löndum. Þá er fjallað um mótun og eðli vímuefnavanda og sett fram yfirlit yfir stefnu Íslands, Danmerkur og Sameinuðu þjóðanna á þessu sviði. Ritgerðin varpar ljósi á tengsl heimilisleysis og vímuefnavanda og greinir þau úrræði sem standa til boða fyrir einstaklinga sem eru heimilislausir með miklar og flóknar þjónustuþarfir (HMFÞ). Einnig er gerð grein fyrir hlutverki félagsráðgjafa og þróun starfsins í tengslum við málaflokkinn. Niðurstöður ritgerðarinnar benda til þess að skaðaminnkandi nálgun geti haft jákvæð áhrif á lífsgæði og heilsu heimilislausra einstaklinga sem falla undir málaflokkinn HMFÞ. Þá undirstrika niðurstöðurnar mikilvægi þjónustu sem byggir á mannréttindum, virðingu fyrir einstaklingnum og einstaklingsmiðuðum þörfum
The impact of environmental volunteering on nature conservation: The case of Iceland Conservation Volunteers.
The existing literature has emphasized why individuals choose to volunteer, while the impacts of environmental volunteering on conservation remain underexplored. This study aims to shed light on the perceived impacts that the Icelandic Conservation Volunteers (ICV)
program has on the environment. The research questions aim to find out the governance system of ICV, to what degree volunteers consider their work to make an impact, and what is the perceived impact on conservation of the program according to the managers and rangers. Post-program surveys from ICV participants were analyzed to capture volunteers’
perspectives. Managers of ICV and park managers where the work was conducted were interviewed through a combination of quantitative and qualitative questions. The interviewed managers have extensive experience working with ICV volunteers and are well acquainted with the program. With the results of the surveys, a SWOT analysis was made.
The findings show that the ICV program operates within a hybrid governance model in which the Nature and Conservation Agency provide main direction, while day-to-day management is shared among staff, rangers, and volunteer teams. This structure balances centralized oversight with participatory involvement, enabling both organizational stability and meaningful volunteer engagement. Volunteer responses reflected a strong perception of impact, with an average approval score of 78% across years. Protected area managers and rangers also reported highly positive perceptions of the program, with approval levels of
96% for overall contribution and 94% for long-term impact. They emphasized that volunteer labor fills critical capacity gaps and enables essential conservation tasks that would otherwise remain unaddressed. The results of this study suggest that the ICV program has a positive impact on nature conservation, contributing both to physical conservation outcomes and to strengthened governance and environmental awareness. While challenges remain, particularly funding, staffing, and logistical constraints, the program’s benefits outweigh its limitation
Stefnumiðuð nýsköpun - staða stefnumiðaðrar nýsköpunar á Íslandi
Stefnumiðuð nýsköpun (e. strategic innovation) hefur á alþjóðavísu byrjað að skipa stærri sess í skipulagsheildum, enda talin nauðsynleg til þess að viðhalda samkeppnishæfni. Oft myndast togstreita milli formlegs stefnumótunarferils og athafnafrelsis starfsmanna, en innleiðing stefnumiðaðrar nýsköpunar getur verið flókin í framkvæmd. Markmið þessarar rannsóknar er að kanna hvernig íslenskum fyrirtækjum sem stunda stefnumiðaða nýsköpun gengur að innleiða stefnu, og hvaða vandamál koma helst upp við þá vinnu.
Rannsóknarspurningarnar eru tvær, sem leitast var við að svara: (1) hverjar eru helstu áskoranir sem koma upp í stefnumiðaðri nýsköpun? og (2) hvernig hefur reynst best að leysa úr þeim áskorunum í íslenskum skipulagsheildum? Til þess að svara þeim var beitt eigindlegri aðferðafræði. Tekin voru tíu hálfopin viðtöl við aðila sem hafa komið að eða starfa innan stefnumiðaðrar nýsköpunar, samkvæmt fræðilegri skilgreiningu, innan þeirra skipulagsheilda. Gögnin voru kóðuð og þemagreind, sem leiddi af sér þrjú aðalþemu og fjögur undirþemu.
Niðurstöður benda til þess að helstu áskoranir stefnumiðaðrar nýsköpunar á Íslandi séu þörf á sveigjanleika og skilningi á meðvitaðri áhættu, þolinmæði fyrir mistökum, skorti á sameiginlegum innviðum og flóknu fjármögnunarkerfi. Lausnir á þeim áskorunum eru að hlúa að menningu sem hvetur til þverfaglegrar samvinnu, gæta að sálfræðilegu öryggi, og byggja upp traust meðal starfsmanna. Árangursríkar skipulagsheildir beita skýrri stefnumótun og veita starfsmönnum umboð til athafna með virkri þátttöku stjórnenda.
Rannsókn þessi gæti nýst stjórnvöldum og skipulagsheildum við að móta stefnur sem varða stefnumiðaða nýsköpun, með því að hvetja til einfaldara fjármögnunarkerfis, aðgengi að sameiginlegum innviðum, samhliða að efla menningu sem hlúir að nýsköpun.
Lykilorð: Stefnumiðuð nýsköpun, nýsköpunarstefna, nýsköpun á Íslandi, skipulagsheildir.Strategic innovation has begun to internationally take a more prominent role in organizations, as it is considered necessary to maintain competitiveness. Tensions often arise between the formal strategic planning process and employees freedom to act, as the implimentation of strategic innovation can be complex in practice. The aim of this research is to examine how Icelandic companies that engage in strategic innovation succeed in implementing strategy, and what problems most commonly arise in that process.
The research questions are two, which this study sought to answer: (1) what are the main challenges that arise in strategic innovation? and (2) what has proven to be the most effective way to address these challenges in Icelandic organizations? To answer these questions, a qualitative methodology was employed. Ten semi-structured interviews were conducted with individuals who have been involved in, or work within strategic innovation, according to theoretical definition, within those organizations. The data were coded and thematically analyzed, resulting in three main themes and four sub-themes.
The results indicate that the main challenges of strategic innovation in Iceland are the need for flexibility and understanding a deliberate risk, patience with mistakes, a lack of shared infrastructure, and a complex financing system. Solution to these challenges include fostering a culture that encourages cross-disciplinary collaboration, ensuring psychological safety, and building trust among employees. Successful organizations apply clear strategic planning and grant employees the authority to act, supported by active managerial involvement.
This study could be useful for government authorities and organizations in shaping policies related to strategic innovation, by encouraging a simpler financing system and access to shared infrastructure, while simultaneously fostering a culture that supports innovation.
Keywords: Strategic innovation, innovation strategy, innovation in Iceland, organizations