University of Maria Curie-Skłodowska (UMCS): Scientific e-Journals / Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej: e-czasopisma naukowe
Not a member yet
11584 research outputs found
Sort by
Obrona przez kulturę w świetle ogólnej klauzuli zawinienia – propozycja interpretacyjna
Get PDFSimilarly to culturally determined habits such as greetings, culture reaches the deepest spheres of human activity – those related to values, behavior patterns and sanctions connected to the breach of those patterns. The Anglo-Saxon institution of cultural defense is an example of the legal system’s response to a situation of cultural conflict – a conflict an individual might experience when an internalized cultural norm is contradictory to a binding legal norm on the territory, where they live and stay. The basis of cultural defense – mitigating or excluding one’s criminal responsibility in a situation where they violate a legal norm while staying to their cultural norm – is an assumption that no one, not even the state apparatus, has a monopoly over values and behaviors related to them. One of the spheres where cultural defense could be applied is guilt. The author states a thesis that there is a possibility of a situation in which a cultural norm and its influence on an individual is so strong that it de facto disrupts their decisive process, putting them in an abnormal motivational situation. Following this thesis, the author poses a question whether there is a possibility of limiting one’s guilt because of their behavior being influenced by a cultural imperative. Furthermore, the author proposes a legal basis for the assumption – Article 1 § 3 of the Polish Criminal Code. The proposed interpretation enables an application of “cultural defense” in the sphere of guilt, without additional legislative activities.Podobnie jak ludzie posiadają kulturowo zdeterminowane zwyczaje odnoszące się do tak prostych rzeczy jak chociażby sposoby powitania, tak samo kultura sięga do najgłębszych warstw ludzkiej działalności – tej związanej z wartościami, wzorcami zachowania i sankcjami odchylenia od tego wzorca. Anglosaska instytucja obrony przez kulturę stanowi przykład odpowiedzi systemu prawnego na sytuację, w której jednostka doświadcza konfliktu pomiędzy normą kulturową zinternalizowaną w procesie socjalizacji a normą prawną obowiązującą na terytorium, na którym obecnie żyje i przebywa. U podstaw obrony przez kulturę – zmniejszenia lub wyłączenia odpowiedzialności karnej osoby, która zachowuje się niezgodnie z normą prawną, zachowując lojalność wobec własnej normy kulturowej – leży przekonanie o tym, że nikt, nawet władza państwowa, nie ma na danym terytorium monopolu na wartości i powiązane z nimi zachowania. Jako jedną z płaszczyzn stosowania obrony przez kulturę wskazuje się płaszczyznę̨ zawinienia. Autorka stawia tezę̨ o możliwości zaistnienia sytuacji, w której oddziaływanie normy kulturowej jest tak silne, że de facto w znacznym stopniu wpływa na proces decyzyjny jednostki, stawiając ją w anormalnej sytuacji motywacyjnej. Podążając za tą tezą, stawia pytanie o możliwość ograniczenia stopnia winy jednostki działającej pod wpływem zinternalizowanej normy kulturowej, a także wskazuje potencjalną kwalifikację prawną takiej sytuacji – ogólną klauzulę zawinienia z art. 1 § 3 Kodeksu karnego. Proponowana interpretacja umożliwia uwzględnienie wpływu normy kulturowej na zachowanie sprawcy przestępstwa bez dodatkowych zabiegów legislacyjnych
Uzasadnienie i istota przedawnienia karalności. Kilka uwag teoretycznych
Get PDFThe subject of the analysis is the justification for the existence of the statute of limitations in criminal law, as well as the issue of its essence. The author analyses the basic theories explaining the existence of the statute of limitations, concluding that none of them alone justifies the statute of limitations. Instead, this is done jointly by the general-preventive and specific-preventive concepts, i.e. concepts derived from arguments specific to substantive criminal law. With regard to the essence of the statute of limitations, the author argues that it is not merely similar to non-punishment clauses, but is in fact such a clause, with all the consequences that this entails. Przedmiotem analizy jest uzasadnienie istnienia przedawnienia karalności w prawie karnym, a także zagadnienie jego istoty. Autor analizuje podstawowe teorie wyjaśniające istnienie przedawnienia karalności i dochodzi do wniosku, że żadna z nich samodzielnie nie uzasadnia przedawnienia karalności. Czynią to natomiast łącznie koncepcje ogólnoprewencyjne i szczególnoprewencyjne, a zatem koncepcje wywodzone z argumentów właściwych dla prawa karnego materialnego. Odnośnie do istoty przedawnienia karalności autor dowodzi, że nie jest ono tylko podobne do klauzul niepodlegania karze, lecz w istocie stanowi taką właśnie klauzulę, ze wszystkimi wynikającymi stąd konsekwencjami
Czy perturbacje w funkcjonowaniu wymiaru sprawiedliwości powinny uzasadniać (retroaktywne) wydłużanie terminów przedawnienia karalności przestępstw?
Get PDFThe interaction of the legislator with the matter of statute of limitations for criminal offences, declaratively related to the state of epidemic or its threat, prompts us to ask a more general question whether and to what extent is it possible and justified to extend the statute of limitations due to perturbations in the activities of the judiciary. Firstly, the study adopts a theoretical perspective, seeking justification for this type of modification. Secondly, it adopts a dogmatic point of view, trying to answer whether such interference would be possible under the current legal system. Finally, it evaluates the specific regulations contained in the so-called COVID Act.Interakcja ustawodawcy z materią przedawnienia, deklaratywnie powiązana ze stanem epidemii oraz stanem zagrożenia epidemicznego, skłania do zadania pytania ogólniejszej natury, czy i w jakim zakresie możliwe i zasadne jest wydłużanie karalności przestępstw w związku z perturbacjami w działalności organów wymiaru sprawiedliwości. W opracowaniu przyjęto w pierwszej kolejności perspektywę teoretyczną, poszukując uzasadnienia dla tego rodzaju modyfikacji, w dalszej zaś perspektywę dogmatyczną, próbując odpowiedzieć na pytanie, czy ingerencja taka byłaby możliwa w ramach obowiązującego systemu prawa, aby na końcu poddać ocenie konkretne już regulacje zawarte w tzw. ustawie covidowej
Powszechna edukacja muzyczna w Polsce w opiniach studentów kierunku animacja kultury
No full textIntroduction: The study described in this paper was inspired by the willingness to draw more attention to the condition of music education, its challenges and related issues.Research Aim: The aim of the study was to learn the views of former school pupils, currently being university students, on music education they had received at schools of general education. The analysis of collected reports allowed to diagnose its current condition.Research Method: The author conducted a qualitative study. Students reported on their experiences in the form of written recollections, opinions and proposals. In total, 129 student reports encompassing nearly 500 pages of typescript were subject to inductive and interpretative content analysis.Results: Results of the study disclosed a fairly dramatic picture of universal music education. On their basis, it can be stated that in terms of the learning content and form, music classes are not acknowledged and approved by former school pupils, they fail to differ much from other school classes, they are primarily focused on transmission of theoretical knowledge, whereas practical activities are associated with stress of presenting one’s musical skills in front of the entire class.Conclusion: Universal music education needs to undergo radical changes.Wprowadzenie: Impulsem do przeprowadzenia badań będących podstawą tego tekstu była chęć zwrócenia uwagi na stan edukacji muzycznej, na problemy jakie jej dotyczą.Cel badań: Celem badań było poznanie opinii byłych uczniów, a obecnie studentów, na temat odbytej przez ich w szkole ogólnokształcącej edukacji muzycznej. Analiza zebranych wypowiedzi posłużyła do diagnozy stanu tej edukacji.Metoda badań: Badania miały charakter jakościowy. Studenci wypowiadali się w formie pisemnych wspomnień, opinii i postulatów. W sumie analizie o założeniach indukcyjnych i interpretatywnych zostało poddanych 129 wypowiedzi studentów zawartych na blisko 500 stronach maszynopisu.Wyniki: Wyniki badań pokazują dość dramatyczny obraz powszechnej edukacji muzycznej. Na ich podstawie można stwierdzić, że lekcje muzyki w zakresie treści i form nie znajdują zrozumienia i akceptacji ze strony byłych uczniów, niewiele różnią się od innych szkolnych zajęć, dominuje w nich przekazywanie treści teoretycznych, a działania praktyczne kojarzą się ze stresem prezentowania swoich umiejętności muzycznych na forum klasy.Wnioski: Konieczne są gruntowne zmiany w powszechnej edukacji muzycznej
Szkoła – miejscem presji czy partycypacji? Poczucie autonomii nauczyciela w środowisku szkoły i wybrane czynniki je warunkujące
No full textIntroduction: The theoretical framework for the research was provided by the self-determination theory, according to which the teacher’s functioning in the classroom is determined by the satisfaction of their need for autonomy at school.Research Aim: The aim of this paper was (1) to develop a preliminary Polish-language version of a tool for measuring the teacher’s sense of autonomy at school; (2) to discuss the level of teacher autonomy at school reported by the respondents, (3) to identify the determinants of the level of teacher autonomy at school reported by the respondents.Research Method: A diagnostic survey method was used; 169 teachers were asked to complete the Sense of Teacher Autonomy Questionnaire and the Portrait Value Questionnaire.Results: The preliminary Polish-language version of the tool for measuring the teacher’s sense of autonomy at school consists of two subscales: Pressure and Participation. Each of them has acceptable reliability. The analysis of the data collected using this measure revealed that the level of respondents’ self-reported satisfaction of their need for autonomy was higher than the level of its frustration. The level of satisfaction of the need for autonomy positively correlates with the recognition of the value of compliance with rules; the level of frustration of the need for autonomy positively correlated with the recognition of the value of authority over others.Conclusion: Respondents appraised the school environment highly as supportive of their autonomy. The sense of autonomy at school was higher in those respondents who positively evaluated compliance with the rules and lower in those who valued the exercise of authority over others.Wprowadzenie: Jako teoretyczną ramę dla prowadzonych badań wykorzystano teorię autodeterminacji, zgodnie z którą funkcjonowanie nauczyciela w klasie szkolnej determinowane jest stopniem zaspokojenia w środowisku szkoły jego potrzeby autonomii.Cel badań: Badania ukierunkowano na następujące cele: 1) opracowanie polskojęzycznej wstępnej wersji narzędzia służącego do pomiaru poczucia autonomii nauczyciela w środowisku szkoły; 2) opis nasilenia deklarowanego przez badanych nauczycieli poczucia autonomii w środowisku szkoły; 3) ustalenie czynników warunkujących nasilenie deklarowanego przez badanych nauczycieli poczucia autonomii w środowisku szkoły.Metoda badań: Badania zrealizowano przy użyciu metody sondażu diagnostycznego. Wzięło w nich udział 169 nauczycieli, których poproszono o wypełnienie Kwestionariusza Poczucia Autonomii Nauczyciela i Portretowego Kwestionariusza Wartości.Wyniki: Polskojęzyczna wstępna wersja narzędzia służącego do pomiaru poczucia autonomii nauczyciela w środowisku szkoły składa się z dwóch podskal: presji i partycypacji, z których każda cechuje się satysfakcjonującą rzetelnością. Analiza zgromadzonych za jego pomocą danych ujawnia większe nasilenie deklarowanego przez respondentów zaspokojenia ich potrzeby autonomii w środowisku szkoły aniżeli jej deprywacji. Nasilenie zaspokojenia potrzeby autonomii dodatnio koreluje z uznaniem wartości podporządkowania się regułom; nasilenie deprywacji potrzeby autonomii dodatnio koreluje z uznaniem wartości władzy nad innymi.Wnioski: Respondenci wysoko oceniają środowisko szkoły jako wspierające ich autonomię. Wyższe nasilenie poczucie autonomii w szkole cechuje tych respondentów, którzy pozytywnie wartościują podporządkowanie się obowiązującym regułom, a niższe – tych, którzy cenią sprawowanie władzy nad innymi
Dyskurs czasu wojny – głosy z Ukrainy
Get PDFReview of: Natalja Izotowa, Serhij Potapenko (red.), Ukrain’skyj wojennyj dyskurs: polilog żanriw i styliw, Kyiw: Wydawnyczyj centr KNLU, 2024, 216 s.Recenzja książki: Natalja Izotowa, Serhij Potapenko (red.), Ukrain’skyj wojennyj dyskurs: polilog żanriw i styliw, Kyiw: Wydawnyczyj centr KNLU, 2024, 216 s
O tak zwanej nieważności na żądanie konsumenta
Get PDFThe article, conceived as a research study, explores the entitlement, developed in case law on consumer protection, that makes the invalidity of a contract contingent on the consumer’s will, and the way it reshapes the very notion of invalidity as a legal sanction. The research problem addresses the evolution of traditional civil law institutions, in particular the sanction of invalidity of a legal act and the interpretation of a declaration of intent. The article seeks to determine whether this entitlement calls for a subjective interpretation of the consumer’s declaration of intent in consumer contracts, and whether it compels a rethinking of the concept of the legal act itself. The inquiry is made within both the national and the European Union contexts, since it covers issues grounded in EU law. The article aspires to enrich scholarship by engaging with a topical theoretical question and to inform practice in light of the rich body of case law on consumer matters.Artykuł ma charakter naukowo-badawczy. Autor omawia wpływ wypracowanego w orzecznictwie w sprawach konsumenckich uprawnienia uzależniającego nieważność umowy od woli konsumenta na cechy sankcji nieważności czynności prawnej. Problem badawczy dotyczy rozwoju tradycyjnych instytucji prawa cywilnego: sankcji nieważności czynności prawnej oraz wykładni oświadczenia woli. Celem jest określenie, czy omawiane uprawnienie powoduje wymóg subiektywnej wykładni oświadczenia woli konsumenta w umowie konsumenckiej i czy w związku z tym wymagana jest korektura pojęcia czynności prawnej. Badanie ma zasięg krajowy i unijny, gdyż dotyczy problematyki wynikającej z prawa Unii Europejskiej. Artykuł ma wartość poznawczą zarówno dla nauki, dotyczy bowiem aktualnego problemu teoretycznoprawnego, jak i dla praktyki, ze względu na liczne orzecznictwo w sprawach konsumenckich