Digital Archive of Georgian Library Association
Not a member yet
10032 research outputs found
Sort by
Prospects for Recycling of Garbage Waste Using W2E Technology
No full textThe article provides an overview of the world's methods of energy recycling of waste recycling (W2E technology). Data on the accumulation of municipal solid waste and its processing by the construction of waste processing plants in the Chechen Republic are presented. For the possibility of comparison, information has been collected on the volume of municipal solid waste generated and processed, recycling technologies, and the efficiency of enterprises both in Russia and abroad. Some analysis of the degree of impact of incinerators on the environment is carried out. Attention is drawn to the trends, political and social aspects of the construction of such facilities. The possibility and levers of bringing into effect the widespread introduction of the principle of waste-free production and the role of the architectural appearance of buildings in this matter are being considered. The conclusion is made about the prospects of building a plant based on W2E technology on the territory of the Chechen Republic
Numerical modeling of Kutaisi city atmospheric air pollution with PM2.5 particles in winter during calm
No full textPropagation of PM2.5 particles discharged by the motor transport in Kutaisi city air in winter under background calm meteorological conditions has been numerically simulated through combined integration of 3D model of meso-scale atmospheric processes in Caucasus and equation of atmospheric propagation of passive polluting admixtures. It has been shown that ground-level concentrations reach high figures twice a day – at 7-9 h in the morning (7-9AM) and 20-21 h in the evening (8-9PM). It has been obtained that the process of aerosol propagation depends on orography of dynamic fields, territory and thermal regime of underlying surfac
Determination of the groundwater level by the VES method in the Chernorechensky forest of the Grozny
No full textThis article presents the results of a VES survey conducted in the Chernorechensky forest area of Grozny. A brief description of the study site is provided, along with information on the survey methods and equipment. The study's findings, including high-quality apparent resistivity sections and geoelectrical sections, were analyzed to draw certain conclusions
Results of the Study of the Geoecological State of Mountain River Basins of the Southwestern Caspian Region in 2024
No full textThis paper presents the results of the first phase of a major research project entitled "Dynamics of the Geoecological State of Mountain River Basins in the Northeast Caucasus, Azerbaijan, and Iran under Climate Change and Growing Anthropogenic Pressure." A methodology, concept, and methods for geoecological assessment of mountain river basins have been developed using key areas (small and medium-sized river basins in the Caspian Sea catchment area in Russia, Azerbaijan, and Iran) as examples
Valorization of Persimmon (Diospyros kaki L.) By-Products under Circular Economy Conditions
No full textPersimmon (Diospyros kaki L.) is a widely cultivated subtropical fruit rich in nutrients and bioactive compounds with demonstrated antimicrobial, anticancer, antidiabetic, antithrombotic, and anti-inflammatory activities. However, its production, processing, and commercialization generate substantial amounts of by-products that are rarely recovered or properly managed, resulting in environmentally harmful disposal practices. Owing to their high content of bioactive constituents, these by-products represent an underutilized source of high-value compounds for the food and nutraceutical industries. This study assessed the potential of industrial persimmon by-products as raw materials for the development of value-added products and examined low-waste and zero-waste processing technologies suitable for their recovery. In Georgia, persimmon by-products remain largely unexploited and are typically discarded, contributing to the contamination of water, soil, and air and posing significant ecological risks.Through experimental research, innovative technological processes were developed to ensure the efficient utilization of persimmon raw materials and by-products. These processes enable the conversion of processing residues into biologically active, nutrient-rich additives with enhanced nutritional and functional value. The outcomes of this study support the valorization of persimmon by-products, contributing to the sustainability of the agri-food sector and fostering the advancement of circular economy practices
Влияние и тенденции солнечной активности на климат Грузии и его потенциал
No full textბოლო რამდენიმე ათწლეულის განმავლობაში მზის აქტივობის ცვლილებებმა მნიშვნელოვანი ზეგავლენა იქონია გლობალურ და რეგიონულ კლიმატურ პროცესებზე. მოცემულ კვლევაში განხილულია მზის აქტივობის გავლენა საქართველოს კლიმატურ პირობებზე და განახლებადი ენერგეტიკული პოტენციალის, კერძოდ, მზის ენერგიის გამოყენების შესაძლებლობებზე. ანალიზი ეფუძნება 1975–2023 წლების განმავლობაში მიღებულ კლიმატურ და ასტრონომიულ მონაცემებს. ეს კვლევა მიზნად ისახავს მზის აქტივობის ტენდენციების გაანალიზებას და მათი კორელაციის შეფასებას საქართველოს კლიმატურ პირობებთან და ენერგეტიკულ პოტენციალთან, განსაკუთრებით განახლებადი ენერგიის მიმართულებით.ასევე საქართველოს ტერიტორიაზე კლიმატური პარამეტრების – ტემპერატურის, ნალექისა და ღრუბლიანობის დინამიკას. ანალიზის შედეგად გამოვლინდა გარკვეული კავშირები მზის აქტივობის ფაზებსა და კლიმატურ ცვალებადობას შორის, რაც თავის მხრივ აისახება როგორც ჰიდროენერგეტიკულ, ისე მზის ენერგიაზე დაფუძნებულ რესურსების გამოყენებაზე. კვლევაში ნაჩვენებია, რომ ტემპერატურის მატება ყველა რეგიონში თანხვედრაშია მზის აქტივობის ციკლებთან. განსაკუთრებით საინტერესოა მზის გამოსხივების მაჩვენებლები აღმოსავლეთ საქართველოში, რაც მზის ენერგიის განვითარებისთვის მნიშვნელოვან შესაძლებლობებს ქმნის. მიღებული შედეგები მნიშვნელოვანია როგორც კლიმატური პროგნოზირების, ისე საქართველოს ენერგეტიკული სტრატეგიის დაგეგმვისთვის გრძელვადიან პერსპექტივაში.Over the past several decades, fluctuations in solar activity have had a significant impact on both global and regional climate systems. This study explores the influence of solar activity on Georgia’s climate and examines the potential of renewable energy, with a particular focus on solar energy utilization. The analysis is based on climate and astronomical data from 1975 to 2023. Results show a consistent rise in average temperatures across all regions of Georgia, which correlates with periods of increased solar activity. Notably, eastern Georgia exhibits high levels of solar radiation, indicating strong potential for solar energy development. The study highlights key climate trends and emphasizes the importance of integrating solar potential into national energy planning under increasing energy demand and climate risks.За последние несколько десятилетий колебания солнечной активности оказали значительное влияние как на глобальные, так и на региональные климатические системы. В этом исследовании изучается влияние солнечной активности на климат Грузии и изучается потенциал возобновляемой энергии, с особым акцентом на использование солнечной энергии. Анализ основан на климатических и астрономических данных с 1975 по 2023 год. Результаты показывают последовательный рост средних температур во всех регионах Грузии, что коррелирует с периодами повышенной солнечной активности. Примечательно, что восточная Грузия демонстрирует высокий уровень солнечной радиации, что указывает на большой потенциал для развития солнечной энергетики. Исследование выделяет ключевые климатические тенденции и подчеркивает важность интеграции солнечного потенциала в национальное энергетическое планирование в условиях растущего спроса на энергию и климатических рисков
Тенденции засухи в Восточной Грузии на фоне глобального потепления
No full textმოცემულ სტატიაში გაანალიზებულია გვალვის ტენდენციები აღმოსავლეთ საქართველოში გლობალური დათბობის პირობებში. განხილულია 1957-2024 წლების თბილისის, გორისა და თელავის კლიმატური მონაცემები (ტემპერატურა და ნალექები), რომელთა საშუალო მნიშვნელობების მრავალწლიანი დინამიკისა და შიდა წლიური განაწილების გაანალიზების საფუძველზე შესწავლილი იქნა გვალვების სიხშირის, ხანგრძლივობისა და ინტენსივობის ცვლილება, განხილულია გვალვის ტიპების გავრცელება და ვეგეტაციური პერიოდის გვალვებთან კავშირი. კვლევაში გამოყენებულია სელიანინოვის ჰიდროთერმული კოეფიციენტი (ჰთკ), რომლის საფუძველზე გამოვლინდა გვალვის ინტენსიფიკაციის ტენდენცია ბოლო ათწლეულებში. შედეგები მიუთითებს ტემპერატურის ზრდის აშკარა ტრენდზე და ნალექების არასტაბილურობაზე, რაც გვალვების სიხშირისა და გავრცელების არეალის გაზრდას განაპირობებს. გლობალური დათბობის ფონზე, კვლევაში ყურადღება გამახვილებულია გვალვებთან ბრძოლის სამეცნიერო მეთოდების დანერგვასა და ინტეგრირებული სტრატეგიების აუცილებლობაზე.This article analyzes drought trends in Eastern Georgia in the context of global warming. Climatic data (temperature and precipitation) for Tbilisi, Gori, and Telavi from 1957 to 2024 are reviewed. Based on an analysis of the long-term dynamics and intra-annual distribution of average values, changes in the frequency, duration, and intensity of droughts were studied. The distribution of drought types and their relationship with droughts during the vegetation period are also discussed.
The study uses the Selyaninov hydrothermal coefficient (HTC), which reveals a trend of increasing drought intensity in recent decades. The results indicate a clear trend of rising temperatures and precipitation instability, leading to an increase in the frequency and spatial extent of droughts. In the context of global warming, the study highlights the need for the implementation of scientific methods and integrated strategies to combat drought.В данной статье анализируются тенденции засух в Восточной Грузии в контексте глобального потепления. Рассматриваются климатические данные (температура и осадки) по Тбилиси, Гори и Телави за период с 1957 по 2024 год. На основе анализа многолетней динамики и внутригодового распределения средних значений изучены изменения в частоте, продолжительности и интенсивности засух. Также обсуждается распределение типов засух и их связь с засухами в вегетационный период.
В исследовании используется гидротермический коэффициент Селянинова (ГТК), на основании которого выявлена тенденция усиления засух в последние десятилетия. Результаты указывают на явную тенденцию повышения температуры и нестабильности осадков, что приводит к увеличению частоты и площади засушливых явлений. В условиях глобального потепления исследование подчёркивает необходимость внедрения научных методов и комплексных стратегий борьбы с засухами
Statistical Analysis of the Annual Number of Registered Landslides and Mudflows in Georgia in 1995-2024
No full textThe results of statistical analysis of data from the Geological Department of the Environment Agency of Georgia on the annual number of re-activated and newly formed landslides (LS) and mudflows (MF) in Georgia for the period from 1995 to 2024 are presented. In particular, the following results were obtained. The number of landslides varies in the range from 56 to 1360 with an average annual value of 581, and mudflows - from 23 to 355 with an average annual value of 141. There is a high linear correlation between the studied parameters (the correlation coefficient is 0.81). The trends of the LS and MF values have the form of a polynomial of the seventh degree
Статистический анализ временных параметров и оценка стационарности часовых категориальных рядов
No full textსტატია წარმოგიდგენთ დისკრეტული კატეგორიული დროითი რიგების სტატისტიკურ ანალიზს. გამოყენებულია ADF და KPSS ტესტები, ტრენდ-სტაციონარული მოდელები, მარკოვის ჯაჭვების ანალიზი, სეზონურობის შეფასება და ასტრონომიულ პარამეტრებთან — დღის ხანგრძლივობასა და მთვარის განათებასთან - კორელაციული კავშირები. შედეგები აჩვენებს, რომ რიგები არ ექვემდებარებიან არც მკაცრ სტაციონარულობას, არც ერთეულ–ფესვიანობას; მათი ყველაზე სწორი აღწერა ხდება ტრენდ–სტაციონარული პროცესებით.The article presents a statistical analysis of discrete categorical time series. ADF and KPSS tests, trend-stationary models, Markov chain analysis, seasonality estimation, and correlations with astronomical parameters — day length and moonlight — are used. The results show that the series are neither strictly stationary nor unit-rooted; their most correct description is given by trend-stationary processes.В статье представлен статистический анализ дискретных категориальных временных рядов. Используются тесты ADF и KPSS, тренд-стационарные модели, анализ цепей Маркова, оценка сезонности и корреляции с астрономическими параметрами — продолжительностью дня и лунным светом. Результаты показывают, что ряды не являются ни строго стационарными, ни единично-корневыми; их наиболее точное описание дается тренд-стационарными процессами
Оценка функции квантиля с помощью анализа землетрясений во времени
No full textThis work introduces a new framework for estimating and approximating quantile and quantile-density functions based exclusively on known statistical moments. These moments are computed from the waiting times between consecutive earthquakes documented in global seismic catalogs. Three moment-based approximation schemes—frequency moments, classical moments, and transposition moments—are examined to assess their performance. In contrast to traditional methodologies, the proposed approach requires only moment information, providing a streamlined yet reliable strategy for quantile function estimation.ნაშრომში წარმოგვიდგენილია კვანტილის და კვანტილის სიმკვრივის ფუნქციების შეფასების და მიახლოებითი დაანგარიშების ახალი ჩარჩო, რომელიც დაფუძნებულია მხოლოდ ცნობილ სტატისტიკურ მომენტებზე. ეს მომენტები გამოითვლება გლობალურ სეისმურ კატალოგებში დოკუმენტირებული თანმიმდევრული მიწისძვრების მოლოდინის დროების მონაცემებიდან. მათი ეფექტურობის შესაფასებლად განხილულია სამი მომენტზე დაფუძნებული მიახლოების სქემა - სიხშირის მომენტები, კლასიკური მომენტები და ტრანსპოზიციის მომენტები. ტრადიციული მეთოდოლოგიებისგან განსხვავებით, შემოთავაზებული მიდგომა მოითხოვს მხოლოდ მომენტის ინფორმაციას, რაც უზრუნველყოფს კვანტილის ფუნქციის შეფასების გამარტივებულ, მაგრამ საიმედო სტრატეგიას.В статье представлена новая методика оценки и аппроксимации функций квантилей и функций плотности распределения квантилей, основанная только на известных статистических моментах. Эти моменты рассчитываются на основе времени ожидания последовательных землетрясений, документированных в глобальных сейсмических каталогах. Для оценки их эффективности рассматриваются три схемы аппроксимации на основе моментов: частотные моменты, классические моменты и транспозиционные моменты. В отличие от традиционных методологий, предлагаемый подход требует только информации о моментах, что обеспечивает упрощенную, но надежную стратегию оценки функции квантиля