30935 research outputs found
Sort by
The relationship between social justice leadership and favoritism behaviors
No full textBu araştırmanın amacı, kamu ortaokullarında görevli öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin sosyal adalet liderliği davranışları ile kayırmacılık davranışları arasındaki ilişkiyi saptamaktır. Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden betimsel ve ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Diyarbakır İl merkezinde bulunan 110 ortaokul ve bu okullarda görevli 4920 öğretmen, örneklemini ise evrenden random yöntemi ile seçilen 35 ortaokul ve bu okullarda görevli 530 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada, Bozkurt (2017) tarafından geliştirilmiş "Sosyal Adalet Liderliği" ölçeği ile Erdem ve Meriç (2011) tarafından geliştirilmiş olan "Okul Yönetiminde Kayırmacılık" ölçeği kullanılmıştır. "Sosyal Adalet Ölçeği" 4 boyut ve 34 maddeden oluşmaktadır. Bu boyutlar; "Eleştirel Bilinç", "Paydaş Desteği", "Katılım" ve "Dağıtıcı Adalet'dir. "Okul Yönetiminde Kayırmacılık Ölçeği" ise 4 boyut ve 25 maddeden oluşmaktadır. Bu boyutlar; "Planlama", "Örgütleme", "Koordinasyon" ve "Değerlendirme"dir. Verilerin analizinde yüzde, aritmetik ortalama, frekans gibi tekniklerle birlikte t-testi, ANOVA, korelasyon yöntemleri ve regresyon analizi kullanılmıştır. Sosyal Adalet Liderliği ile Kayırmacılık davranışı arasındaki ilişkiler Sperman korelasyon katsayı kullanılarak incelenmiştir. Anlamlılık düzeyi 0,05 olarak alınmıştır. Araştırmada elde edilen bazı önemli bulgular aşağıdaki gibi sıralanabilir: • Öğretmenlerin kendi okul müdürlerinin sosyal adalet liderliği davranışına ilişkin algılarının genel ortalaması ölçek bazında "Katılıyorum" düzeyinde saptanmıştır. Öğretmenlerin algılarına göre ölçek bazında en yüksek ortalamaya sahip madde "Okulda ders dağılımını adil şekilde yapar." (Katılıyorum), en düşük ortalamaya sahip madde ise "Yeni fikirlerin tartışılmasına açıktır." (Katılıyorum) maddeleridir. • Öğretmenlerin kendi okul müdürlerinin sosyal adalet liderliği davranışına ilişkin algıları arasında öğrenim durumu değişkenine göre dağıtıcı adalet boyutu hariç geri kalan tüm boyutlar ve ölçekte, mesleki kıdem ve okul büyülüğü değişkenlerine göre tüm boyutlarda ve ölçek bazında anlamlı bir fark saptanmıştır. Cinsiyet, medeni durum ve sendikaya üye olma değişkenlerine göre ise öğretmenlerin algıları arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır. • Öğretmenlerin kendi okul müdürlerinin kayırmacılık davranışlarına ilişkin algılarının genel ortalaması ölçek bazında "Hiçbir zaman" düzeyinde saptanmıştır. Öğretmenlerin algılarına göre en yüksek ortalamaya sahip madde "Öğretmenlerin haftalık ders programlarının hazırlanmasında" (Hiçbir Zaman), en düşük ortalamaya sahip madde ise "Öğretmenler arasında, memleketlerine göre" (Hiçbir Zaman) maddeleridir. • Öğretmenlerin kendi okul müdürlerinin kayırmacılık davranışlarına ilişkin algıları arasında öğrenim durumu değişkenine göre değerlendirme boyutu hariç geri kalan tüm boyutlarda ve toplam ölçekte, cinsiyete değişkenine göre tüm boyutlar ve toplam ölçekte, kıdem değişkenine göre örgütleme boyutu hariç tüm boyutlar ve toplam ölçekte ve okul büyülüğü değişkenine göre tüm boyutlarda ve toplam ölçek bazında anlamlı bir fark saptanmıştır. Medeni durum ve sendikaya üye olma değişkenlerine göre ise öğretmenlerin algıları arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır. • Okul müdürlerinin sosyal adalet liderliği davranışı ile kayırmacılık davranışları arasında düşük düzeyde, negatif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Okul müdürlerinin sosyal adalet liderliği davranışları arttıkça öğretmenlerin kayırılma oranlarının azaldığı saptanmıştır.The aim of this research is to determine the relationship between social justice leadership behaviors and favoritism behaviors of school principals according to the perceptions of teachers working in public secondary schools. Screening and relational screening models were used in the research. The universe of the research consists of 110 secondary schools in the city center of Diyarbakır in the 2022-2023 academic year and 4920 teachers working in these schools, while the sample consists of 35 secondary schools and 530 teachers working in these schools selected randomly from the universe. The "Social Justice Leadership" scale developed by Bozkurt (2017) and the "Favoritism in School Administration" scale developed by Erdem and Meriç (2011) were used in the research. The "Social Justice Scale" consists of 4 dimensions and 34 items. These dimensions are "Critical Consciousness", "Stakeholder Support", "Participation" and "Distributive Justice. The "Scale of Favoritism in School Administration" consists of 4 dimensions and 25 items. These dimensions are; "Planning", "Organization", "Coordination" and "Evaluation". In the analysis of the data, techniques such as percentage, arithmetic mean, frequency, t-test, ANOVA, correlation methods and regression analysis were used. The relationships between Social Justice Leadership and Favoritism behavior were examined using the Spearman correlation coefficient. The significance level was taken as 0.05. Some important findings obtained in the research can be listed as follows: • The general average of teachers' perceptions of their school principals' social justice leadership behavior was determined at the level of "I agree" on the scale. According to teachers' perceptions, the item with the highest average on the scale is "They distribute lessons fairly at school" (I agree), and the item with the lowest average is "They are open to discussing new ideas" (I agree). • A significant difference was found between teachers' perceptions of their school principals' social justice leadership behavior in all dimensions and scales except for the distributive justice dimension according to the educational background variable, and in all dimensions and scales according to the variables of professional seniority and school size. No significant difference was found between teachers' perceptions according to the variables of gender, marital status and union membership. • The general average of teachers' perceptions of their school principals' favoritism behavior was determined at the level of "Never" on the scale. According to teachers' perceptions, the item with the highest average was "Preparing teachers' weekly lesson schedules" (Never), and the item with the lowest average was "Among teachers, according to their hometown" (Never). • A significant difference was found between teachers' perceptions of their school principals' favoritism in all dimensions and total scale except for the evaluation dimension according to the educational background variable, in all dimensions and total scale according to the gender variable, in all dimensions and total scale except the organization dimension according to the seniority variable, and in all dimensions and total scale according to the school size variable. No significant difference was found between teachers' perceptions according to the variables of marital status and union membership. • A low-level, negative and significant relationship was found between school principals' social justice leadership behavior and favoritism behaviors. It was found that as school principals' social justice leadership behaviors increased, the level of favoritism of teachers decreased
George Eliot'ın The Mill on The Floss, Silas Marner, ve Middlemarch eserlerinde ötekilik sorunu
No full textBu tez, Viktorya dönemi toplumundaki çelişkilerin kimlik ve öteki olma üzerindeki şekillendirici etkisini incelemektedir. Çalışma, özellikle George Eliot'ın The Mill on the Floss, Silas Marner ve Middlemarch adlı eserlerine odaklanmaktadır. Julia Kristeva'nın feminist kuramı çerçevesinde, özellikle iğrençlik ve melankoli kavramlarından yararlanılarak, Sanayi Devrimi ve kentleşmenin kimlik inşası üzerindeki derin etkileri incelenmektedir. Ayrıca, Mikhail Bakhtin'in çokseslilik, diyaloji ve karnavalesk gibi kavramları, Kristeva'nın psikoanalitik yaklaşımına paralel bir sosyal ve dilbilimsel perspektif sunarak kimlik ve ötekiliği anlamaya yardımcı olmaktadır. The Mill on the Floss'ta, Maggie Tulliver'ın aile ilişkileri, cinsiyet sorunları ve toplumsal beklentileri, Kristeva'nın semiyotik ve sembolik kuramları ile birlikte Bakhtin'in diyaloji ve karnavalesk kavramları aracılığıyla incelenmektedir. Silas Marner'da, yabancılık kavramına odaklanılarak, Kristeva'nın iğrençlik teorisi ve dilin semiyotik ve sembolik kuramları ile Silas'ın yabancılaşması ve kimlik dönüşümü, Bakhtin'in diyaloji ve çokseslilik kavramları çerçevesinde analiz edilmektedir. Son olarak, Middlemarch'ta, Dorothea Brooke'un kimlik oluşumu, arzuları ve toplumsal kısıtlamalar içindeki isyanı, Kristeva'nın melankoli, ötekilik ve yabancılık kuramları üzerinden incelenmektedir. Bakhtin'in diyaloji ve çokseslilik kavramları, Dorothea'nın belirli cinsiyet rollerine karşı verdiği mücadeleyi anlamak için kullanılmaktadır. Bu tez, Eliot'ın anlatılarının toplumsal çelişkileri nasıl yansıttığını vurgulayarak kimlik, cinsiyet ve öteki olma konularına dair eleştirel bir çerçeve sunmaktadır. Kristeva'nın psikoanalizini ve Bakhtin'in diyalojisini birleştirerek Eliot'ın toplumsal değişim ve bireysel oluşum üzerindeki katkılarına ışık tutmaktadır.This thesis examines how societal contradictions shape identity and otherness in the Victorian era, focusing on George Eliot's The Mill on the Floss, Silas Marner, and Middlemarch. Drawing on Julia Kristeva's feminist theoretical framework, especially her concepts of abjection and melancholia, the study explores the profound impact of the Industrial Revolution and urbanization on identity construction. Mikhail Bakhtin's theories of heteroglossia, dialogism, and the carnivalesque provide a complementary social and linguistic perspective to Kristeva's psychoanalytic approach, offering insights into identity and marginalization. In The Mill on the Floss, Maggie Tulliver's family dynamics, gender dilemmas, and societal expectations are analyzed through Kristeva's semiotic and symbolic theories, Bakhtin's dialogism, and the carnivalesque. In Silas Marner, strangeness is explored through the application of Kristeva's theory of abjection to Silas's alienation and identity transformation, framed by Bakhtin's concepts of dialogism and heteroglossia. Finally, Dorothea Brooke's identity formation, desires, and rebellion are explored in Middlemarch, within the social constraints of her time, highlighting Kristeva's melancholia, abjection, and strangeness theories. Bakhtin's theories of dialogism and heteroglossia are employed to examine Dorothea's struggle with established gender roles. This thesis underscores how Eliot's narratives mirror societal conflicts, providing a critical framework for analyzing identity, gender, and otherness. By integrating Kristevan psychoanalysis with Bakhtinian dialogism, it offers insight into Eliot's contributions to the discourse on societal change and individual formation
Financial audit of municipial administration
No full textBelediye, mahalli idare birimlerinden biridir. Mahalli idarelerin tanımına ve türlerine Anayasa’nın 127’nci maddesinde yer verilmektedir. Tüzel kişiliğe sahip olan belediyelerin idari, mali ve personel özerkliği bulunmaktadır. Bununla birlikte diğer mahalli idare birimleri gibi belediyeler de idari vesayet denetimine tabidir.
Türkiye’de mahalli idarelere çok çeşitli görevler verilmiştir. Mahalli idareler içinde de belediyeler oldukça önemli bir yere sahiptir. Mahalli idareler denince belediyelerin akla gelmesi, belediyelerin mali yapısı, personel sayısı, artan görev ve yetkileri ile ilgilidir. Anılan idarelere verilen görev ve yetkiler, denetimin varlığını gerekli kılmaktadır. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nda belediyelerin denetimine ilişkin ayrıntılı düzenlemelere yer verilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali ve Yönetimi Kontrol Kanunu’nda yer alan denetime ilişkin yaklaşıma dayanılarak 5393 sayılı Belediye Kanunu’nda yer alan belediyelerin denetime ilişkin düzenlemeler oluşturulmuştur.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nda mali denetim, iç denetim (madde 63-67) ve dış denetim (madde 68-69) olmak üzere iki türde düzenlenmiştir. İç denetim, esas itibariyle iç denetçiler tarafından yapılan rehberlik ve danışmanlık faaliyetidir. İç denetimin etkinliği, dış denetimin etkinliğine doğrudan tesir etmektedir. Dış mali denetim Anayasal bir kuruluş olan Sayıştay tarafından yapılmaktadır. Sayıştay, Anayasa’nın 160’ıncı maddesinde düzenlenmektedir. Sayıştay dış mali denetimi TBMM adına yapmaktadır. Sayıştay’ın harcama sonrası yaptığı mali denetim teknik özellik taşımaktadır. Mali denetim, 5018 sayılı Kamu Mali ve Yönetimi Kanunu’nda düzenlilik denetiminin alt ayrımında uygunluk denetimi ile birlikte yerini bulmakta ve muhasebe denetimini işaret eder. Bu çalışmada belediye idaresi hakkında ve belediyenin denetimi hakkında genel bilgiler verilmiş daha sonra ise belediyenin mali denetimi ele alınacaktır. Ayrıca belediyelerin mali denetimiyle ilgili olarak bölgesel Sayıştayların kurulması tartışmalarına ve Sayıştay’ın yaptığı tam inceleme ile kısmı inceleme hususlarına da yer verilmiştir. Bu çerçevede belediyenin mali denetiminde yeri geldiğince değerlendirme, görüş ve önerilerde bulunulmuştur.Municipality is one of the local government units. The definition and
types of local administrations are included in Article 127 of the Turkish
Constitution. Municipalities with legal entities have administrative, financial and
personnel autonomy. However, like other local government units, municipalities
are also subject to administrative tutelage control.
In Turkey, local administrations have been given a wide variety of
duties. Municipalities also have a very important place among local
administrations. What comes to mind when municipalities are mentioned is
related to their financial structure, number of personnel, and increasing duties
and powers. The duties and powers given to the mentioned administrations
require the existence of audit. Municipality Law No. 5393 contains detailed
regulations regarding the audit of municipalities. Based on the approach to
auditing in the Public Financial and Management Control Law No. 5018, regulations regarding the auditing of municipalities in No. 5393 have been
created.
In Law No. 5018, financial auditing is regulated in two types: internal
audit (articles 63-67) and external audit (articles 68-69). Internal auditing is
essentially a guidance and consultancy activity carried out by internal auditors.
The effectiveness of internal audit directly affects the effectiveness of external
audit. External financial audit is carried out by the Court of Accounts, which is a
constitutional institution. The financial audit carried out by the Court of
Accounts after expenditure has technical features. Financial auditing finds its
place in Law No. 5018, along with compliance auditing, in the subdivision of
regularity auditing, and refers to accounting auditing. In this study, general
information about the municipal administration will be given, and then the
financial audit of the municipality will be discussed. In addition, regional Courts
of Accounts and full or partial review are also included. In this context,
evaluations, opinions and suggestions were made, as appropriate, in the financial
audit of the Municipality
The Shia conception of the Qur'an
No full textİslâm tarihinde, Hz Peygamber'in vefatının ardından, başta hilafet olmak üzere bazı konularda tartışmalar yaşanmıştır. Yaşanan fikir ayrılıklarından, farklı mezhep ve gruplar teşekkül etmiştir. Bu gruplardan biri de dinî birçok konuda olduğu gibi, Kur'ân hakkında da farklı görüşler benimsemiş olan Şîa'dır. Diğer İslâm mezheplerinde olduğu gibi, Kur'ân'ın Allah'ın kelamı olduğuna ve son Peygamber Hz. Muhammed'e vahyolunduğuna inanan Şîa, imâmet merkezli bir düşünceyi benimsemiş olması hasebiyle, Kur'ân'ın birçok âyetini imâmlarla ve imâmetle ilişkilendirmiş, Kur'ân'ın imâmların rehberliği ve bilgileri ışığında yorumlanması gerektiğini iddia etmiş, Kur'ân'ın tahrîf edildiğini ileri sürmüş, Kur'ân'ın zâhirî anlamlarının yanında bâtınî anlamlarının olduğunu savunmuş, bâtınî anlam bağlamında metnin zâhirinin ötesinde manevî ve mistik bir takım yorumlarda bulunmuştur. Bu çalışmada; Şîa'nın bütün bu iddiaları da göz önünde bulundurularak Kur'ân'ın nüzûlünden cemʻ edilmesine kadar olan tüm süreçler ve ilgili ulûmu'l-Kur'ân konuları, geniş bir perspektiften ele alınarak onun Kur'ân tasavvuru ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu çalışma üç bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde, Kur'ân'ın tanımı, vahyi, iʻcâzı, yedi harf, kıraâtler ve mahlûk olup olmadığı hususları ele alınmıştır. İkinci bölümde; Kur'ân'ın nüzûlü, cem' edilmesi, istinsâhı ve tahrîf iddiası gibi Kur'ân tarihi konularına dair Şiî perspektif, hem ahbârî hem de usûlî ekolün bakış açısısından incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise; Şîa'nın tefsîr-te'vîl, zâhir-bâtın, esbâb-ı nüzûl, Mekkî-Medenî, nâsih-mensûh, muhkkem-müteşâbih, huruf-u mukattaʻa ve mübhemâtü'l-Kur'ân gibi Kur'ân tasavvuruyla alakalı olan ulûmu'l-Kur'ân konularına yaklaşımı incelenmiştir.In Islamic history, following the death of the Prophet Muhammad, disputes arose over certain issues, particularly the caliphate. These differences of opinion led to the emergence of various sects and groups. One of these groups is the Shi'a, who, as in many religious matters, have adopted distinct views regarding the Qur'an. Like other Islamic sects, the Shi'a believe that the Qur'an is the word of Allah and was revealed to the final Prophet, Muhammad. However, because of their ima-mate-centered ideology, they interpret many verses of the Qur'an in relation to the imams and the concept of imamate. They maintain that the Qur'an should be unders-tood through the guidance and knowledge of the imams, argue that it contains esote-ric meanings in addition to its apparent ones, and present spiritual and mystical in-terpretations that go beyond the literal text. Some Shi'a sources have also raised cla-ims of textual distortion. This study, by considering these Shi'a claims, examines the entire process from the revelation of the Qur'an to its compilation, along with related topics within ʿUlûm al-Qur'an (Qur'anic sciences), in order to shed light on their conception of the Qur'an. The study is divided into three sections. The first section discusses the defini-tion of the Qur'an, its revelation, its miraculous nature, the concept of the seven let-ters, modes of recitation, and the debate over whether it is created or uncreated. The second section analyzes Shi'a perspectives on the history of the Qur'an such as its revelation, compilation, transcription, and allegations of distortion considering both the akhbârî and uṣûlî schools of thought. The third section addresses Shi'a views on tafsîr and ta'wîl, ẓâhir and bâṭin, asbâb al-nuzûl, Makkî and Madanî verses, nâsikh and mansûkh, muḥkam and mutashâbih, ḥurûf al-muqaṭṭaa, and mubhamât al-Qur'an
Comparison of the effects of epidural bupivacaine and multimodal analgesia on postoperative pain in orthopedic surgeries of hindlimb long bones in cats
No full textAmaç: Bu çalışmada, arka ekstremite uzun kemik kırığı olan ve plaka osteosentezi yapılan kedilerde epidural bupivakain ile multimodal analjezi tekniklerinin postoperatif ağrı üzerine etkilerinin karışılaştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Çalışma materyalini arka ekstremite uzun kemiklerinden herhangi birinde sadece bir kırığı bulunan 1-3 yaş arasındaki 24 kedi oluşturdu. Bu kediler, rastgele 3 gruba ayrılarak birinci grup (GI, n=8), epidural grubu olarak belirlenirken ikinci grup (GII, n=8) multimodal grubu, üçüncü grup ise (GIII, n=8) kontrol grubu (meloksikam HCl) olarak belirlendi. Hastaların, genel durumlarının değerlendirilmesi amacıyla preoperatif dönemde klinik, radyolojik ve hematolojik verileri kaydedildi. Ağrı değerlendirilmesi amacıyla postoperatif 2., 4., 6., 12. ve 24. saatlerdeki vital bulgularının yanı sıra Feline Grimace Skalası, Glasgow Ağrı Skalası ve Görsel Analog Skala kullanıldı. Bulgular: Postoperatif kontrol saatlerinde Glasgow Kompozit Ağrı Skalası'ndaki skorlamalar değerlendirildiğinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Feline Grimace Ağrı Skalası'nda 24. saatlerde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulundu (p0.05). A statistically significant difference was found between the groups at the 24th hour in the Feline Grimace Pain Scale (p<0.05). A statistically significant difference was found at the 6th hour in the Visual Analog Scale (p<0.05). Vital signs in the study were within the reference range. It was observed that there was no need for analgesics according to the Glasgow Composite Pain Scale at the 6th hour in both analgesic applications, but two patients in the epidural bupivacaine group required analgesics according to the Feline Grimace Pain Scale and Visual Analog Scale. Conclusion: When the data obtained from this study, which compared the effects of epidural bupivacaine and multimodal analgesia on postoperative pain in osteosynthesis operations causing severe pain in cats, were evaluated together, it can be said that both techniques provided adequate analgesia, but the effect of multimodal analgesia was superior at the 6th postoperative hour
Use of FACTS - STATCOM hardware in control of power systems and evaluation of their effects on simulink model
No full textEnerji kayıpları, ekonomik ve çevresel açıdan önemli sonuçlar doğurabilir. Ekonomik olarak, enerji kayıpları, enerjinin maliyetini artırarak enerji verimliliğini düşürür. Çevresel olarak ise, enerji kayıpları, fazladan enerji üretimine ve bu enerjinin çevreye yaydığı sera gazları ve diğer kirleticilerin artmasına neden olabilir. Bu nedenle, güç sistemlerindeki enerji kayıplarının azaltılması, enerji verimliliğini artırmak ve çevresel etkileri en aza indirmek önemli bir hedeftir. Bu amaçla güç sistemlerinde, FACTS (Flexible Alternating Current Transmission Systems) ve STATCOM (Static Synchronous Compensator) gibi cihazlar, güç sistemlerinin güvenilirliğini, verimliliğini ve kontrol edilebilirliğini artırmak için kullanılan önemli bileşenlerdir. FACTS cihazları, güç sistemlerindeki gerilim, akım ve güç akışını kontrol etmek için kullanılan statik cihazlardır. Bu cihazlar, genellikle tristör tabanlı anahtarlama teknolojileri kullanılarak gerçekleştirilir. STATCOM ise, güç sistemlerindeki gerilim düzeyini ve güç faktörünü kontrol etmek için kullanılan bir tür FACTS cihazıdır. Bu yüksek lisans tezinde, TÜBİTAK (Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu) Marmara Araştırma Merkezi Enerji Enstitüsü ile TEİAŞ (Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi) 16. Bölge Müdürlüğünün ortak proje çalışması olan Mardin İli Kızıltepe İlçesinde yer alan 400 kV ve 2*12 MVAr bir güç sisteminde STATCOM aracılığı ile gerilim düzenlemesi simülasyonu gerçekleştirilmiştir. Bir enerji iletim sisteminin dağıtım barasından bara gerilimi, yükteki değişikliklere rağmen STATCOM tarafından kontrol edilmiştir. Öncelikle STATCOM'un çalışma prensibi incelenmiş, ardından Mardin ili Kızıltepe İlçesinde yer alan bir güç iletim sisteminin dağıtım veri yoluna STATCOM monte edilerek Matlab programında simülasyonu yapılmıştır. Yapılan simülasyon neticesinde; STATCOM'un bara gerilimini istenilen değerlerde tuttuğu, yük değişimlerine karşı hızlı reaktif kompanzasyon sağladığı ve sistemin gerilim kararlılığını arttırdığı görülmüştür.Energy losses can have significant economic and environmental consequences. Energy losses raise the cost of energy, which economically reduces energy efficiency. Energy losses have the potential to raise greenhouse gas emissions and other environmental pollutants by causing excess energy production. In order to maximize energy efficiency and lessen environmental effects, it is crucial to reduce energy losses in power systems. In order to improve power systems' dependability, efficiency, and controllability, devices like STATCOM (Static Synchronous Compensator) and FACTS (Flexible Alternating Current Transmission Systems) are crucial parts of the design. Static devices called FACTS devices are used in power systems to regulate voltage, current, and power flow. Typically, switching technologies based on thyristors are used to implement these devices. A kind of FACTS device called a STATCOM is used in power systems to regulate the power factor and voltage level.In this master's thesis, a voltage regulation simulation was performed via STATCOM in a 400 kV and 2*12 MVAr power system located in Kızıltepe district of Mardin province, which is a joint project of TUBITAK (Turkish Scientific and Technological Research Council) Marmara Research Center Energy Institute and TEIAS (Turkish Electricity Transmission Joint Stock Company) 16th Regional Directorate. The busbar voltage of an energy transmission system from the distribution busbar was controlled by STATCOM despite the changes in the load. Firstly, the operating principle of STATCOM was investigated, then STATCOM was installed on the distribution bus of a power transmission system located in Kızıltepe district of Mardin province and its simulation was performed in the Matlab program. As a result of the simulation; It has been observed that STATCOM keeps the bus voltage at the desired values, provides fast reactive compensation against load changes and increases the voltage stability of the system
Calculation of nanoparticle size distribution of some nanosystems based on electron paramagnetic resonance line shape analysis
No full textBu tez çalışmasında, bor karbür (B₄C) nanopartiküllerinin iki farklı boyutta (25 µm ve 150 µm) gama ışınları ile ışınlanmasının ardından elde edilen Elektron Paramanyetik Rezonans (EPR) spektrumları incelenmiştir. Işınlama işlemi sonrasında toz formundaki örneklerden elde edilen EPR verileri analiz edilmiş ve spektrumlar simülasyon yoluyla değerlendirilerek oluşan serbest radikallerin tespiti amaçlanmıştır. Her iki boyuttaki bor karbür örneklerinde gözlemlenen serbest radikallerin spektroskopik yarılma (g) değerleri, sırasıyla 25 µm için g = 2.0021 ve 150 µm için g = 2.0023 olarak hesaplanmıştır. Aşırı ince etkileşim sabitleri (hyperfine splitting constants), 25 µm boyutundaki örnek için a₁α = 1.82 mT, a₂α = 2.08 mT, a₃α = 0.82 mT; 150 µm boyutundaki örnek için ise a₁α = 1.84 mT, a₂α = 2.13 mT, a₃α = 0.80 mT olarak belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, nanopartikül boyutlarının EPR spektroskopisi ile karakterize edilmesinde çizgi şekli ve rezonans sinyal şiddetinin tek başına önemli bir parametre olabileceğini ortaya koymaktadır.In this study, boron carbide (B₄C) nanoparticles of two different particle sizes (25 µm and 150 µm) were irradiated using gamma rays. Following the irradiation process, Electron Paramagnetic Resonance (EPR) spectra of the powdered samples were obtained and analyzed. The spectra were simulated to identify the radical species formed as a result of the irradiation. The spectroscopic g-values of the radicals detected in the boron carbide structures were calculated as g = 2.0021 for the 25 µm particles and g = 2.0023 for the 150 µm particles. The hyperfine interaction constants were determined as a₁α = 1.82 mT, a₂α = 2.08 mT, and a₃α = 0.82 mT for the 25 µm sample; and a₁α = 1.84 mT, a₂α = 2.13 mT, and a₃α = 0.80 mT for the 150 µm sample. These results indicate that, in the evaluation of particle size distribution based on EPR spectroscopy, the EPR line shape or resonance signal intensity can serve as a critical parameter
Nationwide prevalence of dental caries in Turkish children: A meta-analysis
No full textObjectives: This meta-analysis aims to estimate the pooled prevalence of dental caries among children in Turkey by synthesizing national evidence from theses and peer-reviewed articles published between 2000 and 2024. Methods: Studies were retrieved from the YÖK Thesis Database and Google Scholar using keywords such as ‘Caries Prevalence’ and ‘Primary Tooth.’ PubMed was used to cross-check peer-reviewed articles. A total of 28 studies and 29 data points including 40,244 children aged approximately 2 to 15 years were included. PRISMA guidelines were followed. Heterogeneity was assessed using the I2 index, and publication bias was evaluated with an Egger’s test and funnel plots. Results: The pooled prevalence of dental caries among Turkish children was 75.6% (95% CI: 70.8–79.8%). Substantial heterogeneity was observed (I2 = 98.4%), but no significant publication bias was detected. Conclusions: Dental caries remains a significant public health issue among children in Turkey. Targeted preventive measures—such as nationwide dental screenings and school-based fluoride programs—are urgently needed
Effects of different nitrogen doses and bacteria application on yi̇eld and yi̇eld components in some peanut (arachishypogaea L.) culti̇vars
No full textBu çalışma, Diyarbakır ilinin iklim koşullarında, 2021 ve 2022 üretim sezonlarında Halisbey ve Sultan yerfıstığı çeşitleri kullanılarak yürütülmüş ve farklı azot dozları ile Rhizobiumtrifolii bakteri inokülasyonunun bazı agronomik ve teknolojik özellikler üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. Araştırma, tesadüfi bloklar üzerinde bölünmüş parseller deneme düzenine göre üç tekerrürlü olarak tasarlanmış; ana parseller bakteri inokulasyonu ve gübre uygulamalarına, alt parseller ise varyetelere ayrılmıştır. Çalışma sonucunda, bitkide tohum adedi, saplı bitki ağırlığı, bitki başına tohum ağırlığı, yüz tohum ağırlığı, tohum verimi, yağ ve protein oranları gibi temel verim parametrelerinin yıl, gübre düzeyi, çeşit ve bu faktörlerin etkileşimlerinden istatistiksel olarak önemli derecede etkilendiği belirlenmiştir. Özellikle, 5 kg/da azot uygulaması, birçok özelliğin (bitki boyu, tohum sayısı, tohum verimi, yüz tohum ağırlığı, yağ oranı) maksimum seviyeye ulaştığı en uygun gübreleme dozu olarak öne çıkmıştır. En yüksek protein oranı, 10 kg/da azot uygulaması ile %15.68 olarak belirlenirken, en yüksek yağ oranı, 5 kg/da azot uygulamasında %55.86 olarak tespit edilmiştir. Ayrıca, Rhizobiumtrifolii ile yapılan bakteri inokulasyonu, protein oranını tüm azot dozlarında kontrol grubuna göre olumlu yönde etkilemiştir. Bu bulgular, düşük dozda azot gübrelemesinin (özellikle 5 kg/da) yerfıstığında hem verim hem de kalite parametreleri açısından optimal sonuçlar sağladığını, yüksek dozlara kıyasla daha sürdürülebilir bir strateji sunduğunu ortaya koymaktadır. Aynı zamanda, bakteriyel inokulasyonun azotun biyoyararlılığını artırarak özellikle protein sentezini desteklediği görülmüştür. Sonuç olarak, Diyarbakır gibi yarı kurak iklim koşullarında yerfıstığı yetiştiriciliğinde azot ve Rhizobium uygulamalarının düşük dozlarla dikkatli şekilde planlanması, hem ekonomik hem çevresel açıdan avantajlı bir üretim modeli sunmaktadır.This study was conducted under the climatic conditions of Diyarbakır province during the 2021 and 2022 growing seasons, using the Halisbey and Sultan peanut varieties. The effects of different nitrogen doses and Rhizobium trifolii bacterial inoculation on certain agronomic and technological traits were analyzed. The research was designed in a randomized block design with split plots and three replications; the main plots were assigned to bacterial inoculation and fertilizer treatments, while the subplots were assigned to the peanut varieties. The results revealed that key yield parameters such as the number of seeds per plant, stem weight, seed weight per plant, hundred-seed weight, seed yield, oil content, and protein content were significantly influenced by the year, fertilizer dose, variety, and their interactions. Notably, the application of 5 kg/da nitrogen was identified as the most effective dose, resulting in the highest values for several traits including plant height, seed number, seed yield, hundred-seed weight, and oil content. The highest protein content was recorded at 15.68% with 10 kg/da nitrogen application, whereas the highest oil content, 55.86%, was achieved with 5 kg/da nitrogen application. Additionally, bacterial inoculation with Rhizobium trifolii positively affected protein content across all nitrogen levels compared to the control group. These findings demonstrate that low nitrogen doses—especially 5 kg/da— provide optimal outcomes in terms of both yield and quality parameters in peanut cultivation. Compared to higher doses, this approach offers a more sustainable fertilization strategy. Furthermore, bacterial inoculation enhances nitrogen bioavailability, particularly supporting protein synthesis. In conclusion, under the semi-arid climate conditions of Diyarbakır, the careful planning of low-dose nitrogen and Rhizobium applications presents an economically and environmentally advantageous production model for peanut cultivation.Dicle Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü (DÜBAP) tarafından Proje No: DÜBAPZiraat.23.023 kapsamında desteklenmiştir
Legal transactions not documented as a customary exemption from the proof by document rule
No full textHukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 200. maddesi gereği, miktar veya değeri kanunun öngördüğü sınırı aşan hukuki işlemlerin senetle ispat edilmesi gerekmektedir. Aynı kanunun 203. maddesiyle bu kuralın istisnaları sayılmıştır. Senetle ispat kuralının maddi ve manevi imkansızlıktan doğan bu istisna hallerinin varlığı halinde, hukuki işlemin miktar veya değeri ne olursa olsun senetle ispat kuralı uygulama alanı bulmaz. Bir hukuki işlemdeki uyuşmazlığın senetle ispatı zorunlu değilse taraflar, takdiri delillere başvurabilir. HMK m. 203'te sayılmadığı halde senetle ispat kuralına istisna teşkil eden durumlar da kanunda düzenlenmiştir. HMK m. 202'de düzenlenen delil başlangıcının bulunduğu hallerde taraflarca tanık dinletilebilecektir. Yine HMK m. 193'te hüküm altına alınan delil sözleşmesinin bulunduğu hallerde tanık dinletebilmek mümkündür. Ayrıca senetle ispat zorunluluğunu düzenleyen HMK 200. maddenin ikinci fıkrasında karşı tarafın açık muvafakatinin olması durumunda da senetle ispat kuralının uygulama alanı bulamayacağı hüküm altına alınmıştır. Sayılan hallerde tanık dinletebilmek mümkün değildir. Taraflara iddialarını ispat ederken tanık dinletme hakkını veren istisnalardan biri de HMK'nin 203/1-b bendinde düzenlenen 'işin niteliği ve tarafların durumuna göre senede bağlanmaması teamül olarak yerleşmiş hukuki işlemlerdir. Bu istisna, taraflar arasında senet düzenlemenin manevi olarak imkansız olmasından ileri gelmektedir. Senetle ispat kuralının manevi imkansızlıktan doğan istisnaları iki tane olup HMK m. 203'te hüküm altına alınmıştır. Yargılamada bir taraf, teamül iddiasına dayanarak uyuşmazlığın çözümünde senetle ispat kuralının geçerli olmayacağını ve kuralın istisnasının uyuşmazlıkta uygulama alanı bulacağını iddia ediyorsa bu iddiasını mahkemede öne sürmek zorundadır. Teamülün mevcudiyetinden bahsedebilmek için belirli bir yerde sürekli olarak yapılagelmesi, o yerdeki herkesçe uyulmak suretiyle istikrar kazanmış olması ve herkes tarafından teamülün varlığına inanılmış olması gerekir. Bu unsurların hepsinin bir arada bulunduğu hallerde teamül iddiasına dayanan taraf, iddiasını tanıkla ispat edebilecektir. Dava konusu hukuki işlemin ilgili yörede senede bağlanmadan yapılıp yapılmadığının bu konuda bilgi sahibi olabilecek kurum ve kuruluşlara sorulmak suretiyle öğrenilmesi gerekmektedir. Teamülün tespiti için mahkemece bilirkişi raporu istenebilir. Aynı zamanda teamül iddiasının öne sürüldüğü yöreyi iyi tanıyan, bilen ve bu hususta bilgi sahibi olan kişilerin de tanıklığına başvurulabilir. Yargıtay'ın belirlediği şartlara uygun olduğu takdirde uygulama alanı bulacağından ve bir davaya hakim ispat rejimine ilişkin ciddi değişikliklere sebep olabileceğinden ötürü, işin niteliğine ve tarafların durumuna göre senede bağlanmaması teamül olarak yerleşmiş hukuki işlemlere ilişkin istisna, önem arz etmektedir.According to Article 200 of the Code of Civil Procedure, legal transactions whose amount or value exceeds the limit stipulated by law must be proven by document. Exceptions to this rule are listed in Article 203 of the same law. IN the event of the existence of these exceptions arising from material and moral impossibilities of the rule of proof by document, witnesses can be heard regardless of the amount or value. Although not listed in Article 203 of the HMK, the exceptions to the rule of proof by document are also regulated in the law. In cases where the beginning of evidence is regulated in Article 202 of the HMK, the parties may hear witnesses. Again, in cases where there is an evidentiary agreement regulated in Article 193 of the HMK, it is possible to hear witnesses. In addition, in the second paragraph of Article 200 of the HMK, which regulates the obligation to prove by document, it is stipulated that the rule of proof by document cannot be applied in the event of the express consent of the other party. It is not possible to hear witnesses in the listed cases. One of the exceptions that grants the parties the right to have witnesses heard while proving their claims is 'legal transactions that are customarily settled not to be bound by document due to the nature of the work and the situation of the parties' regulated in Article 203/1-b of the Code of Civil Procedure. This exception arises from the moral impossibility of drawing up a promissory note between the parties. There are two exceptions to the rule of proof by promissory note arising from moral impossibility and are stipulated in HMK 203. If a party in the trial claims that the rule of proof by document will not be valid in resolving the dispute based on a claim of custom and that an exception to the rule will be applied in the dispute, they must put this claim forward in court. In order to talk about the existence of a custom, it must be continuously practiced in certain place, it must have gained stability by being followed by everyone in that place, and everyone must believe in the existence of the custom. In cases where all of these elements are present together, the party relying on the claim of custom will be able to prove his claim with a witnesses. It is necessary to learn whether the legal transaction in question was carried out without being documented in the relevant region by asking institutions and organizations that may have information on this subject. An expert report may be requested by the court to determine the custom. At the same time, testimony from people who are well acquainted with the region where the customary claim is put forward and who are knowledgeable on this subject may also be sought. Since it will find application if it complies with the conditions determined by the Supreme Court and may cause serious changes regarding the prevailing evidence regime in a case, the exception regarding legal transactions that are settled as custom, not being bound by document, is important depending on the nature of the work and the situation of the parties