Akademia Ignatianum w Krakowie: Czasopisma
Not a member yet
2764 research outputs found
Sort by
Kulturowe wzorce osobowe a wychowanie współczesnego dziecka
Get PDFThe subject of personal role models is extremely important in today's times filled with the influence of various cultures or directions of influence, including mass media, virtual tools or contemporary "idols". And yet, properly selected personal role models provide children and adolescents with specific values to follow, exerting a huge influence on their imagination and psyche. They encourage young people for positive action and proper functioning in social life. The personality of each person also plays an important role. Therefore, the article is an attempt to answer the question whether in modern times there are personal patterns that are interesting to children and youth. Also, the text explains the specificity of a personal pattern against the background of related concepts. Moreover, it describes the role of personal models at various stages of human development and models of education present in modern psychology.Tematyka wzorców osobowych jest niezmiernie ważna w obecnych czasach przepełnionych wpływem różnych kultur czy kierunków odziaływań, między innymi środków masowego przekazu, narzędzi wirtualnych czy współczesnych „idoli”. A przecież odpowiednio dobrane wzorce osobowe dostarczają dzieciom i młodzieży konkretnych wartości do naśladowania, wybierają ogromny wpływ na ich wyobraźnię i psychikę. Mobilizują do pozytywnego działania i prawidłowego funkcjonowania w życiu społecznym. Ogromną rolę odgrywa również osobowość każdego człowieka. Artykuł jest zatem próbą odpowiedzi na pytanie czy we współczesnych czasach istnieją wzorce osobowe, które zyskują zainteresowanie dzieci i młodzieży? Wyjaśnia specyfikę wzoru osobowego na tle pojęć pokrewnych. Opisuje rolę wzorów osobowych na różnych etapach rozwoju człowieka oraz modele wychowania obecne we współczesnej psychologii
Wybrane konteksty funkcjonowania społeczno-zawodowego nauczyciela przedszkola
Get PDFA kindergarten teacher is a profession the performance of which depends on numerous factors. What determines their work in the first place is the child’s world. A kindergarten teacher enters it at a very early stage of the child’s life and it depends on the teacher’s competence to what extent they will be able to support the development of the pupil. Complex and dynamic social and educational reality is also a source of many challenges for the teacher. The aim of this article is the analysis of the complex background in which a preschool teacher fulfills their professional obligations. This makes it possible for us to notice the importance of their mission both towards each child and the society. When analyzing the professional functioning of a kindergarten teacher, it can be clearly seen that their work takes place in different contexts.
In order to meet those requirements, one needs a good preparation of a kindergarten teacher during their studies, as well as the teacher’s constant self-improving activity.Nauczyciel przedszkola to zawód, którego wykonywanie zależy od wielu czynników. Tym, co w pierwszym rzędzie wyznacza jego pracę, jest świat dziecka. Nauczyciel wkracza weń na bardzo wczesnym etapie jego życia i to od jego kompetencji zależy, na ile będzie umiał wspierać rozwój swoich wychowanków. Złożona i dynamiczna rzeczywistość społeczna i oświatowa również jest źródłem zadań dla nauczyciela. Celem artykułu jest analiza złożonych uwarunkowań, w których nauczyciel przedszkola wypełnia swe zawodowe powinności. Wskazuje to na ważność jego misji zarówno wobec dziecka, jak i społeczeństwa. Analizując funkcjonowanie zawodowe nauczyciela przedszkola, można zauważyć, że jego praca przebiega w różnych kontekstach. Pierwszy kontekst to oczekiwania społeczne wobec nauczyciela. Społeczeństwo wymaga, by był to kompetentny nauczyciel, otwarty na potrzeby dziecka, zdolny wspierać jego rozwój, a także pomocny rodzinie. Oczekuje się też, że nauczyciel przedszkola będzie integrował wpływy wychowawcze z różnych środowisk oraz że będzie uosobieniem określonych wartości.Drugi kontekst to role zawodowe nauczyciela przedszkola. W toku pracy wychowawczo-dydaktycznej jest on: wzorem osobowym, przewodnikiem dziecka, diagnostą, terapeutą, organizatorem współpracy z rodziną i środowiskiem, członkiem zespołu nauczycielskiego, zarządcą placówki i badaczem. Trzeci kontekst to wymogi wynikające z rozwoju zawodowego. Przejawia się on w takich formach aktywności nauczyciela, jak: adaptacja społeczno-zawodowa, identyfikacja społeczno-zawodowa, stabilizacja społeczno-zawodowa, dokształcanie i doskonalenie społeczno-zawodowe, sukcesy społeczno-zawodowe, rekwalifikacja społeczno-zawodowa, stopniowy regres aktywności społeczno-zawodowej, wycofanie się z czynnej pracy społeczno -zawodowej i okres reminiscencji i refleksji zawodowej. Aby sprostać wymogom zawodowym, potrzebne jest dobre przygotowanie nauczyciela przedszkola w toku studiów oraz jego ustawiczna, samodoskonaląca aktywność
Kobieta w kulturze. Wprowadzenie do numeru
Get PDFRozwój dyskursów wyzwoleńczych (postkolonialnego, rasowego, etnicznego, płciowego, ekologicznego itp.) na przełomie lat 60. i 70. XX w. doprowadził do tego, że są one nie tylko i nie tyle strategią intelektualistów, ile weszły do kultury w formie praktyk społecznych, stając się głównymi wzorcami zachowań i modelami myślenia 1. W tym kontekście dyskurs feministyczny 2, który początkowo rozwijał się jako polityczny i prawniczy dyskurs walki o prawa kobiet, w miarę rozprzestrzeniania się przybrał niestety formę światopoglądowego, a wręcz ideologicznego dyskursu przeciwstawiania i konkurencji pomiędzy płciami. Wobec powyższego obecną sytuację w kulturze, realizowaną przez aktywistki feministyczne w kwestii płci, można określić jako walkę o alfa-przywództwo pomiędzy antagonistą a protagonistą w toku dyskursu wyzwoleńczego (Gaag, van der, 2014; Carrigan, Connell i Lee, 1985, s. 551–604; Wood, 2011). Taka walka często jest też opisywana w terminologii darwinowskiej selekcji naturalnej i dlatego jest realizowana w praktykach społecznych jako totalna wojna „ciemiężców” i „uciśnionych”, uzasadniana biologiczną (nie)użytecznością w przyrodzie lub społeczeństwie
Purytanie Nowej Anglii: Historia, porządek społeczny, płeć
Get PDFThe article will address the history of the Puritan migration from England to early colonial America, contextualizing their social order and gender in culture in the New World given special emphasis to their theology. The methodology employed is qualitative analysis of factors that: caused Puritan emigration and their early experience in Massachusetts Bay; organized their social structure; and illuminated the position of gender in culture. Generally, Puritans migrated out of New England for varying reasons but primarily out of deep-seated theological frustrations with the Church of England. Their theology is then described and assigned its place as the organizing principle of society; understanding this, gender is consequentially realized as not a particularly useful category of culture for the Puritans although we can observe how cultural works articulated women’s position in society—which was principally as wives, mothers, and worshipers.Artykuł dotyczy historii migracji purytanów z Anglii do wczesnej kolonialnej Ameryki, kontekstualizując purytański porządek społeczny i płeć w kulturze Nowego Świata, ze szczególnym uwzględnieniem teologii. Zastosowaną metodologią jest jakościowa analiza czynników, które spowodowały emigrację purytanów i ich wczesne doświadczenia w Zatoce Massachusetts, zorganizowały ich strukturę społeczną, a także naświetliły pozycję płci w ich kulturze. W ujęciu ogólnym, purytanie wyemigrowali z Anglii z różnych powodów, przede wszystkim w wyniku głęboko zakorzenionej frustracji teologicznej wobec Kościoła Anglii. Następnie opisana i przypisana do miejsca jako zasada organizująca społeczeństwo jest w tekście teologia purytańska. Na tym tle konsekwentnie objaśniona zostaje płeć jako nieszczególnie użyteczna kategoria kultury dla purytanów, chociaż możemy zaobserwować, w jaki sposób dzieła kultury artykułowały pozycję kobiet w społeczeństwie – głównie jako żon, matek i wyznawczyń kultu
Fałsz społeczny i los kobiet w publicystyce Jana Niecisława Baudouina de Courtenay (1845–1929)
Get PDFThe aim of the paper is to shed more light on the figure and journalism of an outstanding Polish linguist, Jan Niecisław Baudouin de Courtenay. The paper will outline the basic problems that the scholar undertook in his journalistic activity, i.e. dishonesty in social life and the problem of discrimination of women in the social and domestic space. It will also mention the attitude of the author himself who criticised his own life and made a decision to leave the Catholic Church arguing that he needed to live in the truth.Celem artykułu jest przybliżenie postaci i publicystyki wybitnego polskiego językoznawcy – Jana Niecisława Baudouin de Courtenay. W artykule zostaną nakreślone podstawowe kwestie, które podejmował uczony w swojej działalności publicystycznej, tj.: fałszywość w życiu społecznym oraz problem dyskryminacji kobiet w przestrzeni społecznej i domowej. Wspomniana zostanie także postawa samego autora, który dokonując krytyki swojego życia, podejmuje decyzję dotyczącą odejścia od Kościoła katolickiego, argumentując to potrzebą życia w prawdzie
Islandzka völva i staropolska czarownica: Analiza porównawcza
Get PDFThe subject of the article was a comparative analysis of the Icelandic völva and the witch in former Poland. Information contained in Iceland sagas and Polish folk tales have proved the relationship between witches and nature. The image, accessories and magic practices of both witches were consistent with the above hypothesis. Nature as a space was a unique area from which witches could draw their power and obtain ingredients for magical treatments. Therefore, from environmental criticism point of view, witches are characters that use the nature to influence human life. Belief in witches made them intermediaries in man’s relationship with the surrounding landscape.Przedmiotem artykułu jest analiza porównawcza postaci islandzkiej völvy i staropolskiej czarownicy. Informacje zawarte w islandzkich sagach i staropolskich podaniach ludowych udowodniły związek wiedźm z naturą. Zarówno wizerunek, jak i utensylia oraz praktyki magiczne obydwóch czarownic pozostawały w zgodzie z powyższą hipotezą. Natura jako przestrzeń stanowi wyjątkowy obszar, z którego czarownice mogły czerpać swoją moc oraz pozyskiwać składniki do zabiegów magicznych. Z punktu widzenia krytyki ekologicznej wiedźmy to postaci wykorzystujące przyrodę również do wywierania wpływu na człowieka. Wiara w czarownice spowodowała, że stały się pośrednikami w relacji człowieka z otaczającym go krajobrazem
Marcin Śmiglecki, S.J. (1563–1618) i jego Logika: Egzemplarze dzieła przechowywane w księgozbiorach polskich bibliotek
Get PDFThe purpose of the article is twofold. Firstly, it is to present M. Śmiglecki’s Logica, one of the most outstanding Polish works of the so-called “second scholasticism”, which is enjoying a great interest in Western Europe. Then, the circumstances of the book’s creation, related to the opinions of religious censorship in Rome are presented, as is its creator and the objectives that guided his work, which were fully accomplished. Secondly, the aim was to make a complete list of the Logica Martini Smiglecii copies held in Polish libraries, together with the fullest possible physical description and indication of their provenance.
This is why the research material was not limited to source content of the work itself and the archival documentation, but above all, copies of Logica, catalogs, and library inventories. Valuable clues and findings have also been provided by studies, in particular the work of Roman Darowski, S.J., and Franciszek Bargiel, S.J., titled Logica Marcina Śmigleckiego. Wprowadzenie, przegląd zagadnień, antologia tekstów (2016), on top of publications by Ludwik Nowak, Kazimierz Drzymała, as well as historical and historical-philosophical literature from the 19th and early 20th centuries.
The study method, apart from the analysis of sources and studies, was, naturally, the library query. The resources of digital libraries, taking of photographs or scans, which allowed for longer working times on the research material and considerable optical enlargement, were a considerable help.
It has been established that Polish libraries possess at least 3 out of 4 editions of Logica. There are many more complete or incomplete copies of the book than indicated in the Old Prints Central Catalog of the National Library and they are found in 22 institutions. As a result of provenance research, some of the work’s former owners have been identified, including important Jesuit colleges in Łomża and Kalisz.Cel artykułu jest dwojaki. Po pierwsze, ma on zaprezentować dzieło Marcina Śmigleckiego pt. Logica – jedną z najwybitniejszych prac polskich nurtu tzw. „drugiej scholastyki”, cieszącą się dużym zainteresowaniem w Europie zachodniej. Ma przybliżyć okoliczności powstania dzieła – głównie te związane z pracami zakonnej cenzury w Rzymie – oraz przypomnieć samą postać Śmigleckiego oraz motywy, które przyświecały jego pracy. Po drugie, chodziło o sporządzenie pełnej listy egzemplarzy Logica Martini Smiglecii, przechowywanych w polskich bibliotekach, wraz z możliwie najpełniejszym ich opisem fizycznym, a także ze wskazaniem ich proweniencji. Materiałem badawczym były więc nie tylko treści źródłowe, zawarte w samym dziele i w archiwalnej dokumentacji, ale nade wszystko egzemplarze dzieła Śmigleckiego, katalogi i inwentarze biblioteczne. Cennych wskazówek i ustaleń dostarczyły także opracowania, w szczególności praca księży Romana Darowskiego SJ i Franciszka Bargieła SJ pt. Logica Marcina Śmigleckiego. Wprowadzenie, przegląd zagadnień, antologia tekstów (2016), publikacje Ludwika Nowaka, Kazimierza Drzymały, a także literatura historyczna i historyczno-filozoficzna z XIX i początków XX w.
Metodami pracy, poza analizą źródeł i opracowań, co naturalnie w tym przypadku, była kwerenda biblioteczna. Znaczną pomocą w tym względzie okazały się zasoby zgromadzone w bibliotekach cyfrowych, co otworzyło możliwość wykonania zdjęć lub skanów, pozwalających na dłuższą i wnikliwszą pracę nad materiałem badawczym oraz na jego znaczne powiększanie optyczne.
Ustalono, że polskie biblioteki posiadają co najmniej egzemplarze 3 z 4 wydań Logiki Egzemplarzy pełnych lub niekompletnych dzieła jest znacznie więcej niż wskazuje Centralny katalog starych druków Biblioteki Narodowej i znajdują się one w 22 placówkach. W wyniku badań proweniencyjnych ustalono niektórych dawnych posiadaczy dzieła, m. in. liczące się w Rzeczypospolitej kolegia jezuickie w Łomży i Kaliszu
Kulturowe aspekty wyjazdów zagranicznych bojowników terrorystycznych z Europy Zachodniej na Bliski Wschód w latach 2011–2021
Get PDFThe article discusses the cultural reasons for the radicalization of Western European foreign terrorist fighters (FTFs) who migrated to Syria and Iraq after 2011 to fight in the ranks of the Islamic State (ISIS) and other jihadist organizations. Literature review and available research findings led to the conclusion that one of the structural reasons for this mobilization was identity problems and a state of anomie found among some Western European youth from immigrant backgrounds. In addition, mobilization in cyberspace played a major role along with efficient recruitment propaganda on social platforms and instant messaging apps.Artykuł poświęcony jest wyjaśnieniu kulturowych przyczyn radykalizacji zachodnieuropejskich zagranicznych bojowników terrorystycznych (foreign terrorist fighters, FTF), którzy po 2011 r. migrowali do Syrii i Iraku, aby walczyć w szeregach Państwa Islamskiego (ISIS) oraz innych organizacji dżihadystycznych. Przegląd literatury i dostępnych wyników badań pozwolił na sformułowanie wniosku, że jedną ze strukturalnych przyczyn tej mobilizacji były problemy z tożsamością oraz stan anomii występujący wśród części zachodnioeuropejskiej młodzieży ze środowisk imigranckich. Ponadto ogromną rolę odgrywała mobilizacja w cyberprzestrzeni i sprawna propaganda rekrutacyjna na platformach społecznościowych i w komunikatorach internetowych
Wstęp
Get PDFDrodzy Czytelnicy, przekazujemy Wam szczególny tom „Rocznika Filozoficznego Ignatianum” w znacznej mierze poświęcony znaczeniu dziejowemu zakonu jezuitów. Oddajemy go Państwu w czasie wyjątkowym – w Roku Ignacjańskim, którego światowe obchody ogłosił kilka miesięcy temu Ojciec Generał Arturo Sosa SJ, dla uczczenia: 500. rocznicy nawrócenia Ignacego Loyoli (20 maja 1521 r.) i 400. rocznicy Jego kanonizacji (12 marca 1621 r.). Jak wiadomo, rocznice ważnych wydarzeń i związane z nimi obchody są okazją do wspomnień, przypomnień, podsumowań. Tak jest i w przypadku niniejszego tomu, wpisującego się w obchody Roku Ignatiańskiego, na którego łamach zamieściliśmy szereg rozpraw naukowych poświęconych aktywności jezuitów
Radiowy reportaż z podróży profesora Tadeusza Kowalskiego do Turcji w 1927 roku
Get PDFThe object of the analysis is an unpublished text of a radio lecture written by orientalist Tadeusz Kowalski, concerning his scientific journey to Turkey in 1927. The manuscript, which is stored at the Archive of Polish Academy of Arts and Sciences (PAU) in Cracow, consists of 26 pages and had been very carefully edited by the author personally. The aim of this article is to present this valuable text in terms of literary and cultural studies and to prove its reportage genology. The features that determine the genre of the lecture include: actuality, authenticity, the reporter’s personal attitude to the subject, fictionalisation and the use of artistic language. The double culture-forming role of Kowalski’s reportage was also underlined. Firstly, the reportage provided the audience with reliable and humorously presented knowledge about interwar Turkey (it can still fulfil this role once it is available to the wider public). Secondly, it shows a different face of the usually formally portrayed scholar.Przedmiotem analizy jest niepublikowany tekst odczytu radiowego orientalisty Tadeusza Kowalskiego, dotyczący jego podróży naukowej do Turcji w 1927 r. Przechowywany w Oddziale Archiwum PAU w Krakowie rękopis liczy 26 kart i został bardzo starannie opracowany stylistycznie i edytorsko przez samego autora. Celem artykułu jest prezentacja tego wartościowego literaturoznawczo i kulturowo tekstu oraz udowodnienie, że jest on z punktu widzenia genologii reportażem. Wśród cech przesądzających o przynależności gatunkowej odczytu wyróżniono: aktualność, autentyzm, osobisty stosunek reportera do przedmiotu, fabularyzację oraz użycie języka artystycznego. Podkreślono również podwójnie kulturotwórczą rolę reportażu Kowalskiego: słuchaczom dostarczył rzetelnej i podanej z dużą dawką humoru wiedzy na temat międzywojennej Turcji (wciąż rolę tę może odgrywać, jeśli zostanie udostępniony szerszej publiczności), a biografom i badaczom spuścizny Kowalskiego ukazuje inne oblicze przedstawianego zazwyczaj posągowo uczonego