UGD Publishing System (Goce Delcev University - Stip / Университет „Гоце Делчев“, Щип)
Not a member yet
5501 research outputs found
Sort by
АНАЛИЗА НА ФИНАНСИСКИТЕ ИЗВЕШТАИ НА УЧИЛИШТАТА ВО РСМ
Во јавните установи, како што се училиштата, финансиите се главно буџетски и нивното трошење подлежи на контрола и надзор од финансиски институции, локална самоуправа, управен одбор итн. Работата на менаџментот во финансискиот дел е да планира, обезбеди и правилно да го насочи трошењето на средствата и за истите да даде отчет пред надлежните во вид на финасиски извештаи, завршна сметка итн. За сето тоа е потребно менаџментот на училиштата да биде стручен, креативен, да умее да истражува и постојано да учи. Колку поуредно се работи во финасискиот дел, толку развојот на училиштето ќе биде поголем, тоа ќе биде поконкурентно и ќе може да ги следи современите текови во образовниот процес. Овој труд ја истражува улогата на финансиските извештаи во управувањето со училиштата во Република Северна Македонија. Анализирани се клучните аспекти на транспарентноста, отчетноста и ефективноста на финансиското работење, со осврт на законската регулатива и праксата во образовните институции. Истражувањето се базира на анкети со менаџери, сметководители и наставници од различни училишта, при што се идентификувани предизвиците и можностите за подобрување. Добиените резултати покажуваат дека иако финансиското работење во училиштата е главно стабилно, потребна е поголема едукација и вклученост на сите засегнати страни. Предложени се насоки за подобрување на транспарентноста и оптималното управување со финансиските ресурси
БИЗНИС ПЛАН – ПАТОКАЗ ВО ДЕЛОВНОТО РАБОТЕЊЕ
Во овој труд се укажува за важноста на бизнис планот како средство за постигнување на некоја цел. Бизнис планот сѐ почесто се истакнува како значајна претпоставка за успешно работење, услов за започнување било какви активности чија цел е привлекување на капитал, поврзување со домашни и странски партнери и како извор на информации за организациско одлучување. Исто така, има улога на темелен акт за дефинирање и водење на организациска политика. Станува збор за документ кој се изготвува при подготовка за реализација на било каков деловен потфат и проект чија цел е да ги прикаже основните елементи на предвидениот потфат, како и да пружи подлога за одлуката на различни субјекти за донесување и нејзино спроведување
УЛОГАТА НА ЕФЕКТИВНО ЛИДЕРСТВО ВО ОРГАНИЗАЦИСКАТА КУЛТУРА
Целта на овој труд е да ја истражи улогата на ефективното лидерство во обликувањето на организациската култура, со фокус на идентификацијата и анализата на различните модели на менаџерско лидерство. Предметот на истражувањето ги опфаќа односите помеѓу лидерските стилови и организациската ефективност, додека емпирискиот корпус се базира на анализи од релевантна литература и примери од практиката. Техниките на анализа вклучуваат споредба на карактеристиките на ефективно и неефективно лидерство, како и идентификација на основните предизвици и можности за подобрување на организациските перформанси. Клучните резултати покажуваат дека успешното лидерство значително ја зголемува продуктивноста, мотивацијата и тимската кохезија, додека недостатокот на лидерски вештини води до слаба организациска култура и намалена конкурентност. Трудот заклучува дека развојот на системски пристапи за усовршување на лидерските способности е клучен за долгорочниот успех на организациите
Jewellery from the Iron Age Sites in the Vinica Region
With the archaeological researches of the Iron Age sites in the Vinica region, which were carried out in the period from 1980/81. until 2022 a large number of samples of metal and ceramic objects were discovered. Most of the metal items were discovered in the graves of the necropolises: Kršlanski gumenja, Kokolov hill and Rusalinski cemetery in the area of the village of Vinicka Kršla. A few more metal samples, which are kept in the private collection of our fellow citizen Risto Popov, come from several iron age sites in the region. Of particular importance are the samples of jewellery made of bronze, which consist of the following types: fibulae, bracelets, amulets (pendants), neck jewellery, the cult bronzes, etc. The earliest are dated from the period of the full or developed Iron Age (VIII-VII century BC) and the rest are from the period of VI-V BC. They were discovered in graves from tumular and flat necropolises with burials in stone cists or mounds with stones thrown over. The variety of forms with their local characteristics indicate significant manifestations within the material culture and peculiarities of the Iron Age in the area, which belongs to the territory of the middle course of the river Bregalnica. Considering their cultural and chronological significance for the region, we believe that they deserve special attention.
Key words:
Jewellery, Iron Age, fibulae, Kokolov Hil
The Tumuli from the Rusaliski grobishta Necropolis: Near the Village of Vinichka Krshla - Vinica
Во овој труд ќе бидат презентирани наодите и резултатите добиени од трите истражени тумули на некрополата Русалински гробишта, кои претставуваат значаен извор на информации за појавата и развитокот на тумуларниот начин на погребувања во Брегалничкиот регион. Преку внатрешниот развиток на гробовите во тумулите, можат да се следат општествените и културни промени на една локална заедница од железното време, а наодите од Русалиски Гробишта заедно со познатите наоди од некрополите „Орлови Чуки“ - Стар Караорман и „Куново Чуки“ кај Оризари, Кочани, доволно јасно ја заокружуваат сликата за посебните вредностите на т.н. родовско-клановски тип на тумули, како главен белег на културата на раното железно време по долината на Брегалница
ПРИМЕНА НА WEB-АНИМАЦИЈА ВО НАСТАВАТА ПО БИОЛОГИЈА И ПОТТИКНУВАЊЕ НА МИСЛОВНИТЕ СПОСОБНОСТИ КАЈ УЧЕНИЦИТЕ ВО ПРОЦЕСОТ НА УСВОЈУВАЊЕ НА БИОЛОШКИТЕ ПОИМИ
Модерното општество носи неоспорни промени во секој аспект од човековото живеење, а еден од најважните аспекти е образованието. Добро подготвени ученици се основа за здраво, напредно општество. Модернизацијата на образованието во Република Македонија во форма на компјутер за секое дете овозможува примена на нови, иновативни методи во целокупната настава. Истото важи и за наставата по биологија, каде употребата на веб-анимација може значително да ја олесни наставата и да овозможи полесно предавање на комплексните наставни содржини. Со соодветна примена на веб- анимацијата може да се постигнат значителни резултати во поглед на поттикнување на мисловните процеси кај учениците, развивање на креативноста и поттикнувањето на љубовта кон природните науки, имено кон биологијата. Веб-анимацијата е моќна алатка, која, ако се примени правилно, може да донесе многу бенефити за учениците и да помогне при визуелизацијата на комплексните биолошки процеси. Постојат голем број на квалитетни, детални анимации кои носат голем потенцијал за подобрување на наставата по биологија
АСОЦИЈАЛНО ОДНЕСУВАЊЕ КАЈ МЛАДИТЕ
Истражувачите и теоретичарите кои се занимаваат со проблемот на асоцијално однесување во училишната средина, сметаат дека ваквото однесување меѓу учениците е одраз на целокупната ситуација во едно општество. На појавата на асоцијално нарушување во однесувањето влијаат сите промени кои се случуваат во политичките, социјалните, научните и образовни структури во општеството
КАРАКТЕРИСТИКИ И ОТКРИВАЊЕ НА ДЕЦА И АДОЛЕСЦЕНТИТЕ СО ПОТЕШКОТИИ ВО УЧЕЊЕТО
Во овој труд ѓи представуваме карактеристиките на однесувањето на учениците со специфични проблеми во учењето. Во главниот дел го опишуваме случајот на ученик од основното училиште Хинка Смрекарја во Љубљана, Р. Словенија. Проблемите кај детето ѓи анализиравме со помош на два прашалници со цел да направоме компарација помеѓу анализата со два прашалници. Со цел да ја диференцираме наставата сакавме да го анализираме однесувањето на ученикот и потешкотиите со кои се соочува во наставата. За анализа употребивме два прашалници од областа на специфичните потешкотии во учењето кои ни помагаат да се разјаснат теоретските појдовни точки. Во емпириската работа користевме квалитативен пристап. Користевме два истражувачки методи за да добијеме податоци за анализана ученикот според прашалниците. Овие две методи се: методот на набљудување и методот на студија на случај. Користејќи ја оваа методологија и избраните методи, успеавме да утврдаме дека ученикот има специфични проблеми во областа на размислувањето, вниманието, концентрацијата, ориентацијата, моторните проблеми и проблемите со меморијата. Двата прашалници на крајот дадоа потполно исти резултати. Од теоретската и емпириската работа, констатиравме дека ученикот има специфични потешкотии во учењето кои доаѓаат од неврофизиолошки и невропсихолошки причини
ИГРАТА КАКО ПОТТИК ЗА РАЗВОЈ НА ПРЕДУЧИЛИШНОТО ДЕТЕ
Современите тенденции во предучилишното воспитание и образование се во функција на осовременување на организациската и содржинска поставеност на воспитно-образовната работата на детската градинка. Всушност тие ги следат движењата во современото општество во насока на доживотно образование и перманентно учење, што е и една од препораките на Унеско. Во тој процес особено е важна играта и улогата на воспитувачот. Улогата на воспитувачот подразбира знаење, вештини и искуство за водач на степен кој соодветствува со возраста на децата во групата во која играта се применува. За ова е потребен креативен и релаксиран воспитувач, кој не смее да биде „маска за незнаење“, туку да биде „одраз“ на солидно подготвено стручно лице и познавач на детската личност и индивидуите кои се членови на одделна воспитна група. Во таа смисла, својата улога воспитувачот најдобро ја остварува преку играта. Имено, играта има целнонасочен карактер бидејќи се темели на високо емоционална, сознајна и социјална основа и создава услови за интензивен развој на детето. Во трудот ќе се направи обид да се потенцираат вредностите на играта како поттик за развој на децата од предучилишна возраст, од аспект на задоволување на потребата за творење, дружење како и развивање на кооперативност и компетитивност