İbn Haldun Çalışmaları Dergisi (E-Journal)
Not a member yet
100 research outputs found
Sort by
An Epistemic Shift from Islamism to Post-Islamism: Abul A’la Mawdudi versus Abdolkarim Soroush
Full text link19. yy. da Batı’ya karşı askeri ve ekonomi kayıplar yaşayan İslam devletleri, 20. yy. da sert bir şekilde Batı’nın fikri etkisini hissetmeye başlamışlardır. Tüm bu gelişmelerle birlikte, kendi teorisi ve pratiği olan ve modern İslam Siyaset Düşüncesi olarak adlandırılan olgu bir reaksion olarak Müslüman düşünürler arasında farklı Müslüman ülkelerde ortaya çıkmıştır. Bunlarından biri Batı sömürgeciliğinin yaşandığı 20. yy. ın ilk çeyreğinde doğan Abul Ala Mevdudi’dir. Diğer düşünür ise 1979 yılında İran Devrimi’nin hazırlayıcılarından olan, Batı’nın fiziksel olarak var olmadığı bir tarihsel süreçte yaşayan Abdülkerim Suruş’tur. Bu iki düşünür de İslam’ın nasıl siyaset ile ilişkilendirleceğini düşünürken, doğal ve derin bir şekilde yaşadıkları tarihsel koşullardan etkilenmişler. Bu da tabi olarak faklı siyasal tahayyüleri ortaya çıkarmıştır. Bir yandan bu makale Mevdudi’nin İslam kavramı, seküler hukuk ve onu İslam devleti kavramları üzerine derinleşirken, diğer taraftan Suruş’un İslam bilgisinin yenilenmesi, demokrasi ve Batı ile yeni bir yakınlaşma kavramları üzerine yoğunlaşacaktır.Islamic countries began to feel the intellectual impact of the West severely in 20th century due to their military and economic loss against the West in the 19th century. As a result, a phenomenon called Modern Islam Political thought having its theory and practice emerged in discrepant Muslim countries as a reaction among the Muslim thinkers. One of them was Abu A’la Mawdudi, who was born in the first quarter of the 20th century of Western colonialism. The another was Abolkarim Soroush, who was among the preparers of the Revolution of 1979 in Iran and was born in different historical setting, where the West do not exist physically. Consequently, this produced different political horizons. As both thinkers thought about how Islam should be linked to politics, they were naturally deeply influenced by the conditions in which they lived. On the one hand, the essay will try to deepen into Mawdudi’s concept of Islam, secular man-made law, and his Islamic state, it will focus on Soroush’s renewal of Islamic knowledge, democracy and on a new rapprochement with the West, on the other hand
İbn Haldun’un Asabiyet ve Devlet Teorisinin Murabıtlar Devletine Uygulanması
Full text linkThis work aims to evaluate conformity of Ibn Khaldun’s state theory to the states established in Morocco and North Africa during the middle age with a special focus on Marabouts. Furthermore, it is of vital benefit to consider certain terms of the theory laid out by Ibn Khaldun. Thus, we study the terms such as asabiyyah, irtizaq, Hadarî, bedevi and their implications within the framework of Marabout state. The main question is how successful was Ibn Khaldun while evaluating the establishment mechanisms of the states in North Africa in the middle age. As widely known, Ibn Khaldun uses the examples of Marabouts and Muwahhids to support his state theory. Accordingly, we select the Marabouts to assess his theory. At first stage, we address the relation between Muqaddimah and Al-Iberia and Sanhace and politics. Later, we determine the factors and vital events neglected by Ibn Khaldun for the sake of proving his theory while applying to the Marabouts in Al-Iberia. Obviously, from our point of view, the neglected factors are such important that may lead to disproving of the theory.Bu çalışmada, İbn Haldun’un Devlet teorisini ve bu teorinin orta çağda Fas ve kuzey Afrika’da kurulan devletlere ne kadar yansıyıp yansımadığını ele almayı hedefledik ve Murabıtlar devletinin durumu özel olarak seçtik. Bununla beraber İbn Haldun’un bu teoriyi ortaya koyarken vurguladığı bazı kavramlar üzerine de durmakta fayda olduğunu düşündük. Onun için asabiye, irtizak, hadar ve bedevîlik gibi kavramlar ve bunların Murabıtlar devleti çerçevesinde de incelemeye çalıştık. İbn Haldun, Orta çağda Fas ve Kuzey Afrika’daki devletlerin kuruluşunun mekanizmasını incelemesinde ne kadar başarılı oldu? Bilindiği üzere İbn Haldun, ortaya koyduğu devlet teorisini desteklemek için en sık kullandığı örnek, yukarıda belirttiğimiz Murabıtlar ve muvahhitler devletlerdir. Biz de teoriyi denetlemek için Murabıtlar devletini seçtik. Önce Mukaddime ve el-İber arasındaki ilişkiye, sonra da Sanhace ve siyaset girişimine değindik. Ardından İbn Haldun’un Mukaddime’deki teoriyi el-İber’deki Murabıtlar devletine uygularken, teoriye uysun diye, görmezden geldiği faktör ve olaylardan bahsettik ve sonuçta dediğimiz gibi bu faktörler, teoriyi çürütecek kadar önemlidir
İbn Haldun’un Eğitimle İlgili Fikirlerinin Medeniyetler Çatışması Bağlamında İncelenmesi
Full text linkIbn Khaldun is a 14th century philosopher, statesman and historian, who is regarded as one of the pioneers of modern historiography, sociology and economics. As one of the most prominent Islamic-Arab thinkers, Ibn Khaldun’s views are related many areas ranging from general education to curriculum to instruction to qualifications of teachers and child education. In this regard, the educational ideas of Ibn Khaldun were investigated in the context of “Clash of Civilizations” which is proposed by Samuel Huntington indicating that the international relations in this age will be highly affected by civilizations rather than political or economic ideologies since the 1990s, which corresponded to the post-Cold War period. The study is a qualitative study based on document analysis. In this study, Ibn Khaldun’s views on education in the context of clash of civilizations are discussed because education is very close concept with civilization according to Ibn Khaldun’s ideas.İbn Haldun, modern anlamda sosyolojinin, historiyografinin, tarihin ve iktisatın öncülerinden olduğu kabul edilen 14. Yüzyılda yaşamış bir düşünür, devlet adamı ve tarihçidir. Ortaçağ İslâm-Arap düşünürlerinden olan İbn Haldun daha çok sosyolog ve siyaset bilimci olarak tanınmaktadır bununla beraber eğitim açısından kendine özgü felsefi görüşlere sahiptir. İbn Haldun’un eğitimle ilgili görüşleri genel eğitimden, eğitim programlarına, öğretim yöntemlerine, öğretmenlerin nitelikleri ve çocuk eğitimine kadar birçok alanla ilişkilidir. Bu çalışmada İbn Haldun’un eğitsel fikirleri, Samuel Huntington tarafından ortaya atılan, Soğuk Savaş sonrasında uluslararası alanda belirleyici olacak unsurun medeniyetler olacağını ifade eden tezi “Medeniyetler Çatışması” bağlamında incelenecek ve yorumlanacaktır. Çalışma nitel bir çalışmadır ve doküman analiziyle inceleme yapılmış ve kaynaklardan derlemeler yapılmıştır. Çalışmada medeniyetler çatışması bağlamında İbn Haldun’un eğitimle ilgili görüşlerini ele alınmıştır çünkü eğitim İbn Haldun’da medeniyetle çok yakın bir kavramdır
Modern Dönem Türkiye Toplumunda Asabiyet ve Sosyal Sermaye İlişkisi
Full text linkDespite the modernization project has been prevailing in Turkey for more than 200 years, social life still preserves and sustains traditional patterns when prevailing social values, institutional structures and practices are considered. This study claims that the coexistence of traditional and modern, which signifies the authenticity of social formation of Turkey, can be explored from the Ibn Khaldunian notion of asabiyyah, and also from the well-known concept of social capital contributed much by Fukuyama, Coleman, Putnam and Bourdieu. While modern life style atomizes individual within the society, social capital arises as a new form of binding individuals together to regain solidarity and cooperation. Similarly, asabiya provides the sustainability of community-based social atmosphere.Türkiye’nin modernleşme serüveni iki yüzyılı aşıyor olsa da değerler, kurumlar ve pratikler düşünüldüğünde toplumsal hayat hâlâ geleneksel kalıpları bir şekilde ayakta tutmaktadır. Bu çalışma Türkiye’nin toplumsal yapısına dair bu durumun İbn Haldun’un önemli kavramlarından biri olan ‘asabiyet teorisi’ ve Fukuyama, Coleman, Putnam ve Bourdieu gibi isimlerin sosyal bilimler alanında sıkça dile getirdiği kavramlarından biri olan ‘sosyal sermaye’ üzerinden değerlendirilebileceğini iddia eder. Modern hayat tarzı toplum içindeki bireyi atomize ederek yalnızlaştırırken sosyal sermaye bireyler arası dayanışma ve iş birliğini yeniden kazanmanın yeni bir formu olarak ortaya çıkmıştır. Benzer şekilde, asabiyet toplum merkezli bir sosyal atmosferin devamlılığını sağlamaktadır
İslâm İş Ahlakının Temelleri ve İbn Haldun\u27da Ahlak Medeniyet İlişkisi
Full text linkThe term of ahlak has two meaning in Turkish language. The first meaning is ethic or morality which refers to accepted ethical rules and principles in a society. The second meaning is ethics which refers to philosophical search for what is good or what is bad. The term of business ethics includes work ethic and professional ethic. Main principle of İslâm is unity of God (tawhid). This principle has also effects on business life. It should be noted that Prophet Muhammad was dealing with trade and business in his early life. There are four other principles in Islamic business ethics: balance, free will, responsibility and charity. Equivalent of trade guilds of the West in Ottoman society is Ahîlik Brotherhood. This brotherhood was established as a guild of traders and merchants by Horasan Yesevi Dervishes during the Turkification of Anatolia in the 11th Century. Ahîlik Brotherhoods affected Turkish business life in ethics, education, science, quality, standards, consumer relations, and control of production. Muslim societies experienced an economic decline starting from 16th century. This economic decline encouraged fatalism instead of individualism. Attitudes toward wealth, money and time in Islam is not so different from Catholic and Protestant societies. Perhaps attitudes to usury is the only difference. Wealth is not considered as an undesired situation in Islam because of the Islamic maxim of “giving is better than getting.”. Ibn Khaldun studied about civilization process of human societies especially of civilization of nomadic Arab tribes. Military and bureaucratic organization was explained by the improvement of sword owners (Salafiyya) and pen owners (Kalamiyya) classes. Trade and craft activities was not omitted in Ibn Khaldun’s writings. He discusses in detailed relationship between civilization and ethical decline. He believes that city life and civilization degenerates personal virtues and ethical standards. We can find his thoughts about business ethics in the second volume of Al-Mukaddima’s section of Muhtasib and Coins discussion.The term of ahlak has two meaning in Turkish language. The first meaning is ethic or morality which refers to accepted ethical rules and principles in a society. The second meaning is ethics which refers to philosophical search for what is good or what is bad. The term of business ethics includes work ethic and professional ethic. Main principle of İslâm is unity of God (tawhid). This principle has also effects on business life. It should be noted that Prophet Muhammad was dealing with trade and business in his early life. There are four other principles in Islamic business ethics: balance, free will, responsibility and charity. Equivalent of trade guilds of the West in Ottoman society is Ahîlik Brotherhood. This brotherhood was established as a guild of traders and merchants by Horasan Yesevi Dervishes during the Turkification of Anatolia in the 11th Century. Ahîlik Brotherhoods affected Turkish business life in ethics, education, science, quality, standards, consumer relations, and control of production. Muslim societies experienced an economic decline starting from 16th century. This economic decline encouraged fatalism instead of individualism. Attitudes toward wealth, money and time in Islam is not so different from Catholic and Protestant societies. Perhaps attitudes to usury is the only difference. Wealth is not considered as an undesired situation in Islam because of the Islamic maxim of “giving is better than getting.”. Ibn Khaldun studied about civilization process of human societies especially of civilization of nomadic Arab tribes. Military and bureaucratic organization was explained by the improvement of sword owners (Salafiyya) and pen owners (Kalamiyya) classes. Trade and craft activities was not omitted in Ibn Khaldun’s writings. He discusses in detailed relationship between civilization and ethical decline. He believes that city life and civilization degenerates personal virtues and ethical standards. We can find his thoughts about business ethics in the second volume of Al-Mukaddima’s section of Muhtasib and Coins discussion.Ahlak terimi dilimizde iki anlama sahiptir. Birincisi insanların toplum içinde uyması gereken kural ve ilkeleri belirtirken ikincisi ahlak felsefesini belirtmektedir. İş ahlakı terimi çalışma ve meslek ahlakını da içermektedir. İslâm dininin temel ilkesi ise tevhid yani Allah’ının birliği ilkesidir. Bu ilke iş ve ticaret yaşamında da etkisini göstermiştir. İş ahlakı açısından İslâmiyet\u27in önemli bir özelliği de Hz. Peygamber’in bizzat ticaretle uğraşmış olmasıdır. İslâm iş ahlakında tevhid ile birlikte muvazene, özgür irade, sorumluluk ve ihsan gibi dört ilke daha vardır. Batıda görülen lonca teşkilatlarının Osmanlıdaki benzerleri Ahîlik ve gedik sistemidir. Ahîlik ise Horasan erenlerinin Anadolu’nun Türkleştirilmesi aşamasında kurulmuş bulunan ve kökü fütüvvet teşkilatında olan esnaf örgütlenmesinin adıdır. Ahîlik, yaşadığı dönemde ahlak, eğitim-bilim, kalite-standart, üretici-tüketici ilişkisi ve denetim konularında da toplumsal işleyişlere nüfuz etmiştir. İslâm dünyasında 16. yüzyıldan sonra başlayan ekonomik gerileme bireyciliği değil kaderciliği ve kollektivizmi teşvik etmiştir. İslâm’da refah, para ve zamana karşı geliştirilen tutumlar Protestan ve Katoliklerden çok da farklı değildir. Bu konuda belki de en önemli fark faiz yasağında yatmaktadır. İslâm’da zenginliğin iyi olarak görülmesini İslâm geleneğinde veren elin alan elden üstün olduğu düsturu ile açıklanır. İbn Haldun bir insan toplumunun medenileşme süreci hakkında kafa yormuş ve özellikle medeni olmayan yani göçebe Arap kabilelerinin medenileşme hikâyesini anlatmıştır. Askeri ve bürokratik örgütlenme seyfiyye ve kalemiyye sınıflarının gelişimi ile anlatılırken ticaret ve zanaat faaliyetleri de ihmal edilmemiştir. İbn Haldun medeniyetin ahlakı bozup bozmadığı tartışması üzerinde uzun uzadıya durur. O şehirli medeniyetin insan değerlerini yozlaştırdığı, kişinin erdem ve ahlakını bozduğu görüşündedir. İbn Haldun\u27un iş ahlakı ile doğrudan ilgili olarak en önemli sözleri Mukaddime\u27nin 2. Cildinde yer alan Muhtesiplik ve Sikke hakkındaki parçadır
İbn Haldun\u27un Metodolojisi
Full text linkIbn Khaldun was a thinker who has been dealt with in many ways by social scientists. These evaluations are mostly about her umran, asabiyah and state views. However, we need to have a good understanding of his methodology in order to fully understand and convey Ibn Khaldun\u27s umran, asabiyah, and state etc. views. In this sense, our article will be based on the methodology we see as the essential element in the understanding of Ibn Khaldun. Ibn Khaldun, who moves the mind and the senses together, takes the umran to a realistic basis and uses it in explaining the material elements, wants to discover the regularities in the cause-effect relationship, is a very important thinker both for his / her period and the period we live.İbn Haldun sosyal bilimciler tarafından birçok yönden ele alınan ve değerlendirilen bir düşünür olmuştur. Bu değerlendirmeler daha çok onun umran, asabiyet ve devlet görüşleri üzerinedir. Ancak İbn Haldun’un umran, asabiyet, devlet vb. görüşlerini tam anlamıyla anlamak ve aktarabilmemiz için O’nun metodolojisini iyi kavramamız gerekmektedir. Bu anlamda makalemiz İbn Haldun’un anlaşıl-masında asli unsur olarak gördüğümüz metodolojisi üzerine olacaktır. Akıl ve duyuları birlikte hareket ettiren, umranı gerçekçi temelde ele alan, maddi unsurları açıklamalarında kullanan, neden – sonuç ilişkisi içerisinde düzenlilikleri keşfetmek isteyen İbn Haldun hem kendi dönemi için hem de yaşadığımız dönem için oldukça önemli bir düşünürdür
Kentsel Kalkınma Ekonomisi için Alternatif bir Yöntem Önerisi: Vergi Artışına Dayalı Finansman
Full text linkIn today\u27s world, transformation processes created by industrialization stages affect various building blocks of societies. One of the most important phenomena exposed to these effects is undoubtedly urbanization. With increasing urbanization, local authorities and governments face a comprehensive and competitive urban development setup. Due to financial constraints and fiscal inadequacies, the desired levels of urban development cannot be achieved. Local administrations, which are the main actors of urban development, search for different approaches in terms of public finance in order to overcome financial difficulties. Aiming to provide a solution to these searches, this study firstly introduces the Tax Increment Financing (TIF) method used in urban renovation and improvement projects in various countries of the world. In this study, some of the methods in which TIF can be modeled under the umbrella of participation finance are also examined. Tax farming, which has been used for a long time in different histories and geographies, is also one of the topics analyzed in this paper. As a result of all these examinations and analyzes, an alternative hybrid financing model that can be used in the field of urban development economics is proposed and the conceptual framework of the method of this model is drawn. This article, which focuses on various fields of implication and application of this model proposal, also raises some challenges of the model. Finally, the contribution of the proposed model to different segments of society is presented.Günümüz dünyasında, sanayileşme evrelerinin yarattığı dönüşüm süreçleri toplumların çeşitli yapı taşlarını etkilemektedir. Bu etkilere maruz kalan en önemli olgulardan biri de hiç şüphesiz kentleşmedir. Artan kentleşme ile birlikte, yerel otoriteler ve hükümetler kapsamlı ve rekabetçi bir kentsel kalkınma planlaması ile karşı karşıya kalmaktadır. Finansal kısıtlar ve mali yetersizlikler nedeniyle, kentsel gelişimde istenen seviyelere ulaşılamamaktadır. Kentsel kalkınmanın ana aktörü konumundaki mahalli idareler, özellikle finansal zorlukları aşmak adına kamu finansmanı noktasında farklı arayışlara girmektedirler. Bu arayışlara bir çözüm sunmak amacıyla bu çalışmada öncelikle, dünyanın çeşitli ülkelerinde kentsel yenileme ve iyileştirme projelerinde kullanılan Vergi Artışına Dayalı Finansman (VAF) yöntemi tanıtılmaktadır. Bu çalışmada ayrıca, VAF’ın katılım finansı çatısı altında modellenebildiği bazı yöntemler de incelenmektedir. Farklı tarih ve coğrafyalarda uzunca bir zamandır kullanılan vergi mültezimliği de yine bu makalede analiz edilen konulardan biridir. Tüm bu inceleme ve analizlerin sonucunda, kentsel kalkınma ekonomisi alanında kullanılabilecek alternatif bir hibrit finansman modeli önerilmekte ve bu modele ait yöntemin kavramsal çerçevesi çizilmektedir. Bu model önerisinin çeşitli uygulama ve faaliyet alanları üzerinde duran bu makale ayrıca, modele ait bazı zorlukları da gündeme getirmektedir. Son olarak, önerilen modelin toplumun farklı kesimleri için ne gibi katkılar sunabileceği de ortaya konmaktadır
Decolonizing Methodologies: Ethics of Infrastructure Development in the Rural
Full text linkHindistan Başbakanı, 28 Nisan 2018 tarihini Hint kalkınması yolculuğunda tarihi bir gün olarak belirtmiştir. Bir tweet vasıtasıyla, söz konusu günde elektriğin Hindistan’da her köye ulaştığını ileri sürmüştür. Söz konusu bu savı başlangıç noktası alan bu makale Madya Pradeş’in güneydoğusunda bulunan bir köy olan Khannat’daki Kırsal Kesime Elektrik Sağlanması ve Altyapı Politikasını incelemektedir. Bu çalışma, Khannat köyündeki kırsal kesime elektrik verilmesi konusuna ilişkin işbirliğine dayalı bir eylem çalışması üzerine bir düşünceyi kapsamaktadır. Bu müdahalenin enerji ve altyapı çerçevesinde nasıl sadece bir müdahale olarak okunamayacağını göstermeyi önermektedir. Kırsala elektrik sağlanmasının ifadeleri vasıtasıyla köy çalışmalarını tekrar ziyaret etmek için ‘altyapı’nın bir yöntem olabileceğinin yolunu göstermektedir. Kalkınma düşüncesinin tarihinde altyapı, ‘büyüme’ ve ‘modernite’ gibi fikirler ile ilişkilendirilmiştir. Bu çalışma, ‘yerel’ bir dünyanın içerisinde yer alma aracılığıyla bilgi üretimi üzerine bir metodolojiye dayanmaktadır. Ancak, ‘altyapı’ net bir biçimde ‘yerel ötesi’ bir kavramdır. Bundan dolayı çalışmanın amacı, altyapıya ilişkin etnomerkezci görüşü açma ve topluluğun kendine has bir altyapı deyişini üretip üretmeyeceğini inceleme amacı gütmektir. Çalışma, kırsal kesime elektrik sağlanması aracılığı ile Kırsal Hindistan’daki Altyapı Kalkınmasının meydana gelme şeklinin bir kritiğini yapmayı amaçlamakla birlikte topluluğun ihtiyaçlarının ve altyapıyla ilişkilendirdikleri anlamların nasıl tümüyle göz ardı edildiğini de göstermektedir.The Prime Minister of India marked 28th April 2018 as a historic day in the journey of Indian development. Through a tweet, he claimed that on this day electricity has reached to each and every village in India. Taking this claim as a starting point, this paper looks into Rural Electrification and Politics of Infrastructure in Khannat, a village in south east of Madhya Pradesh. This paper is a reflection on a collaborative action research on rural electrification in the village Khannat. It proposes to show how this intervention cannot merely be read as an intervention around energy and Infrastructure. It shows that through the tropes of rural electrification, how ‘infrastructure’ can be a method to revisit village studies. Infrastructure in the history of development thought has been tied to the idea of ‘growth’ and ‘modernity’. This work is based on a methodology that is premised on knowledge production through immersion in a ‘local’ world. However, ‘infrastructure’ is a concept that is clearly ‘translocal’. Thus, it aims to unpack the ethnocentric view of infrastructure and explore if the community can produce its own idiom of infrastructure. Through rural electrification, this paper aims to critique the way Infrastructure Development is undertaken in rural India and how local meanings of infrastructure are completely ignored
İbn Haldun’da Siyasî Otorite ve Meşruiyet Problemi
Full text linkThis study examines the relationship between political authority and legitimacy in the context of Ibn Khaldun\u27s views. In this context, such concepts as prosperity (umran), collective conscience (asabiye), possession (mülk), caliphate (hilafet), which are closely related to the concept of political authority, are examined. Politics is a search for \u27the best\u27 in a way. It defines an ethical paradigm in which the philosophy of politics is built on the contradictions between ex post and de lege ferenda (between what is and what should be). In this respect, the pursuit of legitimacy in politics predicates an ethical grounding and also the relationship between politics and ethics. This phenomenon, the questions of the legitimacy of politics and political power, has a dynamic continuity and problematic in itself at every stage of the government\u27s dynamic process. The concept of legitimacy of politics is the expression of a search for steady criteria against changes and the merits of the legitimacy ground within different processes. Ibn Khaldun examines the political authority in three parts and discusses their legitimacy. The first of these is the "natural possession" that contains overtowering and using force on the basis. The second is "political possession" that includes to manage the society as necessitated by the mind in the fields of reaching worldly interests and removal of losses. The last one is the "caliphate" which means to conduct the government as a matter of religious thought for the benefit of the world and the hereafter. Ibn Khaldun criticizes the views of Islamic philosophers about political authority.Bu çalışma İbn Haldun’un görüşleri bağlamında siyasî otorite ve meşruiyet ilişkisini incelemektedir. Bu bağlamda siyasî otorite kavramıyla yakından ilgili olan umran, asabiye, mülk, hilafet vb. kavramlar incelenmektedir. Siyaset bir yönüyle ‘en iyi’nin araştırılmasıdır. Olan ile olması gereken arasındaki karşıtlıklar bir açıdan üzerinde siyaset felsefesinin inşa edildiği etik bir paradigmayı belirlemektedir. Bu açıdan siyasetin meşruiyet arayışı etik bir temellendirmeyi, siyaset etik ilişkisini de öncelemektedir. Bu olgu siyasal iktidar ve siyasetin meşruiyeti problemi devletin dinamik bir süreç içerisinde bulunduğu her aşamada dinamik bir sürekliliği ve sorunsalı kendi içerisinde barındırmaktadır. Siyasetin meşruiyeti kavramı farklı süreçler içerisinde, yaşanan değişimler karşısında değişmeyen ölçütlerin, meşruiyet zemininin niteliğine yönelik bir arayışın ifadesidir. İbn Haldun, siyasî otoriteyi üç kısımda inceler ve meşruiyetlerini tartışır. Bunlardan birincisi temelinde üstünlük kurma ve zor kullanma içeren “tabii mülk”tür. İkincisini ise dünyevî menfaatlere ulaşma, zararları ise uzaklaştırma konularında toplumun akli düşüncenin gereğine göre yönetilmesini içeren “siyasî mülk” oluşturmaktadır. Sonuncusu ise dünya ve âhiret faydasına yönelik devletin dinî düşüncenin gereğine göre idare edilmesi olan “hilâfet”tir. İbn Haldun, İslam filozoflarının siyasî otorite görüşlerini eleştiri konusu yapmaktadır
İbn Haldun’un İktidar Gücünün Yozlaşması Fikrine Karşı Bazı Osmanlı Düşünürlerince Öne Sürülen Tedbir ve Uygulamalar
Full text linkIbn Khaldun advocated that every political entity should be born, grown, developed and finally died through various like human beings. Ibn Khaldun argues that prosperity, comfortable and calm lives is came from the nature of state order. Since people who have these things would prefer comfort, prosperity, luxury and peace; the aging and collapse dynasties in power in the long run is inevitable. The idea that power will eventually degenerate and corrupt the government and lead the country into degeneration is clearly expressed by Ibn Khaldun. This basic assumption has played a very important role in shaping liberalism in the modern western political thought. In the Turkish thought, the Ottomans defended the idea of regulating power with laws and customs visa vie make references to ancient laws (kanun-i kadim) and Sharia. The authors of Ottoman advice books (nasihatnames) such as Veysi, Gelibollu Mustafa Ali and Hasan Kafi Akhisari clearly included Ibn Khaldun\u27s political and social theories into their works. According to Ottoman authors, legal structures and regulations have made possible for the states to live eternally. When we look at the last two centuries of Turkish political history, it can be stated that the "Sened-i İttifak", "Tanzimat", "Constitutional Monarchy" and finally the "Republic" were permanent answers to the problem of the degeneration of power expressed from Ibn Khaldun.İbn Haldun devletlerin tıpkı insanlar gibi çeşitli hayat evrelerinden geçerek doğup, büyüyüp, gelişip nihayet öldüklerini savunmuştur. İbn Haldun, refah, rahat ve sükûnun, yerleşik düzenin ve devletin doğasından olduğunu savunmaktadır. Bunlara sahip olan insanlar rahat, refah, lüks ve huzuru tercih ettiklerinden; uzun süre iktidarda kalan hanedanların idaresindeki devletin ihtiyarlaması ve çöküşü kaçınılmaz olmaktadır. İktidarın eninde sonunda yozlaşacağı ve ülkeyi kötü sonuçlara sürükleyeceği fikri İbn Haldun tarafından açık bir şekilde ifade edilmektedir. Bu temel varsayım Batı’da liberalizmin şekillenmesinde ve modern siyaset düşüncesinin gelişmesinde çok önemli rol oynamıştır. Türk düşünce hayatında ise Osmanlılar iktidarı kanunlarla ve teamüllerle düzenleme fikrini hem kadim Türk devlet geleneğinden hem de Şeriattan aldıkları değerlerle savunmuşlardı. İbn Haldun’un devlet teorisine eserlerinde açıkça yer veren Veysi, Gelibolulu Mustafa Ali ve Hasan Kafi Akhisari gibi Osmanlı nasihatname yazarları devletlerin ayakta kalabilmesini iktidarın kadim teamüllere ve kanunlara uygun hareket etme koşuluna bağlamışladır. Türk siyasi tarihinin son iki asrına baktığımızda anayasal düzen yolunda atılmış “Sened-i İttifak”, “Tanzimat”, “Meşrutiyet” ve nihayet “Cumhuriyet” adımlarının İbn Haldun’dan itibaren dile getirilen iktidarın yozlaşması sorununa verilmiş kalıcı bir cevap olduğu ifade edilebilir