726 research outputs found
Sort by
Een theocratisch visioen: de verhouding van religie en politiek volgens A.A. van Ruler
Get PDFIn dit boek wordt een centraal element uit het denken van de hervormde theoloog A.A. van Ruler (1908-1970) beschreven: zijn theocratisch ideaal. Eerst wordt aangegeven hoe hij dit ideaal dogmatisch fundeerde en hoe hij de concrete uitwerking daarvan zag. Om Van Ruler recht te doen, is het nodig dit niet enkel te beoordelen vanuit de situatie van de 21e eeuw, waarin de samenleving veel meer geseculariseerd is dan hij had gehoopt. Daarom wordt vervolgens aandacht gegeven aan voorgangers die hem hebben geïnspireerd: Hoedemaker, Kuyper en Barth. Vervolgens wordt beschreven hoe zijn opvattingen in zijn tijd zijn ontvangen door andere theologen, welke kritiek ze toen al ondervonden en welke weerklank ze hebben gevonden in kerk en politiek. Deze studie draagt dus deels een ethos-historisch karakter. In het laatste hoofdstuk wordt onderzocht wat de blijvende waarde van Van Rulers visie is. Daarbij gaat de auteur kritisch in op Van Rulers beroep op het Oude Testament, zijn vereenzelviging van kerk en natie, zijn visie op de taak van de staat in de kerstening van het volk en zijn positieve waardering van de Europese cultuur als christelijk. Tot slot geeft de auteur zijn visie op vragen die Van Ruler aan de orde heeft gesteld en die wezenlijk zijn voor ieder die als christen zijn roeping als staatsburger wil volbrengen, ook in het veelszins geseculariseerde Nederland van de 21e eeuw: de taak van de overheid inzake godsdienst en moraal, de participatie van christenen in een democratisch bestel en de voors en tegens van christelijke partijvorming
Solus Deus adorandus: Angelus Merula (1487-1557) en de heiligenverering
Get PDFoai:theoluniv.ub.rug.nl:28Op 26 juli 1557 komt er in Mons in Henegouwen een einde aan het leven van Angelus Merula (1487–1557). Jarenlang is Engel priester geweest – eerst in Brielle, later in Heenvliet. Vanwege zijn ‘ketterse’ opvattingen werd hij aangeklaagd bij de inquisitie en uiteindelijk veroordeeld en terechtgesteld. Deze studie beschrijft de wortels, vaststelling en verdediging van Engels ketterij inzake het voor hem aangelegen punt van de heiligenverering. Aan de hand van reeds bekend en nieuw bronnenmateriaal wordt nagegaan hoe hij zijn visie op de heiligenverering ontwikkeld heeft en of er bronnen zijn aan te wijzen waaruit hij heeft geput. Het naar Engel ingestelde onderzoek wordt op de voet gevolgd en nauwkeurig beschreven. Daarbij wordt nagegaan of het proces hem reden heeft gegeven zijn visie op de heiligenverering bij te stellen. De titel van dit proefschrift vat kernachtig samen de diepgewortelde overtuiging waarvoor Engel uiteindelijk zijn leven veil had: Solus Deus adorandus – alleen God moet aangeroepen worden
Schip met tegenwind : de toekomst van de kerken in ons land
Get PDFOpeningsrede academisch jaar 2011/2012 van de Protestantse Theologische Universiteit d.d. 7 september 2011 te Utrecht
Israël in Romeinen 10 : intertextuele en theologische analyse van de oudtestamentische citaten in Romeinen 9:30-10:21
Get PDF"In Romeinen 9-11 gaat het om de trouw van God aan zijn beloften aan Israël. Uit de literatuur over deze capita blijkt, dat veel exegeten een spanning zien tussen verschillende manieren waarop dit thema hier door Paulus aan de orde wordt gesteld. Vaak wordt Romeinen 11:25-27 als beslissende uitspraak gezien, van waaruit de drie capita verstaan en dienovereenkomstig ook uitgelegd dienen te worden. Het is de vraag of daarmee recht gedaan kan worden aan de verschillende gezichtspunten waaronder Paulus de verhouding tussen Gods verkiezend handelen en de verantwoordelijkheid van Israël hier aan de orde stelt. Het middelste deel van de drie capita gaat speciaal in op de menselijke verantwoordelijkheid in relatie tot Gods handelen met Israël. De sleutel tot het verstaan van Romeinen 9-11 is dan ook eerder in dit middendeel te zoeken, dan in het einde ervan. Daarom wordt in deze studie Romeinen 10 onder de loep genomen, als centrale en beslissende tekstom tot een goed begrip te komen van Paulus’ gedachtegang in Romeinen 9-11, met als belangrijkste vraag: of – en zo ja: hoe – een uitleg waarin systematisch aandacht gegeven wordt aan de context van de oudtestamentische citaten in Romeinen 10, nieuw licht kan werpen op de eenheid van Paulus’ gedachtegang in dit deel van zijn brief.
De inleiding geheel opgebouwd vanuit citaten uit het Oude Testament, releveert de Stand der Forschung met betrekking tot Paulus’ schriftgebruik. Naast de verantwoording, probleemstelling en de opzet van de studie, wordt in de inleiding aandacht gegeven aan het nieuwere onderzoek met betrekking tot de plaats van de wet bij Paulus. Het tweede hoofdstuk biedt een onderzoek naar de citaten uit Leviticus 18:5 en Deuteronomium 30:12-14 in Romeinen 10. Dit onderzoek vangt aan met een blik op de context. Beide citaten lijken scherp tegenover elkaar te staan. Echter wanneer de context van de citaten in de uitleg betrokken wordt, blijkt er een grotere eenheid tussen beide teksten die Paulus aanhaalt te bestaan. Vanuit de context van de citaten wordt niet alleen duidelijk, dat Gods eigen handelen beslissend is voor de manier waarop zijn woord het hart en de mond van de mensen bereikt, zonder dat daarmee overigens de eigen verantwoordelijkheid van de ontvangers van dat woord terzijde geschoven wordt. Juist door de context en de oudtestamentische nawerking van de door Paulus aangehaalde woorden uit de Schrift mee te horen, wordt er tegelijk meer zichtbaar van de manier waarop God met zijn volk ongaat en van de manier waarop Gods volk hoop kan putten uit Gods woord. Het derde hoofdstuk bevat de exegese van het cluster citaten in Romeinen 10:11-21. De context van alle aangehaalde teksten wijst er telkens op, dat het totale menselijke handelen omsloten wordt door Gods verkiezende handelen. Een bijzonder aspect hiervan wordt zichtbaar, doordat de manier waarop de oudtestamentische context van de citaten deze verhouding belicht. Hierdoor wordt zichtbaar dat Gods omvattend handelen menselijke verantwoordelijkheid nergens terzijde schuift. Door te verwijzen naar de geschiedenis van God met zijn volk, maakt Paulus aanschouwelijk hoe God met mensen omgaat. Het laatste hoofstuk evalueert de intertextuele analyse als methode en verbindt de onderzoeksresultaten met de belangrijkste inhoudelijke kwesties die in de inleiding werden verkend, met name de verhouding tussen Gods predestinerend handelen en de menselijke verantwoordelijkheid. Bij wijze van epiloog wordt de uitleg van de woorden van Paulus in verbinding gebracht met het gesprek van de kerk met Israël vandaag. Hierin wordt gepleit de manier waarop Paulus naar de schriften geluisterd heeft een plaats te geven in de ontmoeting met Israël.
Religious involvement in hearing sermons : a grounded theory study in empirical theology and homiletics
Get PDFProefschrift Protestantse Theologische Universiteit, Kampen - Leiden - Utrecht, verdedigd op 6 juli 2010 te Utrecht
Kan zonde ongestraft blijven? Een systematische peiling naar de rechtvaardigheid van God in Christus
Get PDFInaugurele rede Protestantse Theologische Universiteit, locatie Kampen d.d. 25 juni 2010
Terugkeer van het heilige?
Get PDFRede uitgesproken bij de viering van de vierde dies natalis van de Protestantse Theologische Universiteit op 6 december 2010 te Kampen
Paths beyond tracing out : the connection of method and content in the doctrine of God, examined in reformed orthodoxy, Karl Barth, and the Utrecht School
Get PDFThroughout the history of theology, the doctrine of God has been approached in different ways that reflect the specific ecclesiastical, cultural, and philosophical contexts of the time. This raises the hermeneutical question of how the method of theology affects the belief content expressed by it. Or, the other way around, can certain substantial insights be detected that have a regulative function for the method of the doctrine of God? This two-way connection of method and contents is investigated in three important blocks of Protestant, Reformed theology. The first part joins the revived interest in Reformed scholastic theology, and attempts to discover the inner dynamics of this allegedly dry and rigid, Aristotelian theology. The second parts treats Karl Barth’s doctrine of God as – at first sight – a contrast model for scholasticism, and interprets this doctrine in the framework of Barth’s theological method. In the third part, a first comprehensive description and analysis of the efforts of the so-called Utrecht School is provided. The final chapter draws some lines for developing a Reformed doctrine of God in the 21st century
De dynamiek van een emigratiecultuur : de emigratie van gereformeerden, hervormden en katholieken naar Noord-Amerika in vergelijkend perspectief (1947-1963)
Get PDFVan 1947 tot 1963 emigreerden bijna 410.000 Nederlanders overzee, van wie de meerderheid zich vestigde in Canada of de Verenigde Staten. Onder hen bevonden zich opvallend veel meer gereformeerden dan hervormden en katholieken. Deze gereformeerden, zo laat Enne Koops in zijn boek over deze uittocht zien, waren vooral afkomstig uit de Gereformeerde Kerken in Nederland en minder uit de Gereformeerde Kerken (vrijgemaakt), de Christelijke Gereformeerde Kerken en de Gereformeerde Gemeenten. Koops brengt de stimulerende en remmende factoren van christelijke emigratieculturen in kaart. Hij volgt de katholieke, hervormde en gereformeerde emigratieculturen van het begin tot het eind en vergelijkt deze op het niveau van emigratietraditie, visie, organisatie en emigratiebereidheid. Ook worden de religieuze aspecten van het emigreren zelf, per schip en vliegtuig, aan de orde gesteld. Ter afsluiting behandelt Koops de kerkkeuze en de integratie van Nederlandse geloofsgroepen in Noord-Amerik
From Conquest to Coexistence: Ideology and Antiquarian Intent in the Historiography of Israel’s Settlement in Canaan
Get PDFCurrent research on biblical historiography concentrates on the relation between history and ideology. The ideological rhetoric of Joshua 9-12, combined with external evidence seems to falsify the historicity of these chapters. However, scholars disagree on the question how the text's antiquarian interest and its ideology should be related to one another. This thesis seeks to answer this question by using three methods: (1) synchronic and diachronic analysis, (2) comparison with ANE historiography; (3) evaluation of recent developments in archaeology. The textual analysis of Joshua 9:1-13:7 reveals that these chapters can be viewed as a piece of ancient Hebrew historiography that was composed in Judah between the late 10th and the early 8th century BCE with help of Late Bronze memories. In addition, the artefactual analysis of the ar-chaeological remains of the cities mentioned in this textual unit and of some non-biblical texts showed how the Cisjordanian Southern Levant developed during the Late Bronze and Iron Ages. The dialogue between both kind of evidence show that there remain some minor archaeological and historical problems. But overall, the picture of 13th century BCE unified conquest of several tens of thousands of Israelites and of a scribal Judean historiographical activity with regard not only to this event, but also to the process thereafter at the beginning of the First millennium BCE fits the archaeological southern Levantine picture during Late Bronze II - Iron IIA