726 research outputs found
Sort by
Ik : de visie op het begrip persoonlijkheid in discussie met het spinozisme bij Gunning en Schelling, met het oog op Gods onafhankelijkheid van de wereld
Masterthesis Systematische theologi
Primo Levi’s Afters : Reading Primo Levi Theologically after God
Proefschrift Protestantse Theologische Universiteit Amsterdam d.d. 6 mei 202
Geloven in een onttoverende wereld
Diesrede Protestantse Theologische Universiteit gehouden op 14 januari 2020 te Groningen (Doopsgezinde Kerk)
‘Dit is mijn בְּרִית met hen,’ zegt JHWH : Een onderzoek naar de inhoud en reikwijdte van de boodschap van בְּרִית zoals Jesaja 59,21 daarover spreekt.
Centraal in deze scriptie staat de vraag wat de inhoud en reikwijdte is van de boodschap van בְּרִית zoals Jesaja 59,21 daarover spreekt, en hoe dit past binnen het bijbelse spreken over de verschillende verbonden in hun onderlinge relatie.
De aanleiding tot deze vraag vormde de constatering dat deze tekst, waarin gesproken wordt over een verbond (zo wordt בְּרִית veelal vertaald), nauwelijks een plaats krijgt in het bijbels-theologisch onderzoek naar het bijbelse spreken over verbond. De tekst zelf, waarin ook de geest van JHWH een plaats heeft, is mogelijk te verbinden met het nieuwe verbond, waar Jeremia en Ezechiël over spreken.
Om deze vraag te beantwoorden wordt eerst gezocht naar de betekenis van Jesaja 59,21 voor zijn directe context. Historisch gezien betreft dit de periode nadat de Joden uit de ballingschap zijn teruggekeerd naar het beloofde land. Een grondige exegese van 59,15b-20 laat zien dat het recht ontbreekt en JHWH daarom zelf in actie komt. Hij zal zijn tegenstanders vergelden naar hun daden en redt zijn volk. Als een losser keert hij naar Sion terug, naar allen die zich in Jakob bekeerd hebben van hun overtredingen. Vervolgens geeft hij in 59,21 zijn בְּרִית. Daarmee blijkt hij zijn volk te beloven dat hij via woordvoerders, op wie zijn geest rust, zijn woorden aan zijn volk zal blijven doorgeven.
Aangezien 59,21 prozaïsch verwoord is in een context van poëtisch vormgegeven profetie, valt dit vers op. Tegelijkertijd staat het niet geheel op zichzelf. In dit onderzoek wordt duidelijk dat dit vers in elk geval op drie manieren een plaats heeft in het derde boekdeel van Jesaja (56-66). Centraal hierin staat de trouw van JHWH aan zijn volk. Hij zal hen niet in de steek laten.
Vervolgens is onderzocht welke plaats בְּרִית in 59,21 heeft in het hele boek Jesaja. Daarbij wordt vooral gekeken of dit te verbinden is met een van de verbonden die in het Oude Testament door JHWH gesloten worden of waarnaar vooruitgewezen wordt. Dit gebeurt eerst door kort de verschillende teksten in Jesaja te bespreken waarin het woord בְּרִית voorkomt (uitgezonderd 59,21). Het blijkt dat deze vooral te relateren zijn aan het Sinaitisch verbond, maar ook aan een nieuw verbond. Vervolgens spitst deze vraag zich toe op בְּרִית in Jesaja 59,21.
De context daarvan geeft aanleiding dit ook te relateren aan het Sinaitisch verbond. Dat wordt concreet in een verband dat gelegd kan worden met de belofte van JHWH aan zijn volk in Deuteronomium 18,15-18. Dit leidt tot de conclusie dat JHWH’s belofte in 59,21 te beschouwen is als een verbondsbelofte.
Ten slotte wordt de plaats verkend die Jesaja 59,21 gekregen heeft in de boodschap van het Nieuwe Testament. Een aantal mogelijkheden komen in beeld, maar die vragen nog wel verder onderzoek. Concreet heeft Jesaja 59,20-21 in ieder geval een plaats gekregen in Romeinen 11,26-27. Aan deze tekst wordt speciale aandacht besteed, zij het niet uitputtend. De toepassing van die tekst door Paulus in zijn betoog laat zich goed verbinden met de eerdere conclusies en daarbij wordt zelfs nog een verrassende ontdekking gedaan
Een veelbelovend verbondsprediker : een historisch en homiletisch onderzoek naar de preken van Wilhelmus à Brakel (1635-1711)
In deze scriptie staan de preken van Wilhelmus à Brakel (1635-1711) centraal, een bekende predikant uit de kringen van de Nadere Reformatie. Zijn preken worden zowel historisch als homiletisch onderzocht, omdat gebleken is dat eerder onderzoek hiernaar veel vragen open heeft gelaten.
Het eerste onderdeel van de scriptie is authenticiteitsonderzoek naar de zeventien postuum gepubliceerde preken van À Brakel. Hierbij is bijzondere aandacht voor de Dordtse publicist Johan Hofman, die tussen 1710 en 1713 vijftien preken van À Brakel uitgaf. Gebleken is dat twaalf van de vijftien preken authenticiteitsproblemen kennen. Minstens drie van de twaalf preken zijn (vrijwel) volledig vertaalde preken van Engelse puriteinen die Hofman op naam van À Brakel heeft gezet. De negen andere preken zijn in meer of mindere mate aangevuld met vertaalde puriteinse teksten. Hofman gaf echter ook drie preken van À Brakel uit die wel als authentiek bestempeld kunnen worden. Twee andere postuum gepubliceerde preken kennen geen authenticiteitsproblemen.
In het tweede onderdeel van de scriptie zijn deze vijf authentieke preken homiletisch onderzocht. Daarbij is op verschillende punten afstand genomen van de conclusies van eerdere onderzoekers. Deze hebben zich veelal gebaseerd op preken waarvan in deze scriptie duidelijk is geworden dat ze niet authentiek zijn. In dit onderdeel is geconcludeerd met een typering van À Brakels prediking. À Brakels prediking kent vijf karakteristieken. Allereerst is het voetiaanse prediking, wat methode betreft. Ten tweede is het verbondsprediking, gezien de centrale rol die het genadeverbond speelt. Dit houdt verband met de derde karakteristiek; het is belofteprediking. Niet alleen wordt het heil beloofd aan allen die willen, begeren en zoeken; bovendien worden er heel concrete beloften gedaan naar onderscheiden staat en stand. Ten vierde is het pastorale prediking; À Brakel had oog voor de pastorale nood in de gemeente, in het bijzonder voor hen die worstelden met de toe-eigening des heils. Ten slotte is het bevindelijke prediking: de toepassing en de beleving van het heil krijgen veel aandacht
Laat de ‘echte man’ opstaan : een systematisch-theologisch onderzoek naar de rol en betekenis van masculiniteit binnen de 4e Musketier en het jeugdwerk van de Protestantse Kerk
Masterthesis Gemeentepredikant, Systematische theologi
Caspar Sibelius and His Journal on the Synod of Dordt, 1618-1619: Transcription, Translation, and Systematic Analysis of His Journal
A free church in a free state: the possibilities of Abraham Kuyper's ecclesiology for Japanese evangelical Christians
Een hinde in de dageraad : een onderzoek naar de betekenis en functie van het opschrift על־איל ת השחר boven Psalm 22.
Masterthesis Bijbelse & historische theologi