1942 research outputs found
Sort by
Napięcia kierunkowe w "Śniegu"
Get PDFPróba odwrócenia politycznej „życiowej treści” powieści Śnieg (tur. Kar) tureckiego noblisty Orhana Pamuka z artystycznej abstrakcji do rzeczywistości
Jak historia odkłada się w pamięci, jak pamięć odkłada się w języku
Get PDFThe article attempts to lay out the research area of three major concepts: history, memory, and language. Because each of them is polysemous and can relate to different ontological domains in different situations (extralinguistic reality, textual or narrative reality), an attempt is made to add precision to the semantics of the words that express these concepts. There are complex relationships between the meanings of each of the words (i.e., between history1 and history2, or memory1 and memory2) and in the “horizontal” aspect between history1 and memory1 or history2 and memory2. Each of these arrangements has a unique linguistic characterization but there are also five features that function as the common denominator between the three constructs of history2 (i.e., historiography), memory2 (accounts of the content of memory), and the linguacultural worldview: subjectivity, narration, selectivity, interpretation, and “languaging”. That common denominator makes it possible to juxtapose and compare the diverse pictures of the same section of reality
O liczeniu, mierzeniu i ocenianiu ilości – we współczesnej polszczyźnie: Marta Nowosad-Bakalarczyk, Kategoria ilości i jej wykładniki we współczesnej polszczyźnie, Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, 2018, 360 s.
Get PDFA review of Marta Nowosad-Bakalarczyk, Kategoria ilości i jej wykładniki we współczesnej polszczyźnie, Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, 2018, 360 s
Modern approaches to automated identification of metaphor
Get PDFThis article discusses the existing methods and techniques of metaphor identification in text corpora. It focuses on the advantages of combination of semantic and statistical approaches to metaphoric corpus annotations, the role of dictionary-based data in mechanisms of verification of language media figurative usage and automated identification of metaphors
Lexicon of Migrating Ideas in the Slavic Balkans (18th–21st c.). Vol. 5: Culture, Schooling, Humanism
No full textPiąty tom obszernej (dziesięcioczęściowej) monografii, opracowanej przez slawistów polskich (przy współpracy uczonych z kilku ośrodków zagranicznych) w ramach grantu NCN OPUS (2014/13/B/HS2/01057). Całości nadana została forma leksykonu, którego główny korpus składa się z haseł-artykułów na temat historii 27 wybranych idei najpierw antycypujących, a następnie modelujących procesy modernizacyjne w regionie: agraryzm, anarchizm, ewolucja, humanizm, historia, kapitalizm, klerykalizacja, konfesje, konserwatyzm, kształcenie, kultura, liberalizm, naród, nowoczesność, ojczyzna, oświata, oświecenie, polityka, postęp, racjonalizm, reformacja, religia, rewolucja, sekularyzacja, socjalizm, tradycja, uniwersalizm. Ich zmieniająca się pod wpływem lokalnych warunków semantyka została przebadana odrębnie dla każdego z siedmiu współczesnych krajów południowej Słowiańszczyzny: Bośni i Hercegowiny, Bułgarii, Chorwacji, Czarnogóry, Macedonii, Serbii i Słowenii. W tomie piątym prezentujemy opracowania trzech idei - kultury, kształcenia i humanizmu - które leżą u podstaw europejskich dyskursów modernizacyjnych i antymodernizacyjnych oraz europejskiego imaginarium kondycji intelektualnej człowieka jako kluczowego aspektu tworzenia się społeczeństw. Czytelnik znajdzie tu wiele syntetycznie wyrażonych, oryginalnych i opartych na źródłach przemyśleń badaczy na temat zmagań kultur południowosłowiańskich z nowoczesnością.The fifth volume of the extensive (ten-volume) monograph by Polish Slavic studies scholars (with contributions from scholars from a number of foreign research centres), made possible by an NCN OPUS grant (2014/13/B/HS2/01057). In terms of form, the monograph is a lexicon, the main body of which consists of entries-articles on the history of 27 selected ideas that anticipated and shaped the processes of modernization in the region: agrariarism, anarchism, capitalism, clericalization, confessions, conservatism, culture, education, enlightenment, evolution, history, homeland, humanism, liberalism, modernity, nation, politics, progress, rationalism, reformation, religion, revolution, schooling, secularization, socialism, tradition, and universalism. Their semantics, changeable as it was in response to local conditions, was investigated separately for each of the seven current states of the southern Slavdom: Bosnia and Herzegovina, Bulgaria, Croatia, Macedonia, Montenegro, Serbia, and Slovenia. Volume 5 presents the three ideas – culture, schooling, and humanism – that are at the foundations of the European discourses of modernization and anti-modernization, of the European imaginary of the human intellectual condition as the key to the formation of societies. The book contains many synthetically expressed, original and source-
-based insights on the southern Slavic cultures’ struggles with modernity.Monografia powstała w ramach projektu badawczego pt. "Idee wędrowne na słowiańskich Bałkanach (XVIII–XX w.)", sfinansowanego ze środków Narodowego Centrum Nauki (nr projektu 2014/13/B/HS2/01057).Leksykon idei wędrownych na słowiańskich Bałkanach, t. 5 (publikacja monografii naukowej) – zadanie finansowane w ramach umowy 703/P-DUN/2019 ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę
Etymologica Slavica. Etymological Studies Dedicated to Professor Franciszek Sławski on the Occasion of the 100th Anniversary of His Birth
No full textTom jest zbiorem artykułów poświęconych wybitnemu etymologowi Profesorowi Franciszkowi Sławskiemu z okazji setnej rocznicy urodzin. Do tomu zostali zaproszeni najwybitniejsi etymolodzy ze środowiska slawistycznego, przede wszystkim związani z wieloletnimi dziełami leksykograficznymi w zakresie etymologii słowiańskiej. Zamierzeniem redaktorów było zamieszczenie obok artykułów autorstwa badaczy powszechnie znanych w środowisku etymologicznym również kilku prac młodych uczonych owocnie rozpoczynających swoje działania w tej dziedzinie. Publikowane artykuły napisane zostały przede wszystkim w językach słowiańskich.
Studia zamieszczone w tomie prezentują różne ujęcia ściśle wpisujące się w praktykę badań etymologicznych. Jedną grupę stanowią artykuły poświęcone poszczególnym wyrazom oraz rodzinom wyrazowym, w tym etymologii frazeologizmów. W grupie tej wyodrębniają się artykuły skupiające się na problematyce zapożyczeń. Inna grupa to badania wychodzące od wybranych pojęć i rozpatrujące motywację semantyczną etymologizowanych wyrazów ze szczególnym uwzględnieniem paralelizmu w ich motywacji. Zdecydowaną większość artykułów stanowią prace poświęcone różnym aspektom leksykografii etymologicznej. Obok nich znalazły się też artykuły przeglądowe, przekrojowo opisujące najważniejsze problemy badań etymologicznych bądź też koncentrujące się na poszczególnych problemach etymologii.This volume contains articles collected to commemorate the centenary of the birth of the renowned Polish linguist Professor Franciszek Sławski. The authors invited to contribute include the most outstanding etymologists involved in long-term lexicographic editorial projects in Slavic etymology. The editors’ intention was to publish texts by renowned etymologists along those authored by young scholars who have made a successful start in the field. The contributions are written mostly in Slavic languages. The articles collected in the volume display various approaches to the practice of etymological research. One group consists of studies devoted to particular words and word families, including the etymology of phraseological units and issues of borrowing. Another group contains studies which take particular concepts as their point of departure, and proceed to investigate the semantic motivation of attendant lexical items, with a particular focus on parallelism in this respect. Most of the contributions are devoted to various aspects of etymological lexicography. The volume also features review articles discussing key issues of etymological research or focusing on particular etymological problems.Etymologica Slavica. Studia etymologiczne poświęcone prof. Franciszkowi Sławskiemu z okazji setnej rocznicy urodzin (publikacja monografii naukowej) – zadanie finansowane w ramach umowy 703/P-DUN/2019 ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę.Etymologica Slavica. Etymological Studies Dedicated to Professor Franciszek Sławski on the Occasion of the 100th Anniversary of His Birth (publication of the monograph) – project financed under contract no. 703/P-DUN/2019 from funds of the Minister of Science and Higher Education of the Republic of Poland, allocated to science dissemination activities
Eighteenth-Century Russian Writers through the Eyes of the Parisian Police
Get PDFSince Peter the Great’s visit in 1717, Paris has become an uncontestable symbolic place of cultural pilgrimage to his compatriots. Russian presence in Paris, especially the stays of men of letters, is well documented and was described in numerous travelogues, diaries, correspondence, and memoirs. For a long time, these accounts have remained a nearly unique source of information, quite uncertain and insufficient, creating myths and misunderstanding, leaving in the shadow the everyday life of Russian writers in Paris. This study suggests another perspective that emerges through examination of Parisian police reports. These papers shed new light on literary, social, and political activities of Russian writers in the French capital. Cases of Prince Antiochus Cantemir, Count Andrei Shuvalov, Denis Fonvizin, and Ivan Chemnitzer are presented as the most spectacular examples. The comparative analysis of police reports and the literary texts and personal writings by these four writers shows that French administrative staff, generally well-informed and well-read, had very little knowledge of Russian literary and cultural life. Therefore, travelers which were unfamiliar with the French savoir-vivre looked quite suspicious to them. At the same time, Russian writers used their life in Paris to promote themselves
On the Sources of “The Eulogy of John the New”
Get PDFThe Eulogy of John the New was composed by Theodosius, Abbot of the Moldovan Neamţ monastery, in 1534. Its only copy dates back to 1574 and comes from the Moldovan monastery of Putna. Based on the results of the codicological, paleographic and textual analysis of the Slavic manuscripts of Moldovan origin containing texts about the Life of John the New, it is suggested in the paper that there is a previously unknown abridged version of the Life of John the New, the text of which is partially reconstructed in the article. It is concluded that the main source used by Theodosius was not the Life of John the New written by Gregory Tsamblak, as is accepted in modern historiography, but instead this abridged version. It was also found that Theodosius borrowed the material for the conclusion of his Eulogy from the Eulogy to the Great Martyr Nedelya (Kiriakia) by Euthymius Turnovsky
O pewnych procesach słowotwórczych w obrębie ukraińskich oficjalnych nazw grzybów makroskopijnych
No full textThe article presents the results of an analysis of the Ukrainian names of macrofungi. The study was carried out with the focus on their derivative features. The author of the article describes the derivative processes occurring in the sphere of the mycological terminology, he analyzes the names derived from a proper derivation, as well as those resulting from adaptation, composition, etc
Синонімія в лінгвістиці тексту як ознака розвитку чи неупорядкованості термінів?
Get PDFEach science, which is in the process of its formation, has a number of synonyms on a term basis, which is explained by the lack of certainty terminology. Unification of terminological systems requires the selection of such a term, which would most closely correspond to the denoted concept. The words are accumulated which denote scientific concepts, they subsequently pass through the consciousness of the people they serve, there is a certain testing, parsing, polishing, comprehension, and finally, the professional selection of the names that most accurately denote scientific concepts, that is, the term system is formed. Linguistics of the text as one of the young linguistic branches at the present stage of its development contains many synonyms. There are synonyms for denoting units of text: supraphrasal unity and a complex syntactic whole; there is signs confusing the notion and categories of text, there is a different division of categories, different names and different categories, which often form synonymous chains. The article analyzes the synonyms found in the linguistics of the text, attempts to learn them, their existence, relevance of functioning in the scientific and educational discipline. It is shown the difference in the denotion of scientific concepts at school and University textbooks in the presentation material about the text. It is pointed out the view of prof. F. Batsevich about some of them. The author of the first textbooks on linguistics of the text proposed a series of own terms on the denoting certain scientific concepts, which are devoid of synonyms, and precisely and unambiguously convey the essence of denoted notion