ArtXiker - @HAL
Not a member yet
532 research outputs found
Sort by
Le littoral « guipuzcoan » d'après la Chorographia de Pomponius Méla
No full textInternational audienceSe examina aquí en profundidad un pasaje muy conocido de la obra de Pomponio Mela relativo al litoral « guipuzcoano » durante la Antigüedad ; Ponponio Melaren obraren pasarte bat oso ezaguna dena, antzinateko « gipuzkoar » itsasbazterrari buruzkoa, aztertzen da hemen sakonki.Ponponio Melaren obraren pasarte bat oso ezaguna dena, antzinateko “gipuzkoar” itsasbazterrari buruzkoa, aztertzen da hemen sakonkiUn passage très connu de l'ouvrage de Pomponius Méla concernant le littoral « guipuzcoan » durant l'Antiquité est ici examiné de manière approfondi
Helduak euskalduntzeko mintzamen-ariketak
No full textInternational audienceThis article provides communicative language exercises.They're meant to work with adults. Changing subjects These kinds of exercises for studentsthey could also serve younger people. They're exercise models, the teacher says.he can adapt them to his needs. For example, order or enumeration.Order items close to the child's world in activitiescan be: food, characters in animated images, athletes, games, songs...instead of putting scientific inventions in order. Priority criteriathere is also the possibility of change.The subject could also vary depending on the area of learning, whether it's history, the environment,using music, etc., in a immersion model.CLIL. There are sorting activities for items; role-playing activities.there are; there are activities to produce products: discussions,planning...En este artículo se ofrecen ejercicios comunicativos de habla.Son para trabajar con adultos. Este tipo de ejercicios cambian de tematambién podrían servir para personas más jóvenes. Los ejercicios son modelos en los que el profesoradaptaciones a las necesidades. Por ejemplo, la ordenación o lista-orden de ítems cercanos al mundo del niño en las actividadesvíveres, personajes de figuras vivas, deportistas, juegos, canciones...,en lugar de ordenar las invenciones científicas. Criterios de ordenaciónposibilidad de modificación.El tema también puede variar en función del área de aprendizaje, ya sea histórica, ambiental,utilizando contenidos musicales, etc. en un modelo de inmersión(CLIL). Existen actividades de ordenación de ítems; actividades de realización de juegos de rolactividades de producción de productos: debates,planificaciones...Artikulu honetan mintzamen-ariketa komunikatiboak eskaintzen dira.Helduekin lan egiteko dira. Gaiak aldatuta ariketa mota hauek ikaslegazteagoentzat ere balio lezakete. Ariketa ereduak dira, irakasleak berebeharretara egokitu ditzakeenak. Adibidez, hurrenkeratze- edo zerrendatze-jardueretan umearen mundutik hurbil dauden itemak hurrenkeratudaitezke: janariak, irudi bizietako pertsonaiak, kirolariak, jolasak, kantak…,asmakizun zientifi koak hurrenkeratu ordez. Hurrenkeratzeko irizpideakaldatzeko aukera ere badago.Gaia ere alda liteke ikasteko arloaren arabera, dela historiako, ingurumeneko,musika eta abarreko edukiak erabilita murgiltze-eredu batean(CLIL). Itemak hurrenkeratzeko jarduerak daude; rol-jokoak egiteko jarduerakdaude; produktuak ekoizteko jarduerak daude: eztabaidak,plangintzak…Cet article propose des exercices communicatifs de parole.C'est pour travailler avec des adultes. En changeant de sujet, ce type d'exerciceils pourraient servir aux plus jeunes. Ce sont des modèles d'exercice.qui peut les adapter aux besoins. Par exemple, la succession ou l'énumérationtrier les éléments proches du monde de l'enfant dans les activitésil peut y avoir des repas, des personnages de figures vivantes, des sportifs, des jeux, des chansons...au lieu de trier les inventions scientifiques. Critères de séquençageil y a aussi la possibilité de changer.Le sujet pourrait aussi varier en fonction du domaine d'apprentissage, qu'il s'agisse de l'histoire, de l'environnement,en utilisant du contenu musical, etc., dans un modèle d'immersion(CLIL). Il existe des activités de séquençage d'articles ; des activités de jeux de rôleil y en a ; il y a des activités de production de produits : discussions,la planification..
Grammaire euskarienne delakoaz - About Grammaire euskarienne
No full textInternational audienceThis paper examines Chaho’s Grammaire euskarienne (1836). After explaining how thework was published, its structure is presented and the content of its three parts is explained.Even though Chao’s ideas about languages and Basque are contemporary (above all theirnatural aspect), there is no doubt that this is an original work. The theory of the single verb,which became highly successful over the decades to come, is clearly presented in Chaho’sanalysis. The linguistic data offered, in particular the verb paradigms and their classification,are his and are based on the dialect of Zuberoa (Soule)
XVIII. mendeko Gabon Kantak: Gandara eta Sor Luisa
No full textGure lan honetan, XVIII. mendeko bi autoreren lanak izango ditugu aztergai: batetik, Sor Luisaren "Gabon Sariak"; bestetik Sebastian Antonio de la Gandararen "Gabon Kantak". Ahal den neurrian, bi autoreen lanek zer duten antzeko eta zer desberdin esaten saiatuko gara, baina horretan hasi aurretik, garaiko egoera historiko-politiko-ekonomiko-sozialaz argibide batzuk emango ditugu, autoreen eta beraien lanaren testuingurua hobeto uler dadin
Sur l'origine présumée du fractionnement dialectal de la langue basque
No full textin pressInternational audienceKoldo Zuazo est professeur de Dialectologie et Sociolinguistique de la langue basque à l'Université du Pays Basque de Gasteiz-Vitoria (UPV/EHU). C'est à l'heure actuelle l'un des quelques chercheurs intéressés par la question -- controversée et complexe -- concernant l'existence des dialectes basques, comme en témoignent sans conteste les nombreux travaux de dialectologie dont il est l'auteur. Mais l'explication qu'il avance concernant l'origine du fractionnement ou morcellement linguistique qui est celui des parlers euskariens attestés depuis le début des Temps modernes ne parvient pas, nous semble-t-il, à éclaircir de façon convaincante la question, c'est-à-dire " el cuándo y el porqué del fraccionamiento dialectal ". Il est en conséquence nécessaire d'expliquer, démonstration à l'appui, pourquoi, de notre point de vue, on ne peut raisonnablement adhérer à sa thèse, pour intéressante et ingénieuse qu'elle puisse paraître
Eüskararen bi dikotomia: Sartze-hitzaldeaz gain, Mauleko auzapezaren ongi etorria, euskaltzainburuaren hitzaldia eta sartze-hitzaldiari erantzuna irakur diatezke.
No full textMintzaldi hau Euskera aldizkarian aritaratua izan da (2011_1-2, 17-36 or.)Mintzaldi honetan euskarak eta euskaldunek bizi dituzten bi dikotomia aztertzen dira.Batetik, euskaldun berri eta euskaldun zahar dikotomia, bestetik, euskalkia eta euskara batua.Zergatik bi dikotomia horiek aztertzea? Gaur egun euskaldunen eta neurri batean euskaldunez direnen euskararen ikusteko moldea egituratzen baitute. Euskara, euskaldunak eta euskalkomunitatea iragazki horren bidez so egiten baititugu; gure ikusmoldea baldintzatzen du.Dikotomia bakoitzaren bi osagaiak kontrajarten ohi baldin badira, txanpon bakar batenbi aldeak dira. Bata bestea gabe ezer ez da eta kontzeptua bere osotasunean ulertzeko bi osagaienarteko erlazioa aztertu behar da.Zuberoako euskararen kasua eta bizitza propioaren adibideak baliatuz, hizlariak bi ohikodikotomia horiek aztertzen ditu ohiko eskemetatik at joaten saiatuz
Euskararen eta gaskoieraren arteko harremanak: zubereraren adibide batzuk
No full textInternational audienceArtikulu honetan euskararen eta Gaskoniako okzitanieraren arteko harremanak aztertzen dira, zubereraren eta auzoa duen Biarnoko gaskoieraren artekoak hain zuzen, deitzen den bearnesa edo bearnera. Ikergai hau biziki zabala baita adibide batzuk emanen ditut bakarrik. Ohartaraz dezadan, euskararen eta Gaskoniako okzitanieraren arteko harremanak deskribatu izan baldin badira ere, Pirinioetako bi hizkuntza ez jatorrikide horien arteko harremanak ongi ezagutzeko ikerketa asko egiteko direla oraino. Noski hizkuntza-ukipen hori, hizkuntza- ukipen denak bezala, hiztunen bidez gauzatzen zen, euskal eta bearnes komunitateen arteko harremenetan. Harreman linguistiko horiek bi norabideetan gauzatu ziren. Alde batetik, adibidez, zubererak bearnesari hitz asko mailegatu zizkion (ikus 3. lerroaldea). Halere, beste norabidean ere, eta hori ez da bestea bezain ongi aztertua izan, euskarak bearnesean eragina izan zuen. Noski gaskoieraren sorkuntzaren garaian gertatu zen hori, euskara substratua izanez, eta ondotik garai batez mintzatua izanez gaskoierarekin batera. Baina geroztik ere, hizkuntza auzo gisa bearnesean eragina izan zuen euskarak (ikus 4. lerroaldea). Iraganaldia baliatzen dut harreman linguistiko horiek orain agortuak baitira. Gaur egun zubereradunak eta bearnesdunak gero eta gutiago dira, hizkuntza horien irakuskuntza emendatzen baldin bada ere, euskararena bereziki. Hiztun horiek denek, euskaldunek nahiz bearnesek, frantsesa ezagutzen dute eta zinez guti dira frantsesaz gain euskara eta gaskoiera ezagutzen dituztenak, hots hirueledun direnak. Bi hizkuntza horiek luzaz kontaktuan izan baitziren, hiztun asko gutxi gorabehera elebidun edo elebidun hartzaile ziren, Zuberoakoak bederen, eta hizkuntzen alor denetan eraginak izan zirela pentsa dezakegu
The relationship between meaning and intonation in non-exhaustive answers: evidence from Basque
No full textIn this paper we analyze the intonational properties of a type of focus construction that has been understudied, represented by answers to wh-questions in which the constituent that fills the variable does not do so exhaustively, that is, it does not provide an exhaustive answer because the speaker cannot commit to asserting that the other potential alternative candidates to fill the variable are cancelled. This type of narrow focus, Non-Exhaustive Narrow Focus (NENF), is different from Exhaustive Narrow Focus (ENF), in which a constituent fills the variable of the question exhaustively, with a concomitant cancellation of the rest of the focal alternatives. Our claim is that natural languages have the means to distinguish ENF and NENF unambiguously through prosodic means. In the present study, we show that speakers of (Northern Bizkaian) Basque assign particular intonational features to answers to wh-questions that should be interpreted non-exhaustively. In our experiment, we measured peak scaling of accents in the subject and the verb in ENF and NENF utterances. The results show that NENF is distinguished from ENF in having a pitch accent on the verb with a higher F0 value, almost as if the verb were focalized. In fact, we compared the intonational patterns of NENF with Verum Focus constructions, in which the polarity of the event expressed by the verb is focalized, and there were no significant differences in the verbal peaks in NENF and VF. There were no significant differences in peak scaling in the subject's stressed syllable between ENF and NENF, and neither were there any differences between NENF and VF. The paper offers a semantic analysis of the differences between ENF and NENF, by claiming that NENF is a split focus construction, in which both the subject and the polarity (or rather, the pairing between the subject and the polarity) constitute the focus of the utterance
Hots Ahostunak Euskal Hiztegian
No full textInternational audienceIntonazioaren inguruko ikerketetan, arazo metodologiko nagusi bat izaten da galdeketetarako corpusa osatzean, izan ere, corpusa ezaugarri fonetiko-fonologiko hertsien arabera eraiki behar da uhinaren oinarrizko maiztasuna (F0, Hertz-etan neurtzen dena) jaso ahal izateko. Behaztopa-harri nagusia fonema ahoskabeen presentzia izaten da, fonazioa etetean, F0 uhina eteten da eta etenak irauten duen milisegundoetan ezin da neurketarik egin. Areago, mikroprosodiaren eraginez arazoa ez da etenetara mugatzen, eta etenaren osteko fonazioan uhinak etenik izango ez balitz izango ez lituzkeen balioak izaten ditu (nabarmenki, leherkarien osteko balioak igo egiten dira cf., i.a., Hanson (2009)). Hori dela-eta, laborategiko fonologia-ikerketak egiten dira intonazioan, hizketa libreak, oro har, zarata esperimental handia izaten baitu eta honenbestez, ez dituelako eskaintzen konparaziorako egokiak diren datuak. Horretarako, soinu ahostunez osatutako galdetegiak behar izaten dira, eta batzuetan zaila gertatzen da horiek egiteko hitz egokiak aurkitzea. Honela bada, jarraian datorrena intonazioaren ikerketan baliagarri izan daitekeen corpus bat da, soilik ahostunak diren soinuez osaturikoa.PERLen inguruan ikasi nahi izanez gero begiratu bat eman Astigarraga-eta (2009) lanari. Hemen oina (...)Corpusa osatzeko Xuxen hiztegia arakatu dut eta soilik ahostunez osatutako hitzak erauzi (horretarako Unix eta PERL script pare bat baliatu ditut).1 80.778 hitzez osatutako corpusetik 5.535 hitz erauzi dira ; behean ematen ditut intonazioaren ikerketarako galdetegien prestaketan lagungarri izan daitezkeelakoan
Euskal Herria Chahoren begietan
No full text2011ko abenduaren 16an, Euskaltzaindiak Agosti Xahoren omenezko jardunaldia egin zuen Baionan, haren jaiotzaren bigarren mendeurrenean, "Agosti Chaho eta erromantizismoa Euskal Herrian" izenekoa.International audienceXahok bere testuetan Euskal Herria bere berezitasunarekin plazaratuz, euskaldun jendea aspaldiko ohidura, sineste eta hizkuntzarekin, gure Herriak hartzen duen itxura erromantikoa sartzen da XIX. mendean sortuko den euskal abertzale ideologiaren su hazi xume gisa