ID Design Press
Not a member yet
307 research outputs found
Sort by
Е-кадеринот и неговата улога кај пациентки Ñо Ñерозен оваријален карцином во напреднат Ñтадиум
Ovarian cancer is the fifth leading cause of cancer deaths and has the highest mortality rate among gynecologic cancers in women in North America and Europe.The aim of this study wasto analyze the correlation between E-cadherin expression and clinical and pathohistological features and overall survival in advanced-stage serous ovarian carcinoma. Methods. The expression of E-cadherin was examined immunohistochemically in deparaffinized and rehydrated tissue samples from 36 patients with advanced- stage serous ovarian cancer, in whom surgery was first choice of treatment. All patients completed their chemotherapy treatment. Stage of the disease according to International Federation of Gynecology and Obstetrics (FIGO), tumour differentiation, number of mitoses on 10 high-power magnification fields (HPF), the size of the residual tumour, and lymphovascular invasion were included as clinicopathological characteristics. Included were only patients with serous ovarian cancer FIGO stages III–IV. We determined the Overall survival (OS) as the time from surgery to the last follow-up date. The analyzed histological samples were retrieved from the files of the Institute of Pathology, Medical Faculty-Skopje from 2010 to 2013. We examined OS by using Kaplan–Meier method and log-rank test to assess the differences between the two E-cadherin groups, positive and negative. Multivariate analyses were done with the Cox"˜s model.Results. Statistical analysis found that E-cadherin immunoreactivity wasnot in correlation with FIGO stage, tumor grade, residual tumor volume and vascular invasion. Negative E-cadherin expression predicts shorter OS (p < 0.001). Multivariate analyses shows that negative E-cadherin expression (p< 0.001), FIGO stage (p=0.012) and residual tumor volume > 1 cm after primary cytoreductive surgery (p<0.001) are predictors of shorter OS. Conclusion. Negative E-cadherin expression seems to predict unfavorable clinical outcome in patients with advanced serous ovarian cancer as well as higher FIGO stage and residual tumor volume after primary surgery. Negative E-cadherin expression emerges as a significant independent predictor for poorer OS. In conclusion, the analysis have revealed that E-cadherin has prognostic value as a marker.Оваријалниот карцином претÑтавува петта водечка причина за Ñмрт од која било група на карциноми и водечка причина за Ñмрт од Ñите гинеколошки малигноми, помеѓу женÑката популација во Северна Ðмерика и Европа. Целта на оваа Ñтудија беше да ја анализира корелацијата помеѓу екÑпреÑијата на Е-кадеринот и клиничките и патохиÑтолошките карактериÑтики кај Ñерозен ова- ријален карцином во напреднат Ñтадиум и нивната корелација во Ð¾Ð´Ð½Ð¾Ñ Ð½Ð° Ñевкупното преживу- вање. Материјал и методи. ЕкÑпреÑијата на Е-кадеринот беше анализирана имунохиÑтохемиÑки во депарафинизирани и рехидрирани ткивни преÑеци, добиени од 36 пациентки Ñо напреднат Ñтадиум на Ñерозен оваријален карцином, хируршки третирани поради примарното заболување, како третман од прв избор, а потоа третирани Ñо Ñоодветни режими на цитоÑтатÑка терапија. Следните клиничко патолошките карактериÑтики беа вклучени во анализата: Ñтадиумот на бо- леÑта во ÑоглаÑноÑÑ‚ Ñо International Federation of Gynecology and Obstetrics (FIGO), туморÑката диференцијација, бројот на митози во 10 видни полиња на големо зголемување (ВПГЗ), големината на туморÑко резидуално ткиво и ваÑкуларна инвазија. Во анализата беавклучени Ñамо пациент- ките Ñо FIGO Ñтадиум III-IV. Севкупното преживување (СП) Ñе дефинира како изминато време од датумот на примарниот оперативен третман до датумот на поÑледниот контролен преглед. Ðна- лизираниот период беше од 10.01.2009-31.12.2011. Севкупното преживување беше евалуирано Ñо по- мош на Kaplan–Meier методата, а log-rank теÑтот беше употребен за проценка на разликите помеѓу позитивната и негативната Е-кадеринÑка група. Мултиваријантната анализа беше комплетиранa преку Cox-овиот модел. Резултати. Од направените ÑтатиÑтички анализи беа добиени Ñледниве резултати:Е-кадеринÑката имунореактивноÑÑ‚ не е во корелација Ñо FIGO Ñтадиумот, туморÑкиот градуÑ, бројот на митози на 10ВПГЗ, големината на резидуалното туморÑко ткиво и ваÑкуларната инвазија. Ðегативната Е-кадеринÑка екÑпреÑија значително предвидува пократко СП (p<0,001). Мултиваријантната анализа покажа дека негативната Е-кадеринÑка екÑпреÑија (p<0,001), FIGO Ñтадиумот (p=0,012) и резидуалното туморÑко ткиво >1 cm по иницијалната циторедуктивна хирур- гија (p<0,001) Ñе предиктори за пократко СП. Заклучок. Ðегативната Е-кадеринÑка екÑпреÑија како и приÑуÑтвото на резидуално туморÑко ткиво по иницијалната циторедуктивна хируршка интер- венција и повиÑокиот FIGO Ñтадиум по направените анализи, произлегува дека може Ñо голема веродоÑтојноÑÑ‚ да предвидат неповолен клинички иÑходкај пациентки Ñо напреднат Ñтадиум на Ñерозен оваријален карцином. Ðегативната екÑпреÑија на Е-кадеринот Ñе покажа како Ñигнифи- кантен незавиÑен предиктор за полошо СП. Е-кадеринот како маркер има прогноÑтичко значење
Влијаниа на Ñпортувањето врз некои функционални параметри кај Ñтудентите
It was interesting to examine how the sport impresses at functional (motorial) characteristics of students.About that intention there were examined, 2306 students of whom 1232 girls and 1076 boys, with the age of 14-18 years.There were examined the following characteristics: 1) dynamometric; 2) tapping with the hand; 3) tapping with the leg; 4) high jump (Abalakov test); 5) triple jump: and 6) height in hand.Examinations indicate significant differences in results of the test at students who are keen in sports, them until the age of 20 and them over the age of 20 years.Results are presented in diagrams.Од Ð¸Ð½Ñ‚ÐµÑ€ÐµÑ Ð±ÐµÑˆÐµ како Ñпортот влијае на некои функционални (моторички) параметри кај Ñтудентите.Со таа цел беа иÑпитани 2306 Ñтуденти, од кои 1232 Ñтудентки и 1074 Ñтуденти, на возраÑÑ‚ од 18-24 години.Беа иÑпитани Ñледните параметри: 1) динамометрија; 2) тапинг Ñо рака; 3) тапинг Ñо нога; 4) Ñкок во виÑочиа (Ðбалаков теÑÑ‚); 5) троÑкок; 6) Ð²Ð¸Ñ Ð²Ð¾ згиб.ИÑпитувањата покажуваатÑигнификантни разлики во резултатите од теÑтовите кај оние Ñтуденти (Ñтудентки) кои Ñе занимаваат Ñо Ñпорт и оние кои не Ñе занимаваат Ñо Ñпорт, оние до 20 год возраÑÑ‚ и над 20 год возраÑÑ‚. Резултатите Ñе прикажани на дијаграми
ÐšÐ»Ð¸Ñ€ÐµÐ½Ñ Ð½Ð° I-131 и Ts-99 во тиреоидеа кај Ñтаорец
Thyroid clearance of J-131 and Tc-99m after simultaneous subcutaneous injection in rats were estimated in the early phase. Arterial blood samples were drawn with a polyethene catheter inserted in the iliac artery in intervals of two minutes. The animals were sacrificed at the 20th minute and the wet weight of the thyroid gland was estimated. Tc-99m activity was counted on a ring counter consisting of GM tubes. The activity of J-131 was measured after the decay of Tc-99m. On and Tc-99m were identical which suggests that the subcutaneous way of Tc-99m application alters the pertechnetate state of the compound very similar to the oral route of Tc-99m pertechnetate application.Симултано поткожно инјектирање на Ј-131 и Tc-99m во траÑерÑки количини на Ñтаорци, покажува во три Ñлучаи еднаков тиреоиден ÐºÐ»Ð¸Ñ€ÐµÐ½Ñ Ð·Ð° двата радиоизотопа, но во два Ñлучаи Ñе прикажува разлика.ÐšÐ»Ð¸Ñ€ÐµÐ½Ñ Ñтудиите Ñо Ј-131 и Tc-99m поради различната динамика на концентрација во раната "žÐ°Ð½Ð¾Ñ€Ð³Ð°Ð½Ñка фаза" во тиреоидеата, покажа дека не Ñе изводливи. Ðајверојатно Tc-99m во тек на транÑпортот од поткожното ткиво до тироцитите претрпува промена во ÑмиÑол на евентуална редукција, што може да ја промени динамиката на тироидниот аптејк.Подкожниот пат на админиÑтрација на Tc-99m не обезбедува еднакв ÐºÐ»Ð¸Ñ€ÐµÐ½Ñ Ð½Ð° Ј-131 во тироидеата и за физиолошки Ñтудии Tc-99m може да даде погрешни резултати
Причини и поÑледици на повредите на градниот кош во мирновременÑки и воени уÑлови
We had 107 patients with chest injuries – 95 of them were blunt wounds and 12 were wounds from weapons (rifles, revolvers, shotguns, knives, bayonets ...).Chest injuries are, as serious in the peaceful-time, as in the military conditions. They bring into danger vital functions – breathing and circulation, and give high percent of lasting consequences and mortality. So, they need full attention and adequate treatment.The high percent of blunt wounds is evident, especially from traffic accidents.We can explain that with better standard and necessity to have a car. In the same time the percent of wounds from weapons is much lower. It is in connection with social and moral human factors.Обработени Ñе 107 болни Ñо повреди на градниот кош, од кои 95 Ñе тапи трауми, а 12 Ñе причинети Ñо огнено и ладно оружје. Го заклучивме Ñледното:Повредите на градниот кош, како во мир, така и во воени уÑлови Ñе еден од најтешките, бидејќи Ñе загрозуваат виталните функции – дишењето и циркулацијата; даваат виÑок процент на трајни поÑледици, па и ÑмртноÑÑ‚ и бараат полно внимание и адекватен третман.Евидентен е виÑокиот процент на тапи трауми, оÑобено на оние во Ñообраќајните неÑреќи, причинети од Ñе поголемиот пораÑÑ‚ на Ñтандардот и потребите на денешниот човек за автомобил, како и заради возачите почетници. ИÑтовремено, процентот на траумите, предизвикани од огнено, а поÑебно од ладно оружје е значително повиÑок, за што веројатно како општеÑтвените, така и моралните човечки фактори.Врз база на иÑкуÑтвата од изминатите војни, а Ñо оглед на денешните Ñознанија за евентуалните Ñовремени војни, треба да Ñе очекува виÑок процент на повреди на градниот кош, оÑобено Ñо тапи трауми како кај активната војÑка, така и кај цивилното наÑеление, дека ќе Ñе задржи или зголеми процентот на повреди од огнено оружје, одноÑно дека бројот на повредите од ладно оружје ќе биде минималеÐ
ТокÑични ефекти предизвикани од хемотерапија Ñо виÑоки дози метотрекÑат кај деца Ñо акутна лимфоблаÑтна леукемија
Intensification of systemic chemotherapy with incinclusionof high doses methotrexate (MTX) has contributed to the improvement of event-free survival in children with acute lymphoblastic leukemia (ALL). Despite this benefit, this agent might cause serious toxicity, even life-treating events during treatment. Therefore, prediction, early detection and management of toxic effects during therapy with high doses of MTX is still a great challenge for every pediatric oncologist.The aim of our study was to evaluate the incidence of toxic effects of chemotherapy with high doses of MTX (5 g/m^2) and to compare them with toxicity during application of lower doses of MTX (2 g/m^2).Retrospective record review of 77 children with medium risk ALL was done. Patients were treated in the Department of hematology and oncology at the University children's hospital in Skopje. Forty-five of them were treated with 5 g/m^2 and 32 of them were treated with 2 g/m^2 (historic group). Toxicity was registered according to the protocol for acute toxicity, part of the ALL BFM 95 protocol.Toxic effects were predominant in the group treated with higher doses of MTX. The most significant toxic effects were hepatotoxicity, oral mucositis and myelosuppression. More severe grade of hepatotoxicity and oral mucositis were present in the study group. In our study toxic effects were more common in the study group due to application of higher doses of MTX.Variations in toxicity between the patients of the study group are probably due to the genetic differences in the drug absorption, their excretion and cellular transport. Current studies are dedicated on discovering genetic markers which will be able to predict the risk of appearance of MTX toxicity.Intensification of systemic chemotherapy with in- clusion of high doses methotrexate (MTX) has contributed to the improvement of event-free survival in children with acute lymphoblastic leukemia (ALL). Despite this benefit, this agent might cause serious toxicity, even life-treating events during treatment. Therefore, prediction, early detection and management of toxic effects during therapy with high doses of MTX is still a great challenge for every pediatric oncologist.The aim of our study was to evaluate the incidence of toxic effects of chemotherapy with high doses of MTX (5 g/m2) and to compare them with toxicity during application of lower doses of MTX (2 g/m2).Retrospective record review of 77 children with medium risk ALL was done. Patients were treated in the Department of hematology and oncology at the University children's hospital in Skopje. Forty-five of them were treated with 5 g/m2 and 32 of them were treated with 2 g/m2 (historic group). Toxicity was registered according to the protocol for acute toxicity, part of the ALL BFM 95 protocol. Toxic effects were predominant in the group treated with higher doses of MTX. The most significant toxic effects were hepatotoxicity, oral mucositis and myelosuppression. More severe grade of hepatotoxicity and oral mucositis were present in the study group. In our study toxic effects were more common in the study group due to application of higher doses of MTX. Variations in toxicity between the patients of the study group are probably due to the genetic differences in the drug absorption, their excretion and cellular transport. Current studies are dedicated on discovering genetic markers which will be able to predict the risk of appearance of MTX toxicity
ÐÐТИМИКРОБÐРРЕЗИСТЕÐЦИЈР(ÐМР) ВО ЕВРОПРИ БÐЛКÐÐСКИОТ РЕГИОР– ПРЕГЛЕД ÐРСЕГÐШÐÐТРСОСТОЈБÐ
Ðнтимикробната резиÑтенција (ÐМР) претÑтавува глобален проблем, чијшто размер е оÑобено загрижувачки во оние земји каде што не поÑтојат доволно Ñилни ÑиÑтеми за нејзино Ñледење и контрола. Токму затоа, во 2011 година Ñите земји во СЗО ЕвропÑкиот регион го уÑвоија ЕвропÑ- киот ÑтратегиÑки акциÑки план за антимикробна резиÑтенција којшто предвидува мапирање на употребата на антибиотици и ÐМР, Ñо цел подобрување на рационалната употреба на антибио- тици и намалување на антимикробната резиÑтенција. Овој феномен не ја заобиколува ниту Ма- кедонија, на што упатува фактот дека во регионот, таа Ñе вбројува меѓу земјите Ñо највиÑоко ни- во на пропишани, издадени и купени антибиотици. Целта на овој труд е да Ñе направи краток преглед на антимикробната резиÑтенција во Европа, Ñо Ñ„Ð¾ÐºÑƒÑ Ð½Ð° регионот на Балканот, поÑеб- но Македонија; да Ñе наглаÑи блиÑката врÑка помеѓу потрошувачката на антибиотици и резиÑ- тенцијата кон нив, а Ñо тоа и водечката улога што лекарите ја имаат во контрола на овој фено- мен. Извори на податоци: за потрошувачка на антимикробни ÑредÑтва: ECDC (2014): Surveillance of antimicrobial consumption in Europe 2012; Фонд за здравÑтвено оÑигурување на Македонија - ФЗОМ – податоци за препишани лекови на рецепт; за резиÑтенцијата кон антимикробни леко- ви: за земјите членки на ЕУ, EARS-Net - Surveiilance Report - Antimicrobial Resistance Surveil- lance in Europe, 2013. CAESAR- (Central Asian аnd Eastern European Surveillance оf Antimicro- bial Resistance), Ñе однеÑува на земји од наведените региони кои не Ñе членки на ЕУ. Протоко- лите од EARS-Net и CAESAR Ñе идентични. Според нив Ñе Ñледат Ñледниве микроорганизми кои Ñе изолирани од крв и цереброÑпинален ликвор (инвазивни Ñоеви): Staphylococcus aureus (MR- SA), Streptococcus pneumoniae (Pen R), Escherichia coli (ESBL+, карбапенемаза +), Klebsiella pneumоniae (ESBL +, карбапенемаза +), Enterococcus faecium и faecalis (VRE), Pseudomonas aeruginosa (мултирезиÑтентен) и Acinetobater spp. Резултати: Потрошувачката на антибиотици во земјите од ЕУ покажува големи варијации. Во Грција Ñе препишале најмногу, или 31,9 ДДД (дефинирани дневни дози) на антибиотик на 1000 жители, а во Холандија најмалку, 11,3 ДДД. ОдноÑот изнеÑува 2,8. ПроÑечно, во ЕУ Ñе препишувале по 21,5 ДДД во 2012 година. Во Македо- нија Ñпоред податоците на ФЗО во поÑледниве 5 години, ДДД на рецепт кој го признава Фон- дот изнеÑува помеѓу 17-20 ДДД на 1000 жители. Во овој број не Ñе опфатени антибиотиците кои ги купуваат пациентите. Процентите на резиÑтенција на инвазивните Ñоеви на Балканот и во Ð . Македонија Ñе Ñигнификантно повиÑоки од проÑечните во ЕУ, и Ñе Ñлични Ñо резиÑтенцијата во земјите на Јужна и ЈугоиÑточна Европа
ЕФЕКТИ ÐÐ CYP3A4 ГЕÐЕТСКИ ПОЛИМОРФИЗÐМ ВРЗ ПОСТОПЕРÐТИВÐÐТРПОТРОШУВÐЧКРÐРФЕÐТÐÐИЛ ПРИ ТРЕТМÐÐ ÐРПОСТОПЕРÐТИВÐÐТРБОЛКÐ
Минималната ефективна концентрација на опиоиден аналгетик може значајно да Ñе разликува меѓу пациентите. ГенетÑките фактори кои влијаат врз фармакокинетиката и фармакодинами- ката на опиоидните аналгетици може да придонеÑат за различната оÑетливоÑÑ‚ на опиоидните аналгетици. Целта на оваа Ñтудија беше да Ñе анализира влијанието на единечниот нуклеоти- ден полиморфизам на CYP3A4 генот врз оÑетливоÑта на опиоидните аналгетици при третманот на поÑтоперативна болка кај пациенти оперирани од колоректален карцином. Материајл и ме- тоди: Во Ñтудијата беа вклучени 99 пациенти оперирани од колоректален карцином. Кај Ñите па- циенти беше земена венÑка крв за ДÐК изолација и генотипизација на CYP3A4 генот. Според генотипот пациентите беа поделени во три групи: G/G - хомозиготи Ño див тип алели (82), G/A - хетерозиготи Ñо мутантни алели (15) и A/A- хомозиготи Ñо мутантни алели (2). Кај Ñите пациенти поÑтоперативно беше даден фентанил на PCA пумпа (patient- controlled analgesia). Степенот на болка и потрошувачката на фентанил беа анализирани и корелирани Ñо резултатите од ге- нетÑката анализа. Резултати: Пациентите Ñо генотип G/G конÑумирале значителнo помалку фен- танил (339,15 μg ± 54,7) од пациентите во G/A генотипÑката група (376,0 μg ± 37,9). Потрошувачка- та на фентанил поÑтоперативно кај двајцата пациенти Ñо Ð/Ргенотип беше 360 и 400 микрог- рами. Пациентите во G/G групатa имаа Ñигнификантно помала болка од пациентите во G/A гру- пата Ñпоред Ð’ÐС Ñкалата 6 чаÑа по операцијата и неÑигнификантно 12 чаÑа, 18 чаÑа и 24 чаÑа по оперативниот зафат. Заклучок: Ðашата Ñтудија покажува дека единечните нуклеотидни поли- морфизми на CYP3A4 генот Ñе поврзани Ñо разликите во оÑетливоÑта на опиоиден аналгетик. Полиморфизмите на CYP3A4*G генот може да имаат улога на предиктор којшто ќе биде водич во терапијата на акутна болка поÑтоперативно кај пациентите
Проценка на ризик за безбедноÑта на водата за пиење и водоÑнабдувањето во КичевÑкиот регион за периодот од 1996-2013 година
Intensification of systemic chemotherapy with in- clusion of high doses methotrexate (MTX) has contributed to the improvement of event-free survival in children with acute lymphoblastic leukemia (ALL). Despite this benefit, this agent might cause serious toxicity, even life-treating events during treatment. Therefore, prediction, early detection and management of toxic effects during therapy with high doses of MTX is still a great challenge for every pediatric oncologist.The aim of our study was to evaluate the incidence of toxic effects of chemotherapy with high doses of MTX (5 g/m^2) and to compare them with toxicity during application of lower doses of MTX (2 g/m^2).Retrospective record review of 77 children with medium risk ALL was done. Patients were treated in the Department of hematology and oncology at the University children's hospital in Skopje. Forty-five of them were treated with 5 g/m2 and 32 of them were treated with 2 g/m^2 (historic group). Toxicity was registered according to the protocol for acute toxicity, part of the ALL BFM 95 protocol.Toxic effects were predominant in the group treated with higher doses of MTX. The most significant toxic effects were hepatotoxicity, oral mucositis and myelosuppression. More severe grade of hepatotoxicity and oral mucositis were present in the study group. In our study toxic effects were more common in the study group due to application of higher doses of MTX.Variations in toxicity between the patients of the study group are probably due to the genetic differences in the drug absorption, their excretion and cellular transport. Current studies are dedicated on discovering genetic markers which will be able to predict the risk of appearance of MTX toxicity.Целта на овој труд е да Ñе направи евалуација на водоÑнабдувањето во КичевÑкиот регион, да Ñе процени безбедноÑта на водата за пиење во кичевÑките општини по видови на објекти, и да Ñе прикаже движењето на цревните заразни болеÑти во регионот, како карактериÑтичен показател на Ñтепен на Ñанитација на животната Ñредина.Материјали и методи: ВодоÑнабдувањето е прикажано преку ÑтатиÑтичко-информативни податоци, континуирана инÑпекција на водоÑнабдителните објекти, ÑтатиÑтички обработени лабораториÑки анализи на хигиенÑкиот квалитет на водата за пиење во период од 1996-2013 година и епидемиолошки извештај за движење на цревните заразни болеÑти.Резултати: Од из- вршените 4613 лабораториÑки анализи на водите од градÑкиот водовод и од 172 Ñела приклучени на градÑкиот водовод Ñите покажаа здравÑтвена иÑправноÑÑ‚ и пропиÑно хлорирање. Резидуален хлор Ñе движи од 0,2-0,5 мг/литар. До 2013 г. бројот на локалните водоводи Ñе зголемува до 65 (84%) од вкупно 78 водоÑнабдителни објекти. Во период од 1996-2013 г. извршени Ñе околу 2000 увиди и земени Ñе вкупно 4.407 примероци на водата за пиење за анализа на хигиенÑкиот квалитет. ХемиÑката неиÑправноÑÑ‚ Ñе движи од 1-7%, микробиолошката 4% кај ÑелÑките водоводи, 19% кај др. видови и 26% кај градÑките чешми. Процентуално учеÑтво на акутни цревни заразни болеÑти во вкупниот број на заразни болеÑти опаѓа од 69 во 2000 г. Ðа 17 во 201г.Заклучок: Од вкупно 56.734 жители во регионот на Кичево, 46.831 жители од градот и Ñелата приклучени на градÑкиот водовод и локални водоводи (83%) до 2011г. добиваа безбедна вода за пиење. Бактериолошката неиÑправноÑÑ‚ Ñе движи од 4% кај ÑелÑките водоводи до 26% кај градÑките чешми. Морбидитетот на заболувања поврзани Ñо водата за пиење забележително опаѓа
Споредба на лапаро- ÑкопÑка херниоплаÑтика Ñо конвенционална техника кај женÑки деца Ñо индиректна ингвинална хернија
The study aims to compare the conventional open technique for treating inguinal hernia versus laparoscopic assisted technique of percutaneous closure of the internal inguinal ring in female children with clinically diagnosed indirect inguinal hernia. Materials and methods: The study is a prospective analytical (case control) study performed at the University Clinic for Pediatric Surgery in Skopje in the period 2015-16. Twenty female children aged 1-14 years with clinically diagnosed indirect inguinal hernia were analyzed. Children from the experimental group were treated with laparoscopic hernia repair, and those from the control group with conventional techniques. Results: The average duration of the intervention in the experimental and control group was 27.6 ± 6.1 vs.64.8 ± 7.2 minutes. The length of hospital stay in the two groups was 10.8 ± 3.1 vs. 27.2 ± 4.2 hours. The shortest stay was 8 vs. 24 hours and the longest 18 vs. 36 hours. Fifty percent of the children in the experimental group took up a normal position in bed for less than 4 hours compared to the control group in which it happened in 9 hours. The average time to recovery from bed in the two groups was 4.1 ± 0.9 vs. 9.9 ± 1.8 hours with a minimum of 3 vs. 7 and maximum of 6 vs. 12 hours. The average length of the mark was 1.9 ± 0.9 mm in the experimental and 34.8 ± 17.4 mm in the control group. Analgesia because of pain was given to 2 (20%) children in the experimental group and to 8 (80%) in the control group. Easy impressive scar have 8 (80%) patients in the control group and no patient in the experimental group. The mark does not disturb the esthetics in 9 (90%) of patients in the experimental group and in 2 (20%) in the control group. Conclusion: Laparoscopic assisted technique of percutaneous closure of the internal inguinal ring with one port represents a minimally invasive method and ultimate achievement in this field for treatment of inguinal hernias in children, with special advantage in females.ИÑтражувањето има за цел да ги Ñпореди отворената конвенционална техника за третман на ингви- налните хернии наÑпроти лапароÑкопÑки аÑиÑтирана техника на перкутано затворање на внатреш- ниот ингвинален прÑтен кај женÑки деца Ñо клинички дијагноÑтицирана индиректна ингвинална хернија. Матерјал и методи: ИÑтражувањето претÑтавува проÑпективна аналитичка (case control) Ñтудија, Ñпроведенa на УниверзитетÑката клиника за детÑка хирургија во Скопје во периодот 2015-16. Опфатени Ñе 20 женÑки деца на возраÑÑ‚ од 1-14 години Ñо клинички дијагноÑтицирана индирекна ингвинална хернија. ИÑпитаниците од иÑпитуваната група Ñе третирани Ñо лапароÑкопÑка херни- оплаÑтика, а оние од контролната група Ñо конвенционална техника. Резултати: ПроÑечното време- трање на интервенцијата во иÑпитуваната, одноÑно контролната група изнеÑува 27,6±6,1 vs. 64,8±7,2 минути. Должината на преÑтојот во болница во двете групи изнеÑува 10,8±3,1 vs. 27,2±4,2 чаÑови. Ðајкраткиот преÑтој изнеÑува 8 vs. 24 чаÑа, а најдолгиот 18 vs. 36 чаÑа. ПедеÑет проценти од децата во иÑпитуваната група заземале нормална положба во кревет за помалку од 4 чаÑа Ñпоредено Ñо оние од контролната група кај кои тоа изнеÑувало 9 чаÑа. ПроÑечното време до вертикализација во кревет во двете групи изнеÑува 4,1±0,9 vs. 9,9±1,8 чаÑови Ñо минимум 3 vs. 7 и макÑимум 6 vs. 12 чаÑови. ПроÑечната должина на белегот изнеÑува 1,9±0,9 мм во иÑпитуваната и 34,8±17,4 мм во контролната група. Ðналгезија поради болка е дадена кај 2 (20%) од децата во иÑпитуваната и 8 (80%) од оние во контролната група. ЛеÑно впечатлив белег имаат 8 (80%) од пациентите во контролната група и ние- ден пациент од иÑпитуваната група. Белегот не ја нарушува еÑтетиката кај 9 (90%) од пациентите во иÑпитуваната група, и кај 2 (20%) од оние во контролната група. Заклучок: ЛапароÑкопÑки аÑиÑтирана техника на перкутано затворање на внатрешниот ингвинален канал Ñо еден порт претÑтавува мини- мално инвазивна метода за третман на ингвинални хернии во детÑка возраÑÑ‚ и врвно доÑтигнување во оваа проблематика, Ñо поÑебни предноÑти кај женÑките деца
Когнитивниот дефицит кај возраÑни пациенти по анеÑтезија во не–кардијалната хирургија
Studies of the early 21st century indicate that the decline in cognitive functionis as a complication of anesthesia and operative intervention. Whether there would be changes and the amount of changes in mental status will cause a type of anesthesia is a question that requires ananswer, which is the objective of this paper. Material and methods: Prospective study of 40 patients over the age of 60 during a three month period was performed. A preoperative anesthetic assessment was used to evaluate overall health and to determine the degree of risk interventions (ASA status) according to age, type of operation, the choice of anesthesia, and level of education. To test mental status we used the Blessed test for orientation, memory and concentration (BOMC). We used the test to evaluate cognitive changes four times: pre-operative, and then on the first, second, and seventh days following the operation. We then performed a statistical analysis of the results. Results: The results obtained from the post-operative BOMC test suggest cognitive changes in patients with orthopedic, urologic, and digestive surgery. There were significant results in four patients. Conclusion: It takes a multidisciplinary approach to solving cognitive dysfunctions. Early recognition of POD (postoperative delirium) I POCD (postoperative cognitive deficit) reduces hospitalization, as well as it improves the quality of life of patients.ИÑтражувањата од почетокот на 21-ви век укажуваат дека падот на когнитивната функцијае препознаен како компликација од анеÑтезија и оперативна интервенција. Дали и колкави промени на менталниот ÑÑ‚Ð°Ñ‚ÑƒÑ ÑœÐµ предизвика видот на анеÑтезијата, е прашањето на кое бара- ме одговор, што е и цел на овој труд. Материјал и методи: Ðаправена е проÑпективна Ñтудија кај 40 пациенти на возраÑÑ‚ над 60 години во временÑки период од три меÑеци. Според опе- ративната анеÑтезиолошка проценка, евалуирани Ñе општата здравÑтвена ÑоÑтојба, одреден е Ñтепенот на ризик од интервенции (ÐСÐÑтатуÑ), возраÑта, видот на операција, изборот на анеÑтезија, Ñтепенот на образование. За иÑпитување на менталниот ÑÑ‚Ð°Ñ‚ÑƒÑ ÐºÐ¾Ñ€Ð¸Ñтен е БлеÑе- довиот теÑÑ‚ за ориентација, меморија и концентрација (БОМК). Евалуацијата на когнитивните промени е Ñледена преку кориÑтење на теÑтот четири пати (предоперативно, првиот, вториот и Ñедмиот поÑтоперативен ден). Резултати: Добиените резултати од БОМК при прием и ре- зултатите добиени поÑтоперативно, укажуваат на евалуација на когнитивните промени кај иÑпитуваните пациенти од ортопедија, урологија и дигеÑтивна хирургија. Значајни промени Ñе добиени кај четири пациенти. Заклучок: Потребен е мултидиÑциплинарен приÑтап во ре- шавање на когнитивните диÑфункции. Ðавременото препознавање на ПОД (поÑтоперативен делириум) и ПОКД (поÑтоперативен когнитивен дефицит) го намалува преÑтојот во болница иго подобрува квалитетот на животот на пациентите