26023 research outputs found
Sort by
Geneza muzykalności a powstanie świadomości konceptualnej człowieka
No full textJednym ze szczególnych rodzajów świadomych doznań człowieka jest doświadczenie muzyki. Wyjątkowość doświadczeń muzycznych wiąże się z trudnym do wyrażenia rodzajem przeżyć o charakterze przedkonceptualnym. Muzyka jest jednocześnie zjawiskiem generatywnym, przypominającym pod tym względem język naturalny, i tak jak język naturalny jest specyficzna dla gatunku Homo sapiens. By zrozumieć przyczyny specyfiki doświadczenia muzyki, trzeba odpowiedzieć na pytanie o genezę ludzkiej muzykalności. Tę ostatnią wyznacza zestaw zdolności poznawczych umożliwiających rozpoznawanie muzyki i aktywność muzyczną. Celem artykułu jest zarysowanie współczesnych poglądów na genezę muzykalności oraz wskazanie na możliwą rolę ewolucji muzykalności w powstaniu złożonej świadomości konceptualnej, jaka charakteryzuje współczesnych ludzi. W artykule zostały przedstawione prawdopodobne funkcje adaptacyjne muzyki oraz ich związek z kluczowymi dla doświadczenia muzyki zdolnościami poznawczymi, a także hipotetyczna rola ewolucji baldwinowskiej w powstaniu muzykalności. Procesy tej ewolucji mogły być przyczyną powstania cech generatywnych muzyki. Powstanie generatywności muzycznej w zaproponowanym scenariuszu ewolucyjnym stało się punktem zwrotnym ewolucji złożonej świadomości konceptualnej człowieka, umożliwiając wykorzystanie mechanizmu generatywnego do tworzenia złożonych relacji hierarchicznych pomiędzy istniejącymi wcześniej składowymi pierwotnej świadomości konceptualnej.Projekt został sfinansowany ze środków Narodowego Centrum Nauki, numer grantu 2021/41/B/HS1/00541
Selected aspects of irony comprehension in Polish monolingual and Polish-English bilingual children: a comparative study
No full textWydział AnglistykiBadanie skupia się na trzech kluczowych elementach rozumienia ironii: rozpoznaniu przekonania, intencji, oraz nastawienia osoby mówiącej. Uczestnikami były dwujęzyczne dzieci polsko-angielskie oraz jednojęzyczne dzieci polskie należące do trzech grup wiekowych: młodsze dzieci (6-8 lat), starsze dzieci (10-12 lat) i nastolatki (14-16 lat). Analizy ilościowe wykazały, że w przypadku rozumienia ironii przewaga osób dwujęzycznych pojawia się na późnym etapie rozwoju poznawczego. Dwujęzyczne nastolatki odczytały ironiczną intencję lepiej niż ich jednojęzyczni rówieśnicy w ironicznych komentarzach mających postać asercji, aktów komisywnych, ekspresywnych i deklaratywnych. Analizy jakościowe wykazały, że u młodszych dzieci umiejętność rozpoznania ironii i jej humorystycznego charakteru może pojawić się już między szóstym a ósmym rokiem życia. Z kolei wyniki uzyskane w grupie starszych dzieci i nastolatków wykazały brak silnie nacechowanych emocjonalnie negatywnych percepcji ironii, co jest zgodne z „efektem języka obcego” – doświadczanym przez osoby dwujęzyczne poczuciem oderwania od treści afektywnych prezentowanych w drugim lub obcym języku. Podsumowując, badanie stanowi istotny pierwszy krok przybliżający nam zrozumienie tego, w jaki sposób jedno- i dwujęzyczne dzieci dekodują ironiczne treści.
The study investigates three key aspects of irony comprehension: speaker belief, speaker intent, and speaker attitude recognition. Participants were Polish monolinguals and Polish-English bilinguals belonging to three age groups: younger children (aged 6-8), older children (10-12 years of age), and teenagers (ages 14-16). A bilingual advantage for irony comprehension has been found to emerge at a late stage of cognitive development. Quantitative analyses found that bilingual teenagers decoded ironic speaker intent significantly better than their monolingual peers in ironic comments expressed by assertive, commissive, expressive, and declarative speech acts. Qualitative analysis demonstrated that young children’s recognition of irony and their ability to appreciate the humour function of irony may emerge as early as at between six and eight years of age. The findings obtained for the older children and teenage bilingual groups point to lack of highly emotionally-valenced negative perceptions of irony – a finding in line with the "foreign-language effect”, according to which bilinguals experience a sense of etachment from the affective content presented in their second/foreign language. Taken together, the current findings are an important first step in expanding our knowledge of how mono- and bilingual children make sense of ironic content
Established Libraries as a Destination for Newly Published Works in a Manuscript Culture. Medieval Authors’ Perspectives
No full textThe chapter argues that established book repositories were part of medieval authors’ intentions and practices when aiming for a home for a newly composed work. The main concern of authors publishing in manuscript may have been for simple preservation of their writings. Institutional repositories must have appeared a safer bet than many private book collections. They were also seen as conveyers of authority and prestige, as suggested by statements made by John of Capua or Arnau de Vilanova. Finally, the words of Gregory the Great, Arnau de Vilanova, Jacopo Stefaneschi, Giovanni Boccaccio, Jean Gerson, or Thomas Gascoigne show that libraries were further assigned the role of distributor, if not publisher.
A good number of works that were deposited with corporate bodies that were neither the commissioners nor dedicatees of that work invites to acknowledge the role of external institutions and their libraries, which were equally expected and able to support medieval authors in their endeavours.Academy of Finland
University of Jyväskylä
European Union’s Horizon 202
Climate education in core curriculum: A null curriculum of Elliot Eisner
No full textBadanie podstawy programowej dla szkół ponadpodstawowych wykazało marginalną obecność w niej tematyki klimatycznej. Pojęcie zmiana klimatu pojawia się w całym dokumencie cztery razy na rozszerzonej geografii, a pomijane są aspekty etyczne, społeczne, humanistyczne. Retoryka tych zapisów oscyluje między denializmem klimatycznym (zaprzeczeniem istnienia problemu) a adaptacją (odpowiedź na zagrożenia). Spośród 100 słów kluczowych charakteryzujących zmianę klimatu z perspektywy nie tylko przyrodniczej, ale także społecznej, w dokumencie wystąpiło tylko sześć. Jest to podstawą uznania edukacji klimatycznej i jej transdyscyplinarnego charakteru za wyzerowany program Elliota Eisnera. Ta luka czyni młodzież bardziej podatną na denializm klimatyczny i dezinformację klimatyczną, zmniejsza jej szanse w zetknięciu się ze skutkami kryzysu klimatycznego i na przeciwdziałanie temu zjawisku. Sytuację może zmienić edukacja, traktująca zmianę klimatu holistycznie i wielowymiarowo, podejmująca nie tylko przyrodnicze, ale także psychologiczne, społeczne, filozoficzne, językowe, etyczne i historyczne wątki związane z tym tematem.
Climate change is one of humanity’s greatest challenges, and education is an important tool for combating it. However, despite obligations stemming directly or indirectly from international agree ments, climate education is primarily provided outside the formal education system. This study aimed to investigate the presence and scope of climate education content, as well as the narrative of the environmental and climate crisis, in the core curriculum for secondary schools. Document analysis (content analysis) was used as the research method, according to a customized key compris ing 100 keywords across 9 categories. The material subjected to the study was the core curriculum for post-primary schools (secondary schools, technical schools, and upper secondary vocational schools). All subjects of the core curriculum were included in the analysis, as climate change is re lated to not only natural sciences but also social sciences and humanities. The results of the analysis revealed the marginal presence of climate education in the core curriculum. The expression climate change appears only 4 times in the entire document, in one subject: geography. Out of the 100 codes describing the climate and environmental crisis, only 6 appeared in the document: climate change, sustainability, biodiversity, environmental disastermaintaining balance, and deforestation. These terms occurred in a context that was characterized by a narrative of skepticism about human respon sibility for the current state of the environment and the potential risks of continuing to overexploit the planet. Conclusions: The current approach to climate education foisters a false, denialist envi ronmental consciousness based on the belief “nothing is happening, everything is under control”. It fails to equip students with the necessary skills to address climate change and the environmental crisis. Thus, it can be considered as a null curriculum of Elliot Eisner
Unifikacja społeczeństwa ukraińskiego w okresie powojennym jako mechanizm zapobiegania kryzysowi państwa
No full textThe study involves the analysis of unification of Ukrainian society in a postwar period to prevent the crisis of state system. It is claimed, that upon the war termination the issue of creation of universal Ukrainian society forming model arises, which is supposed to represent a symbiosis of foundations of nationwide well-being and prospects of Ukraine strategic development. It is shown, that the existent division of society into those who stayed in Ukraine and those who left for other countries can scale up in a long run. The loss of conceptual univocity in the course of developing such categories as “victim,” “patriot,” “traitor” and “savior” in civil society bears evidence to the mobility of self-identification process of existing population clusters and possible appearance of new categories of populace in the not so distant future. The rationalization for human capital is provided as well as the necessity of having regard to the mentioned factor while elaborating the postwar country development strategy. Special attention is paid to the problem of implementation of repatriation policy. Its types are defined, and the mostly acceptable options for Ukraine are characterized, including the direct and active or in direct and mediated state’s stimulation of nationals’ returning to the ethnical Homeland. Based on the conducted analysis of current experience of European countries, it was concluded that it is the controlled process of return migration that is the key component of consistent country development.
Przedmiotem publikacji jest analiza procesu unifikacji społeczeństwa ukraińskiego – w okresie powojennym – jaki jest niezbędny by zapobiec kryzysowi państwa. Zdaniem autorów, po zakończeniu wojny palącym problemem będzie kwestia stworzenia uniwersalnego modelu kształtowania się społeczeństwa ukraińskiego, którego zadaniem będzie symbioza podstaw ogólnonarodowego dobrobytu oraz perspektyw strategicznego rozwoju Ukrainy. Podkreślono, że istniejący podział społeczeństwa na tych, którzy pozostali na Ukrainie i tych, którzy wyjechali do innych państw, w dłuższej perspektywie może się pogłębiać. Utrata jednoznaczności pojęciowej – w toku kształtowania się społeczeństwa obywatelskiego – takich kategorii jak „ofiara”, „patriota”, „zdrajca” i „zbawiciel” świadczy o mobilności procesu samoidentyfikacji istniejących skupisk ludności i możliwym – w niedalekiej przyszłości – pojawieniu się nowych kategorii ludności. Przedstawiono również zagadnienie racjonalnego wykorzystania kapitału ludzkiego oraz konieczność uwzględnienia tego czynnika przy opracowywaniu powojennej strategii rozwoju państwa. Szczególną uwagę zwrócono na problem realizacji polityki repatriacyjnej. Zdefiniowano jej rodzaje i scharakteryzowano najbardziej akceptowalne opcje dla Ukrainy, w tym bezpośrednie i aktywne lub pośrednie i stymulowane przez państwo powroty obywateli do etnicznej Ojczyzny. Na podstawie przeprowadzonej analizy dotychczasowych doświadczeń państw europejskich uznano, że to właśnie kontrolowany proces migracji powrotnych jest kluczowym elementem spójnego rozwoju państwa
Identification of novel and ABA-regulated miRNAs and characterization of its target gene - AtBRO1 upon growth and abiotic stress response in Arabidopsis thaliana
No full textWydział BiologiiWiele czynników środowiskowych, takich jak podwyższona temperatura, zasolenie i susza, mają wpływ na wzrost i produktywność upraw. Kluczowym szlakiem sygnałowym uczestniczącym w regulacji odpowiedzi roślin na stres jest rdzeniowa sygnalizacja kwasu absysynowego (ABA). ABA kontroluje reakcje roślin poprzez regulację ekspresji genów, także z udziałem ścieżek zależnych od miRNA. miRNA biorą udział w różnych procesach biologicznych, w tym w reakcjach adaptacyjnych na stres abiotyczny. Celem mojej pracy doktorskiej była identyfikacja nowych miRNA zaangażowanych w regulację ekspresji genów w odpowiedzi na ABA. Aby zrealizować postawiony cel badania prowadzono z zastosowaniem rośliny modelowej Arabidopsis thalina formy dzikiej (WT) oraz mutantów szlaku sygnałowego ABA: abi1td, mkkk17 i mkkk18. Analizy z wykorzystaniem RNAseq umożliwiły identyfikację 10 nowych miRNA w odpowiedzi na ABA (ath-miRn-1, ath-miRn-2, ath-miRn-3, ath-miRn-4, ath-miRn-5, ath-miRn-6, ath-miRn-7, ath-miRn-8, ath-miRn-9 and ath-miRn-10) u formy dzikiej A.thaliana oraz 1 nowy miRNA u mutanta mkkk17. Ponadto, analiza wyników ujawniła, że trzy, siedem i dziewięć znanych miRNA ulegało różnej ekspresji w odpowiedzi na ABA u mutantów abi1td, mkkk17 i mkkk18. Wyniki sekwencjonowania zostały potwierdzone za pomocą ilościowego RT-PCR we wszystkich badanych genotypach. By zidentyfikować geny docelowe i potencjalne miejsca cięcia dla nowozidentyfikowanych miRNA wykorzystano psRNA Target oraz 5′ RLM-RACE. Analiza ontologii wykazała, że potencjalne geny docelowe znanych i nowych miRNA reagujących na ABA są zaangażowane w różne procesy komórkowe w roślinach, w tym rozwój i ruchy aparatów szparkowych. Wyniki te sugerują, że wiele zidentyfikowanych miRNA odgrywa ważną rolę w odpowiedziach roślin na stres środowiskowy i może pełnić wspólne funkcje regulacyjne w szlaku sygnałowym ABA. W kolejnym etapie badania koncentrowały się na charakterystyce nieznanego białka BRO1, zawierającego domenę podobną do BRO (AT1G73390), które jest celem jednego z nowo zidentyfikowanych miRNA, ath-miRn-1. W toku analiz wykazano, że w odpowiedzi na zasolenie, ABA i mannitol transkrypt BRO1 ulegał indukcji. Transgeniczne linie A.thaliana z nadekspresją BRO1 wykazywały silną tolerancję na suszę i stres solny wskazując, że BRO1 reguluje reakcje odpornościowe u roślin. Promotor AtBRO1 w fuzji z GUS wykazywał ekspresję głównie w liściach rozety i kwiatach, zwłaszcza w pylnikach. Analiza lokalizacji subkomórkowej BRO1::GFP wykazała, że białko to lokalizuje się przy błonie cytoplazmatycznej protoplastu. Wyniki analizy transkyptomicznej mutanta typu nokaut w genie BRO1, bro1-1, w odniesieniu do linii dzikiej Arabidopsis, wykazały zmiany w ekspresji wielu genów, o których wiadomo, że są zaangażowane w odpowiedź roślin na stres. Podsumowując, stwierdzono, że BRO1 może odgrywać ważną rolę w regulacji odpowiedzi transkrypcyjnej na ABA i indukcji odpowiedzi roślin na stres abiotyczny. Podsumowując, wyniki badań przedstawione w prezentowanej rozprawie, umożliwiły poznanie nowych mechanizmów regulujących odpowiedź roślin na stres abiotyczny i powiązanych z sygnalizacją ABA. Najważniejszym wynikiem pracy jest identyfikacja aż 11 nieznanych miRNA i głębsza charakterystyka funkcjonowania jednego ze z nich - ath-miRn-1 – w powiązaniu z identyfikacją nowego efektora w reakcji roślin na stres i nieznanego dotąd BRO1. Wyniki uzyskane w ramach pracy rzucają światło na mechanizmy leżące u podstaw tolerancji na stres.
Many environmental factors, such as increased temperature, salinity and drought, affect the growth and productivity of crops. A key signaling pathway involved in regulating plant responses to stress is the absisic acid (ABA) signaling pathway. ABA controls plant responses through the regulation of gene expression, also through miRNA dependent pathways. miRNAs are involved in various biological processes, including adaptive responses to abiotic stress. The aim of my PhD thesis was the identification of novel miRNAs which are involved in the regulation of gene expression in response to ABA. In order to achieve this goal, the study was carried out using the model plant Arabidopsis thaliana wild type (WT) and mutants of the ABA signalling pathway: abi1td, mkkk17 and mkkk18. The RNAseq analyses identified 10 new miRNAs in response to ABA in the wild type A. thaliana (ath-miRn-1, ath-miRn-2, ath-miRn-3, ath-miRn-4, ath-miRn-5, ath-miRn-6, ath-miRn-7, ath-miRn-8, ath-miRn-9 and ath-miRn-10) and 1 new miRNA in the mkkk17 mutant. In addition, analysis of the results showed that three, seven and nine known miRNAs were differentially expressed in response to ABA in the abi1td, mkkk17 and mkkk18 mutants, respectively. In all genotypes tested, the sequencing results were confirmed by quantitative RT-PCR. To identify target genes and potential cleavage sites for newly identified miRNAs, psRNA-Target and 5′ RLM RACE were used. Ontology analysis revealed that the potential target genes of known and novel ABA-responsive miRNAs are involved in various cellular processes in plants, including stomatal development and movement. These results suggest that many of the identified miRNAs play important roles in plant responses to environmental stress. They may have common regulatory functions in the ABA signalling pathway. In the next step, they focused on characterising of the unknown BRO-like domain-containing protein AtBRO1 (AT1G73390) which is targeted by one of the newly identified miRNAs, ath-miRn-1. Analyses showed that BRO1 is induced in response to salinity, ABA and mannitol. Transgenic Arabidopsis lines overexpressing BRO1 showed strong tolerance to drought and salt stress, suggesting that BRO1 regulates stress responses in plants. The BRO1 promoter fused to GUS was expressed mainly in rosette leaves and flowers, especially in anthers. Analysis of the subcellular localisation of BRO1::GFP showed that this protein was localised to the cytoplasmic membrane of the protoplast. The results of the transcriptomic analysis of the knockout mutant in the BRO1 gene, bro1-1, compared to the wild Arabidopsis line showed changes in the expression of many genes known to be involved in plant stress responses. It was concluded that BRO1 may play an important role in regulating the transcriptional response to ABA and in inducing plant responses to abiotic stress. In conclusion, the results presented have allowed the identification of new mechanisms regulating the response of plants to abiotic stress and related to ABA signalling. The most important result is the identification of 11 unknown miRNAs and a deeper characterisation of the function of one of them - ath-miRn-1 - in connection with the identification of a new effector in the plant response to stress - the previously unknown BRO1. The results of this work will shed light on the mechanisms underlying stress tolerance in plants.This work was supported by the following sources:
1. The Polish National Science Centre grant, NCN SONATA BIS 2016/22/E/NZ3/00345.
2. The European Union: Passport to the future - Interdisciplinary doctoral studies at the Faculty of Biology, Adam Mickiewicz University. POWR.03.02.00-00-I022/16.
3. Faculty of Biology ‘Dean’s grant’, GDWB-09/2019
Synthesis of new supramolecular architectures of d- and f-electron metal ions with magnetic properties
No full textWydział ChemiiCelem naukowym rozprawy doktorskiej pt. "Synteza nowych architektur supramolekularnych metali d- i f-elektronowych o właściwościach magnetycznych" jest: 1) Synteza oraz charakterystyka strukturalno-spektroskopowa nowych układów supramolekularnych z wybranymi jonami metali d- i f-elektronowych z ligandami typu zasad Schiffa. 2) Badanie właściwości magnetycznych otrzymanych układów i poznanie korelacji magneto-strukturalnych ze szczególnym uwzględnieniem wpływu jonu metalu, przeciwjonu oraz szkieletu organicznego liganda. Praca doktorska opisuje syntezę związków kompleksowych jonów metali d- i f- elektronowych z ligandami typu zasad Schiffa, które różnią się budową kieszeni koordynacyjnej, a także zawierają ugrupowania nie biorące udziału w koordynacji, które powodują istotny wpływ na budowę architektur supramolekularnych i tym samym na wykazywane właściwości. Takie podejście pozwala na zaobserwowanie wpływu niewielkich zmian strukturalnych na właściwości i przeprowadzenie korelacji magneto-strukturalnych.
The scientific goal of the dissertation, entitled "Synthesis of new supramolecular architectures of d- and f-electron metal ions with magnetic properties" is: 1) The synthesis and structural-spectroscopic characterization of new supramolecular systems with selected d- and f-electron metal ions using Schiff base-type ligands. 2) The study of the magnetic properties of the obtained systems and understanding the magneto-structural correlations, with special emphasis on the influence of the metal ion, counterion, and organic scaffold of the ligand. The dissertation describes the synthesis of complexes of d- and f-electron metal ions with Schiff base ligands. These complexes differ in the coordination pocket and also contain non-coordinating moieties that significantly affect the structure of the supramolecular architectures and, consequently, their magnetic properties. This approach allows us to demonstrate how small structural changes can influence magnetic properties and prepare magneto-structural correlations
Politicization of News Broadcasts in Poland. A Comparative Analysis of the Main Editions of TVP1’s “News”, “Facts” of TVN and “Events” of Polsat from 2014 and 2021
No full textW niniejszym artykule podjęto próbę analizy zawartości głównych wydań audycji informacyjnych trzech największych nadawców telewizyjnych w Polsce – publicznego i dwóch komercyjnych. Łącznie autorzy przeanalizowali 42 główne wydania „Wiadomości” TVP1, „Faktów” TVN i „Wydarzeń” Polsatu w latach 2014 i 2021 (po dwa środkowe dni z każdego tygodnia sierpnia). W badaniu szczególną uwagę zwrócono na przemiany w telewizji w ostatnich latach, zwłaszcza w kontekście sposobu relacjonowania polityki w mediach i respektowania zasady pluralizmu, który zmienił się po wyborach w 2015 roku. Pod tym kątem skupiono się najbardziej na sprawdzeniu, jak nadawca publiczny realizuje wymogi zawarte w art. 21 ustawy o radiofonii i telewizji.
This article attempts to analyze the content of the main news broadcasts of the three largest television broadcasters in Poland – the public one and two commercial. In total, the authors analyzed 42 main editions of “Wiadomości” TVP1, “Fakty” TVN and “Wydarzenia” Polsat in 2014 and 2021 (two middle days of each week in August). The study paid particular attention to changes in television in recent years, especially in the context of the way how politics is reported in the media and how media respects for the principle of pluralism, which changed after the 2015 elections. In this respect, the main focus was on checking how the public broadcaster meets the requirements contained in art. 21 of the Broadcasting Act (polish media law)
Magnesium fluoride as a structure-determining component in nickel catalysts obtained by precipitation and combustion methods. Preparation, physicochemical characterization and catalytic activity in CO2 methanation reaction
No full textWydział ChemiiRozprawa doktorska zatytułowana „Fluorek magnezu jako składnik strukturotwórczy w katalizatorach niklowych otrzymanych metodą strąceniową i metodą spaleniową. Preparatyka, charakterystyka fizykochemiczna i aktywność katalityczna w reakcji metanizacji CO2”, składa się z części literaturowej, eksperymentalnej oraz części, która obejmuje rezultaty badań oraz ichdyskusję. W pracy zostały zsyntetyzowane dwie serie katalizatorów: metodą strąceniową i metodą spaleniową. Katalizatory zostały scharakteryzowane z wykorzystaniem technik ICP-MS, SEM-EDS, XRD, adsorpcji/desorpcji azotu oraz chemisorpcji wodoru, TPR-H2, TPD-CO2. Potwierdzono, że otrzymane katalizatory mają strukturę i skład zgodny z pierwotnym założeniem. Zbadano również ich aktywność katalityczną w reakcji metanizacji CO2. Zaobserwowano, że oba układy są aktywne, przy czym maksymalna konwersja dla katalizatorów strącanych wynosiła 57%, natomiast dla spaleniowych 70% odpowiednio w temperaturach 450 i 350oC przy selektywności do metanu przekraczającej 97%.
The presented doctoral dissertation titled "Magnesium fluoride as a structure-determining component in nickel catalysts obtained by precipitation and combustion methods. Preparation, physicochemical characterization, and catalytic activity in CO₂ methanation reaction" consists a literature review, an experimental section, and a section presenting research results and their discussion.In the study, two series of catalysts were obtained using the precipitation and combustion method. The catalysts were characterized using ICP-MS, SEM-EDS, XRD, nitrogen adsorption/desorption, hydrogen chemisorption, TPR-H2, and TPD-CO2 techniques.Based on the conducted research, it was confirmed that all obtained catalysts have a structure and composition consistent with the initial assumption. Their catalytic activity in the CO2 methanation reaction was examined. It was observed that magnesium-nickel systems obtained by both methods exhibited activity in this reaction, with a maximum conversion of 57% for precipitated catalysts and 70% for combustion catalysts at temperature of 450 and 350oC, respectively, with methane selectivity exceeding 97%
Between Idealism and Naturalism. Jan Gnatowski and Józef Kotarbiński - a Polemic On the Model of Literature and Contemporary Literary Criticism
Get PDFThe book presents the debate on the meaning of realism and naturalism for European and Polish literature. Jan Gnatowski’s 1878 study O realizmie w literaturze nowoczesnej (On Realism in Modern Literature) is a fundamental, though marked worldview, analysis of French 19th c. novels – from Musset, through Balzac and Flaubert, up to Daudet and Zola. This conservative attempt at analysis met with strong opposition from the positivist camp – its chief proponent being Józef Kotarbiński, who in 1879 published the article Wstecznictwo w krytyce literackiej (Backwardness in Literary Criticism). This edition contains the complete reprint of these two texts together with a commentary that shows Gnatowski, although strong in his judgments, reads texts ideologically foreign to him carefully – even with a certain fascination. Kortabiński when defending realism’s right to exist, however, approaches these uncompromising stories with a marked distance.Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2017–2021, nr projektu 11H 16 0131 84