E-books' platform Księgarnia Akademicka Publishing
Not a member yet
2260 research outputs found
Sort by
Żebracy: XV-wieczne bractwo żołnierskie i jego historiograficzne kreacje
No full text“ŻEBRACY”: THE 15TH-CENTURY SOLDIER FRATERNITY AND ITS HISTORIOGRAPHICAL CREATIONS
From the 1440s to the 1470s, the areas of Slovakia, Austria, Moravia, Silesia and the Lesser Poland region were affected by the activities of fraternities formed by mercenary soldiers. In an attempt to extort payment of outstanding wages, or in search of sources of income, soldiers organized themselves into unions that occupied fortresses, from where they carried out looting activities and collected tribute from the local population. „Brothers” also formed mercenary troops. The book analyzes source accounts of the group known by its Czech name as “žebráci”, or Polish “żebracy”, which literally means beggars. The name was not translated into Latin and German at the time, rendering in its original or distorted wording as “Zebraken.” This group was formed in 1457 by mercenaries who did not receive payment from the Polish king for their service in the war waged in Prussia and retreated to the borderlands of Lesser Poland and Silesia. Its name referred to the fortified camp near the village of Żebracze, where the fraternity was formed. It also included previously active bands of soldiers whose commanders were creditors of the Polish king. The origin of the soldiers varied according to the individual squads; their common language of communication was Czech. After the king settled his dues in 1459, the group’s subsequent fate remains unclear. At least a part of it settled in the eastern borderlands of Moravia and Silesia, from where it was used in warfare and robbery in Upper Silesia. Most likely, they did not move to the lands of the Kingdom of Hungary, although there were connections with troops operating in Slovakia. The name “żebracy” and its distortions were used exclusively in Silesia. Outside the region, the name was known through the diplomatic correspondence of the city of Wrocław, where by 1467 it was used to define the „brothers” who crossed from Austria to Moravia in 1466. Some of them took service with the Bohemian king and participated in the war in Silesia. Some settled in Slovakia, where the group was torn apart by the Hungarian king. In the 19th century, thanks to the edition of Peter Eschenloer’s Chronicle and František Palacký’s books, the name „Zebraken” became widespread in historiography, especially German, where it began to refer to the general phenomenon of the squad „brothers”. In turn, due to the dictionary meaning of the word „žebráci”, the group’s name aroused fascination in fiction writing. This was translated into 20th-century Slovak and Czech popular science writing regarding this part of the “brothers” who met a tragic fate at the hands of the Hungarian king in 1467.W sytuacji kiedy za popytem na usługi żołnierskie nie nadążało zawsze spóźnione i zbyt małe finansowanie, funkcjonowaniu rynku owych usług towarzyszyły stale problemy i patologie. Tym samym, jeśli już nie sam wybór zawodu żołnierza, to na pewno uporczywe trwanie przy nim oznaczało pogodzenie się z nieuniknioną w jakimś momencie tułaczką i niedolą jako częścią żołnierskiego losu, niemającego już nic wspólnego z poszukiwaniem rycerskiej przygody. Za próbę jego polepszenia, szczególnie w reakcji na niewydolność państwa, uznać można powstawanie bractw wojennych i spółek żołnierskich, usiłujących samodzielnie zadbać o interes żołnierskiej braci.Czym jednak były bractwa żołnierskie – organizacjami dbającymi o interesy żołnierskiej braci czy może bandami zdesperowanego żołdactwa?Publikacja omawia losy XV-wiecznego bractwa z Żebracza, działającego głównie na terenie Śląska, i zwraca uwagę na międzynarodowy charakter bractw
Cięcie ciała w real time’ie
No full textIda Sieciechowicz poszerza pole widzenia. Dorysowuje dalsze piętra. Ponad rytuałami zakleszczonej codzienności wznosi się coś jeszcze. Gmach języka okazuje się labiryntem. Pytania zaplątane w mechanizmy ekspresji rozpoczynają ten seans – bezradna tożsamość staje naprzeciw mamiącego, mieniącego się języka, a właściwie języków. Już nie widać bohaterki (samotnej istotności) – wszystko ma się rozpływać, rozpadać i na nowo powstać w akcie wypowiedzenia.Karol Maliszewski
Ta poezja drażni. Stawia język i postawy czytelnicze w stan nieufności wobec tego, co wydawałoby się stałe i oczywiste. Cięcia są ostre, wykonywane w krótkich zdaniach. Czasem niedokończonych, jakby zahaczały, prowokowały do bólu. Czytelnicy pozostają w stanie ciągłego niepokoju i stałej gotowości odbiorczej.Krzysztof Biedrzycki
Wiersze Idy Sieciechowicz są pełne ruchu, dynamicznych pytań. Czy? Rozognione miejsca toczą się w nas. Tak! Rozgrywają się w nas między wersami. Rwana składnia wraz ze starannie wypracowanym brzmieniem pracują na rzecz poruszającej się ludzkiej machiny, która nieustannie jako zbiór jednostek – „ja”, „ktoś”, „oni” – coś przerabia, tworzy, niszczy, a nawet zabija.Carlos Delgado Jimeno, tłumac
Krótka historia naszego podwórka
No full textW Krótkiej historii naszego podwórka Joanna Marat przenosi nas do lat osiemdziesiątych, perfekcyjnie odtwarzając realia, klimat i atmosferę tamtego czasu. To piękna, świetnie napisana, pełna humoru, lekkości i uroku literacka opowieść, która zachwyca od pierwszego do ostatniego zdania.Cezary Łazarewic
Browary Ziem Zachodnich i Północnych w latach 1945-1951: Tom 2. Katalog
No full textUstalenie zachodnich granic Polski, które nastąpiło w 1945 roku, oznaczało przyłączenie ziem III Rzeszy położonych na wschód od Odry i Nysy Łużyckiej. W porównaniu z ziemiami II Rzeczypospolitej przejętymi przez Związek Radziecki na wschodzie były to tereny znacznie lepiej uprzemysłowione, pokryte gęstą siecią komunikacyjną, z kilkoma dużymi ośrodkami przemysłowymi. Ziemie te zostały w znaczącym stopniu zniszczone w wyniku szeroko pojętych działań wojennych. Wyposażenie wielu fabryk zostało zdewastowane, wywiezione za Odrę lub do Związku Radzieckiego, rozszabrowane czy poprostu bezmyślnie zniszczone.Wedle oficjalnych danych Ministerstwa Rolnictwa i Reform Rolnych z 1946 roku pod koniec 1938 roku działało w Polsce 137 browarów, których potencjał wykorzystany był w 35%. Na Kresach Wschodnich pozostało 39 zakładów o potencjale nieprzekraczającym ¼ możliwości przedwojennych. Na przyłączonych ziemiach poniemieckich miało znajdować się 111 browarówo mocach produkcyjnych porównywalnych do przedwojennego przemysłu piwowarskiego.Poważną wątpliwość budzi ostatnia liczba. Obejmowała ona bowiem jedynie zakłady włączone (choć niekoniecznie wykorzystane) w ówczesne struktury przemysłu piwowarskiego. Źródła niemieckie z lat 1937-1942 wymieniają199 browarów, choć nie wszystkie z nich były czynne. Kwerenda w źródłach powojennych przyniosła informacje o 170 browarach, wśród których znalazła się spora grupa zakładów niewymienionych w dokumentach niemieckich. Chodzi tu o browary zamknięte w czasie Wielkiej Wojny lub niedługo po jej zakończeniu, a niekiedy znacznie wcześniej, wciąż jednak identyfikowalne w ówczesnym krajobrazie.W katalogu uwzględniono łącznie 230 obiektów. Ułożono go zgodnie z podziałem terytorialnym struktur piwowarskich, z zastrzeżeniem, że ulegał on pewnym modyfikacjom w trakcie kolejnych reorganizacji. Notki katalogowe ujmują podstawowe zagadnienia związane z pojedynczymi zakładami. Zasadniczą trudnością badawczą były dotkliwe luki źródłowe, niekiedy niemożliwe do wypełnienia. Podstawowe zagadnienia badawcze wraz z wnioskami zostaną przedstawione w pierwszym tomie niniejszego opracowania
C.k. Sąd Powiatowy w Mszanie Dolnej w latach 1883–1914: Instytucja i ludzie
No full textIMPERIAL-ROYAL DISTRICT COURT IN MSZANA DOLNA IN THE YEARS 1883–1914: INSTITUTION AND PEOPLE
The example of Mszana Dolna demonstrates that the location of administrative and judicial authorities in the second half of the 19th century was one of the sources and indicators of the growth of the locality. The establishment of small courts in smaller centers in Galicia was one of the potential factors in the development of places where the seats of these institutions were located. This was associated with prestige, the influx of officials and representatives of free professions, directing the population flow to the new district court center, and the need to rent premises for judicial matters. This also resulted in a direct increase in the income of local service providers. Equally important, officials employed in the emerging offices stimulated social development, becoming members of the social and political elite at the local, crownland, and in the case of Mszana Dolna, imperial level (Józef Ptaś).Szybki rozwój komunikacji umożliwił lepszy dojazd do większych ośrodków miejskich, a rozpowszechnienie Internetu pozwoliło na kontaktowanie się z różnymi instytucjami publicznymi bez wychodzenia z domu. Te nowe zdobycze cywilizacyjne wymagały wprowadzenia zmian w ustroju państwa, a także ustroju sądów powszechnych. Wszystkie dotychczasowe projekty zreformowania sądownictwa zmierzały w kierunku skonsolidowania sądów, zmniejszenia ich liczby i przeniesienia administracji sądowej do sądów usytuowanych w większych ośrodkach. Cel wydawał się oczywisty: oszczędności, ułatwienie zarządzania kadrą, szybsza reakcja na powstałe zaległości w rozpoznawaniu spraw. Tylko czy korzyści, które przynoszą te zmiany, przewyższą potencjalne straty? Być może odpowiedź znajdziemy w monografii Michała Wójcika pt. C.k. Sąd Powiatowy w Mszanie Dolnej w latach 1883–1914. Instytucja i ludzie. W książce ukazano odwrotne zjawisko, a mianowicie ulokowanie pod koniec XIX wieku w Mszanie Dolnej sądu, co spowodowało szybki rozwój tego miasteczka, malowniczo położonego w Beskidzie Wyspowym. Warto podkreślić, że książka Michała Wójcika przybliża postać Józefa Ptasia, naczelnika mszańskiego sądu przed I wojną światową, osoby szczególnie zasłużonej dla rozwoju sądownictwa w tym mieście. Na przykładzie sędziego Ptasia można dostrzec, jak ważne znaczenie ma dla instytucji człowiek, który stoi na jej czele.Niniejsza monografia powinna zainteresować nie tylko sędziów, historyków oraz miłośników dziejów Beskidów, lecz także tych, którzy zarówno z nadzieją, jak i z obawą przyglądają się konsekwencjom galopującego postępu.
z Przedmow
Komunikowanie polityczne w czasie wojny rosyjsko-ukraińskiej: Wojna informacyjna w XXI wieku
No full textOd 24 lutego 2022 r. ze szczególną uwagą i niepokojem decydenci polityczni oraz społeczność międzynarodowa śledzą wojnę rosyjsko-ukraińską. Konflikt ten ma nie tylko wymiar militarny, ale jest także wojną komunikacyjną, która toczy się równolegle z działaniami wojsko - wymi, dyplomatycznymi, medialnymi, w tym dezinformacyjnymi. (…) W toczącej się na wielu frontach wojnie również na polu walki informacyjnej wykorzystywane są zarówno stare, jak i nowe media. W większości służą one nie do celów informacyjnych, ale przede wszystkim perswazyjnych i propagandowych.
Celem niniejszej publikacji jest analiza i ocena praktyk komunikacji politycznej i strategicznej stosowanych podczas toczącego się konfliktu rosyjsko-ukraińskiego. (…) Adresujemy ją przede wszystkim do politologów, medioznawców, ale także do wszystkich zainteresowanych procesami związanymi z wydarzeniami na arenie międzynarodowej oraz komunikowaniem politycznym. Ze wstępu dr hab. Moniki Ślufińskiej, prof. U
Obraz Anglii w polskim piśmiennictwie geograficznym i podróżniczym w epoce nowożytnej
No full textAN IMAGE OF ENGLAND IN POLISH GEOGRAPHIC AND TRAVEL LITERATURE IN THE MODERN ERA
In this book, the Author reconstructs the image of England and the English people as perceivedby the inhabitants of the Polish-Lithuanian Commonwealth in the Modern Era. The basicsources were travel literature, instructions written by family members, popular geographicalpublications, geography textbooks, popular compendia and encyclopaedias affecting the awarenessand the minds of the widest reading circles. Furthermore, a lot of geographical informationwas included in calendars, newspapers as well as the nobility’s ‘silva rerum’. A report of an expeditionbeyond the Polish-Lithuanian borders could be prepared in literary form, and printed.However, the vast majority of accounts were written as journals, existing only in manuscriptform. The aim of the book was to present not only the place and role of travel in old Polishawareness, but also the influence of travel, sightseeing and observation on the shaping of thementality of the Polish-Lithuanian Commonwealth inhabitants.Poznaj obraz nowożytnej Anglii oraz wizerunek Anglików taki, jaki został przedstawiony w ówczesnym piśmiennictwie geograficznym i podróżniczym. Książka prezentuje różnorodne aspekty poznawcze, które składały się na kompleksowe poznanie odwiedzanego kraju. Na podstawie analizy wrażeń podróżników oraz treści podręczników i kompendiów geograficznych autorka dokonuje rekonstrukcji obrazu Anglii, jak również stereotypu ówczesnego Anglika. Publikacja jest studium z dziejów kultury i mentalności staropolskiej, prezentuje pewne aspekty wyobrażenia świata, umysłowość ówczesnych środowisk społecznych. Przedstawia nie tylko miejsce i rolę podróży w staropolskiej świadomości, ale również wpływ wojaży, zwiedzania oraz obserwacji na kształtowanie mentalności ówczesnych mieszkańców Rzeczpospolitej polsko-litewskiej. Podstawę źródłową niniejszej rozprawy stanowią liczne oraz cenne źródła drukowane i rękopiśmienne relacje z podróży, misji poselskich, diariusze, dzienniki, pamiętniki, autobiografie zawierające zapiski odbytych wojaży, korespondencja podróżna, instrukcje spisywane przez rodziców lub opiekunów, encyklopedie, kompendia i podręczniki geograficzne, jak również wiadomości z zakresu geografii umieszczone w kalendarzach, gazetach oraz szlacheckich sylwach
Szklany mur: Proza polska 1945-1980
No full textOryginalność Szklanego muru polega na przekroczeniu granic tradycyjnej historii literatury. Wybitny krytyk literacki zamiast rejestrować nazwiska, tytuły, daty obrał perspektywę socjologiczną. Obrazowym ekwiwalentem szklanego muru są w aranżowanej według mody lat siedemdziesiątych luksfery, a w sztuce niektóre instalacje Jana Berdyszaka lub Alojzego Gryta. Najpiękniejszy jest przedmiot, którego nie ma? Czy krytyk aludował do utworu Zbigniewa Herberta? Niekoniecznie. Raczej szklany mur to wyrażenie – i wyobrażenie – które nawiązuje do formuły Stendhala, zgodnie z którą powieść – to zwierciadło przechadzające się po gościńcu. Zamiast lustra polska proza narracyjna w latach 1945-1980 przypominała nieprzeniknione tafle, na których nie tylko widać niewiele, ale też nie sposób się przez nie dotknąć, czyli bezpośrednio przekazać emocje, zbliżyć się, uścisnąć dłoń. Korelacji z plastyką znajduje się tu więcej. Motyw muru niesie konotacje egzekucji lub sytuacji tragicznych, bez wyjścia. Odpowiada on doświadczeniom pokoleń, które z autopsji znają grozę wojny
PRL w narracji muzealnej 1989-2017
No full textTHE POLISH PEOPLE’S REPUBLIC IN THE MUSEUM NARRATIVE OF 1989–2017
The main goal of this dissertation is to analyse the representation of the Polish People’s Republic in the museum narrative. The dissertation is written from a narrative perspective and from the point of view of new museology with the help of research categories such as the narrative museum, communicative, cultural, and collective memory, historical representation, heritage, historical policy, etc. The research method is twofold. First, a quantitative analysis is performed of statistical data, i.e. a list of temporary and permanent exhibitions devoted to the Polish People’s Republic and displayed in Polish museums between 1989 and 2017. The list was compiled on the basis of queries sent out to the Polish museums featured in the database of the National Institute for Museums and Public Collections and was verified by the author.Celem niniejszej książki jest analiza sposobów przedstawiania okresu Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej (PRL) w narracjach muzealnych. Książka została napisana z perspektywy narratywistycznej oraz perspektywy nowej muzeologii, przy użyciu m.in. takich kategorii badawczych, jak muzeum narracyjne, pamięć komunikacyjna, kulturowa i zbiorowa, reprezentacja historyczna, dziedzictwo, polityka historyczna i inne. Podjęte zagadnienie analizowano dwutorowo. Najpierw przez badania ilościowe danych statystycznych – spisu wystaw czasowych i stałych poświęconych tematyce PRL-u z polskich muzeów z lat 1989–2017. Spis sporządzono na podstawie zapytań rozsyłanych do polskich muzeów ujętych w bazie Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów (NIMOZ) i własnej weryfikacji
Komunikowanie polityczne w czasie wojny rosyjsko-ukraińskiej: Wojna informacyjna w XXI wieku
No full textOd 24 lutego 2022 r. ze szczególną uwagą i niepokojem decydenci polityczni oraz społeczność międzynarodowa śledzą wojnę rosyjsko-ukraińską. Konflikt ten ma nie tylko wymiar militarny, ale jest także wojną komunikacyjną, która toczy się równolegle z działaniami wojsko - wymi, dyplomatycznymi, medialnymi, w tym dezinformacyjnymi. (…) W toczącej się na wielu frontach wojnie również na polu walki informacyjnej wykorzystywane są zarówno stare, jak i nowe media. W większości służą one nie do celów informacyjnych, ale przede wszystkim perswazyjnych i propagandowych.
Celem niniejszej publikacji jest analiza i ocena praktyk komunikacji politycznej i strategicznej stosowanych podczas toczącego się konfliktu rosyjsko-ukraińskiego. (…) Adresujemy ją przede wszystkim do politologów, medioznawców, ale także do wszystkich zainteresowanych procesami związanymi z wydarzeniami na arenie międzynarodowej oraz komunikowaniem politycznym. Ze wstępu dr hab. Moniki Ślufińskiej, prof. U