E-books' platform Księgarnia Akademicka Publishing
Not a member yet
2260 research outputs found
Sort by
Nowy słownik zapożyczeń angielskich w polszczyźnie
No full textNowy słownik zapożyczeń angielskich w polszczyźnie (NSZA) stanowi zaktualizowaną wersję Słownika zapożyczeń angielskich w polszczyźnie wydanego pod redakcją Elżbiety Mańczak-Wohlfeld w 2010 r. [… ] NSZA będzie stanowić pierwszy na rynku kompleksowy zbiór nie tylko pożyczek angielskich, ale także polskojęzycznych kalk wzorowanych na materiale angielskim. Ich zebrania, analizy i opisu podjął się zespół trzech krakowskich anglistek, będących wybitnymi specjalistkami w dziedzinie zapożyczeń angielskich. Zarówno koncepcja słownika deskryptywnego (nienormatywnego), jak i wykorzystane do badań korpusy współczesnej polszczyzny, zwłaszcza plTenTen19 obejmujący ponad cztery miliardy wyrazów, stanowią właściwy wybór. Oba te elementy, przy doświadczeniu Autorek, stanowią zapowiedź, że będziemy mieć do czynienia z publikacją wysokiej klasy.z recenzji wydawniczejdr hab. Mirosławy Podhajeckiej, prof. U
Nowy słownik zapożyczeń angielskich w polszczyźnie
No full textNowy słownik zapożyczeń angielskich w polszczyźnie (NSZA) stanowi zaktualizowaną wersję Słownika zapożyczeń angielskich w polszczyźnie wydanego pod redakcją Elżbiety Mańczak-Wohlfeld w 2010 r. [… ] NSZA będzie stanowić pierwszy na rynku kompleksowy zbiór nie tylko pożyczek angielskich, ale także polskojęzycznych kalk wzorowanych na materiale angielskim. Ich zebrania, analizy i opisu podjął się zespół trzech krakowskich anglistek, będących wybitnymi specjalistkami w dziedzinie zapożyczeń angielskich. Zarówno koncepcja słownika deskryptywnego (nienormatywnego), jak i wykorzystane do badań korpusy współczesnej polszczyzny, zwłaszcza plTenTen19 obejmujący ponad cztery miliardy wyrazów, stanowią właściwy wybór. Oba te elementy, przy doświadczeniu Autorek, stanowią zapowiedź, że będziemy mieć do czynienia z publikacją wysokiej klasy.z recenzji wydawniczejdr hab. Mirosławy Podhajeckiej, prof. U
Między kulturami: Neurobiologiczne i kulturowe podstawy dydaktyki języków obcych na przykładzie nauczania języka polskiego studentów z Chin
No full textBETWEEN CULTURES: NEUROBIOLOGICAL AND CULTURAL FOUNDATIONS OF LANGUAGE EDUCATION: THE CASE OF TEACHING POLISH TO CHINESE STUDENTSThe book is an interdisciplinary study devoted to the issue of the effectiveness of foreign language teaching, with a special focus on the role of biological and cultural determinants of the learning process. The author attempts to integrate the results of research in neuroscience, cognitive and cross-cultural psychology, linguistics, and anthropology to present a comprehensive model of Polish language teaching which is culturally oriented and adapted to the needs of Chinese students.Książka stanowi interdyscyplinarne opracowanie poświęcone zagadnieniu efektywności nauczania języków obcych, ze szczególnym uwzględnieniem roli biologicznych i kulturowych uwarunkowań procesu uczenia się. Autorka podejmuje próbę integracji wyników badań z zakresu neurobiologii, psychologii poznawczej i międzykulturowej, glottodydaktyki, antropologii oraz filozofii, by zaprezentować kompleksowy model nauczania języka polskiego zorientowany kulturowo i dostosowany do potrzeb studentów z Chin
Między kulturami: Neurobiologiczne i kulturowe podstawy dydaktyki języków obcych na przykładzie nauczania języka polskiego studentów z Chin
No full textBETWEEN CULTURES: NEUROBIOLOGICAL AND CULTURAL FOUNDATIONS OF LANGUAGE EDUCATION: THE CASE OF TEACHING POLISH TO CHINESE STUDENTSThe book is an interdisciplinary study devoted to the issue of the effectiveness of foreign language teaching, with a special focus on the role of biological and cultural determinants of the learning process. The author attempts to integrate the results of research in neuroscience, cognitive and cross-cultural psychology, linguistics, and anthropology to present a comprehensive model of Polish language teaching which is culturally oriented and adapted to the needs of Chinese students.Książka stanowi interdyscyplinarne opracowanie poświęcone zagadnieniu efektywności nauczania języków obcych, ze szczególnym uwzględnieniem roli biologicznych i kulturowych uwarunkowań procesu uczenia się. Autorka podejmuje próbę integracji wyników badań z zakresu neurobiologii, psychologii poznawczej i międzykulturowej, glottodydaktyki, antropologii oraz filozofii, by zaprezentować kompleksowy model nauczania języka polskiego zorientowany kulturowo i dostosowany do potrzeb studentów z Chin
Drogi przenikania zapożyczeń greckich i łacińskich do języka staropolskiego: Słownictwo chrześcijańskie
No full textBORROWING CHANNELS OF GREEK AND LATIN LOANWORDS INTO THE OLD POLISH LANGUAGE: CHRISTIAN VOCABULARY
This monograph addresses the topic of direct and indirect Greek and Latin loans into Old Polish concerning the Christian religion. I have attempted to answer the following questions:1) How many of these loans are attested in Old Polish texts?2) Which words are direct loans from Latin or Greek and which were borrowed through other languages (Czech, German dialects, Old Russian, etc.)?3) What are the characteristics of each group (e.g., the direct Latinisms, the group borrowed via Czech, etc.)?4) What is the chronology of the borrowing process? Is it possible to divide the analyzed vocabulary into groups depending on the borrowing time (Proto-Slavic loans, pre-literate loans, Old Polish loans)?5) How were the loanwords accommodated? Can the borrowing routes be determined on the basis of how they were accommodated?6) How did the meaning of the borrowed vocabulary change in the process of borrowing?7) What parts of speech (beyond nouns) were borrowed?Książka stanowi kompleksowe opracowanie dróg, którymi leksyka chrześcijańska pochodzenia greckiego i łacińskiego przenikała do staropolszczyzny. Na podstawie systematycznie wyekscerpowanego materiału oraz analizy opartej na współczesnych metodach etymologicznych autor rekonstruuje wieloetapowe procesy zapożyczania, określa ich chronologię, identyfikuje języki pośredniczące i omawia mechanizmy adaptacyjne. Przedstawione w pracy ustalenia rzucają nowe światło na pochodzenie staropolskiego słownictwa chrześcijańskiego, które jest kluczem do zrozumienia nie tylko historii języka polskiego, lecz także najdawniejszych dziejów polskiej państwowości i procesu chrystianizacji
Контекстуальный словник лемківского языка: Т. 1
No full textCONTEXTUAL DICTIONARY OF THE LEMKO LANGUAGE
Although the concept of a contextual dictionary does not generally function in lexicography, we have used it in order to emphasize the specific function of this dictionary, which is to capture the specificity of the Lemko language not only in terms of its lexical and semantic aspects, but also in terms of its entire structure of expression and verbal interaction. We are including this dictionary in the revitalization efforts undertaken for the highly endangered Lemko language, understanding its disappearance not only in quantitative terms (number of users), but also in qualitative terms (assimilation into the dominant language). The nuances of meaning of given lexemes, captured in context and meticulously activated in our dictionary, are part of an immersive revitalization method. In the case of minority languages, only this method of revitalization can be effective. On this basis, the multifunctional nature of the dictionary and the methodology of working on it are developed. The dictionary fulfills an explanatory/defining, normative, and cultural function. It strives to refer to the living, spoken language preserved in texts to the greatest extent possible. Therefore, it does not introduce highly organizing and schematizing norms for constructing dictionary entries, leaving the definition of entries to the individual choices and linguistic intuition of the authors of the basic version of these entries. This reflects the natural diversity of expression in a language that is based more on mechanisms of intra-community communication than on institutional support aimed at standardization, efficiency, and economy of communication. The dictionary was initially compiled by a team of revitalizers who were not professional lexicographers, but mostly native speakers (in the case of three people, neo-speakers) of the Lemko language. Naturally acquired linguistic forms and habits from the family environment were combined with patterns of definition developed mainly on the basis of the dominant language (Polish, and to a lesser extent Ukrainian or Russian) and the guidelines necessary for such a project, which had to be formulated at the beginning of the work and were subject to clarification or modification during the course of the work. The lexical material was drawn mainly from a text corpus developed by the team, which contains 1,891 Lemko-language texts published after 1945. The corpus also includes some Lemko dictionaries and lexicographical materials collected during field research or interviews conducted, for example, during the recording of documentary films. Texts from Lemko-language websites were also included. Sometimes the context was taken from so-called living speech, i.e., the use of a given lexeme recorded during conversations within the family or among friends. The valuable and diverse dictionary material prepared on the basis of these lexical resources underwent further significant editorial work. This work was not aimed at standardizing the material or making it similar to other highly systematized dictionaries. It focused mainly on revitalization and consisted primarily of adapting definitions that were artificial for the Lemko language, often copied from other dictionaries, to expressions and forms more appropriate to it. For example, noun forms, mainly verbal nouns, which were common in definitions, were replaced as far as possible with original verbal expressions more typical of indigenous languages. Particular attention was paid to lexical and structural Polonisms, frequent calques, and borrowings from Polish, and less frequently from Ukrainian. An important methodological assumption of the dictionary is the absence of translations into other languages. Knowing the situation of the Lemko language, which is increasingly using Polish language structures filled with Lemko vocabulary (very often direct calques from Polish), we believe that providing a database of such equivalents will weaken rather than strengthen the condition of this endangered language. Therefore, we consistently use language immersion.Контекстуальный словник лемківского языка возник на двох основных принципах – ревіталізацийным і іммерсийным. Они окрислили його суть, характер і ціль. Долготырвалый і вытуженый процес працы над словником стал ся значучым языковым досвідчыньом для каждого з членів словниковой групы. На каждым кроці досвідчали сме непридатности ци конечности зміны утырваленых в просторі домінуючого языка структурных і уявных привычок, якы были сперечны з натуром і духом лемківского языка. В тоту суть, специфіку языка, входили сме через оператывну систему хоснуваня корпусу лемківскоязычных текстів до контекстового іманя значынь слів. Входжыня в глубину семантычных значынь громадженых докола головного госла было фасцинуюче і втігаюче в самобытный культуровый простір, розвивало вникливіст і рефлексию. Тяжка і вымагаюча великой волі была конечніст самопоправляня готовых уж схем, якы вказували ся блудны, бо взяты были з домінуючой языковой системы, в якій сме придбали освіту і фунґуєме в вельох сферах нашого жытя. Языкова материя верифікувала іх сперечніст ци непридатніст для лемківского языка. Нехосенне і нестарчаюче вказало ся одвзоровуваня готовых словниковых дефініций, якє початково здавало ся простом методом працы. Зато ефект, єст полным заанґажуваня ділом актывных хоснуватели лемківского языка як іх рідного і оддзеркалят природный його стан і днешню жывотніст. Дополніньом ревіталізуючого процесу повинна быти придатніст Словника в загальным поправліню теперішньой кондициі лемківского языка
Rzeczpospolite partyzanckie – enklawy wolności: katalog wystawy
No full textRzeczpospolite partyzanckie to enklawy wolnej Polski, tereny opanowane przez siły własne AK i utrzymane przez dłuższy czas, zamieszkałe przez stałych mieszkańców, którzy znaleźli się pod władzą i opieką polskiego wojska. Obszary te powstawały w wyniku akcji partyzanckich oraz działań powstańczych w okresie poprzedzającym łub w toku wykonywania zadań operacji „Burza”. Realizacją powstańczej formy walki było również zdobywanie miast, samodzielne lub wespół z Armią Czerwoną.Rzeczpospolite partyzanckie i walka o miasta były najbardziej wymownymi wystąpieniami zbrojnymi, które przyniosły największe spełnienie i momenty chwały dla żołnierzy AK, jednocześnie będąc źródłem głębokich przeżyć, uniesień i radości dla umęczonego okupacją i terrorem polskiego społeczeństwa
Podróż do Polski oraz w inne strony zamieszkiwane przez Ormian, których przodkowie przybyli z miasta Ani
No full textJOURNEY TO POLAND AND OTHER PLACES INHABITED BY ARMENIANS WHOSE ANCESTORS CAME FROM THE CITY OF ANI BY MINAS BZHSHKIANTSMinas Bzhshkiants (1777-1751) was an Armenian philologist, educator, historian, ethnographer, musicologist, and member of the Mekhitarist Order. In 1804, he was ordained as a priest in Venice and obtained the degree of vardapet, i.e., a doctorate in theology. He then worked as a teacher and educator at a monastery school for boys. During those years, he developed an interest in languages and pedagogy. He was a polyglot, fluent in Turkish, Arabic, Persian, Tatar, Latin, Italian, French, and Russian. He taught at schools in Constantinople, Trabzon, Odesa, and Karasubazar (today: Belogorsk). He wrote school textbooks and participated in the development of a new system of musical notation. For school purposes, he translated Daniel Defoe’s novel Robinson Crusoe into the Armenian vernacular (Ashkharabar). Between 1820 and 1847, he worked among Armenian Catholics in Russia.In 1830, in the printing house of the Mekhitarist monastery on the island of San Lazzaro in Venice, he published a book entitled Ճանապարհորդութիւն ի Լեհաստան և յայլ կողմանս բնակեալս ի հայկազանց սերելոց ի նախնեաց Անի քաղաքին (Journey to Poland and Other Places Inhabited by Armenians Whose Ancestors Came from the City of Ani). In the first part, he included the history of the Kingdom of Armenia under the Bagratuni dynasty (9th–11th centuries). He believed that after the fall of the capital of “a thousand and one churches,” the survivors headed for Pontus, Bulgaria, Wallachia, Moldavia, Crimea, and Poland. The myth of the origin of all Armenians in these regions from refugees from this city played an important role in Armenian historiography. In Poland, it was popularized in the 19th century by the Dominican priest and Armenian, Father Sadok Barącz.Minas Bższkianc (1777-1751) był ormiańskim filologiem, pedagogiem, historykiem, etnografem, muzykologiem, członkiem zakonu Mechitarystów. W 1804 roku w Wenecji został wyświęcony na księdza i uzyskał stopień wardapeta, to jest doktora teologii. Udzielał się następnie jako nauczyciel i wychowawca w szkole klasztornej przygotowującej kandydatów do zakonu i do kapłaństwa. W tych latach pojawiły się u niego zainteresowania językowe i pedagogiczne. Był znawcą wielu języków: tureckiego, arabskiego, perskiego, tatarskiego, łacińskiego, włoskiego, francuskiego i rosyjskiego. Nauczał w szkołach w Konstantynopolu, Trapezuncie, Odessie, Karasubazarze. Pisał podręczniki szkolne i brał udział w opracowaniu nowego systemu notacji muzycznej. Na potrzeby szkolne przełożył na ormiański język pospolity (aszcharabar) powieść Daniela Defoe Robinson Cruzoe. W latach 1820-1847 pracował wśród Ormian katolików w Rosji. W 1830 roku w drukarni klasztoru Mechitarystów na wyspie San Lazzaro w Wenecji opublikował książkę pt.: Podróż do Polski oraz w inne strony zamieszkiwane przez Ormian, których przodkowie przybyli z miasta Ani. W pierwszej jej części zawarł historię Królestwa Armenii pod rządami dynastii Bagratunich (IX–XI w.). Wierzył bowiem, że po upadku stolicy „tysiąca i jeden kościołów”, ocalali wychodźcy skierowali się w stronę Pontu, Bułgarii, Wołoszczyzny, Mołdawii, Krymu i Polski. Mit pochodzenia wszystkich Ormian tych regionów od uchodźców z tego miasta odegrał ważną rolę w historiografii ormiańskiej. W Polsce upowszechnił go w XIX wieku dominikanin, a zarazem Ormianin, ks. Sadok Barącz
O powstaniu powiatów winnickiego, jampolskiego i mohylowskiego
No full textThis publication presents the first edition of Marcin Rosienkiewicz’s memoirs entitled On the Uprising of the Winnica, Yampol and Mogilev counties, which until this moment had remained in manuscript in the collections of the Polish Library in Paris (rps. MAM 1097). Marcin Rosienkiewicz, a teacher of history and literature in Krzemieniec and a participant in the November Uprising in Ukrainian lands, was deported in 1833 with a group of 234 Poles by the Austrian government to the United States, where he began a fruitful and multi-dimensional mission to represent the Polish cause and help his compatriots in America. He went down in history as the author of the first book for Poles published in the United States, the founder of the first Polish school in the country and the Polish library in Philadelphia, and the co-founder of the Polish Committee; the first Polish organization in America representing the interests of Polish immigrants. He was greatly involved in promoting Polishness and maintaining the national spirit among the exiles in the U.S., and maintained contact with those involved with the Great Emigration, including Julian Ursyn Niemcewicz, Leonard Chodźko, Adam Jerzy Czartoryski, Eustachy Januszkiewicz, Karol Sienkiewicz, and Krystyn Lach Szyrma. For years, he informed the European emigration (especially in France and England) about the activities of Polish emigrants in America and their fate, and also published articles on Polish literature under the pseudonym Polonus. Another achievement of Rosienkiewicz was saving the memory of the lives and works of emigrants from oblivion, primarily August Antoni Jakubowski, the illegitimate son of Antoni Malczewski; the author of Maria.Marcin Rosienkiewicz, w chwili gdy pisze O powstaniu powiatów winnickiego, jampolskiego i mohylowskiego, ma 47 lat, za sobą bogate i burzliwe życie, w którym wszystko postawił na jedną, polską kartę. Oznaczało to wyrzeczenie się tego, co otrzymał od losu: majątku, osobistego szczęścia, wolności, pracy, komfortu życia w świecie dzieciństwa, w ojczyźnie. Jest jednym z wielu absolwentów Liceum Krzemienieckiego, którzy włączyli się w konspirację antyrosyjską: w 1830 roku wraz z innymi ochotnikami wznieca powstanie w okolicach Jampola, Winnicy i Mohylowa. Po upadku tego zbrojnego zrywu i wyjściu powstańców do Galicji (Austrii) zostaje aresztowany przez Austriaków, a jego majątek w Cesarstwie Rosyjskim ulega konfiskacie. Pomimo to wplątuje się w konspirację przygotowującą partyzantkę Zaliwskiego. Znów aresztują go Austriacy, więżą w Brnie, przewożą do Triestu, skąd 234 Polaków eksportują na dwóch fregatach do Stanów Zjednoczonych. Podczas pobytu w Ameryce niektórzy z nich nie udźwignęli ciężaru tej tęsknoty. Rosienkiewicz pozostał jej wierny – na ziemi Waszyngtona rozwinął szeroką działalność nauczyciela, biznesmena, działacza emigracyjnego, korespondenta pism polskich we Francji. Zaczął pisać (także) po angielsku. Budował wokół siebie amerykańską polską ojczyznę i w niej zamieszkał, poruszał się i musiał żyć. Przypominam te fakty nie bez powodu – żeby nakreślić egzystencjalny kontekst dla jego powstańczego wspomnienia, które nie tyle jest wspomnieniem, ile staje się w trakcie pisania czymś więcej: walką o prawdę. Prawdę historyczną, naukową i egzystencjalną. Właśnie kategorię prawdy, walkę o nią widzę jako najciekawszy składnik-ideę tej pracy, która sporo wnosi do wiedzy o lokalnych meandrach powstania listopadowego. Wydobycie jej z rękopisu i skomentowane upublicznienie tłumaczą dwa fakty: wartość dokumentacyjna i wartość świadectwa egzystencjalnego.Jarosław Ławsk
Dzieje i kultura Cystersów w Polsce
No full textOddajemy w Państwa ręce kolejny tom z cyklu Cistercium Mater Nostra. Studia et documenta. Dzieje i kultura Cystersów w Polsce – serii poświęconej bogatej spuściźnie kulturowej i duchowej Zakonu Ojców Cystersów. Niniejsza publikacja stanowi zbiór tekstów autorstwa badaczy od lat zaangażowanych naukowo w szerzenie cysterskiej spuścizny. Poruszane tematy obejmują zarówno historię, architekturę, duchowość, jak i wpływ Cystersów na rozwój kultury europejskiej oraz polskiej. Tom, który trzymają Państwo w ręku, wydany został dzięki zaangażowaniu mogilskiego opactwa, które z troską i pasją dba o zachowanie i popularyzację swojego dziedzictwa. To właśnie dzięki staraniom Cystersów z Mogiły możemy przybliżyć szerokiemu gronu odbiorców bogaty dorobek zakonu, przez wieki stanowiący fundament wielu istotnych przemian w Europie. Cystersi, jako wspólnota o głębokiej duchowości i wyjątkowym charyzmacie, pozostają nie tylko strażnikami swojej przeszłości, lecz również aktywnie uczestniczą w propagowaniu wartości i idei, które kształtowały ich tożsamość. Publikacja ta jest wyrazem uznania dla ich misji oraz zachętą do dalszego zgłębiania fenomenu tego zakonu. Życzymy Państwu inspirującej lektury