E-books' platform Księgarnia Akademicka Publishing
Not a member yet
2260 research outputs found
Sort by
Gwara i kultura w słowie zapisane: Księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi Józefowi Kąsiowi
W roku 2024 świętowaliśmy szczególną rocznicę pracy naukowej Profesora Józefa Kąsia, od lat związanego z Wydziałem Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.Jubileusz siedemdziesięciolecia urodzin Profesora jest wyjątkową okazją do uczczenia dorobku naukowego i dydaktycznego jednego z najwybitniejszych polskich dialektologów naszych czasów. Profesor Józef Kąś od wielu lat jest nie tylko autorytetem w dziedzinie badań nad polskimi gwarami, ale także niezrównanym mentorem i mistrzem dla wielu pokoleń młodych filologów, którym przekazuje swoją pasję i wiedzę o kulturze językowej regionów
Witold Władysław Rajkowski: Podróżnik i orientalista
Książka przybliża sylwetkę oraz dorobek orientalisty i podróżnika Witolda Władysława Rajkowskiego (1910–prawdop.1957), postaci właściwie nieznanej. W pierwszej połowie XX w. był to jeden z niewielu obywateli polskich, którzy nie tylko podróżowali po Bliskim Wschodzie, ale tam zamieszkali, uczyli się języka arabskiego, różnych jego dialektów i, co najważniejsze, starali się poznać i zrozumieć miejscowe realia. Wchodzili w interakcje z ludnością. W prezentowanej publikacji przytacza się głównie relacje W. Rajkowskiego z odbytych podróży po Egipcie, Libii, Syrii, Libanie, Transjordanii oraz Iraku. Zakres tematyczny tekstów jest szeroki. Wzbogacone są o liczne fotografie, które w większości nie były nigdy publikowane, wykonane przez orientalistę, a pozyskane z prywatnych zbiorów rodziny W. Rajkowskiego. Praca będzie cennym uzupełnieniem w dziedzinie badań nad dziejami orientalistyki na rynku polskim, bardzo ubogim w rodzimą i tłumaczoną literaturę tego typu. Sądzę, że znajdzie szerszy krąg odbiorców niż wąskie grono orientalistów. Stanowi bowiem oryginalne, dojrzałe i zwarte treściowo dzieło. dr hab. Hieronim Kaczmarek, prof. US Publikacja ma niezaprzeczalny walor naukowy i wejdzie z pewnością do kanonu źródeł do dziejów etnologii i orientalistyki polskiej, jednakowoż jej zawartość, tematy, a także aparat naukowy, w jaki została opatrzona, czynią ją przystępną czytelnikom spoza branży.dr hab. Grzegorz Nieć, prof. U
Kliszczacy: Przemiany językowo-kulturowe polskiej wsi
Więciórka jest wsią beskidzką leżącą na skrzyżowaniu zasięgów cech fonetycznych dwu różnych regionów południowej Małopolski. Położenie na północnych krańcach wąskiego już tutaj obszaru zasięgu tzw. archaizmu podhalańskiego łączy jej gwarę z dialektem podhalańskim (druga z najważniejszych cech podhalańskich, akcent inicjalny, tutaj już nie dochodzi). Leży ta wieś równocześnie w pasie wymowy jednonosówkowej (chociaż sama ma dwie nosówki, ale przednią znacznie obniżoną i brak rozkładu tych samogłosek przed spółgłoskami zwartymi), ciągnącym się równoleżnikowo mniej więcej od Wadowic do Limanowej, a więc na terytorium stanowiącym dawniej, jeszcze przed skolonizowaniem Podhala, niewątpliwie południowe krańce małopolskiego obszaru językowego.Ludność oprócz rolnictwa trudni się głównie pracą w lesie, obróbką i wywozem drzewa. Pasterstwa już nie ma. Że było, świadczą Szałasiska , Koszary , Żłoby zachowane w nazwach terenowych. Nie ma już „góralskich białych portek”, które starsi jeszcze pamiętają; za mojej pamięci zginęły kierpce. Ludność nie uważa się za Górali ani za Lachów, nie umiejąc określić swej przynależności. Gwara zachowana dobrze, wpływ języka literackiego bardzo mały.
Marian Kucała,Porównawczy słownik trzech wsi małopolskich,Wrocław 1957, s. 11–1
Od Sumeru do zimnej wojny
W artykule poświęconym starożytnej Mezopotamii Marharyta Zilinskaya pochyla się nad zagadnieniem szkolnictwa i nauki pisma w starożytnym Sumerze w III tysiącleciu p.n.e. W odniesieniu do Egiptu Patryk Grancow przedstawia rytuały pogrzebowe na podstawie Bibliotheca historica Diodora Sycylijskiego, zaś Paweł Kaliciński w kontekście Cesarstwa Rzymskiego omawia mało znaną rebelię Sylwana z 355 r. W odniesieniu do średniowiecza Tymoteusz Lis analizuje rolę Lubeki jako jednego z głównych ośrodków wypraw do Prus i Inflant. Na temat prywatnej relacji Jadwigi Andegaweńskiej i Władysława Jagiełły wypowiada się Natalia Cira, przedstawiając, w jaki sposób Jan Długosz ukazał małżeństwo monarchów. Karolina Cholewa prezentuje szkockie strategie oporu wobec projektu unii 1707 r. w świetle The Lockhart Papers George’a Lockharta z Carnwath. W tekście poświęconym historii klimatu Marek Blacha przedstawia społeczną reakcję na erupcję Tambory i opisuje kulturowy wydźwięk ,,roku bez lata”, zastanawiając się przy tym, czy najpotężniejszy w historii człowieka wybuch wulkanu oddziałał jakkolwiek na kulturę ziem polskich. W ramach artykułów poświęconych XIX stuleciu Karol Graff zajmuje się I wojną karlistowską i omawia znaczenie listu generała Tomása de Zumalacárreguiego do barona Louisa Augueta de Saint Sylvaina, Damian Król natomiast dogłębnie analizuje podejście polskich historyków do polityki wewnętrznej Karola Ludwika Bonapartego z lat 1848-1852. Filip Derda pochyla się nad zagadnieniem lipca 1863 roku jako decydującego miesiąca wojny secesyjnej, zaś Piotr Chyliński omawia opór wobec poboru wojskowego w USA podczas I wojny światowej na podstawie wspomnień tzw. conscientious objectors. Tekst Marcina Musiała poświęcony jest natomiast wizycie Fidela Castro w Polsce w 1972 r. w świetle krakowskiej prasy codziennej. W dziale Aneks znajduje się sprawozdanie Zarządu KNHS UJ z kadencji Prezesa Mateusza Musiała w latach 2023-2024
Z bliska i z oddali: Rodzina, Zakopane, pisarze
Zwykle tak się dzieje, że w opowieściach autobiograficznych o przeszłości własna pamięć piszącego nie wystarcza. Szymon Krasicki starannie przestudiował źródła związane z dziejami rodziny i na tym tle umieścił własne wspomnienia. Autor prowadzi narrację dwoma torami – opowieści o dziejach rodzinnych – zakorzenionej w historii oraz zaobserwowanych z osobistej perspektywy zdarzeń.Fascynujące dla czytelników obszerne fragmenty wspomnień związane są z Zakopanem, gdzie Maria Krasicka, matka opowiadającego, prowadziła dom pracy twórczej Związku Literatów Polskich „Astoria”. Znani pisarze bawili tu, oddawali się życiu towarzyskiemu, zażywali sportów zimowych i pracowali nad kolejnymi utworami. Szymon Krasicki jest świadkiem euforycznego zamieszania w Astorii wywołanego przez Nagrodę Nobla dla Wisławy Szymborskiej. Osobne konterfekty w książce otrzymują: Stanisław Lem, Stefan Kisielewski, Leopold Tyrmand, Andrzej Krzywicki, Karol Modzelewski, Piotr Parandowski (syn Jana), Wiktor Osiatyński i Maciej Słomczyński.Umiejętność portretowania należy do zalet omawianej narracji, podobnie jak indywidualny sposób przekazu. Pewna staroświeckość stylu opowieści wynikająca z lektury dawnych tekstów dodaje też smaku lekturze.Fragmenty posłowia Opowieści rodzinne z historią w tle Wojciecha Ligęz
Potrzeby podlaskiego rynku pracy w kontekście uwarunkowań wynikających z walidacji i certyfikacji kwalifikacji nabywanych w ramach edukacji pozaszkolnej: Budownictwo, działalność profesjonalna, naukowa i techniczna
NEEDS OF THE PODLASKIE LABOR MARKET IN THE CONTEXT OF CONDITIONS RESULTING FROM THE VALIDATION AND CERTIFICATION OF QUALIFICATIONS ACQUIRED AS PART OF EXTRACURRICULAR EDUCATION (CONSTRUCTION, PROFESSIONAL, SCIENTIFIC AND TECHNICAL ACTIVITIES)
The main goal of the analysis was to identify the professions and qualifications needs of Podlaskie employers that cannot be met through formal vocational education. The study focused on the professions and qualifications needs of two sectors that are key to the Podlaskie Voivodeship economy: construction; professional, scientific, and technical activities.The research was based on the assumption that the regional labor market is experiencing a skills and competency mismatch, which negatively impacts the development of enterprises operating in the analyzed sectors. Non formal education, thanks to its greater flexibility, can support a more rapid adaptation of qualifications and competencies to economic needs than formal education.The analysis used qualitative methods, including desk research, individual in-depth interviews with training voucher operators in the region; focus group interviews with entrepreneurs and representatives of employer organizations; and analysis of job offers identifying demand in the regional labor market.Główny cel analizy ukierunkowany został na identyfikację potrzeb zawodowo-kwalifikacyjnych podlaskich pracodawców, które nie mogą być zaspokojone w drodze formalnego kształcenia zawodowego. Przedmiot badania skoncentrowano na potrzebach zawodowo-kwalifikacyjnych dwóch sektorów, kluczowych z punktu widzenia gospodarki województwa podlaskiego, jakimi są: budownictwo, działalność profesjonalna, naukowa i techniczna.Podstawą przeprowadzonych badań było założenie, że na rynku pracy w regionie obserwowane jest niedostosowanie kwalifikacyjno-kompetencyjne, które negatywnie wpływa na rozwój przedsiębiorstw funkcjonujących w analizowanych sektorach. Edukacja pozaformalna, dzięki większej elastyczności, może wesprzeć szybsze dostosowanie kwalifikacji i kompetencji do potrzeb gospodarki niż edukacja formalna.W analizie zastosowano metody jakościowe, obejmujące analizę desk research, indywidualne wywiady pogłębione z operatorami bonów szkoleniowych w regionie; zogniskowane wywiady grupowe z przedsiębiorcami i przedstawicielami organizacji pracodawców; analizę ofert pracy identyfikujących popyt na regionalnym rynku pracy
Ilustrowany słownik gwary i kultury spiskiej: Tom II, K-Ó
Recenzowany drugi tom Ilustrowanego słownika gwary i kultury spiskiej autorstwa Józefa Kąsia i Macieja Raka jest ważną i potrzebną publikacją, oczekiwaną zarówno przez badaczy, językoznawców, etnografów, jak i przez miłośników gwary i kultury regionu spiskiego. Wypełnia on lukę w dotychczasowych badaniach, opisując w sposób paralelny do dwóch słowników dotyczących Orawy (J. Kąś, Słownik gwary orawskiej, Kraków 2003, wyd. 2, t. I–II, 2011) i Podhala (J. Kąś, Ilustrowany leksykon gwary i kultury podhalańskiej, t. I–XII, Bukowina Tatrzańska – Nowy Sącz – Nowy Targ – Kraków 2015–2019) trzeci region góralski w Polsce. Słownik spiski ma, podobnie jak wcześniejsze dzieła, charakter słownika pełnego, niedyferencyjnego, a dzięki temu dającego pełny obraz leksyki gwar spiskich, nie tylko słownictwa odrębnego od ogólnopolskiego. Drugi tom niniejszego słownika to dzieło przemyślane, świetnie opracowane, którego walory naukowe łączą się z popularyzatorskimi, w którym klarowny, przystępny sposób opracowania został dostosowany do potrzeb różnych odbiorców. Bogactwo materiału językowo-kulturowego i ilustracyjnego zamieszczonego w recenzowanym słowniku sprawia, że może służyć on jako doskonała podstawa różnorodnych badań naukowych – przede wszystkim językoznawczych, ale także etnograficznych i folklorystycznych. Ten znakomity słownik gwarowy, dokumentujący jedną z kilku gwar góralskich w Polsce, to niezwykle ważna pozycja, która może służyć w szczególności polskiej dialektologii, socjolingwistyce i historii języka polskiego. Niewątpliwie dla wszystkich zainteresowanych gwarami góralskimi, nie tylko dla badaczy, lecz także dla miłośników tych gwar, dla mieszkańców regionu spiskiego, dla których omawiana gwary stanowi jeden z podstawowych elementów tożsamości regionalnej, będzie to prawdziwa encyklopedia wiedzy o tym niewielkim, ale bardzo interesującym regionie gwarowym.prof. dr hab. Halina KaraśUniwersytet Warszawsk
Autorytety w naszym życiu: Nauka – kultura – media
Książka Autorytety w naszym życiu. Nauka — kultura — media ukazuje funkcjonowanie autorytetów jako symboli prestiżu i uznania — w mediach, w nauce i kulturze literackiej, w pedagogice, w demokracji liberalnej. Problem ich naśladowania jest dziś przedmiotem krytycznej refleksji — dyskusji, gestów afirmacji lub kontrkulturowej negacji.Autorytety podtrzymują porządek społeczny i są wpisane w życie kultury, wpływają na ich rozwój, trwanie i dominację.Henryk CzubałaKsiążka Autorytety w naszym życiu. Nauka — kultura — media ukazuje funkcjonowanie autorytetów jako symboli prestiżu i uznania — w mediach, w nauce i kulturze literackiej, w pedagogice, w demokracji liberalnej. Problem ich naśladowania jest dziś przedmiotem krytycznej refleksji — dyskusji, gestów afirmacji lub kontrkulturowej negacji.Autorytety podtrzymują porządek społeczny i są wpisane w życie kultury, wpływają na ich rozwój, trwanie i dominację.Henryk Czubał
Komunikowanie publiczno-polityczne na poziomie regionalnym w świetle koncepcji społeczeństwa sieci
THE COMMUNICATION IN PUBLIC AND POLITICAL DOMAIN AT REGIONAL LEVEL IN THE CONTEXT OF THE NETWORK SOCIETY CONCEPT
The emergence and development of the Internet and its applications – including social media – in the public and scientific discourse can be seen as a new opportunity to make them tools that strengthen democratic processes and political engagement of citizens. An egalitarian and interactive space based on free access to information and free expression of opinions was intended to alleviate the crisis of representative democracy by increasing the possibilities of obtaining and exchanging information between those in power and citizens, strengthening public debate, the formation of communities or the participation of citizens in making decisions of public importance. These expectations were confronted with the massive spread of disinformation and hate speech in social media, as well as the use of these media as another one-way communication channel by politicians and public institutions. This publication is an attempt to answer the question related to the shape of public and political communication conducted with the use of social media at the regional self-government level. The aim of the project is to answer the question of what model of public and political communication is implemented by regional self-governments in the social media environment, whether it creates a space for public debate that activates residents and what implications it may have for local democracy and citizens\u27 participation in the public domain.Czy w przestrzeni mediów społecznościowych – zdominowanej przez dezinformację, hejt i autopromocję – jest jeszcze miejsce na autentyczny dialog między samorządami a obywatelami?Książka pokazuje, jak polskie samorządy województw komunikują się z mieszkańcami w sieci. Na podstawie badań ankietowych, wywiadów i analizy treści autor(ka) przygląda się, czy media społecznościowe służą realnemu zaangażowaniu obywateli, czy tylko kreowaniu wizerunku władzy. Całość osadzona jest w koncepcji społeczeństwa sieci Manuela Castellsa. Książka kierowana jest zwłaszcza do badaczy nauk politycznych i medioznawstwa, ale także dla samorządowców, przedstawicieli organizacji pozarządowych, lokalnych aktywistów i wszystkich, którym zależy na lepszym funkcjonowaniu demokracji na poziomie regionalnym i lokalnym. To nie tylko publikacja naukowa, ale też praktyczny przewodnik dla tych, którzy chcą usprawnić komunikację na linii władza–obywatel — zwłaszcza na poziomie lokalnym i regionalnym.Czy w przestrzeni mediów społecznościowych – zdominowanej przez dezinformację, hejt i autopromocję – jest jeszcze miejsce na autentyczny dialog między samorządami a obywatelami?Książka pokazuje, jak polskie samorządy województw komunikują się z mieszkańcami w sieci. Na podstawie badań ankietowych, wywiadów i analizy treści autor(ka) przygląda się, czy media społecznościowe służą realnemu zaangażowaniu obywateli, czy tylko kreowaniu wizerunku władzy. Całość osadzona jest w koncepcji społeczeństwa sieci Manuela Castellsa. Książka kierowana jest zwłaszcza do badaczy nauk politycznych i medioznawstwa, ale także dla samorządowców, przedstawicieli organizacji pozarządowych, lokalnych aktywistów i wszystkich, którym zależy na lepszym funkcjonowaniu demokracji na poziomie regionalnym i lokalnym. To nie tylko publikacja naukowa, ale też praktyczny przewodnik dla tych, którzy chcą usprawnić komunikację na linii władza–obywatel — zwłaszcza na poziomie lokalnym i regionalnym
Potrzeby podlaskiego rynku pracy w kontekście uwarunkowań wynikających z walidacji i certyfikacji kwalifikacji nabywanych w ramach edukacji szkolnej i pozaszkolnej: (edukacja, opieka zdrowotna i pomoc społeczna)
NEEDS OF THE PODLASKIE LABOR MARKET IN THE CONTEXT OF CONDITIONS RESULTING FROM THE VALIDATION AND CERTIFICATION OF QUALIFICATIONS ACQUIRED AS PART OF EXTRACURRICULAR EDUCATION (INDUSTRIAL PROCESSING, TRANSPORT AND WAREHOUSE MANAGEMENT, EDUCATION, HEALTHCARE, AND SOCIAL ASSISTANCE)
The main objective of the analysis was to identify the professional and qualification needs of Podlaskie employers that cannot be met through formal vocational education. The study focused on the needs of two sectors that are key to the Podlaskie Voivodeship economy: education, healthcare and social assistance.The analyses were based on the assumption that the regional labor market is experiencing a skills and competency mismatch, which negatively impacts the development and operation of enterprises in the analyzed sectors. Non-formal education, thanks to its greater flexibility, enables a more rapid adaptation of qualifications and competencies to economic needs than formal education.The analysis used qualitative methods, including desk research, individual in-depth interviews with training voucher operators in the region; focus group interviews with entrepreneurs and representatives of employer organizations; and analysis of job offers identifying demand in the regional labor market.Cel główny analizy ukierunkowano na identyfikację potrzeb zawodowo-kwalifikacyjnych podlaskich pracodawców, które nie mogą być zaspokojone w drodze formalnego kształcenia zawodowego. Przedmiotem badania były potrzeby dwóch sektorów, kluczowych z punktu widzenia gospodarki województwa podlaskiego, jakimi są: edukacja, opieka zdrowotna i pomoc społeczna.Analizy oparto na założeniu, że na rynku pracy w regionie identyfikowane jest niedostosowanie kwalifikacyjno-kompetencyjne, które wywiera negatywny wpływ na rozwój i funkcjonowanie przedsiębiorstw w analizowanych sektorach. Edukacja pozaformalna, dzięki większej elastyczności, umożliwia szybsze dostosowanie kwalifikacji i kompetencji do potrzeb gospodarki niż edukacja formalna