Journals published by Medical University of Lublin
Not a member yet
3004 research outputs found
Sort by
IOWISZ (Evaluation Instrument of Investment Motions in Health Care) – as a tool to rationalise the spending of public funds in health care
No full textThe article presents the most important issues related to the creation and functioning in the Polish health care system of the Evaluation Instrument of Investment Motions in Health Care (the so-called IOWISZ). The main objective of the publication is to provide a detailed characterisation and assessment of the operation of a relatively new tool for managing financial resources in health care, i.e. the IOWISZ. The specific structure of the IOWISZ system and the role assigned to this instrument by the regulator in the Polish health care system are presented. Furthermore, the origin and evolution of the IOWISZ system is presented as well as the experiences to date related to its functioning. The treatise also presents in detail the procedure for healthcare providers (investors) aimed at obtaining a positive opinion on the advisability of the investment under preparation, which is currently a prerequisite for the investment to be covered by public funding from the National Health Fund (NFZ). A review of the literature (including legal acts) made it possible to draw conclusions that the functioning of the IOWISZ system has contributed to the improvement of the effectiveness of public funds spending and rationalisation of capital expenditure in healthcare. The tool described is generally well evaluated by its users and still has a great potential for development when it comes to further improving the efficiency of the use of available (limited) resources in the Polish health care system. The arrival of the IOWISZ system meant that investments in health care became well-structured and correlated with the national health policy. To an increasing extent, investments are made in accordance with the maps of health needs and regional health and development policies, and consequently with the actual and diverse health needs of the inhabitants in each region of the country
Diseases of the cardiovascular and respiratory systems as the basis for obtaining a disability certificate among patients from Lublin in 2006-2021
No full textIntroduction. People with disabilities are individuals with full rights, who find themselves in a handicapped situation due to environmental, economic and social barriers that they cannot overcome in the same way as other people. About 15% of the global population live with disability. The number of patients suffering from cardiovascular diseases (CVD) and pulmonary diseases is increasing.
Aim. The aim of the study was to find out if CVD and lung diseases were among the leading causes of issuing disability certificates in Lublin in 2006-2021.
Material and methods. The data was obtained through a query at the Municipal Disability Adjudication Council in Lublin. We obtained anonymized data from years 2006-2021 referring to 16+ population.
Results. In the years 2006-2021 Municipal Disability Adjudication Council in Lublin issued 76,581 disability certificates for persons over 16 years of age. Out of that number 15,648 (20%) certificates were issued due to CVD and pulmonary diseases. These were on the second position among causes of disability after musculoskeletal diseases. The certificate recipients were mainly men > 60years of age with secondary or vocational education. In all age groups unemployed persons predominated.
Conclusion. The cardiovascular and pulmonary diseases were the second common reason of issuing disability certificates to adults in Lublin in the years 2006-2021
Consciousness of the vital role of transplantologyamong citizens of Polish small towns
No full textIntroduction. People with disabilities are individuals with full rights, who find themselves in a handicapped situation due to environmental, economic and social barriers that they cannot overcome in the same way as other people. About 15% of the global population live with disability. The number of patients suffering from cardiovascular diseases (CVD) and pulmonary diseases is increasing.
Aim. The aim of the study was to find out if CVD and lung diseases were among the leading causes of issuing disability certificates in Lublin in 2006-2021.
Material and methods. The data was obtained through a query at the Municipal Disability Adjudication Council in Lublin. We obtained anonymized data from years 2006-2021 referring to 16+ population.
Results. In the years 2006-2021 Municipal Disability Adjudication Council in Lublin issued 76,581 disability certificates for persons over 16 years of age. Out of that number 15,648 (20%) certificates were issued due to CVD and pulmonary diseases. These were on the second position among causes of disability after musculoskeletal diseases. The certificate recipients were mainly men > 60years of age with secondary or vocational education. In all age groups unemployed persons predominated.
Conclusion. The cardiovascular and pulmonary diseases were the second common reason of issuing disability certificates to adults in Lublin in the years 2006-2021
Cheating in relationships – literature review
No full textDefining the concept of infidelity in relationships has posed significant challenges for many researchers. By synthesizing their views, one can assume that infidelity encompasses any actions hidden from a partner, involving a third party, which violate the emotional, sexual, or romantic exclusivity of the relationship. Nowadays, it seems appropriate to categorize infidelity into sexual, emotional, mixed, and online types. Determining the frequency of infidelity is problematic due to discrepancies in various studies’ results, primarily stemming from cultural differences among the studied populations. Nonetheless, it is expected that this phenomenon affects 20-50% of relationships, occurring more frequently in non-marital relationships, although this difference appears to be gradually diminishing. The causes of infidelity are diverse, primarily arising from the unmet emotional or sexual needs of an individual by their partner. However, infidelity can also occur due to factors beyond the partner’s control, such as favorable circumstances. Factors that increase the likelihood of infidelity include being male and having higher education and income, as these factors lead to encountering more situations that facilitate infidelity. The impact of technological development on the occurrence of infidelity in relationships cannot be overlooked – practically every third internet user utilizes it for sexual purposes. Infidelity has consequences for relationships, often being the most common cause of their dissolution, as well as for the individuals involved. Those who are betrayed often experience anger and symptoms typical of a depressive episode and suicidal thoughts may also occur
Zachowania zdrowotne polskich pielęgniarek i pielęgniarzy
Get PDFHEALTH BEHAVIOUR OF POLISH NURSES
Aim. This study aimed to determine the level of health behaviours and correlations with demographic variables of nurses and nurse practitioners.
Material and methods. The research used a diagnostic survey method with a survey technique. The research tool used to collect data was a proprietary sociodemographic data questionnaire and a standardised questionnaire: Health Behaviour Inventory (HBI).
Results. Assessing the study group of nurses using the Health Behaviour Inventory, a mean score of 80.44±11.96 was obtained. The area of correct eating habits (mean 3.43±0.63) was rated highest by the respondents. Assessing the respondents using the HBI by subgroups, it was found that the largest group was those with average health behaviours of 44.2% (n=542). The group with the lowest percentage was high level health behaviour 18.1% (n=222).
Conclusions. Some of the factors influencing health behaviors are consistent with the environment and type of work, and are therefore specific to nursing staff. The high level of proper eating habits is also influenced by positive civilization changes and higher social awareness of lifestyle, which was not the subject of in-depth research in this study. The low level of health practices is related to the specific nature of a nurse’s work in the context of working time and work system.ZACHOWANIA ZDROWOTNE POLSKICH PIELĘGNIAREK I PIELĘGNIARZY
Cel pracy. Celem pracy było określenie poziomu zachowań zdrowotnych oraz korelacji ze zmiennymi demograficznymi pielęgniarek i pielęgniarzy.
Materiał i metody. W przeprowadzonych badaniach wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego z użyciem techniki ankietowej. Narzędzie badawcze za pomocą, których zebrano dane to: autorski kwestionariusz danych socjodemograficznych oraz standaryzowany kwestionariusz: Inwentarz Zachowań Zdrowotnych (IZZ).
Wyniki. Dokonując oceny badanej grupy pielęgniarek/pielęgniarzy za pomocą inwentarza zachowań zdrowotnych uzyskano wynik na poziomie średniej 80,44±11,96. Najwyżej oceniony przez badanych został obszar prawidłowych nawyków żywieniowych (średnia 3,43±0,63). Dokonując oceny respondentów za pomocą IZZ z podziałem na podgrupy stwierdzono, że największą grupę stanowiły osoby o przeciętnych zachowaniach zdrowotnych 44,2% (n=542). Grupa z najniższym odsetkiem to zachowania zdrowotne na poziomie wysokim 18,1% (n=222). Poziom niski zachowań zdrowotnych deklarowało 37,7% (n=462).
Wnioski. Część czynników wpływających na zachowania zdrowotne jest zbieżna ze środowiskiem i rodzajem pracy, a zatem jest charakterystyczna dla personelu pielęgniarskiego. Z drugiej strony, na wysoki poziom prawidłowych nawyków żywieniowych wpływają także pozytywne zmiany cywilizacyjne i wyższa świadomość społeczna dotycząca stylu życia, co nie było przedmiotem pogłębionych badań w tej pracy. Niski poziom praktyk zdrowotnych związany jest ze specyfiką pracy pielęgniarki w kontekście czasu pracy, systemu pracy, a także intensywności intelektualnej i fizycznej wykonywania tego zawodu
Terminologia referencyjna ICNP® dla wybranych diagnoz i interwencji w opiece położniczej na przykładzie położnicy po przebytym krwotoku z zagrażającym stanem przedrzucawkowym
Get PDFICNP® REFERENCE TERMINOLOGY FOR SELECTED DIAGNOSES AND INTERVENTIONS IN MIDWIFERY CARE ON THE EXAMPLE OF A POSTPARTUM WOMAN AFTER HEMORRHAGE WITH IMPENDING PREECLAMPSIA
Aim. The aim is to indicate the validity of implementing the ICNP® terminology in obstetric care on the example of a patient after postpartum hemorrhage with suspected preeclampsia. Based on the catalog of concepts, the entity’s problems and the midwife’s interventions were identifi ed in the proposed individualized care plan.
Material and methods. The research method in this work is an individual case study. The basis for the presented care plan was the use of techniques: interview, observation, analysis of medical documentation and measurements relevant for therapeutic purposes. This manuscript was developed based on the CARE protocol for case reports.
Results. The presented care model allowed for the implementation of individualized interventions, resulting in the improved quality of life and a better prognosis in the subject’s recovery process. The role of a midwife in the care of a patient with the previously mentioned diseases indicates the indispensable affi liation to an interdisciplinary team, at the same time establishing an independent and autonomous profession.
Conclusions. The use of the ICNP® classifi cation promotes the development of nursing as a fi eld of science. The indicated method allows for accurate interpretation of problems in the obstetric care, thus unifying the communication system based on databases and currently functioning catalogs of concepts.TERMINOLOGIA REFERENCYJNA ICNP® DLA WYBRANYCH DIAGNOZ I INTERWENCJI W OPIECE POŁOŻNICZEJ NA PRZYKŁADZIE POŁOŻNICY PO PRZEBYTYM KRWOTOKU Z ZAGRAŻAJĄCYM STANEM PRZEDRZUCAWKOWYM
Cel pracy. Celem pracy jest wskazanie zasadności implementowania terminologii ICNP® w sprawowanej opiece położniczej na przykładzie pacjentki po przebytym krwotoku poporodowym z podejrzeniem stanu przedrzucawkowego. W oparciu o katalog pojęć wyodrębniono problemy podmiotu i interwencje położnej przedstawione w zaproponowanym zindywidualizowanym planie opieki.
Materiał i metody. Metodę badawczą zastosowaną w pracy stanowi studium indywidualnego przypadku, case study. Podstawą dla zaprezentowanego planu opieki było zastosowanie technik: wywiadu, obserwacji, analizy dokumentacji medycznej oraz zasadnych dla celów terapeutycznych pomiarów. Niniejszy manuskrypt opracowano w oparciu o protokół CARE dla opisów przypadków.
Wyniki. Przedstawiony model opieki pozwolił na wdrożenie zindywidualizowanych interwencji, skutkujących poprawie jakości życia i lepszym rokowaniem w procesie rekonwalescencji podmiotu. Zadania położnej w opiece nad pacjentką z ww. jednostkami chorobowymi wskazują na nieodzowną przynależność do zespołu interdyscyplinarnego, jednocześnie ustanawiając zawód samodzielnym i niezależnym.
Wnioski. Zastosowanie klasyfikacji ICNP® sprzyja rozwojowi pielęgniarstwa jako dziedziny nauki. Wskazana metoda pozwala trafnie interpretować problemy w sprawowanej nad podmiotem opiece położniczej, ujednolicając tym samym system komunikacji w oparciu o bazy danych i obecnie funkcjonujące katalogi pojęć
Ocena efektywności i bezpieczeństwa różnego umiejscowienia elektrod w trakcie terapii elektrowstrząsowej w leczeniu depresji: porównanie stymulacji dwuskroniowej, dwuczołowej i jednostronnej prawostronnej - przegląd narracyjny
Get PDFIntroduction: Consequences of depressive syndrome are changes in central nervous system, especially the reduction in volume and disturbances in neuronal metabolism. There are disturbances in cerebral blood flow, in areas responsible for concentration, memory and regulation of behaviour and emotions. ECT method has shown considerable effectiveness in treatment of depression. It has invariably remained effective as a form of treatment in psychiatry for many years. The way in which the method itself is applied and location of stimulation electrodes remains controversial. In clinical practice, bitemporal, bilateral or right unilateral applications are used, each of which activates slightly different regions in brain, resulting in different therapeutic effects.
Methods: A review of available literature was performed by searching PubMed and Google Scholar databases, using the following keywords: bifrontal ECT, bitemporal ECT, right unilateral ECT, cognitive function for original papers, meta-analyses and review papers in Polish and English published from 1990 to 2022. The SANRA scale was used to maintain the high quality of the narrative review.
Results: All three methods are effective in treating depressive disorders, but differ in impact on cognitive function. Bi-frontal stimulation is the most effective in emergencies, however related to a higher risk of cognitive impairment. Milder cognitive impairment, with similar therapeutic efficacy, is observed with bitemporal and unilateral placement.
Conclusions: Individualised selection of ECT method is recommended, depending on patients\u27 needs and clinical condition. The importance of individualising the dose, location of electrodes, and monitoring of cognitive function is emphasised in order to increase the effectiveness and minimise side effects.Wstęp: Konsekwencją występowania zespołu depresyjnego są zmiany w ośrodkowym układzie nerwowym, w szczególności zmniejszenie objętości oraz zaburzenia metabolizmu neuronów. Kolejnym skutkiem są zaburzenia w mózgowym przepływie krwi, w obszarach odpowiedzialnych za koncentrację, pamięć oraz regulację zachowań i emocji. Metoda elektrowstrząsowa wykazuje znaczną skuteczność w leczeniu depresji. Niezmiennie od wielu lat pozostaje skuteczną formą leczenia w psychiatrii.
Kwestią sporną pozostaje sposób zastosowania samej metody oraz lokalizacja elektrod stymulacyjnych podczas zabiegu. W praktyce klinicznej stosowane są przyłożenia dwuskroniowe, dwuczołowe lub jednostronne prawostronne, z których każde powoduje aktywację nieco innych regionów w mózgu, czego efektem są różne efekty terapeutyczne u pacjentów.
Metody: Dokonano przeglądu dostępnej literatury przeszukując bazy PubMed oraz Google Scholar, przy użyciu następujących słów-kluczy: dwuczołowa stymulacja EW, dwuskroniowa stymulacja EW, jednostronna prawojednostrona stymulacja EW, funkcje poznawcze dla prac oryginalnych, metaanaliz oraz przeglądowych w języku polskim i angielskim opublikowanych od 1990 roku do 2022 roku. W celu zachowania wysokiej jakości przeglądu narracyjnego posłużono się skalą SANRA.
Wyniki: Wszystkie trzy metody są skuteczne w leczeniu zaburzeń depresyjnych, ale różnią się w zakresie wpływu na funkcje poznawcze. Stymulacja dwuczołowa jest najbardziej skuteczna w nagłych przypadkach, ale wiąże się z większym ryzykiem zaburzeń poznawczych. Łagodniejsze zaburzenia poznawcze, przy podobnej skuteczności terapeutycznej, obserwuje się w przypadku umiejscowienia elektrod dwuskroniowo i jednostronnie.
Wnioski: Rekomenduje się indywidualny dobór metody EW, zależny od potrzeb pacjenta i jego stanu klinicznego. Podkreśla się znaczenie indywidualizacji dawki i lokalizacji elektrod oraz monitorowania funkcji poznawczych, w celu zwiększenia skuteczności leczenia i minimalizacji efektów ubocznych
Hungry brain: about the possible contribution of neurotrophic factors to anorexia nervosa
Get PDFIntroduction: Anorexia nervosa (AN) is an eating disorder characterized by restricted energy intake leading to weight loss below the healthy range. It is accompanied by anxiety and distorted body perception. While the disorder often manifests during adolescence, there is a noted decrease in the average age of onset, with an increasing number of cases in childhood. Successful treatment and maintenance of healthy body weight require an understanding of the complex etiology of AN, encompassing both psychosocial and specific biological factors.
Material and methods: For the review, databases PubMed, Cochrane, and Google Scholar were utilized, searching for the following keywords: anorexia nervosa, neurotrophins, neurotrophin 3, neurotrophin 4, BDNF, nerve growth factor, from the inception of the databases until September 2023.
Discussion: In the biological context, neurotrophic growth factors such as neurotrophin 3 (NT-3), neurotrophin 4 (NT-4), brainderived neurotrophic factor (BDNF), and nerve growth factor (NGF) may play a significant role in the etiopathogenesis of AN. These substances are involved in processes such as neuroprotection, proliferation, maturation, and survival of neurons in both the central and peripheral nervous systems. They regulate neuronal plasticity, impact the production of neurotransmitters, and control synaptic activity. BDNF and neurotrophin 3 influence the serotoninergic and noradrenergic systems, which may be associated with neurobiological processes responsible for anxiety and mood disorders.
Conclusions: Understanding the role of neurotrophins in AN has the potential to lead to more effective and personalized therapies, enabling a better comprehension of the biological mechanisms of this disorder and the development of targeted pharmacological interventions.Wstęp: Jadłowstręt psychiczny (AN) to zaburzenie odżywiania, charakteryzujące się ograniczeniem podaży energii, prowadzącym do utraty masy ciała poniżej poziomu prawidłowego. Towarzyszą mu zaburzenia postrzegania własnego ciała i lęk przed wzrostem masy ciała. Choroba najczęściej występuje w okresie dojrzewania, jednak obserwuje się także obniżanie średniego wieku zachorowań AN, a liczba przypadków w dzieciństwie rośnie. Mimo postępów w badaniach, nadal brakuje skutecznych terapii dla AN, a wskaźnik śmiertelności związany z tym zaburzeniem jest najwyższy wśród chorób psychicznych. Skuteczne leczenie i utrzymanie prawidłowej masy ciała wymagają zrozumienia złożonej etiologii AN, która obejmuje zarówno czynniki psychospołeczne, jak i specyficzne czynniki biologiczne.
Materiał i metody: W celu przeglądu literatury użyto elektronicznych baz danych PubMed, Cochrane i Google Scholar, przeszukując je przy użyciu następujących słów kluczowych: anorexia nervosa, neurotrophins, neurotrophin 3, neurotrophin 4, BDNF, nerve growth factor, od momentu utworzenia bazy danych do września 2023 roku.
Dyskusja: W kontekście biologicznym istotną rolę w etiopatogenezie AN mogą odgrywać neurotroficzne czynniki wzrostu, takie jak neurotrofina 3 (NT-3), neurotrofina 4 (NT-4), czynnik neurotroficzny pochodzenia mózgowego (BDNF) i czynnik wzrostu nerwów (NGF). Te substancje biorą udział w procesach neuroprotekcji, proliferacji, dojrzewania i przeżycia neuronów zarówno w ośrodkowym, jak i obwodowym układzie nerwowym. Regulują plastyczność neuronów, wpływają na produkcję neuroprzekaźników i regulują aktywność synaptyczną. Dodatkowo, BDNF i neurotrofina 3 wykazują wpływ na układ serotoninergiczny i noradrenergiczny, co może być związane z procesami neurobiologicznymi odpowiedzialnymi za zaburzenia lękowe i nastroju.
Wnioski: Poznanie roli neurotrofin w AN ma potencjał prowadzenia do bardziej skutecznych i spersonalizowanych terapii, umożliwiając lepsze zrozumienie biologicznych mechanizmów tego zaburzenia i rozwijanie celowanych interwencji farmakologicznych
Biopharmaceutical aspects of the development of transdermal forms of Lisinopril dihydrate
Get PDFPrevention and treatment of arterial hypertension is of great importance. Improvement of existing medicines through the use of alternative routes of administration can enhance the pharmacotherapeutic characteristics of active pharmaceutical ingredients (APIs). Transdermal therapeutic systems (TTS) allow for delivery of a drug through intact skin into the systemic circulation, while minimizing side effects. The development of transdermal formulations of antihypertensive drugs, Lisinopril dihydrate in particular, has practical and scientific significance. Optimization of the algorithm for the development of transdermal drugs involves in vitro preformulation studies of the membrane permeability of APIs and the identification of factors that affect this process.The tests were performed by dialysis through a semipermeable hydrophilic membrane using a Valia-Chien diffusion device. The effect of the initial concentration of Lisinopril dihydrate on the flux rate Is was investigated. Different donor concentrations of Lisinopril dihydrate were tested at three levels, 10, 20 and 30 mg/ml, accordingly. It was noted that the permeation process of Lisinopril dihydrate under model conditions corresponds to zero-order kinetics and is characterized by a uniform speed. The correlation coefficient (R2) for all the kinetic equations was 0.999. A linear dependence of the flux velocity of Lisinopril dihydrate on the initial concentration was indicated. The concentration of Lisinopril dihydrate in the donor solution of 30 mg/ml was found to be optimal for further stages of pharmaceutical development of the transdermal formulation. The studies of Lisinopril dihydrate permeability allow to give a positive assessment of the acceptability of this API for use in the transdermal formulation and the development of TTS
Faecal microbiota transplantation associated adverse events
Get PDFFaecal microbiota transplantation (FMT) aims to restore intestinal microbiota balance with the objective of normalising its composition and achieve therapeutic benefits. The procedure involves the administration of fresh or frozen faecal microbes from a healthy donor into the recipient\u27s gastrointestinal tract with the intent to restore the proper structure and functionality of the recipient\u27s intestinal microbial community. Evidence showing the positive effects of FMT is abundant, however, less attention has been devoted to FMT-associated adverse events, especially in relation to liver diseases.Based on literature review, studies and reports regarding FMT-associated adverse events since the beginning of FMT use, have been analysed. The review covering the period 2010-2022 was undertaken in accordance with the PRISMA guidelines.Studies conducted on the patient population suffering from various types and forms of liver disease have proven the possible effectiveness of the FMT method and reported moderate adverse events (nausea, constipation, flatulence). Severe adverse events occurring in relation to FMT were also noted. No safety issues or infection signals associated with FMT were observed in studies performed within the population suffering from cirrhosis.The present review of scientific reports, publications and literature reviews describes the adverse events reported in the literature. Faecal microbiota transplants are associated with adverse events classified as mild, moderate and severe, among others, diarrhoea, fever, infections or death. There is a need to implement a donor screening programme and personalised transplantation methods. Further research is recommended to assess and monitor FMT efficacy, benefits and risks.