Aperta Turkish Open Archive
Not a member yet
83692 research outputs found
Sort by
Kişilik İnşâsında Hadislerin Önemi: el-Edebü'l-Müfred Örneği
No full text<p>Hz. Peygamber’in örnek yaşamı ve hadisleri, bireylerin ahlâkî ve kişilik gelişimine rehberlik eden evrensel bir model olarak davranış biçimlerini ve toplumsal ilişkilerini şekillendirmede temel bir kaynak teşkil etmektedir. Hadisler, sadece dinî birer metin olmanın ötesinde insanın karakter inşası ve ruhsal olgunlaşması açısından pratiğe dönük ilkeler sunarak şahsiyet gelişimine somut katkılar sağlayan eşsiz bir miras niteliğindedir. Allah Resûlü’nün, ashabının mizaç ve karakterini şekillendirirken hangi ahlâkî ilkeleri benimsemesini istediği ve bu yolla ümmetine hangi değerleri miras bırakılmayı amaçladığını hadisler aracılığıyla tespit etmek büyük önem taşımaktadır. Bu yüzden insanlığın ahlâkî yıkım yaşadığı zamanlarda daha çok gündeme gelen bu ulvi değerlerin tamamlayıcısı mesabesinde olan nebevî ahlâkın ana prensiplerini tespit etmek, bu temel hakikatleri ön plana çıkarmak ve onları insanoğlunun dikkatine sunabilmek büyük bir önem arz etmektedir. Dolayısıyla hadislerdeki ahlâkî öğretiler, şahsiyet inşasında merkeze alındığında bu değerler müminin maddî ve manevî gelişimini yönlendiren işlevsel bir role sahip olacaktır. Mütekaddim ve müteahhir bazı âlimler, <em>Hadis ve Ahlâk Edebiyatı</em> sahasında Resûlullah’ın ahlâkî vasıflarına dair pek çok kitap kaleme alarak İslâm medeniyetinde önemli bir edebiyatın oluşmasına katkı sağlamışlardır. Bu çalışmalardan biri de hadis alanında eşsiz bir yeri olan Buhârî’nin ahlâk rivayetlerini derlediği<em> el-Edebü’l-müfred</em> adlı eseridir. Araştırmada, bu kitapta yer alan ahlâka dair hadisler bağlamında kişiliğin inşasında, hadislerin bireye ve topluma katkıları incelenecektir. Zira Müslümanlar, Hz. Peygamber’in etkileyici ahlâkını tanıdıkları ve içselleştirdiklerinde, onun sünnetine daha uygun ahlâkî davranışlar sergileyeceklerdir. Bu bağlamda Buhârî’nin ilgili kitapta derlediği ahlâka dair rivayetler nitel açıdan tahlil edilerek kişilik inşasında hadislerin rolü tetkik edilecektir.</p>
FeVAcS: A package for visualizing acoustic scattering from 1D periodic obstacles
No full text<p>FeVAcS is an open-source finite element software specializing in one dimensional periodic acoustic analyses with scattering obstacles. Leveraging FEniCS Project’s computational capabilities, it solves the Helmholtz equation variational form. This tool simplifies mesh generation, enhances acoustic visualization, and enables easy parameter manipulation for obstacle and domain geometries, along with wave property adjustments. Featuring a user-friendly browser interface, FeVAcS improves accessibility and result sharing. It serves as a vital tool for understanding complexities within exterior acoustic analyses.</p>
Hârizm Hanefî Ekolü
No full text<p>Bu çalışma hicrî 5.-7. yüzyıllar arasında Hârizm bölgesinde teşekkül eden Hanefî fıkıh okulunu ve bu okulun Hanefî mezhebi havzaları içinde nereye oturduğunun tespitini konu edinmektedir. Konunun sınırlandırılması bağlamında söz konusu fıkıh okulunun öncüsü olarak kabul edilen Ebû Imrân el-Bakkālî’den (öl. 452/1060) başlayarak zirve temsilcilerinden Ebü’r-Recâ ez-Zâhidî (öl. 658/1260) ile son bulan tarihsel süreç ele alınmıştır. Çalışmada Hârizm fıkıh mektebinin oluşumuna etki eden coğrafi, sosyo-kültürel, örfî ve siyasî arka plan ayrıntılı biçimde incelenmiştir. Ayrıca bu okulun şekillenmesinde etkin olan kelâmî arka planı ele alınmıştır. Bu amaçla Hârizm fıkıh mektebinin ortaya çıkışındaki saikler ve entelektüel zemin araştırılmış; bu bağlamda Horasan, Semerkant, Buhara ve Belh fıkıh okullarıyla mukayeseli bir değerlendirme yapılmıştır. Yöntem olarak tarihsel analiz ve metin çözümlemesi benimsenmiştir. Metin analizinde ise literatür taraması, belge incelemesi, tümevarım, saha verilerinin değerlendirilmesi ve mukayeseli yorumlama gibi alt tekniklerden faydalanılmıştır. Araştırma neticesinde Hârizm fıkıh okulunun kelâm ve usûl-i fıkıh alanlarında büyük ölçüde Irak Hanefîliğinden beslendiği ve bu çevreye mensup âlimlerin görüşleri ile etkileşim içinde olduğu müşahede edilmiştir. Bununla birlikte Hârizm’in kendine özgü coğrafi, tarihî ve sosyo-kültürel dinamikleri dikkate alındığında bu mektebin zamanla özgün bir dönüşüm geçirdiği ve klasik Irak Hanefîliğinden ayrışan bazı özellikler kazandığı görülmüştür. Bu okulun ayırt edici yönlerinden biri olarak kelâm ilminin etkin şekilde kullanılması ve kelâmî eğilim olarak Mu‘tezile ekolünün benimsenmesi tespit edilmiştir. Ancak bu Mu‘tezilî düşünce, zaman içinde bölgenin ilmî ve sosyal şartlarına bağlı olarak evrilmiş ve klasik Bağdat Mu‘tezilesi'nden farklı, yerel ve özgün bir kimlik kazanmış ve Hârizm’deki bu Mu‘tezilî eğilim belirgin şekilde “Sünnî eğilimli Mu‘tezilî düşünce” ya da “Ehl-i Sünnet’e yakın duran bir Mu‘tezilî düşünce” karakterine dönüşmüştür. Ayrıca bu okulun mensuplarının örf ve maslahata dayalı istihsan yöntemini ve kolaylık ilkesini benimsedikleri, bunu kazâ ve fetvâ alanında ortaya koydukları da görülmüştür.</p>
<ul>
</ul>
Halk Kütüphanesinde Görev Yapan Kütüphanecilerin Hizmet Sunumunda Sosyal Sorumluluk Algısı: Niğde İli Örneği
No full text<p>Toplumların yapısında özellikle son yarım yüzyılda önce küreselleşme, ardından bilişim teknolojisinin yoğun etki gücünden kaynaklanan ciddi değişimler yaşanmıştır. Bu değişim, toplumsal dokuyu oluşturan organların kimliklerini, sorumluluklarını, önceliklerini ve sınırlarını da başkalaştırmıştır. Söz konusu dönüşümün ortaya koyduğu yeni kimlik tanımlamalarından biri de bireylerin ve organizasyonların, özellikle de kamu yararını gözeten kurumların parçası oldukları toplumu etkileme biçimlerinin sorumluluklarını almalarıdır. Temelde sistemli bir yaklaşımı gerektiren bu görece yeni görev genel anlamda sosyal sorumluluk olarak ifade edilmektedir. Sosyal sorumluluk bu yönüyle bireylerin, kurumların ve diğer organizasyonların parçası oldukları toplum, çevre ve diğer paydaşlar üzerinde olumlu bir etki yaratmak için aldıkları sorumlulukları ifade eder. Bireysel ve kurumsal olmak üzere genellikle iki ayrı boyutta ele alınan sosyal sorumluluğun hedeflediği “daha iyi” olmaya katkı çabası, amaçlanan katkının etki boyutu açısından toplumun bazı unsurlarını daha ön plana çıkarmaktadır. Bunlardan biri de üstlendikleri toplumsal kültür kurumu kimliği ile kütüphanelerdir. Öyle ki, sosyal sorumluluk günümüzde hemen her türden kütüphanenin hizmet felsefesinin doğal bir eklentisine dönüşmüş durumdadır. Zira sosyal sorumluluk kavramının ifade ettiği değerler yalnızca kütüphanelerin hizmet kapsamını genişletmekle kalmamış, aynı zamanda mesleğin toplumdaki rolünün ve işlevinin de yeniden tanımlanmasını gerektirmiştir. Bu çerçevede araştırmanın amacı, Niğde ilinde görev yapan ve üniversitelerin Bilgi ve Belge Yönetimi (BBY) bölümlerinden mezun olan halk kütüphanesi çalışanlarının sosyal sorumluluk anlayışını, bu anlayışın kütüphane hizmetlerine nasıl yansıdığını ve toplumsal katkısını ortaya koymaktır. Çalışmanın sınırlılıkları kapsamında kütüphanecilerin sosyal sorumluluğu nasıl tanımladıkları, hangi alanlarda sosyal sorumluluk çalışmalarına katıldıkları ve bu çalışmaların yerel topluma sağladığı katkılar hakkındaki görüşleri ayrıntılı olarak analiz edilmiştir. Aynı zamanda araştırmanın evrenini oluşturan alan mezunu 16 kütüphaneciden görüşme tekniği ile elde edilen bulgular, sosyal sorumluluk kavramının günümüz halk kütüphanesi hizmet anlayışındaki yeri, önemi ve gerekliliği hakkında kavramsal altyapısı sınırlı bir farkındalığın olduğunu ortaya koymuştur. Buna karşın katılımcıların önemli bir bölümü, sosyal sorumluluğu gözeten tutum ve davranışlar açısından iyi niyetli bir çabanın içindedir ve bu konuda gelişime açıktır. Araştırmada varılan sonuçların, halk kütüphanelerindeki sosyal sorumluluk faaliyetlerinin etkinliğini arttırmaya yönelik kurumsal ve ulusal çaplı politikaların geliştirilmesine katkı sağlaması, çalışmanın asıl başarısı olacaktır.</p>
Cation Vacancy-Mediated Ultrafast Hole Transport in CuBi<sub>2</sub>O<sub>4</sub> Photocathodes
No full text<p>As a promising photocathode candidate, tetragonal CuBi2O4 (CBO) has been studied extensively in recent years. As an intrinsically p-type material, its acceptor sites originate from the cation vacancies, which are also a potential cause of hindered hole utilization in photocathodes. In this study, the ultrafast transport dynamics of the valence band hole states in CBO photocathodes were investigated by varying their atomic composition and manipulating the p-type character. As a comprehensive ultrafast optical transient absorption spectroscopy (TAS) investigation of compositionally manipulated CBO that combines both ex situ and in situ TAS experiments with photoelectrochemical (PEC) performance tests, the study reveals the polaron formation tendencies of the valence band (VB) holes at cationic vacancy sites. Therefore, it draws a complete picture of the ultrafast hole transport dynamics and provides valuable insights into the hindrance of the photocurrent generated in CBO.</p>
Unveiling the invisible: first discovery of micro- and nanoplastic size segregation in indoor commercial markets using a cascade impactor
No full text<p>Micro and nanoplastics (MNPs) may enter the human body through food, drink, and air. Scientists have mainly focused on the first two routes, but little is known about the third. A cascade impactor having a size range of (> 2.5, 1.0-2.5, 0.50-1.0, 0.25-0.50, and < 0.25 mu m) was used to study the size segregation of MNPs in different indoor commercial markets. The morphological characterization showed the presence of fibers, fragments, films, lines, foam, and pellets with different colors. Three hundred-seven particles were scanned for chemical description under Micro-Raman analysis, and 247 were identified and categorized into 52 MNPs . The standard MNPs found in the samples were PTFE, PE, PP, HDPE, PA, LDPE, and PAM. The SEM-EDX analysis showed that C, O, and F had the highest weight% among all elements seen, while C, O, F, Mg, and Al were the common elements. These MNPs are small enough to get inhaled easily. MNPs in these indoor environments showed vast sources that emit these polymeric particles and have harmful human health impacts, particularly on the employees working there. So, there is a need to take the necessary measures to minimize the release of these MNPs in these indoor environments and their impacts on human health.</p>
Discovering and Ranking Urban Social Clusters Out of Streaming Social Media Datasets
No full text<p>Urban social media mining is the process of discovering urban patterns from spatio-temporal social media datasets. Urban social clusters are the clusters formed by the social media posts of users living in cities at a certain time and place. Discovering and identifying urban social clusters is of great importance for urban and regional planning, target audience identification, a better understanding of city dynamics and so forth. Discovering and ranking urban social clusters out of streaming social media datasets require efficient filtering approaches and mining algorithms. In the literature, there are several studies performed that address the discovery of the importance of urban clusters. Most of these studies take into account the spatial expansions over time and the changes in the numbers of elements within clusters when identifying the significance of urban clusters. However, in contrast to these studies, we have also considered cluster temporal formation stability, spatial density variation, and the impact of meta-information on urban social clusters. In this study, Temporal, Spatial, and Meta Important Urban Social Clusters Miner (TSMIUSC-Miner) algorithm is proposed. In the proposed algorithm, urban social clusters are discovered, and their importance relative to each other are compared and ranked. The temporal, spatial and meta importance scores of the clusters are calculated and then, the clusters that satisfy predefined score thresholds are discovered. The performance of the proposed TSMIUSC-Miner algorithm compared with that of a naive approach using real-life streaming Twitter/X dataset. The results showed that the proposed TSMIUSC-Miner algorithm outperforms the naive approach in terms of execution time.</p>
Synthesis of reduced graphene oxide-fungal hyphae biochar/iron oxide composite: characterization, adsorption performance, and removal mechanisms
No full text<p>In this study, a novel biochar, iron-impregnated reduced graphene oxide-fungal hyphae, named AOBC-rGO, was synthesized as an innovative approach for the removal of Cr(VI) ions from water. A scanning electron microscope showed the formation of large agglomerates on the surface of biochar samples while Raman analysis showed D and G bands at 1350 and 1580 cm(-1) respectively as the proof of polyaromatic hydrocarbons and graphitic material. The surface area of the AOBC-rGO was determined as 58.5650 m(2) g(-1). To evaluate the efficacy of AOBC-rGO, the effect of initial chromium concentration (25, 50, 100, 150 and 200 mg L-1), pH (2, 5, 7, 9 and 11), retention time (0, 5, 10, 20, 30, 40, 50, 60 and 90 min), and adsorbent dose (100, 300 and 500 mg L-1) was investigated in batch experiments for synthetic and real wastewater samples. Adsorption tests showed that the biochar adsorption capacity was 1116.01 mg g(-1). Furthermore, findings suggest that the chromium sorption on AOBC-rGO fits with the pseudo-second-order model and Freundlich isotherm model (R-2 > 0.93), indicating a heterogeneous surface with a dominant chemisorption mechanism. Thus, AOBC-rGO can be used as an effective adsorbent to remove heavy metals from wastewater.</p>
Synthesis of compounds including cyclopropane ring: Selectivity in additions
No full text<p>As a result of reactions such as addition, cis diolization, esterification and bromination, thirteen compounds containing spirocyclopropane were synthesized from spiro[2,4]hepta-4,6-diene (5) as the starting compound. Among these compounds, seven compounds also have an additional cyclopropane ring. A 1,3-Dipolar cycloaddition reaction of the compound obtained from cycloheptatriene-PTAD, an adduct was selectively synthesized. Additionally, bromine was selectively added to the endo-ester, resultingthe reaction of 5 and ethyl diazoacetate. The rearranged product monobromo 12 was obtained from reaction molecular bromine with compound 7 , The structure of its was determined by X-ray diffraction analysis. The structure of some compounds (9, 23 and 24 ) were also determined by X-ray diffraction analysis. Additionally, compound 27 was obtained as endo-selectivity.</p>
Humanin attenuates metabolic, toxic, and traumatic neuropathic pain in mice by protecting against oxidative stress and increasing inflammatory cytokine
No full text<p>Neuropathic pain is associated with diverse etiologies, including sciatica, diabetes, and the use of chemotherapeutic agents. Despite the varied origins, mitochondrial dysfunction, oxidative stress, and inflammatory cytokines are recognized as key contributing factors in both the initiation and maintenance of neuropathic pain. The effects of the mitochondrial-derived peptide humanin on neuropathic pain, however, remain unclear, despite its demonstrated influence on these mechanisms in numerous disease models. This study aimed to evaluate the effects of humanin on pain behavior in murine models of metabolic (streptozotocin/STZ), toxic (oxaliplatin/OXA), traumatic (sciatic nerve cuffing/cuff), and neuropathic pain. A secondary objective was to assess whether humanin modulates oxidative damage and inflammatory cytokine levels in these neuropathic pain models. Humanin (4 mg/kg) was administered intraperitoneally (i.p.) to BALB/c male mice with induced neuropathic pain over a period of 15 days, with pain thresholds assessed using hot plate, cold plate, and Von Frey tests. Serum levels of antioxidant enzymes, oxidative stress markers, and inflammatory/anti-inflammatory cytokines were measured via enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA). In neuropathic pain-induced mice, humanin administration resulted in a statistically significant increase in pain threshold values in the STZ + Humanin, OXA + Humanin, and cuff + Humanin groups compared to their respective control groups (P < 0.05) over 15 days. Furthermore, humanin treatment significantly elevated antioxidant enzyme levels and anti-inflammatory cytokine concentrations, while reducing oxidative stress markers and pro-inflammatory cytokine levels compared to control groups (P < 0.01). These findings suggest that humanin exhibits therapeutic potential in the treatment of neuropathic pain induced by STZ, OXA, and cuff models. The ability of humanin to mitigate neuropathic pain through the suppression of oxidative stress and inflammatory cytokines indicates its promise as a novel therapeutic strategy.</p>