National University of Mongolia Scientific Journals
Not a member yet
7194 research outputs found
Sort by
Юань улсын хөлөг онгоцны бүтэц, түүний далайн чадамжийн судалгаа: Такашима арлын усан доорх археологийн баримтад тулгуурласан шинжилгээ
No full textЮань улс нь Монголын эзэнт гүрний Зүүн Ази дахь захиргааны нэгэн хэлбэр бөгөөд өргөн уудам нутаг дэвсгэрт олон угсаатныг хамарсан нэгдмэл захиргааг хэрэгжүүлж чадсан билээ. Тухайн үед түүний хөлөг онгоц үйлдвэрлэл болон далайн үйл ажиллагаа дэлхийд тэргүүлэх түвшинд хүрсэн байв. Энэхүү өгүүлэлд Японы Такашима арлын усан доорх археологийн олдворын судалгаанд тулгуурлан Юань улсын хөлөг онгоцны бүтэц, материалын сонголт, үйлдвэрлэлийн цар хүрээ зэргийг түүхэн сурвалжтай уялдуулан шинжлэхийг оролдсон байна. Судалгааны дүнгээс үзэхэд, Юань улсын хөлөг онгоц нь ус нэвтрэхгүй тасалгаат хийц, материалын оновчтой сонголт, үйлдвэрлэлийн боловсронгуй арга технологитой байсан нь тогтоогдсон. Энэ нь тэдний өргөн цар хүрээтэй далай тэнгисийн аян дайн болон гадаад худалдааны амжилтыг технологийн түвшнээс дэмжсэн чухал хүчин зүйл болж байжээ. Гэсэн хэдий ч тухайн үед Юаны хөлөг онгоц нь хэт салхи, ширүүн давалгаанд тэсвэр муутай, холын далайн нөхцөлд чиглэл барих, цаг агаарын урьдчилсан мэдээлэл авах зэрэг чадамж харьцангуй сул байсан нь их гүрний далайн чинадад байлдан эзлэх бодлогод саад учруулсан байна
Засагт хан аймгийн Баатар засгийн хошууны хүн амын овгийн бүрэлдэхүүн
No full textЭнэхүү өгүүлэлд Засагт хан аймгийн Баатар засгийн хошууны халхчуудын дотор бүртгэгдсэн овгуудын талаар өгүүллээ. Тус хошуунд Авга, Алаг адуутан (Алаг адууныхан), Баарин, Баатад, Багш хиа нар, Боржигин, Бэсүд, Горлос, Дайчин, Дөчин, Еншөөбүү (Огтор Еншөөбүү), Жалайр, Зуухныхан, Их мянган, Олхонууд, Өөлд, Өрлөгчүүд (Өрлөгүүд), Сартуул, Тангуд, Тугчин, Тугтан, Урианхай, Хойд, Хорхой нүдэн, Хотгойд, Цахар зэрэг овгийнхон аж төрсөөр ирсэн байна
Тамирын Улаан хошууны нумын наалтан дээрх сийлбэр зургууд
No full textЭнэхүү өгүүлэлд Архангай аймгийн Өгийнуур сумын нутагт орших Тамирын улаан хошуунд явуулсан хээрийн судалгааны ажлын хүрээнд 2017 онд малтан судалсан 36-р дурсгалаас илэрсэн нумын ясан наалт болон 2022 онд малтан судалсан 67, 74-р дурсгалуудаас илэрч олдсон нумын ясан наалтууд дээрх сийлбэр зургуудын судалгааны талаар өгүүлэх юм. Эдгээр нумын ясан наалтууд дээрх зургуудын талаар өгүүлэхдээ урьд өмнө нь олдоод буй нумын ясан наалтууд дээрх дүрслэлүүдтэй харьцуулан үзэж онцлог болон ялгаатай дүрслэлийг тодруулж харуулахыг зорилоо
Хуайяны “Шавар нохой”-н судалгааны зарим асуудал
No full text”Шавар нохой” бол Хэнань мужийн Хуайян шавар нохой (淮阳泥泥狗), Шүнсяний шавар хөхөө (县泥咕咕), Хуайбин шавар шүгэл (淮滨泥叫吹) гэсэн гурван том шавар баримлын нэг юм. Хэдийгээр эдгээр төслүүд нь өөр өөр сэдэв, хэв маягтай боловч бүгд ардын баялаг утга санаа, гоо зүйн үнэт зүйлсийг агуулсан байдаг. “Шавар нохой” гэдэг нь Хэнань мужийн Хуайян хотын Тайхао Фуси бунхны (淮阳太昊伏羲陵) тахилгад ашигладаг жижиг шавар баримлын ерөнхий нэрийдэл юм. Үүнийг “Ни Ни нохой” гэж товчилдог бөгөөд “ бунхны нохой” гэж нэрлэдэг. Хуайян шавар нохой нь Фусигийн (伏羲) эрин үед үүссэн. Энэ нь эхэндээ хүмүүсийн шүтдэг мөргөлийн объект байсан бол сүүлдээ урлагийн бүтээл болон хувирчээ. Хуайян “Шавар нохой” нь Хуайян дүүргийн Тайхао Фуси бунхны (淮阳太昊伏羲 陵) шавар тоглоомын ерөнхий нэр юм. Энэ нь шар өнгийн шавраар хийгдсэн, хэлбэр нь энгийн, үндсэн өнгө нь хар, бүх биеийг янз бүрийн тод өнгөөр будаж зурсан хээтэй байдаг. Хэдийгээр үүнийг “Шавар нохой” гэж нэрлэдэг ч энэ нь бүхэлдээ нохойн хэлбэртэй биш юм. Мөн сармагчин, бар, шувууны янз бүрийн хэлбэрүүд байдаг. Түүнийг хэлбэр дүрсээр нь хүний толгойт нохой, есөн толгойт шувуу, жижиг шавар яст мэлхий,хүүхэлдэй толгойтой гэх мэт олон зуун төрөлд хувааж болно
ЦӨМИЙН ЭРЧИМ ХҮЧНИЙ ЧИГЛЭЛЭЭР ХИЙГДСЭН СУДАЛГАА
No full textЦөмийн Физикийн Судалгааны Төвийн, Цөмийн Эрчим Хүч технологийн салбарт цөмийн эрчим хүчний судалгааны ажил 1990-ээд оноос эхлэн хийгдсэн байна. Судалгааны эхэн үед Цөмийн эрчим хүч гэж юу болох, цөмийн хүчийг ашиглах үндэслэл, олон нийтийн санал асуулга, цөмийн энерги ашиглах хууль боловсруулахтай холбогдуулан 9 бүлэг, 40 зүйлтэй хуулийн төсөл боловсруулсан байна. Энэхүү суурь судалгааны ажлын үр дүнд Монгол Улсын их сургуульд Цөмийн Эрчим хүчний бакалаврын хөтөлбөрийг 2012 онд нээн элсэлт авч эхэлсэн байна. Энэхүү хөтөлбөрөөр цөмийн физикийн суурь хичээл болон цөмийн реакторын физикийн суурь мэдлэг олгосон байсан. Цөмийн реакторын голомтын дизайныг судалгааг 2010 оноос эхлэн ЦЭХТ-ийн салбарт хөгжүүлэн судалгааны үр дүнг олон улсын болон дотоодын мэргэжлийн сэтгүүл, хуралд амжилттай хэвлүүлэн, илтгэсээр байна
Шинжлэх ухааны хэл, түүний онцлог: Some characteristic of scientific language
No full textScientists write to communicate their research results and findings with other scientists or experts. In this way, information is shared in a systematic manner, so that researchers can build upon the work of others. Although there are different ways to share information amongst the scientific community, such as oral or poster presentations on scientific conferences, science blogs, or data warehouses, written reports, especially those reviewed by peer scientists and published in international journals, are still the most effective way to add your
research outcomes to the body of scientific knowledge. The purpose of science is to define, explain, anticipate and make it available to others. Science includes many branches of knowledge, and they are divided into three main parts: natural, social and technical.
Generally speaking, scientific language, its content and importance have been a source of knowledge developed and used by people for centuries to communicate scientific knowledge and information. All the peoples of the world have been striving to bring the culture of written and oral use of their native language to the appropriate level of scientific, educational and research language standards
Монгол дахь улс төрийн хүрээнд жендэрийн эрх тэгш байдлыг хангах нь: тулгамдаж буй асуудал ба шийдэл: Ensuring gender equality in the political sphere of Mongolia: problems and solutions
No full textIn this article, the fulfillment of the obligations assumed at the international level in the field of ensuring gender equality in the political sphere of Mongolia and the implementation of the system for ensuring gender equality in the country were considered. It is based on international agreements of Mongolia, the Constitution of Mongolia, the Law on Ensuring Gender Equality/Gender Equality, and other laws and regulations. In doing so, how gender equality is implemented in the political sphere is evaluated and analyzed
Хүүхдийн хүмүүжил, төлөвшлийн өнөөгийн орчин, түүний төлөв байдал: The current environment of child upbringing and development and its state
No full textAlong with economic and social changes, as well as changes in people's thinking, five changes have occurred in Chinese family style and thought, and the concept of family has begun to lose its traditional value. In this paper, we will discuss changes in the family structure, analyze the family problems that result from them, and how to effectively solve and overcome them
Байгууллагын дэмжлэг, ажлын идэвх оролцоо, сэтгэл ханамжийн хамаарлын судалгаа: A study on the relationship between perceived organizational support, job engagement and job satisfaction
No full textPerceived organizational support plays a crucial role in influencing job satisfaction, employee engagement, and retention. This study aimed to explore the intricate relationship between perceived organizational support, job satisfaction, and job engagement.
In this study, perceived organizational support was considered as an independent variable, work engagement as a dependent variable, and job satisfaction as a mediating variable. The participants comprised employees from two companies in the construction industry. A comprehensive analysis was undertaken to ascertain the reliability and correlation among the variables, utilizing covariance-based structural equation modeling (CB-SEM).
The study's results revealed a strong positive effect of organizational support on employee job satisfaction and a positive, moderate effect on job engagement. It demonstrated that job satisfaction and engagement levels increase when employees perceive their organization as valuing their contributions and prioritizing their well-being. Furthermore, the findings indicated that job satisfaction enhances job engagement. In other words, as employees' job satisfaction increases, so does their active participation in their work.
Notably, the study found that job satisfaction fully mediates the relationship between organizational support and work engagement. When an organization appreciates an employee's contributions, cares about their well-being, provides opportunities for career growth, and focuses on improving their knowledge and skills, employee satisfaction increases. Consequently, employees become more proactive and actively engaged in their work.
Perceived organizational support plays a crucial role in influencing job satisfaction, employee engagement, and retention. This study aimed to explore the intricate relationship between perceived organizational support, job satisfaction, and job engagement.
In this study, perceived organizational support was considered as an independent variable, work engagement as a dependent variable, and job satisfaction as a mediating variable. The participants comprised employees from two companies in the construction industry. A comprehensive analysis was undertaken to ascertain the reliability and correlation among the variables, utilizing covariance-based structural equation modeling (CB-SEM).
The study's results revealed a strong positive effect of organizational support on employee job satisfaction and a positive, moderate effect on job engagement. It demonstrated that job satisfaction and engagement levels increase when employees perceive their organization as valuing their contributions and prioritizing their well-being. Furthermore, the findings indicated that job satisfaction enhances job engagement. In other words, as employees' job satisfaction increases, so does their active participation in their work.
Notably, the study found that job satisfaction fully mediates the relationship between organizational support and work engagement. When an organization appreciates an employee's contributions, cares about their well-being, provides opportunities for career growth, and focuses on improving their knowledge and skills, employee satisfaction increases. Consequently, employees become more proactive and actively engaged in their work
Биеийн тамирын дасгал хөдөлгөөн оюутан залуусын амьдралын хэв маягт нөлөөлөх нь (муис-ийн оюутнуудын жишээн дээр): Impact of physical activity on students lifestyles (based on num students case studies)
No full textLack of physical activity and obesity have become one of society’s health challenges. The purpose of this study is to determine level of fitness, physical development and body mass index (BMI) of university students, and define the importance of physical activity. Personal information of the study participants’ such as sex, age (birth year), height (in meters), weight (in kg) and BMI (kg/m²) was obtained using known calculation methods. Fitness level was determined using frequency, volume and time duration of physical activity performed per week on average using questionnaire method. 93 percent of all male students and 74 percent of female students who participated in the study are engaged in some kind of physical activity. 89 percent of all male students and 67 percent of female students train twice or more times per week. This led us to believe the students understand the importance of being active