Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Not a member yet
1228 research outputs found
Sort by
Współmierność reakcji karnej z perspektywy osób trzecich – wprowadzenie do zagadnienia
Get PDFConviction for a crime raises a number of legal consequences not only for the convicted person, but also for those who are in a family or professional relationship with this person, as well as for the victims of crime. However, the existing regulations applicable to adjudication in criminal matters do not require consideration of the influence of the conviction on the situation of third parties. This fact justifies an attempt to investigate whether the legal system protects these persons from the negative influence of a conviction, and from the effect of the use of instruments of criminal punishment on their family and property, and whether the consequences of a conviction for third persons should be taken into account by the court in the process of adjudication regarding the response to a crime. The author also attempts to formulate a statutory requirement for the criminal court to take into account the individual and social consequences of a conviction, including the consequences of the use of punitive measures, referring in particular to the problem of equality under the law and proportionality of the criminal punishment to the harm suffered by third parties in the event of its application.Fakt skazania za przestępstwo rodzi szereg konsekwencji prawnych nie tylko w odniesieniu do osoby skazanej, lecz także innych osób, które pozostają z nim w relacji rodzinnej czy zawodowej, a także dla ofiary przestępstwa. Obowiązujące regulacje dotyczące orzekania w sprawach karnych nie formułują jednak wymogu uwzględniania wpływu skazania na sytuację osób trzecich. Uzasadnia to podjęcie próby zbadania, czy osoby te są w systemie prawnym w jakiś sposób chronione przed negatywnymi konsekwencjami oddziaływania skazania oraz stosowania instrumentów reakcji karnej na ich sferę rodzinną i majątkową, czy też odczuwane przez nie konsekwencje skazania powinny być uwzględniane przez sąd w procesie orzekania w przedmiocie reakcji na przestępstwo. Autorka podjęła także próbę sformułowania ustawowego wymogu uwzględniania przez sąd karny indywidualnych i społecznych konsekwencji skazania, w tym także stosowania instrumentów reakcji karnej, odnosząc się w szczególności do problematyki równości wobec prawa i współmierności reakcji karnej do dolegliwości odczuwanej przez osoby trzecie w związku z jej zastosowaniem
Rewindykacja mienia Kościoła Ewangelicko-Unijnego na przykładzie województwa wielkopolskiego
Get PDFThe article discusses issues related to the revendication of the property of the Evangelical-Union Church. The regulatory proceedings initiated in connection with the real property located in the territory of the Wielkopolska Province serve as an example. To this end, the author analyzes the issue related to the succession of the powers of the Evangelical-Union Church for the benefit of the Evangelical-Augsburg Church, and the possibility of asserting claims against the State Treasury and local governments. In addition, the article presents an analysis of the existing practice and case-law designated for conducting the regulatory proceedings of the Regulatory Commission, as well as of common courts and administrative costs. The author also draws attention to the consequences of provisions that regulate this issue not being precisely formulated by the legislator, thereby posing significant problems in their interpretation and application.W artykule omówiono problematykę dotyczącą rewindykacji mienia Kościoła Ewangelicko-Unijnego. Jako przykłady posłużyły postępowania regulacyjne wszczęte w stosunku do nieruchomości znajdujących się na terenach województwa wielkopolskiego. W tym celu autor przeanalizował zagadnienie związane z sukcesją uprawnień Kościoła Ewangelicko-Unijnego na rzecz Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego oraz możliwością występowania z roszczeniami w stosunku do Skarbu Państwa i samorządów. Ponadto zaprezentowano analizę dotychczasowej praktyki i orzecznictwa wyznaczonej do prowadzenia postępowania regulacyjnego Komisji Regulacyjnej, a także sądów powszechnych i administracyjnych. Autor zwrócił również uwagę na konsekwencje nieprecyzyjnie uregulowanych przez ustawodawcę przepisów, które regulują przedmiotową materię i stwarzają istotny problem w ich interpretacji oraz stosowaniu
Skarga na wyrok sądu odwoławczego jako środek zaskarżenia w postępowaniu karnym
Get PDFThe regulations on complaints against appellate court judgements met with critical comments from the vast majority of legal sector representatives as early as during the legislative work. Yet, despite the fact this instrument has functioned in practice for over two years, it has not provided an opportunity to contest most of the arguments questioning the legitimacy of its implementation in the criminal proceedings in Poland, but it has also exposed a series of problems of interpretation which had been overlooked before. Apart from pointing out the mistakes made during the legislative work on the bill implementing the instrument in question, and the consequences thereof, the article discusses the issues associated with the character of a complaint as a legal remedy, and the scope of cognizance in appeal proceedings. Subsequently, conclusions regarding the legitimacy of the implementation of complaints in the criminal procedure in Poland and their influence on the duration of criminal proceedings are presented. Due to the fact that the major work on the article had been done by 1 February 2019, it does not discuss the legal problem presented to the Supreme Court on 7 February 2019 (I KZP 3/19).Regulacje dotyczące instytucji skargi na wyrok sądu odwoławczego, już na etapie prac legislacyjnych. były przedmiotem krytycznych uwag ze strony zdecydowanej większości przedstawicieli środowisk prawniczych. Ponaddwuletni okres funkcjonowania tego instrumentu w praktyce nie tylko nie pozwolił na podważenie większości argumentów kwestionujących zasadność jego wprowadzenia na grunt polskiego procesu karnego, lecz także ujawnił szereg innych, niedostrzeganych wcześniej problemów interpretacyjnych. W artykule zwrócono uwagę na błędy popełnione na etapie prac legislacyjnych nad ustawą wprowadzający tytułowy instrument i ich konsekwencje, a także omówiono zagadnienia związane z charakterem skargi jako środka zaskarżenia oraz zakresem rozpoznania sprawy w postępowaniu skargowym. Następnie przedstawiono wnioski dotyczące zasadności wprowadzenia skargi na grunt polskiego procesu karnego i jej wpływu na czas trwania postępowania karnego. W związku z faktem, że zasadnicze prace nad artykułem zakończono 1 lutego 2019 r., nie odniesiono się w nim do zagadnienia prawnego przedstawionego Sądowi Najwyższemu 7 lutego 2019 r. (I KZP 3/19)
Regarding intentio operis in the texts of legal acts
Get PDFThe aim of the paper is to present intentio operis as an interpretative strategy created by a text. According to Umberto Eco, this strategy can help to transcend the opposition between intentio auctoris and the interpreter’s unrestrained freedom. Although as a concept intentio operis belongs to literary texts, it seems to be an interesting construct to apply to legal interpretation, especially because it links different points of view on textual interpretation: the structural (‘how the text is constructed’) and the pragmatic (namely aspects of communication, such as the communicative intentions of the empirical author, the communicative intentions of the text).Celem artykułu jest zaprezentowanie intentio operis jako strategii interpretacyjnej wytworzonej przez sam tekst. Według Umberto Eco ta strategia może być pomocna przy przekroczeniu opozycji pomiędzy intentio operis a niepohamowaną wolnością interpretatora. Pomimo że intentio operis jest konceptem odnoszącym się do tekstów literackich, to wydaje się być interesującym konstruktem do zastosowania w interpretacji prawniczej, zwłaszcza że łączy strukturalny („jak skonstruowany jest tekst”) i pragmatyczny (aspekty komunikacji, takie jak: intencje komunikacyjne autora empirycznego, intencje komunikacyjne reprezentowane przez tekst) punkt widzenia interpretacji tekstu
Prawnik jako peacemaker – przeprosiny, przebaczenie, pojednanie w opanowywaniu sporów prawnych
Get PDFThe constant search, research and application of various, amicable forms of dispute resolution, including those using institutions such as apology, forgiveness and reconciliation, should be considered as justified, as it can bring benefits in the individual, interpersonal and social spheres. The aim of the article is to present the specific professional or social role that lawyers can perform, especially during dispute resolution, known as lawyer as peacemaker. This paper describes the understanding of the lawyer’s specific role as a peacemaker, based on the author’s concept of a holistic approach to law and legal practice. The paper analyses the essence of the institution of apology, forgiveness and reconciliation, which are particularly significant for the practice of alternative dispute resolution, based on peacemaking. Finally, selected Polish civil and criminal law regulations referring to apology, forgiveness or reconciliation are identified.Stałe poszukiwanie, badanie i aplikowanie różnorodnych, polubownych form opanowywania sporów, w tym wykorzystujących takie instytucje, jak: przeprosiny, przebaczenie i pojednanie, należy uznać za jak najbardziej zasadne, gdyż może przynieść korzyści w wymiarze indywidualnym, interpersonalnym i społecznym. Celem artykułu jest przybliżenie specyficznej roli zawodowej lub społecznej, jaką mogą wykonywać prawnicy, określanej mianem lawyer as peacemaker. W toku rozważań przedstawiono przyjmowane rozumienie roli i celów prawnika jako peacemaker, bazujące na autorskiej koncepcji holistycznego podejścia do prawa i praktyki prawniczej. Następnie podjęto kwestie dotyczące istoty aktu przeprosin, przebaczenia i pojednania w kontekście opanowywania sporów prawnych zgodnie z tzw. peacemaking. Ponadto w tekście zidentyfikowane zostały regulacje polskiego prawa cywilnego i karnego odnoszące się do przeprosin, przebaczenia oraz pojednania
Mowy miesięcznicowe Jarosława Kaczyńskiego jako spektakl władzy
Get PDFThe article is an analysis of 91 speeches given in the years 2010–2018 by Jarosław Kaczyński, during the so-called monthly speeches or mensiversaries, commemorating the Polish plane crash in Smolensk on 10 April 2010. The basis of the analysis is the transcription of these speeches from the published television video. The quantitative and qualitative analysis was carried out using two computer programs (STADT and AntConc). The authors focus on the formal features of these speeches, on the main threads appearing in them, and on the functions that these speeches fulfilled in the process of acquiring and consolidating power by a political group headed by the main actor of these public performances.Artykuł jest analizą 91 przemówień wygłaszanych w latach 2010–2018 przez Jarosława Kaczyńskiego podczas tzw. miesięcznic upamiętniających katastrofę polskiego samolotu w Smoleńsku 10 kwietnia 2010 R. Podstawą analizy jest transkrypcja tych mów na podstawie opublikowanego telewizyjnego zapis video. Analiza ilościowa i jakościowa została przeprowadzona za pomocą dwóch programów komputerowych (STADT i AntConc). Autorzy koncentrują się na cechach formalnych tych mów, na głównych wątkach w nich występujących oraz na funkcjach, jakie przemówienia te spełniały w procesie zdobywania i utrwalania władzy przez ugrupowanie polityczne kierowane przez głównego aktora tych publicznych spektakli
Skutki prawne przyjęcia i opublikowania konkluzji dotyczących najlepszych dostępnych technik na przykładzie regulacji dla dużych obiektów energetycznego spalania
Get PDFThe publication of the conclusions of the best available techniques for large combustion plants has raised interest in this issue not only among administrative bodies and entities operating installations that are subject to these conclusions. The energy sector is a strategic area, from the point of view of the entire economy and state policy. The functioning of this sector (and the obligations imposed on it) has an impact on many other areas of the economy and social life. The purpose of this article is to analyze the consequences of the adoption – and primarily of the publication of – the conclusions (as of when they become binding) regarding the best available techniques for large combustion plants (that is, the changes in the environmental and legal situation of the installations covered by these conclusions, and as a consequence the obligations resulting from this fact for administrative bodies and entities running specific installations). This article also aims to outline the consequences of the delayed or improper implementation of the abovementioned obligations (both for the EU Member States and the operator conducting the installation).Opublikowanie konkluzji dotyczących najlepszych dostępnych technik dla dużych obiektów energetycznego spalania wywołało zainteresowanie tym zagadnieniem nie tylko wśród organów administracji i podmiotów prowadzących instalacje podlegające tym konkluzjom. Sektor energetyczny należy bowiem do obszarów strategicznych z punktu widzenia całej gospodarki i polityki państwa. Funkcjonowanie tego sektora (obowiązki na niego nakładane) ma wpływ na wiele innych dziedzin gospodarki i życia społecznego. Celem tego artykułu jest analiza skutków wynikających z przyjęcia, a przede wszystkim opublikowania (z tym momentem nabierają one mocy wiążącej) konkluzji dotyczących najlepszych dostępnych technik dla dużych obiektów energetycznego spalania, tj. zmiany sytuacji środowiskowoprawnej funkcjonowania instalacji objętych tymi konkluzjami, a w konsekwencji obowiązków wynikających z tego faktu dla organów administracji oraz podmiotów prowadzących określone instalacje. Ponadto w artykule zarysowano następstwa nieterminowej lub nienależytej ich realizacji (zarówno dla państwa członkowskiego UE, jak i przedsiębiorcy prowadzącego instalację)
Wywłaszczenie z mocy prawa (ex lege) a nacjonalizacja – refleksje w przedmiocie publicznoprawnych ingerencji w prawo własności
Get PDFThe deliberations presented in this article are an attempt to evaluate the legislative acts issued in Poland after the political transformation, the main purpose of which was to organize the existing factual state of affairs (ownership relations). Particularly groundbreaking in this respect is Article 73 of the Act of 13 October 1998 – Provisions Introducing Acts Reforming Public Administration. The Constitutional Tribunal referred to the interference of public law in the right of ownership as ex lege expropriation, occurring directly by virtue of law. Meanwhile, the removal of ownership in this mode is, as a rule, pertinent to nationalization, which in the present political system is de lege fundamentali unacceptable. Thus, the immediate goal of this study is first of all to distinguish between these two institutions of ownership transformation and then to critically analyze the adopted solutions. The final conclusions indicate that if expropriation ex lege meets constitutional standards, it is an institution different from nationalization and therefore acceptable. However, Article 73 and other similar articles do not meet these standards due to the detailed rules of their making. Doubts arise, for example, when it comes to paying compensationonly on request, or to the possibility of its expiration due to the lapse of time.Przedmiotem rozważań w prezentowanym opracowaniu jest próba dokonania oceny aktów prawnych wydanych w Polsce po transformacji ustrojowej, których celem było uporządkowanie zastanych stanów faktycznych (stosunków własnościowych). Przełomowe znacznie w tym zakresie ma art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Dokonana publicznoprawna ingerencja w prawo własności została przez Trybunał Konstytucyjny nazwana wywłaszczeniem ex lege, a więc wprost z mocy prawa. Tymczasem przeprowadzenie odjęcia prawa własności w tym trybie co do zasady właściwe jest nacjonalizacji, która w obecnych realiach ustrojowych jest de lege fundamentali niedopuszczalna. Stąd bezpośrednim celem artykułu jest przede wszystkim rozróżnienie obu instytucji przeprowadzania przekształceń własnościowych, a następnie krytyczna analiza przyjętych rozwiązań. W konkluzjach końcowych wskazuje się, że jeśli wywłaszczenie ex lege spełnia standardy konstytucyjne, to jest instytucją różną od nacjonalizacji i tym samym jest dopuszczalne. Jednakże wskazany powyżej art. 73 i inne jemu podobne standardów tych nie spełniają ze względu na szczegółowe zasady jego dokonywania. Wątpliwości bowiem budzi między innymi wypłacanie odszkodowania wyłącznie na wniosek, a także możliwości jego przedawnienia się
Wiedza polskich sędziów i prokuratorów na temat psychologii zeznań naocznych świadków w świetle badania własnego
Get PDFKnowledge of psychology is vital in the application of law. However, classical studies by Richard A. Wise and Martin A. Safer (conducted on a sample of American judges, prosecutors and attorneys) showed that they know very little about psychological effects in eyewitness testimony. Further studies conducted in Norway, Canada and China arrived at similar conclusions. This article presentsresults of the author’s own study, which was the first attempt to verify the knowledge of Polish judges and prosecutors concerning the psychology of eyewitness testimony. The research was conducted on a sample of 545 participants, including 87 judges and 193 prosecutors. The results showed that Polish lawyers also know rather little about the psychology of eyewitness testimony. The results suggest that the professional experience of judges and prosecutors does not in itself always guarantee they have actual knowledge about the psychology of eyewitness testimony.Znajomość psychologii jest niezbędna w stosowaniu prawa, jednakże klasyczne badania R. Wise’a i M. Safera, przeprowadzone na próbie amerykańskich sędziów, prokuratorów i adwokatów, pokazały, że przedstawiciele zawodów prawniczych dysponują niewielką wiedzą psychologiczną, szczególnie z zakresu psychologii zeznań. Dalsze badania prowadzone w Norwegii, Kanadzie i Chinach przyniosły podobne wnioski. Niniejszy artykuł przedstawia wyniki badania własnego, będącego pierwszą próbą zweryfikowania wiedzy polskich sędziów i prokuratorów na temat psychologii zeznań. Badanie przeprowadzono na próbie liczącej 545 osób, w tym 87 sędziów i 193 prokuratorów. Wyniki wskazują między innymi, że również polscy prawnicy dysponują relatywnie niewielką wiedzą z zakresu psychologii zeznań. Sugeruje to, że samo doświadczenie zawodowe sędziów i prokuratorów nie zawsze gwarantuje posiadania aktualnej wiedzy z zakresu psychologii zeznań naocznych świadków