Przegląd Politologiczny
Not a member yet
968 research outputs found
Sort by
Podmioty administracji rządowej w zakresie polityki migracyjnej współczesnej Polski
Get PDFThe subject of the presented research are government administration bodies involved in the preparation and implementation of contemporary migration policy in Poland. The aim of the article is to determine them and determine competences in the field of migration policy. In achieving this task, the institutional-legal method as well as the decision-making and comparative method was mainly used. A characteristic feature of migration policy in Poland is that although various entities take part in it, the key role is played by government administration. However, there is no single institution in the Polish government administration that would deal with all the issues related to migration policy. There are many entities that carry out activities related to various aspects of this policy – mainly security, border protection, labor market, Polish diaspora policy. Some have similar tasks, with the consequence that their actions are not always well coordinated with each other. This multiplicity of government institutions involved in migration policy in Poland may also create competition between them and different approaches to migration issues. The creation of some of these entities was caused by the emergence of new, important events in this matter (the migration crisis and the related relocation, the massive influx of war refugees from Ukraine). So far, the main governmental entity of this policy is the Ministry of the Interior and Administration, which perceives immigration through the prism of state security.Przedmiotem prezentowanych badań są organy administracji rządowej biorące udział w przygotowaniu i realizacji współczesnej polityki migracyjnej w Polsce. Celem artykułu jest ich ustalenie i określenie kompetencji w zakresie polityki migracyjnej. W osiągnięciu tego zadania wykorzystano głównie metodę instytucjonalno-prawną oraz decyzyjną i porównawczą. Cechą charakterystyczną polityki migracyjnej w Polsce jest to, że mimo, iż biorą w niej udział różne podmioty, to kluczową rolę odgrywają właśnie orany administracji rządowej. W polskiej administracji rządowej nie ma jednak jednej instytucji, która zajmowałaby się całością problematyki dotyczącej polityki migracyjnej. Funkcjonuje tu wiele podmiotów, które prowadzą działania dotyczące różnych aspektów tej polityki – głównie bezpieczeństwa, ochrony granic, rynku pracy, polityki polonijnej. Niektóre mają podobne zadania, czego konsekwencją jest to, że ich działania nie zawsze są ze sobą dobrze skoordynowane. Ta wielość instytucji rządowych angażujących się w politykę migracyjną w Polsce może także tworzyć konkurencję między nimi oraz różne podejście do problematyki migracji. Powstanie niektórych z tych podmiotów było spowodowane pojawieniem się nowych, istotnych w tej materii wydarzeń (kryzys migracyjny i związana z tym relokacja, masowy napływ uchodźców wojennych z Ukrainy). Jak dotychczas głównym podmiotem rządowym tej polityki jest Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, które postrzega imigrację przez pryzmat bezpieczeństwa państwa
M. Heller, Jak być uczonym, Copernicus Center Press, Kraków 2017, wybór i opracowanie: Małgorzata Szczerińska-Polak, ss. 64.
Get PDFBook reviewRecenzj
Policja pomiędzy apolitycznością a politycznością
No full textThe paper aims to construct a theoretical tool that allows for possible precise location of relations between the police and the ruling elite in a given country. Their relationship is between the ideal types of apoliticality and politicality. The five stages of the relationship between the ruling elite and the bureaucracy on a continuum between the ideal type of the apolitical Weberian bureaucracy and its antinomic ideal type of politicised system of patronage can be arranged as follows: self-regulation, personal independence, uncertainty, loyalty, and enhanced loyalty. The empirical usefulness test of these stages scheme consisting in the case study of one state characterised by a large range of autocratic and democratic regimes evolution (thus post-war Poland) was positive. Relations between the police, or more precisely: the Citizens’ Militia, in the period of the Polish People’s Republic can be defined as being at the stage of enhanced, double loyalty. In the period of the Third Polish Republic, relations between the police and the ruling elites can be placed at the fourth stage – loyalty. The few attempts to change this type of relationship and move to the stage of self-regulation or personal independence remained at the level of ineffective and temporary attempts at best.Celem tekstu jest skonstruowanie narzędzia teoretycznego pozwalającego na tak precyzyjne, jak tylko to możliwe usytuowanie relacji w danym państwie pomiędzy policją a elitą rządzącą. Relacje pomiędzy policją a elitą rządzącą mieszczą się pomiędzy typem idealnym apolityczności a typem idealnym polityczności. Pięć etapów relacji elit rządzących z biurokracją na continuum pomiędzy typem idealnym apolitycznej Weberowskiej biurokracji a antynomicznym mu typem idealnym upolitycznionym systemem patronażu można uszeregować następująco: samoregulacji, niezależności personalnej, niepewności, lojalności i wzmocnionej lojalności. Test empirycznej przydatności schematu powyższych pięciu etapów polegający na analizie przypadku jednego państwa charakteryzującego się dużą rozpiętością ewolucji reżimów autokratycznego i demokratycznego (a więc powojennej Polski) wypadł pozytywnie. Relacje między policją, a dokładniej: Milicją Obywatelską, w okresie PRL-u można zdefiniować jako znajdujące się na etapie wzmocnionej, bardziej precyzyjnie: podwójnej, lojalności. W okresie III RP relacje pomiędzy policją a elitami rządzącymi można usytuować na etapie czwartym – lojalności. Nieliczne próby zmiany tego typu relacji i przejścia na etap samoregulacji lub niezależności personalnej pozostawały na poziomie w najlepszym przypadku nieskutecznych i tymczasowych prób
Wymieranie dinozaurów czeskiej sceny politycznej? Komunistyczna Partia Czech i Moraw w świetle wyborów z 2021 i 2022 roku
Get PDFThe Communist Party of Bohemia and Moravia is basically the only example of a communist party that, after the political transformation of the late 1980s and early 1990s, survived in the political system of a state in Central Europe under an unchanged name and only slightly modified programme. For almost 30 years, the party has played an important role in the Czech party system, although it has not been part of any Czech government, only supporting Prime Minister Babiš’s government in individual votes since 2018.
As a result of the 2021 parliamentary elections, the Communists did not find themselves in the Chamber of Deputies for the first time, and a year later they achieved a poor result during the municipal elections. In the author’s opinion, these events are probably the beginning of the party’s disappearance from the political landscape of the Czech Republic. In 2023 KSČM was unable to field its own candidate in the presidential elections, further deepening the crisis.
The decline in support is due to the electoral structure of voters for this party (they are generally older people), the lack of an interesting offer for other voters and the targeting of its message mainly at those who are dissatisfied with the transformation. A significant proportion of the party’s electorate votes for other parties, including those on the right – such as T. Okamura’s SPD.Komunistyczna Partia Czech i Moraw jest w zasadzie jedynym przykładem ugrupowania komunistycznego, które po transformacji ustrojowej przełomu lat 80. i 90. XX wieku przetrwało w systemie politycznym państwa w Europie Środkowej pod niezmienioną nazwą i tylko lekko zmodyfikowanym programie. Przez prawie 30 lat ugrupowanie odgrywało istotną rolę w czeskim systemie partyjnym, choć nie wchodziło w skład żadnego rządu czeskiego, wspierało jedynie od 2018 r. rząd premiera Babiša podczas poszczególnych głosowań.
W wyniku wyborów parlamentarnych z 2021 r. komuniści po raz pierwszy nie znaleźli się w Izbie Poselskiej, rok później uzyskali słaby wynik podczas wyborów samorządowych. W opinii autora wydarzenia te są prawdopodobnie początkiem znikania tej partii z krajobrazu politycznego Republiki Czeskiej. W 2023 r. KSČM nie była w stanie wystawić własnego kandydata w wyborach prezydenckich, co dodatkowo pogłębia kryzys.
Spadek poparcia jest spowodowany strukturą wyborczą głosujących na tę partię (są to z reguły ludzie starsi), brakiem interesującej oferty dla pozostałych wyborców, jak i kierowaniem swego przekazu głównie do niezadowolonych z transformacji. Znaczna część wyborców tej partii wybiera podczas głosowań inne ugrupowania, także prawicowe – jak SPD T. Okamury
Deliberatywne mini-publiki jako odpowiedź na kryzys demokracji przedstawicielskiej: pierwsze próby instytucjonalizacji w europejskich miastach
No full textThe growing crisis of representative democracy and associated citizen dissatisfaction has stimulated innovative thinking about democracy. Over the past two decades, a wide range of democratic innovations have emerged to increase the involvement of ordinary people in politics, combining direct mass participation with in-depth dialogue on pressing public policy issues. The innovations are rapidly spreading territorially, becoming increasingly institutionalised and tailored to specific political, cultural and social contexts. Mini-publics, which are forums for small-scale debate, are particularly remarkable. Faced with citizens’ dissatisfaction with the practice of the public sphere, there are attempts to institutionalise one-off deliberative forums and make them part of a broader political system. This challenge was first taken up by the German-speaking community of Belgium (Ostelbelgien) and followed by other public authorities. Attempts to incorporate mini-publics into the decision-making space have also been made by local authorities – Paris, Newham and Aachen. In this article I argue that citizens’ assemblies are the most advanced method of institutionalising deliberative democracy. I demonstrate that although the first citizen assemblies realised in the world were one-offs, following their example, particularly because of the success of the unique Ostelbelgien model, subsequent public authorities have begun to see this innovation as an opportunity to permanently (rather than just one-off) power democracy and make it more resilient to crises. I also show that local authorities can play a leading role in strengthening and institutionalising deliberative processes using mini-publics.Rosnący kryzys demokracji przedstawicielskiej i związane z nim niezadowolenie obywateli pobudziło innowacyjne myślenie o demokracji. W ciągu ostatnich dwóch dekad pojawił się szeroki wachlarz demokratycznych innowacji, które mają na celu zwiększenie zaangażowania „zwykłych ludzi” w politykę, łącząc bezpośrednie masowe uczestnictwo z pogłębionym dialogiem na temat pilnych kwestii polityki publicznej. Innowacje szybko rozprzestrzeniają się terytorialnie, stają się coraz bardziej zinstytucjonalizowane i dostosowane do konkretnych kontekstów politycznych, kulturowych i społecznych. Na uwagę zasługują szczególnie mini-publiki, będące forami debaty na małą skalę. W obliczu niezadowolenia obywateli z praktyki funkcjonowania sfery publicznej pojawiają się próby instytucjonalizacji jednorazowych forów deliberatywnych i uczynienia ich częścią szerszego systemu politycznego. Wyzwanie to podjęła najpierw niemieckojęzyczna wspólnota Belgii (Ostelbelgien), a za nią poszły inne władze publiczne. Próby włączenia w przestrzeń decyzyjną mini-publik podjęły też władze lokalne – Paryża, Newham i Akwizgranu. W artykule twierdzę, że panele obywatelskie są najbardziej zaawansowaną metodą instytucjonalizacji demokracji deliberatywnej. Dowodzę, że choć pierwsze zrealizowane na świecie panele obywatelskie były jednorazowe, to za ich przykładem, szczególnie za przyczyną sukcesu unikalnego modelu Ostelbelgien, kolejne władze publiczne zaczęły postrzegać tę innowację jako szansę na stałe (a nie tylko jednorazowe) zasilenie demokracji i uczynienie jej bardziej odporną na kryzysy. Wykazuję też, że władze lokalne mogą odgrywać wiodącą rolę we wzmacnianiu i instytucjonalizacji procesów deliberatywnych z wykorzystaniem mini-publik
Przedmiot badań politologicznych w Polsce
Get PDFThe main topic of the paper is the subject of political science research in Poland. The authors try to reconstruct the formation of this subject over the last several decades, with a special focus on the reflections of Polish political theorists and theorists. The text is divided into three main parts. The first deals with the factors structuring the subject of political science research (individual research interests, the formation of particular paradigms and metatheories, fashion, the politics of disciplinary organization). The second is a synthetic reconstruction of the formation of the political science research object. And the last, provides an overview of the knotty research problems in the field of interest to the authors.Głównym zagadnieniem artykułu jest przedmiot badań politologicznych w Polsce. Autorzy starają się odtworzyć kształtowanie się owego przedmiotu na przestrzeni ostatnich kilku dekad, ze szczególnym uwzględnieniem refleksji polskich teoretyków i teoretyczek polityki. Tekst został podzielony na trzy główne części. Pierwsza dotyczy czynników strukturyzujących przedmiot badań politologicznych (indywidualne zainteresowania badawcze, kształtowanie się poszczególnych paradygmatów i metateorii, moda, polityka organizacji dyscyplinarnej). Druga stanowi syntetyczną rekonstrukcję kształtowania się politologicznego przedmiotu badań. Ostatnia zaś, zawiera przegląd węzłowych problemów badawczych w interesującym autorów zakresie
Porozumienie PO-PiS w wyborach samorządowych 2002 na przykładzie województwa podkarpackiego
No full textThe cognitive objective of the article was to analyse the agreement concluded between PO and PiS before the local government elections on a macro level (as a general concept of agreement between two political entities) and micro level (related to the sphere of influence of this coalition in the Podkarpackie voivodeship). Taking these levels into account made it possible to determine the way in which the coalition was concluded, together with all its consequences, while at the level of the voivodeship in question it was used to determine the course of the negotiation process and the effects of the local elections on PO-PiS.Celem poznawczym artykułu była analiza porozumienia zawartego pomiędzy PO i PiS przed wyborami samorządowymi na poziomie makro (jako ogólna koncepcja porozumienia między dwoma podmiotami politycznymi) i mikro (związanym ze strefą wpływów tej koalicji w województwie podkarpackim). Uwzględnienie tych poziomów pozwoliło określić sposób zawarcia koalicji wraz ze wszystkimi jego konsekwencjami, natomiast na poziomie województwa posłużyło do określenia przebiegu procesu i efektów wyborów samorządowych dla PO-PiS
Wydatki na obronność kluczem do przemian niemieckiej polityki bezpieczeństwa
Get PDFInadéquate defense spending has been a fundamental problem in German security policy for years. Priority has so far been given to a strategy that focuses on issues of di stribution and energy transition. For years, there has been a consensus in German society against increasing military spending.
The security policy turnaround of the SPD/Green/FDP government under Chancellor Olaf Scholz (Zeitenwende) included a significant increase in defense spending to 2% of GDP through a special Bundeswehr fund.
However, the German government intends to artificially increase defense spending from 2024. The author hypothesizes that the government is actually avoiding increasing defense spending in the face of growing energy, climate, and demographic challenges that require a covert approach to social spending and fiscal discipline.
The article outlines the process of reaching a cross-party political compromise agreement in favor of increasing defense spending in the initial phase of the Zeitenwende and analyzes the reasons for planning insufficient defense spending in the 2024 budget, which could trigger a drastic widening of the gap between actual spending and the spending necessary to meet the 2% of GDP indicator in the coming years. Beginning in 2027, defense spending must be realized at this level, as it is essential to maintain Germany’s position as a reliable partner in NATO and close relations with the United States.Niedostateczne wydatki na obronność stanowią od lat zasadniczy problem niemieckiej polityki bezpieczeństwa. Pierwszeństwo miała dotąd strategia, skoncentrowana na kwestiach dystrybucji i transformacji energetycznej. Przez lata utrzymywał się w społeczeństwie niemieckim konsens przeciw zwiększaniu wydatków militarnych. Zwrot w polityce bezpieczeństwa (Zeitenwende) podjęty przez rząd SPD/Zieloni/FDP pod kierunkiem kanclerza Olafa Scholza dotyczył m.in. znaczącego podniesienia wydatków na obronność do 2% PKB przy pomocy specjalnego Funduszu Bundeswehry.
Jednak rząd Niemiec zamierzał sztucznie podnosić wydatki na obronność od 2024 r. Autor stawia hipotezę, że w rzeczywistości rząd unika zwiększenia wydatków obronnych w obliczu rosnących wyzwań energetyczno-klimatyczno-demograficznych, wymagających poświęcenia uwagi na wydatki społeczne i zachowanie dyscypliny budżetowej.
W artykule przedstawiono proces dochodzenia do ponadpartyjnego kompromisowego porozumienia politycznego na rzecz zwiększania wydatków obronnych w początkowej fazie Zeitenwende i przeanalizowano przyczyny zaplanowania niewystarczających wydatków na obronność w budżecie na 2024 r. Tendencja ta może wywołać w najbliższych latach drastyczne zwiększenie luki pomiędzy faktycznymi wydatkami z wydatkami niezbędnymi do osiągnięcia wskaźnika 2% PKB. Od 2027 r. wydatki na obronność muszą być realizowane na tym poziomie, ponieważ są niezbędne dla utrzymania pozycji Niemiec w NATO jako niezawodnego partnera i bliskich stosunków z USA
Polityzacja audycji informacyjnych w Polsce. Analiza porównawcza głównych wydań „Wiadomości” TVP1, „Faktów” TVN i „Wydarzeń” Polsatu z 2014 i 2021 roku
Get PDFThis article attempts to analyze the content of the main news broadcasts of the three largest television broadcasters in Poland – the public one and two commercial. In total, the authors analyzed 42 main editions of “Wiadomości” TVP1, “Fakty” TVN and “Wydarzenia” Polsat in 2014 and 2021 (two middle days of each week in August). The study paid particular attention to changes in television in recent years, especially in the context of the way how politics is reported in the media and how media respects for the principle of pluralism, which changed after the 2015 elections. In this respect, the main focus was on checking how the public broadcaster meets the requirements contained in art. 21 of the Broadcasting Act (polish media law).W niniejszym artykule podjęto próbę analizy zawartości głównych wydań audycji informacyjnych trzech największych nadawców telewizyjnych w Polsce – publicznego i dwóch komercyjnych. Łącznie autorzy przeanalizowali 42 główne wydania „Wiadomości” TVP1, „Faktów” TVN i „Wydarzeń” Polsatu w latach 2014 i 2021 (po dwa środkowe dni z każdego tygodnia sierpnia). W badaniu szczególną uwagę zwrócono na przemiany w telewizji w ostatnich latach, zwłaszcza w kontekście sposobu relacjonowania polityki w mediach i respektowania zasady pluralizmu, który zmienił się po wyborach w 2015 roku. Pod tym kątem skupiono się najbardziej na sprawdzeniu, jak nadawca publiczny realizuje wymogi zawarte w art. 21 ustawy o radiofonii i telewizji
Polska paradyplomacja. Stan i perspektywy
No full textThe article presents the results of the research conducted by the author within the framework of the National Science Centre action MINIATURA 4. This was a pilot project aiming to yield a preliminary diagnosis and suggest directions of development for the cooperation between local government units and the central government in the field of paradiplomacy. As part of the study, 11 interviews were conducted with the representatives of the milieus responsible for Polish paradiplomacy: local government officials, civil servants and experts. The results of the preliminary research indicate that approached as an instrument of foreign policy, Polish local diplomacy is experiencing a severe crisis. In order to overcome it, one should consider a model of Polish paradiplomacy that respects the interests of either side, namely the central and the local government.Artykuł prezentuje wyniki badań przeprowadzonych przez autora w ramach działania naukowego MINIATURA 4 Narodowego Centrum Nauki. Projekt miał charakter pilotażu, którego celem było opracowanie wstępnej diagnozy i kierunków rozwoju współpracy jednostek samorządu terytorialnego z rządem w zakresie dyplomacji samorządowej. W ramach badania zostało przeprowadzonych 11 wywiadów z przedstawicielami środowisk odpowiedzialnych za kreowanie polskiej paradyplomacji: samorządowcami, pracownikami administracji rządowej oraz ekspertami. Wyniki badań wstępnych wskazują, że polska dyplomacja samorządowa, postrzegana jako instrument polityki zagranicznej, przeżywa poważny kryzys. W celu jego przezwyciężenia należy zastanowić się nad modelem polskiej paradyplomacji szanującym interesy obu stron: rządu i samorządu terytorialnego