Poznańskie Studia Teologiczne
Not a member yet
431 research outputs found
Sort by
A Theological Assessment of the Covenant between Judas Maccabeus and Rome: an Intertextual Analysis of 1 Macc 8:17–20 [Teologiczna ocena przymierza Judy Machabeusza z Rzymem. Intertekstualna analiza 1 Mch 8,17-20
No full textWhat was the biblical interpretation of the Jews’ conduct in the final stage of the history of Israel in the context of the Law of Moses right before the times of the New Testament? The proposed exegesis of 1 Macc 8:17-20, which describes the covenant between Judas Maccabeus and the Roman republic, strives to discover the theological evaluation of the behavior of the revolt’s leader conducted by the author of the book. The intertextual method is particularly helpful in discovering the right understanding of the text. This method enables one to purposefully combine the expressions found in the consecutive verses with the same expressions found in the earlier biblical books. The theology that underlies these books will reveal the right sense of the studied passage of 1 Macc. It turns out that the theological evaluation is totally different than the political evaluation, the latter being solely taken into consideration in historical-literary analyses and commentaries. The biblical author has a restrained stance toward the political success of the Maccabees. He wants to reveal their conduct in the context of the Lord’s Law, which strongly proves that the First Book of Maccabees should belong to the canon of the inspired texts.Jaka była biblijna interpretacja postępowania Żydów w końcowym etapie historii Izraela w świetle zapisów prawa Mojżeszowego, niemal tuż przed nastaniem czasów Nowego Testamentu? Proponowana egzegeza fragmentu 1 Mch 8,17-20, opisującego zawarcie przymierza przez Judę Machabeusza z republiką rzymską, pragnie ukazać teologiczną ocenę postępowania przywódcy powstania dokonaną przez autora księgi. Najbardziej pomocne w wydobyciu właściwego rozumienia tekstu okazuje się podejście intertekstualne. Pozwala ono celowo łączyć sformułowania kolejnych wersetów z tymi samymi zwrotami wcześniejszych ksiąg biblijnych. Zawarta w nich teologia ukaże właściwy sens zaproponowanego passusu Pierwszej Księgi Machabejskiej. Okazuje się, że ocena teologiczna jest daleka od oceny politycznej, branej niemal wyłącznie pod uwagę w analizach i komentarzach historyczno-literackich. Autor biblijny zachowuje daleko idącą wstrzemięźliwość wobec politycznych sukcesów Machabeuszy, pragnąc ukazać ich postępowanie w świetle prawa Bożego. Mocno zaświadcza to o uzasadnionej przynależności Pierwszej Księgi Machabejskiej do korpusu pism natchnionych
Dobra Nowina w środkach społecznego przekazu pod red. Henryka Sławińskiego, Ancilla Verbi, t. 10, Kraków 2020
Get PDFThe Church must tirelessly seek appropriate means and language to effectively proclaim every person’s universal vocation to salvation. Today’s witnesses to the Gospel should use the potential of old and new means of communication in preaching and ministry. Above all, they should revive in themselves the courage to settle on ‘new areopaguses’. The most important goal of evangelization is to bring every person to an encounter with Christ, who is the main content of the proclaimed Good News. The authors of this monograph did not forget about it. By showing both the enormous possibilities and certain limitations of the new media in proclaiming the Gospel to the world, they first asked themselves whether those countless texts, images and sounds that fill today’s periodicals, radio, television, film truly reflect the face of Christ and let His voice be heard.The Church must tirelessly seek appropriate means and language to effectively proclaim every person’s universal vocation to salvation. Today’s witnesses to the Gospel should use the potential of old and new means of communication in preaching and ministry. Above all, they should revive in themselves the courage to settle on ‘new areopaguses’. The most important goal of evangelization is to bring every person to an encounter with Christ, who is the main content of the proclaimed Good News. The authors of this monograph did not forget about it. By showing both the enormous possibilities and certain limitations of the new media in proclaiming the Gospel to the world, they first asked themselves whether those countless texts, images and sounds that fill today’s periodicals, radio, television, film truly reflect the face of Christ and let His voice be heard
Teologiczna interpretacja przemian w sferze pracy. Podejście Ewangelickiego Kościoła w Niemczech
Get PDFThe article presents the Evangelical teaching on work in light of the emergence of a new socioeconomic order, denoted as the fourth industrial revolution. It shows how the theologians from the Evangelical Church in Germany (EKD) adopt the social teaching of the Reformation to the current situation and discusses their systemic vision of relationships in work and education. Theological reflection of the EKD focuses on the axiological foundation for the political and social programs. The concept of work as vocation is a crucial component of it. The article examines selected Church documents in the wider context of descriptions of the current upheavals in technology, economy and society.Artykuł ma na celu prezentację ewangelickiej koncepcji pracy w perspektywie wyłaniania się nowego porządku ekonomiczno-społecznego i tzw. czwartej rewolucji przemysłowej. Pokazuje, jak teologowie EKD adaptują reformacyjne nauczanie społeczne do bieżących okoliczności i dowodzi, że Kościół ewangelicki dostrzega potrzebę kształtowania systemowej koncepcji obejmującej zarówno modele stosunków pracy, jak i modele edukacji. Refleksja teologiczna EKD zmierza przede wszystkim do sformułowania aksjologicznego fundamentu, na którym mogą oprzeć się strategie polityczne czy społeczne. Przypomnienie teologicznego znaczenia pracy jako powołania jest ważnym czynnikiem tego fundamentu. Realizacja zamierzenia zakłada analizę wybranych tekstów Kościoła osadzoną w kontekście zwięzłego nakreślenia głównych punktów bieżących przemian technologicznych, ekonomicznych i społecznych
Agnieszka Łoza, Paweł Beyga, Zaraza w Kościele, wyd. Leksem Studio, Żmigród 2021, ss. 169
Get PDFIn the opinion of Bogdan Ferdek, the new book of Agnieszka Łoza and Paweł Beyga is a special theological report on the state of the Church in Poland. During the pandemic time since 2021 the Catholic Church has had to search for solving problems in the Christian community. According to the authors of this new book, in the Polish Catholic Church two kinds of problems can be discovered. Firstly, there is a problem with morality among the clergy, the problems of sexual abuse and teaching the Catholic religion in Polish schools. Conversely, there is a problem related to the secularization of Polish people. Bogdan Ferdek in his review showed that the new book of two young Polish theologians is an answer to very important questions in the Polish Christendom in the time of the pandemic.In the opinion of Bogdan Ferdek, the new book of Agnieszka Łoza and Paweł Beyga is a special theological report on the state of the Church in Poland. During the pandemic time since 2021 the Catholic Church has had to search for solving problems in the Christian community. According to the authors of this new book, in the Polish Catholic Church two kinds of problems can be discovered. Firstly, there is a problem with morality among the clergy, the problems of sexual abuse and teaching the Catholic religion in Polish schools. Conversely, there is a problem related to the secularization of Polish people. Bogdan Ferdek in his review showed that the new book of two young Polish theologians is an answer to very important questions in the Polish Christendom in the time of the pandemic
„Spowiedź usta pieczętuje”. Kult św. Jana Nepomucena – męczennika sakramentalnej tajemnicy, na przykładzie 15 pieśni pochodzących ze Zbioru pieśni nabożnych katolickich do użytku kościelnego i domowego, opublikowanego w Pelplinie w 1871 roku. Wybrane zagadnienia teologiczne i muzyczne
No full textIn the presented article, the author discusses 15 songs composed in honor of St. John of Nepomuk, coming from the Collection of Catholic Devotional Hymns for Church and Home Use, published in 1871 in Pelplin. The number of songs proves that the cult of St. John was widespread among Polish people. This Saint enjoyed extraordinary authority because he remained faithful to his priestly vocation until his martyrdom. He preferred to die than to reveal the secret of the holyconfession. Thus, St. John of Nepomuk remains the Patron Saint of Confessors until this day.W prezentowanym artykule autor omawia 15 pieśni ku czci św. Jana Nepomucena, pochodzących ze Zbioru pieśni nabożnych katolickich do użytku kościelnego i domowego, opublikowanych w 1871 roku w Pelplinie. Liczba pieśni świadczy o tym, że kult św. Jana Nepomucena był rozpowszechniony wśród Polaków. Święty ten cieszył się niezwykłym autorytetem wynikającym z faktu, że pozostał wierny powołaniu kapłańskiemu aż do śmierci męczeńskiej. Wolał zginąć niż wyjawić tajemnicę spowiedzi świętej. Dlatego też św. Jan Nepomucen do dzisiaj pozostaje patronem spowiednikó
Krytyka liberalnego kapitalizmu w świetle personalistycznej koncepcji życia społeczno-gospodarczego kardynała Stefana Wyszyńskiego
No full textThe subject of the presented article is the analysis of Cardinal Stefan Wyszyński’s personalistic vision of social life in the context of the liberal capitalism concept. The author’s interpretation of the source materials aims to display Wyszyński’s praxeological and ethical reflection and place it in the context of the socio-economic aspects of human life, characteristic of liberal capitalism. The exploration of the above research will analyze the source texts and their reinterpretation using the inductive-deductive method. The above paper’s primary research goal is to show the moral message of Cardinal Wyszyński in the context of the Christian vision of involvement in socio-economic life and its application to the specific reality of contemporary public life. The author of the article asks whether the moral message rooted in the personalistic vision of the human person presented by Cardinal Wyszyński can be applied to the contemporary reality of social, political, and economic life, where liberal capitalism seems to be the dominant ideology of the Western world? The answer to such questions is essential, especially in the context of the revival of “collectivist” populism, which, combined with the ideas of the so-called “Ideological pluralism,” emphasizing the moral ambivalence of “liquid” postmodernity, becomes a severe challenge to the entire modern world.Przedmiotem prezentowanego artykułu jest analiza personalistycznej wizji życia społeczno-gospodarczego kardynała Stefana Wyszyńskiego w kontekście doktryny liberalnego kapitalizmu. Dokonana przez autora interpretacja materiałów źródłowych ma zatem na celu ukazanie prakseologiczno-etycznej refleksji Wyszyńskiego i umiejscowienie jej w odniesieniu do społeczno-ekonomicznych aspektów życia człowieka, charakterystycznych dla liberalnego kapitalizmu. Eksploracja powyższych badań polega na analizie tekstów źródłowych i ich reinterpretacji metodą indukcyjno-dedukcyjną. Podstawowym zaś celem badawczym powyższego artykułu jest ukazanie przesłania moralnego kardynała Wyszyńskiego w kontekście chrześcijańskiej wizji zaangażowania w życie społeczno-gospodarcze, jak również jego aplikacja do konkretnej i współczesnej rzeczywistości życia publicznego. Autor artykułu stawia pytanie, czy moralne przesłanie zawarte w personalistycznej wizji osoby ludzkiej prezentowane przez Kardynała Wyszyńskiego może być aplikowane do współczesnej rzeczywistości życia społeczno-politycznego i gospodarczego, w którym liberalny kapitalizm zdaje się dominującą ideologią świata Zachodu. Odpowiedź na tak postawione kwestie jest niezwykle istotna, zwłaszcza w kontekście odradzającego się „kolektywistycznego” populizmu, który w połączeniu z ideami tzw. „pluralizmu ideowego” podkreślającego moralną ambiwalentność „płynnej” ponowoczesności, staje się poważnym wyzwaniem nie tylko dla chrześcijaństwa, lecz także dla całego współczesnego świata
Teologiczna ikona św. Józefa w ujęciu Jana Pawła II
Get PDFThe aim of this study is to analyze the way of interpreting the figure of St. Joseph in the apostolic exhortation of John Paul II Redemptoris custos, emphasizing the sources that the pope used in the construction of the theological image. The analysis made it possible to conclude that the theological image of St. Joseph included in the exhortation is integrally connected with the teaching of the Second Vatican Council. The figure of the Patriarch is shown in two sections: in the mystery of Christ and the Church. On the one hand, Joseph was introduced as a father, bridegroom, carpenter, and a contemplative man of the Savior. On the other hand, it shows his role in the mystery of the Church as a guardian and intercessor, as well as a model to follow. It is worthy to note the perspective of salvation history, dominant in the entire document, which allowed to emphasize Joseph’s active cooperation in fulfilling God’s will. The conciliar call to return to the sources is evidenced in the document thanks to numerous references to Sacred Scripture, to the documents of the Church’s Magisterium, to the statements of the Fathers and Doctors of the Church and use of the liturgical texts. Such a solid reliance on sources meant that the image of St. Joseph is solid,without exaggeration and false exaltation.Celem niniejszego opracowania jest ukazanie sposobu interpretacji postaci świętego patriarchy w adhortacji apostolskiej Jana Pawła II Redemptoris custos. Dokonana analiza pozwoliła stwierdzić, że teologiczny obraz św. Józefa zawarty w adhortacji jest integralnie powiązany z nauczaniem Soboru Watykańskiego II. Postać świętego patriarchy została ukazana w dwóch odsłonach: w tajemnicy Chrystusa i Kościoła. Z jednej strony Józef został przedstawiony jako ojciec, oblubieniec, cieśla oraz człowiek kontemplujący Zbawiciela. Z drugiej ukazano jego rolę w tajemnicy Kościoła jako opiekuna, stróża i orędownika oraz wzór do naśladowania. Godnym podkreślenia jest perspektywa historiozbawcza, dominująca w całym dokumencie, która pozwoliła zaakcentować aktywną współpracę Józefa w wypełnianiu woli Bożej. Soborowe wezwanie powrotu do źródeł znalazło odzwierciedlenie w dokumencie dzięki licznym odniesieniom do: Pisma Świętego, orzeczeń Urzędu Nauczycielskiego Kościoła, wypowiedzi Ojców i Doktorów Kościoła. Papież sięgnął także po teksty liturgiczne. Oparcie się na takich źródłach sprawiło, że przedstawiony w adhortacji obraz św. Józefa jest pozbawiony przesady i fałszywej egzaltacji
Znamiona nawrócenia ekologicznego
No full textConversion is a transformation altering worldviews and identities through changed awareness of self, community (including religion, society, politics, economics and industry) and global ecology. The guiding principle of Laudato si’ by Pope Francis is contained in several points, “Everything is related”, relies on scientifical findings: life on Earth’s current forms depend on natural equilibriums. Biodiversity collapse and global warming are two deteriorations which deeply threaten the humanity survival. Christian tradition offers some precious assets to face this emergency, and become committed, as a Christian, in ecological causes: Ecological conversion is essentially a return to the realization of God’s will in the matter of caring for one’s home.Nawrócenie jest procesem zmieniającym światopogląd i tożsamość dzięki przemianie świadomości siebie, wspólnoty (w tym religii, społeczeństwa, polityki, ekonomii i przemysłu) oraz globalnej ekologii. Przewodnia myśl encykliki Laudato si’ papieża Franciszka sprowadza się do stwierdzenia, że ,,wszystko jest ze sobą powiązane”, co opiera się na odkryciach naukowych: życie na Ziemi w obecnych formach jest zależne od równowagi ekologicznej. Zachwianie ekosystemu i globalne ocieplenie to dwa zjawiska zagrażające życiu ludzkiemu. Tradycja chrześcijańska oferuje pewne rozwiązanie, aby stawić czoła sytuacji kryzysowej i zaangażować się, jako chrześcijanin, w sprawy ekologiczne: nawrócenie ekologiczne jest w istocie powrotem do realizacji woli Bożej w kwestii troski o własny dom
Katolicka kultura religijna w potrydenckiej Rzeczypospolitej
No full textThis article presents Catholic religious culture in Poland in post-Tridentine era. It takes into account one of the manifestations of change taking place at the time, namely a dynamic development of male and female religious orders. The article shows the connection between the intensification of religious life and the development of ascetic and mystical theology resulting from the general renewal of Catholic theology. The influence of the Jesuits on the spirituality of female orders as well as their role in introducing the practice of methodical mental prayer is highlighted. The impact of Spanish spirituality on Polish religious life after the Council of Trent is also emphasised, with special attention drawn to Saint Ignatius of Loyola and the Jesuits, Saint John of the Cross and the Discalced Carmelites, Saint Theresa of Ávila and her Discalced Carmelite nuns, Louis of Granada with the Dominicans, and Saint Peter of Alcántara, one of the founders of the Franciscan Friars of the Strict Observance. Polish Catholic religious literature of the post-Tridentine era is also reflected upon, including ascetic and mystical writings adopted from Italian and Spanish religious literature.Artykuł dotyczy zagadnienia katolickiej kultury religijnej w potrydenckiej Rzeczypospolitej. Uwagę skoncentrowano na jednym z przejawów zmian zachodzących w okresie potrydenckim — dynamicznym rozwoju klasztorów gałęzi męskiej i żeńskiej. Pokazano, że szczytem odnowy i pogłębienia życia religijnego w okresie potrydenckim był rozwój teologii ascetyczno-mistycznej, pozostający w związku z odnową teologii. Omówiony został wpływ jezuitów, którzy wprowadzili do zakonów modlitwę zmetodyzowaną, na duchowość żeńskich klasztorów. Naświetlono, że odradzająca się od zakończenia Soboru Trydenckiego do połowy XVII wieku duchowość katolicka w Polsce znalazła się przede wszystkim pod wpływem szkoły hiszpańskiej, w której aktywnością odznaczali się jezuici, ze św. Ignacym Loyolą na czele, karmelici bosi zreformowani przez św. Jana od Krzyża, karmelitanki bose zreformowane przez św. Teresę z Ávili, dominikanin Ludwik z Granady oraz św. Piotr z Alkantary, dający początek reformatom. Refleksją objęta została także katolicka literatura religijna doby potrydenckiej, między innymi dzieła ascetyczno-mistyczne, przyswojone głównie z włoskiego i hiszpańskiego piśmiennictwa
Teatr i wychowanie (Theatre and Upbringing) Authors: Krzysztof Homa, Justyna Sprutta, Weronika Pudełko, Katarzyna Skulska
Get PDFThe book Teatr i wychowanie (Theatre and Upbringing) by Krzysztof Homa, Justyna Sprutta, Weronika Pudełko and Katarzyna Skulska presents the history of the theatre, its essence, typology, as well as the role of the theatre in upbringing and therapy, especially for children. This book demonstrates, among others:
• Greek mysteries as the beginning of the European theatre,
• the history of the theatre in the world and Poland,
• the school theatre in the past and present,
• the essence of the theatre, as well as theatrical and paratheatrical genres.
Moreover, in this book examples of paintings presenting the theatre are displayed. The reviewed book is a multi-author monograph