Nauka i Szkolnictwo Wyższe
Not a member yet
564 research outputs found
Sort by
Uniwersytet: tradycyjny - przedsiębiorczy - oparty na wiedzy
Get PDFThe article aims at presenting the transformation of universities from the classic model through the entrepreneurial university to a knowledge-based organisation. The first part introduces the historical background which is crucial in Author’s opinion as it allows the reader to realise the complexity of factors which shaped the evolution of modern universities. In the second part, looking into the future of universities, the Author discusses Burton R. Clark’s model of entrepreneurial university, identifying threats in implementation of this interesting concept. The third part describes the modern university as a knowledge-based organisation. The Author attempts to demonstrate that the university of the future will undergo significant changes in terms of organisation, organisational culture and technologies which will call for difficult decisions and, most likely, sufficient time to implement.Celem artykułu jest przedstawienie transformacji uniwersytetów od modelu klasycznego, przez uniwersytet przedsiębiorczy, do uniwersytetu - organizacji podporządkowanej wiedzy. Pierwsza część zawiera rys historyczny, który jest, zdaniem Autora, bardzo istotny, gdyż pozwala uzmysłowić sobie złożoność czynników mających wpływ na kierunki ewolucji współczesnych uczelni. W drugiej części, odnoszącej się do przyszłości uniwersytetu, Autor przedstawia model uniwersytetu przedsiębiorczego Burtona Clarka, wskazując na zagrożenia we wdrożeniu tej ciekawej idei. W części trzeciej podejmuje próbę opisu cech współczesnego uniwersytetu jako organizacji podporządkowanej wiedzy. Autor stara się wykazać, że uniwersytet przyszłości będzie podlegał istotnym zmianom w zakresie organizacji, kultury organizacyjnej oraz technologii, których wprowadzenie będzie wymagało podejmowania trudnych decyzji i, jak się wydaje, czasu
Ex oriente lux? Akredytacja w Europie po zburzeniu muru berlińskiego i podpisaniu Deklaracji Bolońskiej - charakter narodowy i różnorodność systemów
Get PDFTransparency in higher education is one of the aims of the Bologna Declaration (1999). In a number of countries in Europe this led to processes to change quality assurance into accreditation, which supposedly results in more transparency. Are these lessons to be learnt from experiences and Central and Eastern Europe regarding accreditation since 1990? The author maintains that the character of those “first generation" accreditation systems is more exclusively academic and drives towards uniformity more than the multifaceted systems needed for Bologna’s “second generation” requirements. A “multiple accreditation system” would answer these requirements better. Some principles of a multiple accreditation systems are presented, together with consequences of external evaluation criteria and procedures. Two nascent accreditation systems designs in Western European countries (Germany and the Netherlands) are then compared with the demands set by the Bologna Declaration and with the design principles of a multiple accreditation system. The main conclusion is that although some steps towards an open and flexible accreditation system are set, at the present stage of their development it seems that maintaining national control in these two cases has more priority than achieving Europeanwide transparency.Jednym z celów Deklaracji Bolońskiej, podpisanej w 1999 roku, jest osiągnięcie przejrzystości systemów szkolnictwa wyższego. W wielu państwach europejskich metody zapewniania jakości kształcenia zaczęto zastępować procesem akredytacji. Zakładano, iż wynikiem tych działań będzie właśnie większa przejrzystość. Czy można skorzystać z doświadczeń państw Europy Środkowej i Wschodniej zdobytych po 1990 roku i odnoszących się do akredytacji? Autor utrzymuje, iż systemy akredytacyjne „pierwszej generacji” miały niemal wyłącznie charakter akademicki i celem ich było w większym stopniu ujednolicanie niż tworzenie różnorodnych systemów. W świetle dokumentu przyjętego w Bolonii systemy akredytacyjne „drugiej generacji” mają zapewnić większą różnorodność. W artykule ukazane są niektóre zasady zróżnicowanego systemu akredytacji, a także ich wpływ na kryteria i procedury oceny zewnętrznej. Następnie autor dokonuje porównania dwóch rodzących się modeli systemów akredytacyjnych w krajach Europy Zachodniej (Niemczech i Holandii) z wymaganiami określonymi w Deklaracji Bolońskiej oraz z zasadami zróżnicowanego systemu akredytacji. Na podstawie tego porównania formułuje wniosek, iż - mimo podjęcia już pewnych kroków w kierunku stworzenia otwartego i elastycznego systemu akredytacji - można odnieść wrażenie, że w dwóch wymienionych przypadkach utrzymanie kontroli na poziomie krajowym jest ważniejsze niż osiągnięcie przejrzystości w szerokim wymiarze europejskim
Wprowadzenie. Deprywatyzacja szkolnictwa wyższego w Polsce. Co oznacza i jakie niesie konsekwencje?
Get PDF.
Przegląd projektów foresightu branżowego w Polsce
Get PDFAs an instrument used to anticipate the future, foresight has a fairly short history in Poland. The first steps to promote the idea of foresight were taken by the Ministry of Science and Informatisation in 2003-2005 when the Pilot Foresight Project in the Health and Life research field was carried out. In 2006 the National Foresight Programme Poland 2020 was launched, with 8 regional and 10 industry foresight exercises running in parallel. This paper aims to provide a detailed picture of industry foresight projects carried out in Poland, describing them in terms of theme, objectives, expected results, stakeholders, geographical distribution, time frame and research horizon, methods applied, budgets and sources of funding. Furthermore, the paper identifies special characteristics of Polish industrial foresight exercises against the background of similar projects in other European countries, adopting the following criteria: number of projects, methodologies and research areas analysed.Foresight, jako narzędzie antycypowania przyszłości, ma w Polsce krótką historię. Działania sprzyjające promowaniu idei foresightu zostały zainicjowane w latach 2003-2005 przez Ministerstwo Nauki i Informatyzacji w formie Pilotażowego Programu Foresight w polu badawczym „Zdrowie i Życie”. W 2006 r. rozpoczęto realizację Narodowego Programu Foresight „Polska 2020”; prowadzi się także osiem projektów regionalnych oraz dziesięć projektów branżowych. Celem artykułu jest szczegółowa prezentacja projektów branżowych typu foresight realizowanych w Polsce, pod kątem tematyki, celów, oczekiwanych rezultatów, interesariuszy, rozmieszczenia geograficznego, ram i horyzontu czasowego, a także zastosowanych metod, budżetu i źródeł finansowania. Autorzy zwracają również uwagę na specyfikę polskich projektów foresightu branżowego na tle innych państw Europy, przyjmując za kryteria wyróżniające: liczbę projektów, metodykę oraz obszary badawcze będące przedmiotem analiz
Europejski Rok Języków - proces boloński i polityka językowa w Uniwersytecie Warszawskim
Get PDFWhen the year 2001 was announced the European Language Year this was a good occasion to point out how culturally and linguistically diverse Europe is and how important a role language education plays as a means of getting to know one another, furthering tolerance for various cultures, intensifying and enriching ways of language promotion, and showing how important language skills are for employment and migration in Europe. Both the European Union and the Council of Europe are very actively promoting linguistic diversity and language education. The Bologna Declaration, which was signed in 1999, posits the development of a European Space of Higher Education by 2010. The aim of this Bolognese process is to create adequate conditions of teaching at the university level in Europe and to encourage the greater mobility of students and academic teachers. Well aware of the challenges and the role which higher education establishments must play in uniting Europe, the Scientific Committee of the Berlin Conference “The European Foreign Language Year, Berlin, 28-30 June 2001” launched an appeal for cooperation in the field of furthering and promotion of cross-cultural knowledge and skills and multilingualism to the authorities of European institutions and organisations. It called for the acceptance of the Berlin Declaration entitled “Language Education in Higher Education - A Crucial Element in the process of European Integration”. The authors of the Declaration appeal to the authorities of European universities to take action to develop and implement a language policy for both didactic and research spheres as a well as a developmental strategy for the entire institution. So far, no document, clearly and explicitly formulating the assumptions for university language policy, has been drawn up at Warsaw University, the largest humanistic university in Poland, where about 10 thousand students undergo some form of foreign language instruction each year.Ogłoszenie roku 2001 Europejskim Rokiem Języków stało się okazją do podkreślenia różnorodności kulturowej i językowej Europy oraz roli kształcenia językowego jako ważnego środka wzajemnego poznania i budowania tolerancji dla różnych kultur, a także do zintensyfikowania i wzbogacenia sposobów promocji języków oraz ukazania znaczenia umiejętności językowych w procesach zatrudnienia i przepływu osób w Europie. Zarówno Unia Europejska, jak i Rada Europy wykazują dużą aktywność w promowaniu różnorodności językowej i nauczania języków. Deklaracja Bolońska, podpisana w 1999 roku, przewiduje utworzenie do roku 2010 europejskiej przestrzeni szkolnictwa wyższego. Tak rozpoczęty proces boloński ma na celu stworzenie odpowiednich warunków kształcenia na poziomie wyższym w Europie oraz przyczynienie się do zwiększenia mobilności studentów i nauczycieli akademickich. Mając świadomość wyzwań i roli, jaką szkoły wyższe muszą odegrać w jednoczącej się Europie, Komitet Naukowy Berlińskiej Konferencji „Europejski Rok Języków Obcych, Berlin 28-30 czerwca 2001” wystosował apel do władz instytucji i organizacji europejskich o współpracę w dziedzinie rozwijania oraz promowania wiedzy i umiejętności interkulturowych, a także wielojęzyczności. Zaproponowano przyjęcie Deklaracji Berlińskiej, zatytułowanej „Kształcenie językowe w szkolnictwie wyższym - kluczowy element procesu integracji europejskiej” . Autorzy projektu Deklaracji zwracają się do władz uczelni europejskich z apelem o podjęcie prac mających na celu opracowanie i wdrożenie polityki językowej dotyczącej zarówno sfery dydaktyki i badań naukowych, jak i strategii rozwoju całej instytucji. W Uniwersytecie Warszawskim, największej polskiej uczelni humanistycznej, gdzie nauczaniem języków obcych w różnej formie objętych jest rocznie około 10 tys. studentów, dotąd nie stworzono jednak dokumentu, w którym jasno i wyraźnie zostałyby sformułowane założenia polityki językowej tej uczelni
Nadane stopnie i tytuły naukowe – czy coś się zmieniło?
Get PDFThe article is devoted to trends observed in the numbers of scientific degrees and scientific titles granted in Poland for women and men. It is shown how the numbers of scientific degrees and titles granted in consecutive years were changed due to age of person for which degree/title was granted and region of science and art for which it was granted. Analysis is made basing on data collected in the Knowledge Base for Polish Science and the cover smokers last 16 years (2000-2015).Artykuł poświęcony jest trendom w obszarze nadawanych w kraju stopni naukowych doktora i doktora habilitowanego, stopni w zakresie sztuki oraz tytułu naukowego profesora i tytułu profesora w zakresie sztuki. Podczas prezentacji wyników uwzględniono podział osób uzyskujących stopnie i tytuły według płci. Pokazano, jak zmienia się liczba osób, którym nadano stopnie i tytuły w kolejnych latach. Omówiono strukturę nadanych stopni/tytułów w poszczególnych obszarach nauki i sztuki. Określono również, jak zmienia się liczba nadanych stopni i tytułów w poszczególnych latach w zależności od wieku osób uzyskujących stopień lub tytuł. Analizy oparto na danych jednostkowych znajdujących się w Bazie Wiedzy o Nauce Polskiej i obejmujących ostatnie 16 lat (2000-2015)
Rola uniwersytetu w aglomeracji przemysłowej. Przykład Lodzi
Get PDFOn the example of the Łódź agglomeration the authors examine the links between economic and educational institutions and the importance of qualifications ("human Capital") for development of the economy. The article describes the development of the academic centre in Łódź, the number of higher education institutions and students in relation to the structure of employment, the influence of the economic changes of the nineties on modernisation of the educational programmes, the institutional ties of higher education institutions with the economy, changes in the social structure and factors impeding the adaptation of higher education institutions to their social setting.Autorki analizują powiązania między instytucjami gospodarczymi i edukacyjnymi oraz znaczenie kwalifikacji („kapitału ludzkiego”) dla rozwoju gospodarki na przykładzie aglomeracji Łodzi. W artykule przedstawiono rozwój ośrodka akademickiego w Łodzi, wzrost liczby uczelni i studentów w relacji do struktur/ zatrudnienia, wpływ zmian ekonomicznych lat dziewięćdziesiątych na modernizację programów nauczania, powiązania instytucjonalne uczelni z sektorem gospodarki, zmiany struktury społecznej oraz czynniki utrudniające procesy adaptacji uczelni do potrzeb otoczenia
Wpływ reform ekonomicznych na instytucje badawczo-rozwojowe oraz na wybór polityki innowacyjnej - sytuacja w krajach Europy Środkowo-Wschodniej
Get PDFThe restructuralization process in the field of research and development and the barriers that have appeared during this process in the former Soviet Union and the former Soviet bloc countries are presented in this article. The author has paid particular attention to the role of transformation in the area of industrial research, an area that has suffered the most due to the new political and economic conditions. Furthermore, the author discusses the role of particular factors that determine the institutional transformation process, including the financial factors. The author also shows the differences among the restructuralization processes in selected countries, above all the differences in the situation of research personnel.W artykule zostały przedstawione uwarunkowania procesu restrukturyzacji sfery badawczo-rozwojowej - bariery występujące w trakcie realizacji tego procesu w byłych krajach socjalistycznych. Autor zwraca szczególną uwagę na rolę przekształceń w sferze badań przemysłowych, które najbardziej ucierpiały w wyniku nowych uwarunkowań politycznych i ekonomicznych. Ponadto omawia rolę czynników determinujących proces przemian instytucjonalnych, w tym czynników finansowych. Pokazuje także różnice w procesie restrukturyzacji między poszczególnymi krajami, a zwłaszcza sytuację kadr badawczych
Planowanie strategiczne w uniwersytecie przedsiębiorczym
Get PDFThe author presents essential problems of strategic planning at an entrepreneurial university, focusing on the following sequence of issues: (a) what is an entrepreneurial spirit? (b) what is an entrepreneurial university? (c) what is the meaning of strategy and strategic planning in a corporation and at a university? (d) what is the external and internal framework for developing a strategy and entrepreneurial attitude at a university? (e) how should the planning process flow and what should be the content of a strategic plan of an entrepreneurial university?Autorka przedstawia podstawowe zagadnienia związane z planowaniem strategicznym w uniwersytecie przedsiębiorczym, koncentrując się kolejno na następujących kwestiach: (a) czym jest przedsiębiorczość; (b) czym jest uniwersytet przedsiębiorczy; (c) co to jest strategia i planowanie strategiczne w przedsiębiorstwie i uniwersytecie; (d) jakie są zewnętrzne i wewnętrzne uwarunkowania strategii i przedsiębiorczości uniwersytetu; (e) jak powinien przebiegać proces planowania oraz jaka powinna być treść planu strategicznego w uniwersytecie przedsiębiorczym