Digital Repository of Georgian Scientific Works
Not a member yet
3428 research outputs found
Sort by
Tbilisi collection –Wooden and metal balconies
No full textThis is not a scientific work, in which the sociocultural situation of Tbilisi at the end of the 20th century, its architectural aspects are discussed in detail...
This is not an artistic album, where works made with highly professional photo techniques are collected...
Just imagine a publication similar to a restaurant menu, which offers, like spicy dishes, the architectural parts of the historical buildings of Tbilisi in the 19th century...
A wide range of flavors and aromas unfolds in front of you, which represents an unusual, unrepeatable mixture of eastern-western, southern and northern architectural components coming from the depths of time and space... Seeing a small fragment of the city’s architecture logically arouses in the observant mind the desire to find out what this fragment is, its purpose, The history of the origin... we follow the movement from details to the general to the desire to explain Tbilisi of the turn of the century as a sociocultural phenomenon...
“Tbilisi collection” is a kind of catalog of architectural details of residential houses, rarely, public purpose buildings, which are the main constituent part of Tbilisi’s architectural environment of the end of the 19th century and the beginning of the 20th century, which includes valuable fragments of the buildings of the old part of the city.
This catalog is ultimately based on the author’s subjective perception and taste, and therefore makes no claim to perfection.
I really hope that the placement of visual information according to the principle of the right-left bank of Mtkvari and indicating the address of each fragment will facilitate the further search for interested persons...
I dedicate this book to all those people who inspired me with their life, love of Tbilisi and high professionalism and gave me an incentive to create this collection.
The list of these people includes my parents, my friends, my teachers from the Academy of Arts and colleagues who died prematurely
სურათხატოვანი მეტაფორა ინგლისურ და ქართულ ელექტრონულ მედიაში
No full textმეტაფორის კვლევა განსაკუთრებულად აქტუალური და მნიშვნელოვანი გახდა მეოცე საუკუნის მეორე ნახევრიდან. ამის მიზეზი თანამედროვე ცხოვრების სტილი და მისი თანმდევი ტენდენციები, მაგალითაც სოციალური ქსელების, სარეკლამო სფეროსა და ციფრული მედიის განვითარება უნდა იყოს. თანამედროვე სამყაროს ტენდენციები, ელექტრონულ მედიაში კომუნიკაციის ნახევრადვერბალური ან არავერბალური გზებისადმი მზარდი ინტერესი, სტილისტური ხერხებისა და მათი ყოველდღიურ ცხოვრებაში რეალიზების თავისებურებებისადმი ჩემი ინტერესი, გახლავთ საკითხით დაინეტრესების მიზეზები. საინტერესოა როგორ ხდება მეტაფორის რეალიზება არავერბალური გზით ელექტრონულ მედიაში, როგორც ეს სურათხატოვანი მეტაფორის შემთხვევაში გვაქვს მოცემული.
წინამდებარე ნაშრომი ელექტრონულ მედიაში, კონკრეტულად, პრესასა და სოციალურ ქსელში არსებული სურათხატოვანი მეტაფორის ნიმუშებზე დაკვირვებით, შეისწავლის ამ ტიპის მეტაფორის გამოვლინების ფორმებსა და ფუნქციებს ელექტრონულ მედიაში. პრესიდან მოყვანილი მაგალითები მოიცავს ქართულ და ინგლისურენოვან ინტერნეტგამოცემების სტატიებს, თანდართულ ფოტოებთან ერთად. სოციალური ქსელიდან აღებული მასალა მოიცავს ფეისბუკზე ფართოდ გავრცელებულ მიმებსა და გიფებს.
კვლევისას გამოყენებულია თვისობრივი და რაოდენობრივი კვლევის მეთოდოლოგია. შესაბამისად, დისერტაცია მოიცავს თეორიულ კვლევას, რომელიც წარმოდგვიდგენს ელექტრონულ მედიაში სურათხატოვანი მეტაფორის გამოყენების ფორმებისა და ფუნქციების კომპლექსურ, მულტიდისციპლინურ მოდელს და პრაქტიკულ კვლევა-ექსპერიმენტს, რომელიც ადასტურებს დისერტაციაში წარმოდგენილ თეორიულ ცოდნას.
კვლევის თეორიული საფუძველი გახლავთ კონცეპტუალური მეტაფორის კვლევა (Lakoff & Johnson, 1980) და, კონკრეტულად, ჩარლზ ფორსვილის (Forceville, 2016) მიერ შემოთავაზებული თეორია, რომელშიც გამოიყოფა ოთხი ტიპის სურათხატოვანი მეტაფორა. დისერტაციაში განხილული მაგალითები არავერბალური ან ნაწილობრივ ვერბალური კომუნიკაციის ნიმუშებია; შესაბამისად, ხდება მათი მისადაგება იაკობსონის საკომუნიკაციო მოდელთან (Jakobson, 1960).
დისერტაციის დასკვნაში შეჯამებულია ნაშრომში წარმოდგენილი თეორიული კვლევისა და განხილვა-შესწავლის შედეგები. დისერტაციას თან ერთვის გამოყენებული ლიტერატურის სია, სადაც წარმოდგენილია ნაშრომში გამოყენებული სამეცნიერო პუბლიკაციების შესაბამისი ბმულები. აგრეთვე, იმ ელექტრონულ გამოცემათა და ფეისბუქ გვერდების ბმულები, საიდანაც ამოკრეფილია ნაშრომში განხილული მაგალითები.Studying metaphor has become particularly relevant and important since the second half of the twentieth century. The reason for this should be the modern lifestyle and its trends, such as the development of social networks, advertising and digital media. The trends of the modern world, the growing interest in semi-verbal or non-verbal forms of communication in digital media, my personal interest in stylistic methods and the peculiarities of their realization in everyday life, are the reasons for my interest in the issue. It is interesting how the metaphor is used in a non-verbal way in the electronic media, as we can see it in the case of pictorial metaphor.
This thesis observes the patterns of pictorial metaphor in the electronic media, specifically in the online press and Facebook and studies the forms and functions of the manifestation of metaphor. Examples from the press include articles from English and Georgian online press, with accompanying photographs. Social media content includes memes and GIFs that are widely spread on Facebook.
This research buses qualitative and quantitative research methodology. Accordingly, the thesis includes a theoretical study that presents a complex, multidisciplinary model of forms and functions of pictorial metaphor in electronic media, and practical research-experiment that confirms the theoretical knowledge presented in the thesis.
The theoretical basis of the study is conceptual metaphor research (Lakoff & Johnson, 1980) and, specifically the theory proposed by Charles Forceville (Forceville, 2016), in which four types pictorial metaphors are distinguished. The examples discussed in the thesis are non-verbal or semi-verbal communication patterns; Accordingly, they are adapted to Jakobson’s communication model (Jakobson, 1960).
The conclusion of the thesis summarizes the results of the theoretical research and discussion-study presented in the paper. The thesis is accompanied by a list of used scientific literature, where relevant links to the scientific publications used in the work are presented. Also, links to the online newspapers, journals and Facebook pages from which the examples discussed in the paper are taken
ოპერატიული მეხსიერების მოხმარების ოპტიმიზაცია Python-ის ბიბლიოთეკა Pandas-ის მეშვეობით
No full textThis article explores Python's prominence in Data Science, Data Analytics, and Machine Learning, attributing its widespread adoption to its user-friendly na-Machine Learning, attributing its widespread adoption to its user-friendly nature, robust online community, and powerful data-centric libraries such as Panture, robust online community, and powerful data-centric libraries such as Pandas, NumPy, and Matplotlib. It delves into the challenges of managing extensive das, NumPy, and Matplotlib. It delves into the challenges of managing extensive datasets and emphasizes the importance of memory utilization in navigating datasets and emphasizes the importance of memory utilization in navigating substantial data. The Pandas library's info() and memory_usage() methods are substantial data. The Pandas library's info() and memory_usage() methods are discussed as essential tools for assessing and optimizing dataframe memory con-discussed as essential tools for assessing and optimizing dataframe memory consumption. The article demonstrates how changing data types, particularly for sumption. The article demonstrates how changing data types, particularly for object columns, to the category datatype signifi cantly reduces memory usage object columns, to the category datatype signifi cantly reduces memory usage without altering the dataframe's appearance. The strategic adjustment of numer-without altering the dataframe's appearance. The strategic adjustment of numerical column data types based on value range, illustrated with the age column as ical column data types based on value range, illustrated with the age column as an example, is explored as a means of achieving precision and memory effi cien-an example, is explored as a means of achieving precision and memory effi ciency. The article highlights the considerable reduction in memory requirements cy. The article highlights the considerable reduction in memory requirements by transitioning from fl oat64 to fl oat16 for columns containing fl oating-point by transitioning from fl oat64 to fl oat16 for columns containing fl oating-point numbers. Overall, this comprehensive exploration provides valuable insights numbers. Overall, this comprehensive exploration provides valuable insights into effective strategies for memory optimization in Pandas dataframes, catering into effective strategies for memory optimization in Pandas dataframes, catering to both categorical and numerical data, contributing to enhanced computational to both categorical and numerical data, contributing to enhanced computational effi ciency and signifi cant memory savings.effi ciency and signifi cant memory savings
Statistical analysis of the number of hail days in the warm half of the year in 1941-2021 according to data from 30 meteorological stations in Georgia
No full textსტატიაში წარმოდგენილია საქართველოს 30 მეტეოროლოგიური სადგურის მონაცემების სტატისტიკური ანალიზის ზოგიერთი შედეგი 1941-2021 წლებში წლის თბილ ნახევარში სეტყვიან დღეთა რიცხვის შესახებ. კერძოდ, მიღებულია შემდეგი შედეგები: მოყვანილია მონაცემები სეტყვიან დღეთა საშუალო და მაქსიმალური მნიშვნელობების შესახებ 1941-2021წლებში, 1941-1980 (პირველი პერიოდი) და
1981-2021 (მეორე პერიოდი); შესწავლილი იქნა კორელაციები საკვლევ პარამეტრებს შორის დროის აღნიშნულ პერიოდებში; დადგინდა, რომ მეორე პერიოდში, პირველთან შედარებით, 21 სადგურზე
შეინიშნება სეტყვიან დღეთა საშუალო რიცხვის შემცირება, 8 სადგურზე ეს რიცხვი არ იცვლება და მხოლოდ ერთ სადგურზე შეინიშნება სეტყვიან დღეთა საშუალო რიცხვის მატება; შესწავლილი იქნა სეტყვიან დღეთა საშუალო და მაქსიმალური რიცხვის დამოკიდებულება ადგილის სიმაღლესთან მიმართებაში 1500 მ-ზე ნაკლებ სიმაღლეზე მდებარე 24 მეტეოსადგურისთვის საკვლევი პერიოდის განმავლობაში; დადგინდა, რომ მეორე პერიოდში, პირველთან შედარებით, სუსტდება სეტყვიან დღეთა რიცხვისა და ადგილის სიმაღლეს შორის კორელაციის სიახლოვე.The paper presents some results of a statistical analysis of data from 30 meteorological stations of Georgia on the number of days with hail in the warm half of the year in 1941-2021. In particular, the following results were obtained: data on the average and maximum values of the number of days with hail in 1941-2021, 1941-1980 are provided. (first time period) and 1981-2021. (second time period); correlations between the studied parameters for the specified time periods were studied; It was found that in the second period of time, compared to the first, at 21 stations there is a decrease in the average number of days with hail, at 8 stations this number does not change, and only at one station there is an increase in the average number of days with hail; the dependence of the average and maximum number of days with hail on the terrain height was studied for 24 meteorological stations located at a level of less than 1500 m for the specified time periods; it was found that in the second period of time, compared to the first, the tightness of the correlation between the number of days with hail and the altitude of the area weakens
Books for Bibliophiles. Two Ancient Collections of the Georgian Translations of Gregory of Nazianzus’ Works – NCM S-1696 and NCM A-87
No full textThe two Georgian codices containing works by Gregory of Nazianzus examined in this article were not created for monastic needs but according to the specific, bibliophile interests of the commissioner/owner. NCM A-87 was copied for the Georgian Princess Martha-Mariam, who was the wife of the Byzantine Emperors and played an important role in the political life of contemporary Byzantium; NCM S-1696 was copied by Petre the Priest, formerly Petrik Patrikios, for his own personal interest. Petre was an active political figure at the court of the Georgian King Bagrat IV (mid-eleventh century) and a close associate of the contemporary Byzantine Emperors. These collections preserve some rare translations (not found in any other Georgian collection), texts attributed to Gregory and commentaries which are not found in the Greek sources.Les deux codex géorgiens contenant des oeuvres de Grégoire de Nazianze examinés dans cet article n’ont pas été créés pour des besoins monastiques mais pour répondre aux les intérêts spécifiques et bibliophiles de leur commanditaire/propriétaire. NCM A-87 a été copié pour la princesse géorgienne Martha-Mariam, qui fut l’épouse des deux empereurs byzantins et a joué un rôle important dans la vie politique de Byzance. NCM S-1696 a été copié par Petre le prêtre, auparavant Petrik Patrikios, pour son intérêt personnel. Petre fut une figure politique relativement importante, active à la cour du roi géorgien Bagrat IV (milieu du xie siècle) et un proche des empereurs byzantins de son temps. Ces collections conservent quelques traductions rares (n’apparaissant dans aucune autre collection géorgienne), ainsi que des textes attribués à Grégoire de Nazianze et des commentaires qui ne se trouvent pas dans les sources grecques
თბური დამუშავების გავლენა ხურმის ღვინისა და მისგან მიღებული სპირტის მახასიათებლებზე
No full textThe study is focused on cultivar persimmon fruits (Diospyros kaki L.) of “Khachia” variety, which is characterized by high sugar concentration, rendering it a viable candidate for the production of alcoholic beverages. During the wine material preparation phase, persimmons were meticulously sectioned into fragments measuring between 0.8 and 1.2 cm. Subsequent to this partitioning, citric acid at a concentration of 5 g/l was added and a pure strain of Saccharomyces Cerevisiae yeast was added representing 4% of the total volume of the mixture. This mixture was then subjected to heat treatment under various conditions. The experimental outcomes demonstrated that macerated persimmon pulp, after being subjected to a thermal hold at 80°C for a duration of 20 minutes and subsequently cooled to 24°C, facilitated the initiation of alcoholic fermentation in the extracted juice (referred to as 'persimmon sweet'). This enhancement in fermentability can be attributed to the observed reduction in pectin and tannin levels, as well as a decrease in the viscosity of the liquid phase. Moreover, a significant increase in juice yield was recorded, rising from 40.50% in the unprocessed state to 63.40% post-treatment. The wine substrate produced exhibited favourable attributes, including reduced levels of soluble solids (3.52%), sugars (0.20%), and volatile acidity (0.24%). The persimmon-derived alcohol contained only negligible concentrations of methanol. The study ascertained that to achieve alcohol with optimal quality parameters from persimmon fruits, preliminary treatment protocol is essential. This protocol necessitates a sequence of operations: mechanical maceration, thermal application, holding period and subsequent cooling. © 2024 Bull. Georg. Natl. Acad. Sci.კვლევები ჩატარდა ხურმის (Diospyros kaki L.) ჯიში ,,ჰაჩია“-ს ნაყოფებზე, რომელიც გამოირჩევა შაქრის მაღალი შემცველობით, რითაც შესაძლებელია მისი გამოყენება ალკოჰოლური სასმელების დასამზადებლად. ღვინომასალის მისაღებად მწიფე ნაყოფები დაქუცმაცდა 0,8-1,2 სმ ზომის ნაწილაკებად, დაემატა ლიმონმჟავა (5გ/ლ) და ტკბილში დათესილი საფუარის წმინდა კულტურა ნიმუშის მოცულობის 4% რაოდენობით, ჩაუტარდა თბური დამუშავება სხვადასხვა რეჟიმით. შედეგებმა აჩვენა, რომ ხურმის დაქუცმაცებული მასა 80°C-ზე 20 წთ. დაყოვნებული, გაცივებული 24°C-ზე, შემდგომ მისგან მიღებული წვენი(ხურმის ტკბილი) ადვილად ექვემდებარება სპირტულ დუღილს, რადგანაც მასში შემცირდა პექტინოვანი და მთრიმლავი ნივთიერებების შემცველობა, დაიკლო მადუღარა სითხის სიბლანტემ, გაიზარდა წვენის გამოსავლიანობა 63,40%-მდე, როცა დამუშავების გარეშე იგი 40,50%-ია. გარდა ამისა, მიღებული ღვინომასალა გამოირჩევა სასურველი მახასიათებლებით: მინიმუმამდე დაყვანილი ხსნადი მშრალი ნივთიერებები (3,52%), შაქრები 0,20%, მქროლავი მჟავები 0,24%. ორმაგი დისტილაციით მიღებულ ხურმის სპირტში მეთანოლის შემცველობა აღმოჩენილია კვალის სახით. დადგინდა, რომ ხურმის ნაყოფიდან სასურველი ხარისხობრივი მახასიათებლების მქონე სპირტის მისაღებად საჭიროა დადგენილი რეჟიმების შესაბამისად მოხდეს ხურმის ნაყოფის წინასწარი დამუშავება: დაქუცმაცება, გაცხელება, დაყოვნება და გაგრილება
Post-Soviet Urban Transformation and Historical Memory Representation in Georgia and Latvia (Poti and Liepāja)
No full textსადისერტაციო ნაშრომი ეხება პოლიტიკური იდეოლოგიების მეხსიერებით და თანამედროვე სოციალური კონტექსტით განპირობებული სოციალური ემოციების მანიფესტაციას, საქართველოსა და ლატვიის ქალაქების ფოთისა და ლიეპაიას მოქალაქეთა ცხოვრებასა და აღქმებს, რომლებიც განსაზღვრავენ ამ ურბანული არეალების თანამედროვე კულტურულ-მორალურ მდგომარეობას. სივრცითი კონსტრუქციისა და მეხსიერების გააზრების კონტექსტში, იდეოლოგიათა ხილვადობის და ძალაუფლების ლეგიტიმაციის ვარიაციების, მათი სოციალური ინტერპრეტაციების და ურბანულ-სივრცითი რეაქციების გზით, ნაშრომი წარმოაჩენს, როგორ განხილვადდება ქალაქების ინფრასტრუქტურა დაარქიტექტურა, სოციალური ემოციებით, რომელთა სენსორული აღქმები ადგილობრივებს უჩენს სიამაყის, სირცხვილისა და გაურკვევლობის განცდებს.
2019-2023 წლებში ჩატარებული ეთნოგრაფიული კვლევა, ლიეპაიასა და ფოთის შესახებ, წარმოაჩენს, როგორ ახდენენ ადამიანები ინტერაქციას ისეთ ინფრასტრუქტურასთან, რომელიც დაკავშირებულია ცარისტულ იმპერიალიზმთან, საბჭოთა-სოციალიზმთან, ნაციონალიზმთან, პოსტსოციალიზმისა და ნეოლიბერალულიდეოლოგიებთან.
ნაშრომში, პოსტსოციალისტური (და) ნეოლიბერალური ქალაქების ეთნოგრაფიული შესწავლის არეალი დაკავშირებულია, ქართულ და ლატვიურ ურბანულ გამოცდილებასთან და მათი ყოველდღიური გააზრების პრაქტიკასთან, რომ აჩვენოს არქიტექტურული გარემოს გააზრების მორალური არტიკულაცია, ისტორიულად და გეოპოლიტიკურად ერთმანეთთან ერთდროულად დაკავშირებულ და განსხვავებულ საქართველოსა და ლატვიის ქალაქებში.
სადისერტაციო ნაშრომი აჩვენებს, როგორ მოქმედებენ, ერთი მხრივ, იდეოლოგიები და მათი გამოცდილება ადამიანის აღქმებსა და ემოციებზე, ხოლო მეორე მხრივ, როგორ რეპრეზენტირდება ყოველდღიური ყოფა, ურბანული ინფრასტრუქტურის მორალურობის გააზრების მეშვეობით. კონკრეტულად, ნაჩვენებია ქალაქის სივრცით არეალებში ფორმირებული სამრეწველო, სამხედრო, კულტურული, სოციალური, საპორტო ინფრასტრუქტურა. მათი ცვალებადობა, მოდიფიკაცია, ტრანსფორმაცია, ადამიანებს უჩენს განცდას, რომ პოსტსოციალისტური გარდაქმნების პირობებში და შემდგომ განვითარებული პროცესების შედეგად ფორმირებული სივრცეების ემოციური გააზრება, ინფრასტრუქტურის ამორტიზების, განადგურების, შექმნის, სამრეწველო პრივატიზებისა და ტრანსფორმირების განხილვადების ინსტრუმენტებია.
ნაშრომი ეთნოგრაფიული ანალიზის საფუძველზეპოლიტიკური ძალაუფლების სიმბოლური მანიფესტაციის სოციალურ არამდგრადობას წარმოაჩენს. შედეგად, დასტურდება, რომ ადამიანების ურთიერთობით, სოციალურად და ისტორიულად ფორმირებულ ინფრასტრუქტურასთან, შესაძლებელია დავინახოთ იდეოლოგიათა ხილვადობის პრაქტიკის დროებითი ბუნება, სადაც ურბანული ინფრასტრუქტურა, ისევე როგორც ადამიანის ემოციური მდგომარეობა ერგება თანამედროვე იდეოლოგიურ წესრიგს.This dissertation thesis traces the manifestation of emotions evoked by the memory of political ideologies and the modern social context in the lives and perceptions of citizens of Poti and Liepāja in the cities of Georgia and Latvia. Those are emotions that determine the modern cultural and moral situation of these urban areas. The thesis discusses how the infrastructure, landscape, and architecture of the cities are discussed with social emotions, whose sensory perceptions expose the locals to pride, shame, and uncertainty, in the context of understanding spatial construction and memory, through variations in the visibility and legitimization of ideologies, their social interpretations, and urban-spatial reactions. The ethnographic research conducted in Liepāja and Poti between 2019 and 2023 demonstrates how individuals interacted with an architectural landscape that constituted zones of legitimacy for tsarist imperialism, Soviet socialism, nationalism, post-socialism, and/or neoliberalism. The ethnographic study of post-socialist and neoliberal cities is related to the Georgian and Latvian urban experience and the practice of their everyday understanding to demonstrate the moral articulation of the understanding of the architectural environment, in the simultaneously connected and different cities of Georgia and Latvia.
The dissertation demonstrates how ideologies and their experiences affect human perceptions and emotions on the one hand and how everyday life is portrayed on the other through an understanding of the morality of urban infrastructure. The industrial, military, cultural, social, and port infrastructure established in the city's geographical areas is specifically depicted. Their modification and transformation give people the impression that the emotional understanding of the spaces formed under post-socialist transformational conditions and/or as a result of further developed processes are tools for discussing infrastructure depreciation, destruction, creation, industrial privatization, and transformation. The work is an anthropological study based on the analysis of the ethnographic material. It demonstrates the social and cultural instability of the symbolic representation of political power. As a result, I argue that it is possible to see the temporal nature of the practice of the visibility of ideologies through people's relationships with culturally and historically shaped infrastructure, where urban infrastructure as well as human emotional states adapt to the contemporary social and cultural order
Vine and Wine - Expressing Concepts the Georgian Mentality (Linguistic and Cultural Researches)
No full textBridging Language Gaps in Science Education
No full textThis paper explores the implementation of the Content and Language Integrated Learning (CLIL) approach, specifically within the context of science education in Georgia. The ERASMUS+ project ESTA (Educating Science Teachers for All), launched in 2020, aimed to enhance science teacher proficiency by developing a specialized academic course for primary teacher education. The course focused on language-centered natural science lessons, addressing the unique needs of students for whom Georgian is a Second Language. Through comprehensive training and the use of innovative modules, the project successfully blended science subjects with the Georgian language, facilitating a holistic learning experience. The paper presents practical examples of the CLIL approach, emphasizing its impact on students' language proficiency and the practical application of the strategies developed under the project
ტექნოლოგიებზე დაფუძნებული სწავლის თვითრეგულაციის ფსიქოლოგიური მექანიზმები
No full textჩვენი კვლევის მიზანს წარმოადგენდა შეგვესწავლა თვითრეგულირებადი სწავლის ფსიქოლოგიური მექანიზმი ტექნოლოგიებით გაძლიერებული სწავლის პირობებში. კერძოდ, კვლევის მიზანი იყო აგვეგო მისი მოქმედების მოდელი და გამოგვევლინა ტექნოლოგიების გამოყენების როლი და ფუნქცია თვითრეგულირებადი სწავლის ფსიქოლოგიურ მექანიზმში.
ტექნოლოგიების შემოჭრამ უმაღლეს საგანმანათლებლო სივრცეში სრულიად შეცვალა სწავლის ტრადიციული გარემო, ტექნოლოგიები შემსწავლელებს უამრავ სარგებელსა და შესაძლებლეობებს სთავაზობენ. შესაძლებელობების მრავალფეროვნებასთან ერთად, ტექნოლოგიებით გაძლიერებული სასწავლო გარემო შემსწავლელისაგან ასევე ითხოვს მაღალი დონის მოტივაციას, ავტონომიურობასა და დამოუკიდებლობას. სხვა სიტყვებით, თვითრეგულირებადი სწავლის დახვეწილ უნარებს. ფსიქოლოგიაში თვითრეგულირებადი სწავლა ცნობილია, როგორც კონცეპტუალური ჩარჩო, რომლის მიზანია გაანალიზოს, თუ როგორ ხდებიან შემსწავლელები საკუთარი სწავლის პროცესის მთავარი აქტორები. მიუხედავად იმისა, რომ თვითრეგულირებადი სწავლის კონსტრუქტი განათლების ფსიქოლოგებითვის სიახლეს არ წარმოადგენს, თანამედროვე საგანმანათლებლო სივრცეში მიმდინარე ციფრული ცვლილებების კვალდაკვალ, აუცილებელი ხდება თვითრეგულირებადი სწავლის კლასიკური მოდელების გაფართოება და ახლებური ხედვების შემუშავება. ტექნოლოგიური ცვლილებები შეეხო სასწავლო გარემოს, სასწავლო პროცესს, სწავლების მეთოდოლოგიას და თავად შემსწავლელის მიერ ინფორმაციის გადამუშავების ფორმებსა და პროცესებს. ამდენად, ცხადი ხდება, რომ ფართო გაგებით, ტექნოლოგიებს ზეგავლენა უნდა ჰქონდეს არა მხოლოდ სასწავლო გარემოსა და შემსწავლელის კოგნიტურ პროცესებზე, არამედ მთლიანად სწავლის თვითრეგულაციის მექანიზმზეც.
ამდენად, ჩვენი კვლევის მიზანი იყო შეგვესწავლა თვითრეგულირებადი სწავლა ტექნოლოგიებით გაძლიერებულ გარემოში და გამოგვევლინა ტექნოლოგიების როლი და ფუნქცია თვითრეგულაციის ფსიქოლოგიურ მექანიზმზე. კვლევის საბაზისო მეთოდოლოგიურ ჩარჩოდ შეირჩა პოლ პინტრიჩის თვითრეგულირებადი სწავლის ინტეგრირებული მოდელი. შერჩეული თეორიული მიდგომის ფარგლებში, თვითრეგულირებადი სწავლა ჰოლისტურადაა განიხილული, მოდელი ითვალისწინებს იმგვარ კომპონენტებს როგორებიცაა: შემსწავლელის მოტივაცია, კოგნიცია, აფექტი და რაც მთვარია კონტექსტუალური ფაქტორები. სწორედ, კონტექსტუალური ფაქტორების ჩართვა გვაფიქრებინებს, რომ მოდელში არსებობს სივრცე თვითრგეულირებადი სწავლის კლასიკური კომპონენტების გაფართოებისთვის.
კვლევა ჩატარდა ორ ეტაპად, გამოყენებულ იქნა შერეული კვლევის მეთოდები. კვლევის თავდაპირველ ეტაპზე ჩატარდა ფოკუს-ჯგუფთა სერია უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების სტუდენტებთან, რათა გამოგვევლინა მათი აღქმები და დამოკიდებულებები ტექნოლოგიების გამოყენების შესახებ. ფოკუს-ჯგუფთა სერიიდან მიღებულ მიგნებებზე დაყრდნობით, თვითრეგულირებადი სწავლის ინტეგრირებულ მოდელში შემავალი კომპონენტები გამდიდრდა ტექნოლოგიების გამოყენების თემატური კომპონენტით. შემდგომ ეტაპზე, ჩვენს მიერ შემუშავებული კითხვარის ადმინისტრირება მოხდა უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების სტუდენტებთან. აიგო თვითრგულირებადი სწავლის ფსიქოლოგიური მოქმედების მოდელი ტექნოლოგიებით გამდიდრებულ სასწავლო გარემოში, რომელიც შემოწმდა დამადასტურებელი ფაქტორული ანალიზის გამოყენებით.
მონაცემთა სტატისტიკური ანალიზის საფუძველზე დადგინდა, რომ თვითრეგულირებადი სწავლის ფსიქოლოგიური მექანიზმი ტექნოლოგიებით გაძლიერებულ სასწავლო გარემოში მსგავსად, კლასიკური ხედვისა, მრავალკომპონენტიანი კონსტრუქტია. ახლებურ მოდელსა და თვითრეგულირებადი სწავლის კლასიკურ ხედვას შორის ნამდვილად არსებობს მსგავსებები. ვინაიდან, მოდელში წარმოდგენილია ისეთი კომპონენტები როგორებიცაა: სასწავლო მიზნებზე ორიენტირება, თვითეფექტურობა სწავლაში, დახმარების ძიება, ჩანაწერების შემუშავება, ციფრული გარემოსა და დროის მენეჯმენტი და ა.შ. თუმცა თითეული კომპონენტის მოქმედების არეალი გაფართოებულია ტექნოლოგიების გამოყენების თვალსაზრისით. გარდა ამისა, სახეზეა სრულიად ახალი შინაარსის კომპონენტებიც, ესენია: ავტონომია, შეუპოვრობა, მეხსიერების გარე საცავების გამოყენება, ცოდნის გაფართოება, წარუმატებლობის შესახებ რწმენები, პროკრასტინაცია, ტექნოლოგიების მიუღებლობა და ტექნოლოგიებთან ინტეგრირების გამოწვევები. ყოველივე, ადასტურებს ჩვენს ვარაუდს, რომ ტექნოლოგიების შემოჭრა ცვლის თვითრეგულირებადი სწავლის ფსიქოლოგიურ მექანიზმს შემსწავლელებში. საინტერესოა, რომ სრულიად ახალი კომპონენტები შეიძლება დალაგდეს, როგორც დადებითი ვალენტობის მქონე და უარყოფითი ვალენტობის მქონე კომპონენტებად, რომლებიც ერთის მხრივ, აუმჯობესებს თვითრეგულირებადი სწავლის მექანიზმის ჩართვას, ხოლო მეორეს მხრივ, ართულებს შემსწავლელთა თვითრეგულაციის პროცესს. შეიძლება ითქვას, რომ ტექნოლოგიები მხოლოდ შემსწავლელის გარეთ არსებულ სასწავლო ინსტრუმენტებს არ წარმოადგენენ. საგანმანათლებლო ტექნოლოგიების გამოყენება სრულიად გარდაქმნის თვითრეგულირებადი სწავლის ფსიქოლოგიურ მექანიზმს. ჩვენი კვლევის შედეგები აჩვენებს, რომ ტექნოლოგიების გამოყენება სწავლის პროცესში მნიშვნელოვან როლს თამაშობს შემსწავლელის თვითრეგულირებადი სწავლის მექანიზმის ჩართვისთვის და წარმართვისთვის. შესაბამისად, აუცილებელია, რომ ტექნოლოგიები არა მხოლოდ სწავლის კონტექსტუალურ ნაწილად, არამედ თავად ფსიქოლოგიური მექანიზმის ნაწილად მოვიაზროთ.
კვლევა ხაზს უსვამს იმას, თუ როგორ გარდაქმნის ტექნოლოგიური ეპოქა არა მხოლოდ სასწავლო გარემოს, არამედ სწავლებისა და სწავლის ფსიქოლოგიურ მექანიზმებსაც. შესაბამისად, ამ დასკვნების ინტეგრირება საგანმანათლებლო კურიკულუმის დაგეგმვასა და სწავლების პროცესებში გადამწყვეტია სტუდენტების თვითრეგულირებადი სწავლის უნარების ხელშეწყობისთვის. ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ისეთი დისციპლინებისთვის, როგორებიცაა განათლების ფსიქოლოგია, განათლების პოლიტიკა და მასწავლებელთა მომზადების პროგრამები.The goal of our research was to examine the psychological mechanisms of self-regulated learning within technology-enhanced educational environments. We aimed to develop a model that clarifies the role and function of technology in this process.
The introduction of technology in higher education significantly changes traditional learning models, creating environments enriched by technological tools. These environments use various technologies and information systems to improve the learning experience. Modern technologies offer many advantages, However, despite these opportunities, technology-enhanced learning also requires high levels of motivation, autonomy, and independence from learners—key components of self-regulated learning skills. Self-regulated learning helps us understand how learners take charge of their own learning experiences. Although self-regulated learning is not a new concept in educational psychology, the ongoing digital changes necessitate an expansion of traditional models and the creation of new approaches. For our theoretical framework, we used Pintrich's integrated model of self-regulated learning, which looks at the concept holistically and includes factors such as motivation, cognition, affect, and contextual elements. This focus on context suggests that we can expand traditional components of self-regulated learning within this model.
Our research was carried out in two phases employing mixed methods. In the first stage, we conducted focus group discussions with higher education students to gather their perceptions and attitudes about using technology in learning. Based on these insights, we enriched the integrated model of self-regulated learning with themes related to technology. In the second stage, we administered a questionnaire based on our findings to students, creating a psychological model of self-regulated learning in technology-enhanced environments, which we validated through confirmatory factor analysis.
The analysis revealed that the psychological mechanisms of self-regulated learning in these environments are, similar to traditional views, multi-faceted. Both the new and classical models share common components such as goal orientation, self-efficacy in task domain, help-seeking behaviors, note-taking etc. However, the new model expands the scope of these components to incorporate technology use. We also identified new components, confirming our hypothesis that technology alters the psychological mechanisms of self-regulated learning. Interestingly, these new components can be categorized into positive and negative aspects, where some enhance self-regulated learning while others complicate the process. In conclusion, technologies should not be seen merely as external tools for learners. They fundamentally transform the psychological mechanisms of self-regulated learning. Our findings indicate that technology plays a crucial role in facilitating and guiding self-regulated learning. Thus, we must view technologies as integral to both the learning context and the psychological mechanisms involved.
This research highlights how the technological era is reshaping both learning environments and the psychological mechanisms of teaching and learning Incorporating these insights into educational curriculum design and teaching methods is essential for promoting students' self-regulated learning skills. especially in fields like educational psychology, education policy, and teacher training