Comparative Legilinguistics
Not a member yet
428 research outputs found
Sort by
KOGNITYWNE KONSEKWENCJE TŁUMACZENIA MODALNOŚCI W TEKSTACH PRAWNYCH (BADANIA SEMANTYCZNE OPARTE NA TRAKTACIE AMSTERDAMSKIM)
Get PDFThis study aims at examining how the manifestation forms of linguistic modality, which plays a rule-constitutive role in the content of legal documents, may be changed in the process of translation. Basing on the achievements of cognitive linguistics the author tries to find a solution for a proper translation of root and epistemic modals that would serve the same communicative function. In concluding remarks she notices that the role of linguists in solving the problems of the legal world is essential for checking the occurrence of ambiguity in the interpretation of translated texts.Celem pracy jest ukazanie konsekwencji, jakie może mieć tłumaczenie czasowników modalnych, które ustanawiają reguły i zasady rozumienia norm w tekstach prawnych. W oparciu o rozróżnienia językoznawstwa kognitywnego zostały wyjaśnione przyczyny, dlaczego deontyczne czasowniki modalne są tak często używane w legislacji. Jako materiał do analizy wybrano Traktat amsterdamski w jego angielskiej oraz polskiej wersji. Przykłady pochodzące z tegoż tekstu ukazują, iż tłumaczenie deontycznych czasowników modalnych może być źródłem wieloznaczności dla jego odbiorców i to właśnie badania oraz definicje lingwistyczne pomagają rozwiązać problemy związane z błędnym rozumieniem znaczenia słów w tak ważnym tekście międzynarodowym
SZWEDZKIE OSIĄGNIĘCIA NA POLU KULTURY JĘZYKA URZĘDOWEGO (KLARSPRÅK) Z POLSKIEJ PERSPEKTYWY
Get PDFThe paper deals with the plain language movement in Sweden from the Polish perspective. Plain Swedish is endorsed by law as an objective of state policy and there is a state body responsible for the quality of public language. The concept of plain language belongs to speech and language planning and is considered to be a central part of Swedish language policy. Polish law only provides protection for the Polish language. As a result, there is neither Polish speech and language planning to promote simple and comprehensible use of official language nor any state body dealing with these issues.Artykuł jest poświęcony działalności na rzecz kultury języka urzędowego w Szwecji na tle sytuacji językowej w Polsce. W Szwecji już od ponad 30 lat dąży się w usystematyzowany sposób do stworzenia prostszego i bardziej zrozumiałego języka urzędowego. Podstawowym pojęciem w tym zakresie jest klarspråk, w dosłownym tłumaczeniu „jasny język”. Dążenie do stworzenie zrozumiałego języka organów administracji wynika z głęboko w społeczeństwie szwedzkim zakorzenionych zasad demokracji. Uznaje się, że zarówno akty prawne wyższego rzędu jak i dokumenty urzędowe niższej rangi powinny być zrozumiałe i dostępne dla możliwie szerokiej grupy odbiorców, co prowadzi do usprawnienia współpracy między urzędami a obywatelami i przyczynia się do lepszego korzystania obywateli z ich praw
ZABURZENIA PŁYNNOŚCI DYSKURSU PODCZAS BILINGWALNYCH ROZPRAW SĄDOWYCH
Get PDFIn about 9% civil and criminal cases that are settled in Swedish District courts every year, i.e. in roughly 10 000 court hearings, an interpreter is employed when at least one of the involved parties speaks another language than Swedish. In this paper, aspects of interpretation in the courtroom are discussed in general, and examples from court proceedings are used to analyse disfluent situations. The role of the interpreter is viewed, and compared to that of other participants’ in the discourse. Aspects of legal rights for the individual are discussed in relation to examples from other language communities. The results show that the confusing situations and misinterpretations are not only dependent on the decisions made by the interpreter. The attitudes and the linguistic behaviour of all discourse participants may contribute to the disfluencies.W około 9% spraw karnych i cywilnych w Szwecji czyli około 10 000 rozpraw sądowych pojawia się konieczność zatrudnienia tłumacza, gdyż jedna ze stron postępowania nie zna języka szwedzkiego. Celem artykułu jest przedstawienie zasad przekładu ustnego. Autorzy przeanalizowali przykłady z postępowań sądowych by pokazać problem zaburzeń dyskursu. Rola tłumacza ustnego została przedstawiona z perspektywy uczestnika dyskursu. Wyniki badań wykazały, że niejednoznaczne sytuacje komunikacyjne wynikają nie tylko z błędów w przekładzie, ale także z innych czynników. Postawy i zachowania językowe wszystkich uczestników dyskursu mogą przyczynić się do powstawania omawianych typów zaburzeń
DLACZEGO POTRZEBNE SĄ KORPUSY W BADANIACH Z ZAKRESU JĘZYKOZNAWSTWA SĄDOWEGO
Get PDFWhile corpus linguistics has existed since the 1960s, Forensic Linguistics isa relatively new discipline, involving both linguistic evidence in court and wider applications of linguistics to legal texts and discourses. Computer corpora of natural language may be marked up in various ways, grammatically tagged, parsed, lemmatised and analysed with concordance, collocation and other specialist soft ware. In the relatively short history of forensic linguistics, its exponents have oft en employed corpus linguistics techniques in orderto throw light on questions like disputed authorship. However, the corpora employed have been general ones such as the Cobuild “Bank of English”, rather than purpose-built databases of language used in legal contexts, with the result that such research sometimes raises more questions than it answers. Conversely, corpus linguists have from time to time incorporateddata from legal settings into their collections; but they have tended to use these resources as the basis for sociolinguistic or historical linguistic research rather than as a means of exploring topics in language and law. This paper makes a plea for these two fi elds, which are both already cross-disciplinary, to join forces and create a purpose-built corpus for forensic linguistics. It illustrates how corpus techniques may be successfully applied to questions of disputed authorship, citing both hypothetical and actual examples. It ends with an outline of the kinds of texts which a proposed new corpus for Forensic Linguistics should contain and the tools required to exploit it eff ectively.Wprawdzie językoznawstwo korpusowe istnieje od lat sześćdziesiątych, to językoznawstwo sądowe jest stosunkowo młodą dyscypliną, która obejmuje dowody językoznawcze wykorzystywane w sądzie jak i szersze zastosowanie językoznawstwa do tekstów sformułowanych w języku prawa oraz analizy dyskursu prawniczego. Wprawdzie korpusy języka naturalnego mogą być w różny sposób oznaczane i analizowane, zazwyczaj są to korpusy ogólne (np. the Cobuild "Bank of English") a nie tematyczne skonstruowane na potrzeby prawa. Ponadto, lingwiści zajmujący się językoznawstwem korpusowym niekiedy umieszczają teksty prawnicze w swoich korpusach, ale czynią to by dokonywać badań socjolingwistycznych czy historycznych, a nie w celu analizowania języka i prawa. Celem tej pracy jest zachęcenie językoznawców zajmujących się językoznawstwem korpusowym oraz sądowniczym do połączenia sił i do tworzenia korpusów na potrzeby językoznawstwa sądowego. Autorka przedstawia jakie teksty powinny się znaleźć w takim korpusie i jakie narzędzia są potrzebne do jego skutecznego wykorzystania
PARAMETRY W WIELOJĘZYCZNEJ KOMUNIKACJI PRAWNICZEJ W DOBIE GLOBALIZACJI
Get PDFIn law a tendency towards a tighter global embedding of national legislation can be observed. A few historical notes on the evolving of national legal systems will be the basis for the identification of the parameters of international legal communication and the factors influencing legal translation. An attempt at defining legal translation from the viewpoint of LSP-communication leads to a comprehensive overview of the key parameters for legal translation.Obecnie w prawie można zaobserwować tendencję do coraz silniejszej globalizacji ustawodawstwa krajowego. Autor dokona charakteryzacji rozwoju krajowych systemów prawnych, co będzie stanowiło podstawę do wyodrębnienia parametrów międzynarodowej komunikacji prawnej i czynników wpływających na przekład prawniczy. Próba zdefiniowania przekładu prawniczego z punktu widzenia komunikacji w języku specjalistycznym ma na celu pokazanie przeglądu parametrów kluczowych w przekładzie prawniczym
ANALIZA “KLASYCZNYCH” I PRAWNICZYCH DEFINICJI NA POTRZEBY TWORZENIA REKORDÓW TERMINOLOGICZNYCH DO SŁOWACKIEJ BAZY TERMINOLOGICZNEJ
Get PDFThe paper presents a comparative study of "classical" and legislative definitions referring to the same concept in the field of law, which reveal multidimensional nature of these concepts. The author focuses on one hand on typology of definitions and on the other on their structure, coherence and applicability. The aim is to decide, on the basis of this comparison, which type of definition is to be used to represent concepts in the domain of law in the Slovak Terminology Database, addressing not only lawyers but also lay public, so that definitions included in this Database can facilitate and enhance knowledge acquisition.W pracy przedstawiono analizę porównawczą definicji “klasycznych” i prawniczych odnoszących się do tych samych pojęć z zakresu prawa, które jednocześnie ujawniają ich wielowymiarową naturę. Autorka z jednej strony koncentruje się na typologii definicji, a z drugiej strony na ich strukturze, spójności i stosowalności. Celem pracy jest wykorzystanie porównania do podjęcia decyzji jakie typy definicji mogą być wykorzystane do przedstawienia pojęć w dziedzinie prawa w Słowackiej Bazie Terminologicznej, adresowanej nie tylko do prawników, ale również laików tak by definicje zawarte w bazie danych ułatwiły i pogłębiły przyswajanie wiedzy
PODEJŚCIA TRANSLATORYCZNE STOSOWANE W WIELOJĘZYCZNYM ŚRODOWISKU KANADY I UE
Get PDFTh is paper willfocus on the converging and diverging elements of theidiosyncratic legal regimes of federal Canada and of the supranational European Union. The methodology applied in Canada in terms of the stages in identifying the points of contact between the diff erent legal systems and languages in relation to the procedure adopted in cases of conceptual and terminological non-correspondence, as well as the draft ing techniques employed and the justifi cation for choice in each particular instance, will be highlighted. The Canadian approach to terminological issues in the ongoing process of harmonizing federallegislation will be considered as a possible model for felicitous solutions regarding current pressing diffi culties in the translation of legal terms in the European Union.Praca koncentruje się na zbieżnych i rozbieżnych elementach idiosynkratycznych systemów prawnych Kanady oraz międzynarodowego systemu Unii Europejskiej. Ukazana zostanie metodologia stosowana w Kandzie w zakresie identyfikacji punktów styku pomiędzy różnymi systemami prawnymi a językami oficjalnymi w kontekście procedur stosowanych do rozwiązywania problemów braku rozbieżności pojęciowych i terminologicznych jak również przyjętej techniki prawodawczej i uzasadnienia każdorazowo dokonywanych wyborów. Kanadyjskie podejście do kwestii terminologicznych w zakresie procesu nieustającej harmonizacji ustawodawstwa federalnego zostanie przedstawione w niniejszej pracy, jako potencjalnie trafne rozwiązanie, które można zastosować do rozwiązywania problemów terminologicznych związanych z przekładem terminologii prawniczej w ramach Unii Europejskiej
JĘZYK ARABSKI W PRACY TŁUMACZA PRZYSIĘGŁEGO
Get PDFThe present paper concerns Arabic in certifi ed translators’ work. Thepaper contains a selection of examples translated from Arabic into Polish from a large domain of translation studies. I would like to underline that the present examples concern Polish language, with the English version not being a primary focus. Th is paper will deal with two important points (i) suitable words which express exact meanings and terms and (ii) the correctness of administrative style in some Arabic documents. Th e author will also examine the composition of Arabic texts and selection of information during the translation process.Niniejszy referat dotyczy osobistych refleksji związanych z pracą tłumacza przysięgłego języka arabskiego. Istotną rolę odgrywa odpowiedni dobór słownictwa, które obejmowałoby swoim zakresem znaczeniowym poszczególne pojęcia w danym języku. Należy także wspomnieć o odzwierciedlaniu właściwej terminologii w języku arabskim, która nie zawsze odpowiada językowi polskiemu. Taka sytuacja zmusza niekiedy do stosowania ekwiwalentów znaczeniowych, generalizujących pojęć bądź rozbudowanych, opisowych konstrukcji stylistycznych. Specyfika języka arabskiego wymaga również uwzględniania różnorodnych czynników w pracy translatorskiej niezależnie od charakteru i tematyki tekstu. Czynniki te dotyczą często religii, tradycji, kultury i obyczajów czy wreszcie kwestii społeczno-politycznych i administracyjnych. Równie ważną rolę odgrywa szyk zdania w arabskim tekście, w którym określone informacje zostają wyeksponowane na początku i dominują liczne wtrącenia i dopowiedzenia, co zmusza do pomijania i skracania niektórych kwestii. Zaprezentowane rozważania mogą okazać się użyteczne przy wydawaniu różnych decyzji administracyjnych i sądowych, a także mogą przyczynić się do sprawnej komunikacji między urzędami europejskimi i arabskimi