Journals University of Lodz
Not a member yet
21192 research outputs found
Sort by
„Lubię się rozmazywać i przez własną miękkość czuję wszystko w barwach jaśniejszych, niż jest w istocie” – ślady Antoniny Szczygielskiej w listach i notatkach Reymonta
Get PDFOne of the unsolved mysteries of Reymont’s biography is his acquaintance with Antonina Szczygielska, whom he probably met in Skierniewice in 1893. The anonymous letters kept in the Ossolineum Library were considered by Barbara Koc to be written entirely to Szczygielska, which turns out to be incorrect.
This article takes up the topic of Reymont’s relationship with Szczygielska, which – according to previous researchers – was even an engagement. By illuminating the research task with new sources and arranging the facts entered in Reymont’s notebook notes, the attributions, dates, personal and local identifications are questioned.Jedną z niewyjaśnionych zagadek w biografii Reymonta jest jego relacja z Antoniną Szczygielską, którą poznał prawdopodobnie w Skierniewicach w roku 1893. Zachowane w Bibliotece Ossolineum anonimowe listy zostały przez Barbarę Koc w całości atrybuowane do niej jako do adresatki.
W artykule podejmuje się wątek związku Reymonta ze Szczygielską, który miał – zdaniem poprzednich badaczy – być nawet narzeczeństwem. Oświetlając zadanie badawcze nowymi źródłami i porządkując fakty wpisane w notatki brulionowe Reymonta, podaje się w wątpliwość atrybucje, daty, identyfikacje osobowe i miejscowe
Marcin Broniowski, autor szesnastowiecznego dzieła pt. Opis Tatarii (Tartariae descriptio). Nowe ustalenia biograficzne i historycznoliterackie
Get PDFThe Polish traveler and diplomat Marcin Broniowski (died on September 21st, 1592) was the author of the work Tartariae descriptio (written in 1578), containing an interesting description of sixteenth-century Crimea, as well as the Crimean Khanate. On the basis of new discoveries in the Polish archives I reconstructed not only many basic elements of Marcin Broniowski’s biography, but also the exact chronology of all his visits to Crimea. My observations allow me to better describe Marcin Broniowski as a Polish diplomat and envoy. In the next three sections of my article, I intend to discuss all early modern editions and translations of Broniowski’s Tartariae descriptio, as well as an influence of this work on the knowledge about Eastern Europe and the formation of European geographical thought.Polski podróżnik i dyplomata Marcin Broniowski (zmarły 21 września 1592 roku) był autorem napisanej w 1578 roku pracy pt. Tartariae descriptio (Opis Tatarii), zawierającej interesujący opis szesnastowiecznego Krymu, a także Chanatu Krymskiego. W oparciu o nowe dane pozyskane w polskich archiwach byłem w stanie zrekonstruować nie tylko wiele podstawowych elementów biografii Marcina Broniowskiego, ale także dokładną chronologię jego wszystkich wizyt na Krymie. Moje zatem obserwacje pozwalają lepiej opisać Marcina Broniowskiego jako polskiego dyplomatę i posła. W kolejnych trzech częściach tego artykułu zamierzam omówić wszystkie wczesnonowożytne wydania i tłumaczenia Opisu Tatarii Broniowskiego, a także oddziaływanie tego utworu na stan wiedzy o Europie Wschodniej i na kształtowanie się europejskiej myśli geograficznej
Lorentowicz o Reymoncie: między wspomnieniem a paszkwilem
Get PDFThe article is an attempt to present the image of Władysław Stanisław Reymont as depicted in the publications of the literary critic Jan Lorentowicz. The transformations in Lorentowicz’s statements are traced–ranging from objective, albeit harsh, articles dedicated to the work of the author of Chłopi (The Peasants), to memoirs of a distinctly critical nature published in 1934 in “Kurier Poranny” and later reprinted in Spojrzenie wstecz (1935). This paper is dedicated to analyzing the harmful narrative embedded in these works, which is full of irony and exaggerations – particularly focusing on the distorted portrayal of Reymont based on exaggerated anecdotes from the period of close acquaintance between the two writers (1896–1899), when they shared an apartment at 6 and 12 rue Rollin in Paris.Artykuł stanowi próbę przybliżenia wizerunku Władysława Stanisława Reymonta zawartego w publikacjach krytyka literackiego Jan Lorentowicza. Prześledzone zostały przemiany w wypowiedziach Lorentowicza – od obiektywnych, choć surowych artykułów poświęconych twórczości autora Chłopów, do wspomnień o wyraźnie krytycznym charakterze, opublikowanych w roku 1934 w „Kurierze Porannym”, a następnie przedrukowanych w Spojrzeniu wstecz (1935). Artykuł poświęcony jest analizie zawartej w nich szkodliwej narracji wokół biografii pisarza, pełnej ironii i wyolbrzymień – ze szczególnym uwzględnieniem mocno wypaczonego portretu Reymonta, opartego na przerysowanych anegdotach z czasów bliskiej znajomości obu literatów w latach 1896–1899, gdy dzielili wspólne mieszkanie przy rue Rollin nr 6 oraz 12 w Paryżu
Religijne aspekty nowelistyki Władysława Stanisława Reymonta w czasie I wojny światowej. Kilka dopowiedzeń
Get PDFThe author would like to recall W.S. Reymont as a “chronicler of war”. The volume of short stories published in 1919 entitled Behind the Front (re-published in 1925 as A cracked bell) was already the subject of interest both to researchers of World War I literature and to reymontologists (B. Utkowska, M.J. Olszewska, M. Jazownik).
In the article, in accordance with its title, the author – often referring to the findings and analyses of the aforementioned scholars – tries to shed new light (“a few additions”) on the war short stories of the author of The Peasants, emphasizing their Christian dimension (in line with the intentions and religiosity of Reymont himself), as well as their anti-Germanism and anti-Jewish accents. By showing the heroism of the Polish peasant in the face of the brutality of war, he emphasized its source: the Christian, Catholic faith. The narrator usually does not distance himself from this faith, being a kind of eyewitness and a member of this rural community. Writing about war as a work of Satan and an emanation of evil, Reymont simultaneously emphasizes its inevitability.Autor pragnie przypomnieć Władysława Stanisława Reymonta jako „kronikarza wojny”. Tom wydanych w 1919 roku nowel zatytułowany Za frontem (ponownie wydany w 1925 jako Pęknięty dzwon) był już przedmiotem zainteresowania zarówno badaczy literatury I wojny światowej, jak i reymontologów (B. Utkowska, M.J. Olszewska, M. Jazownik).
W artykule, zgodnie z jego tytułem, autor – często odnosząc się do ustaleń i analiz wymienionych uczonych – stara się rzucić nowe światło („kilka dopowiedzeń”) na wojenne nowele autora Chłopów, kładąc nacisk na ich chrześcijański wymiar (zgodny z intencjami i religijnością samego Reymonta), a także na ich antyniemieckość i akcenty antyżydowskie. Ukazując heroizm polskiego chłopa w obliczu bestialstwa wojny, pisarz podkreśla źródło takiej postawy: wyznanie chrześcijańskie, katolickie. Narrator w utworach najczęściej nie dystansuje się od tej wiary, będąc kimś w rodzaju naocznego świadka oraz członkiem tej wiejskiej wspólnoty. Pisząc o wojnie jako o dziele szatana i emanacji zła, Reymont podkreśla jednocześnie jej nieuchronność
Ślady w bruku. Percepcja Londynu i Paryża w Dzienniku nieciągłym i korespondencji Władysława Stanisława Reymonta
Get PDFThe article analyzes the way Władysław Stanisław Reymont perceived London and Paris during his trips in the years 1894–1903 based on selected fragments from his diaries and correspondence. The author shows that the writer’s reception of both cities was ambivalent – on the one hand, they were fascinated by their size, cultural richness, and monuments, while on the other hand, they were overwhelmed by the noise, crowds, gloomy architecture, and a sense of alienation. Reymont, raised in the countryside and aware of his lack of social skills, often felt alienated in metropolises, which influenced his emotional and changeable assessments of the places he visited. Both in London and Paris, he exhibited the characteristics of a flâneur – a wanderer who absorbs the city through his senses, noting details of architecture, landscapes, and the behavior of the inhabitants. Both cities, depending on many factors, alternately became myths of uniqueness for the visitor, as well as symbols of moral chaos and disappointment, and their perception reflected the writer’s unstable inner world.Artykuł analizuje sposób, w jaki Władysław Stanisław Reymont postrzegał Londyn i Paryż podczas wyjazdów w latach 1894–1903. Na podstawie wybranych fragmentów z dziennika i korespondencji autorka ukazuje, że odbiór obu miast był u pisarza ambiwalentny – z jednej strony fascynowały go ich rozmiar, bogactwo kulturowe i zabytki, z drugiej przytłaczały hałas, tłok, ponura zabudowa i poczucie obcości. Reymont, wychowany na prowincji i świadomy swoich braków w obyciu towarzyskim, często czuł się w metropoliach wyobcowany, co wpływało na jego emocjonalne i zmienne oceny odwiedzanych miejsc. Zarówno w Londynie, jak i w Paryżu ujawniał cechy flanera – wędrowca, który chłonie miasto zmysłami, notuje szczegóły architektury, krajobrazów i zachowań mieszkańców. Oba miasta, w zależności od wielu czynników, stawały się dla zwiedzającego naprzemiennie mitami wyjątkowości, a także symbolami moralnego chaosu i rozczarowania, a ich percepcja odzwierciedlała wewnętrzny, niestabilny świat pisarza
„Nie na ludzką to moc”… Bohaterowie Chłopów Władysława Stanisława Reymonta wobec problemów egzystencjalnych. Lekturowy projekt pars pro toto
Get PDFStarting from an analysis of the actual status of The Peasants by W.S. Reymont as a novel traditionally included in high school curricula, the author presents a comprehensive reading project focused on a selected fragment of the work. This project is structured around the love triangle between Antek, Jagna, and Maciej, and thus around fundamental dilemmas of humanity. The article explains the rationale behind the proposed reading strategy, outlines its philosophical assumptions and principles for designing such educational projects, and discusses the criteria for selecting fragments from extensive literary classics and constructing their contextual framework. Through an analysis and interpretation of a chosen excerpt, the article demonstrates the stages of designing school-based reflection on issues of “longue durée” and those belonging to the “canon of universal problems”, and, consequently, the principles of school reading. The solutions presented exemplify a concept of humanistic and anthropological education advocated by the author and validated through practice – an approach focused on the subjectivity/agency of both learners and teachers.Wychodząc od analizy rzeczywistej sytuacji powieści Chłopi Władysława Stanisława Reymonta jako tekstu tradycyjnie proponowanego do opracowania w szkole średniej, autor przedstawia całościowy projekt lekturowy fragmentu utworu, zbudowany wokół konfliktu miłosnego w trójkącie Antek – Jagna – Maciej, a tym samym wokół fundamentalnych dylematów człowieczeństwa. W artykule objaśniono celowość proponowanej strategii lekturowej, sformułowano założenia filozoficzne i reguły budowania tego rodzaju projektów, a także zasady doboru do lektury fragmentów obszernych dzieł klasyki literackiej oraz konstruowania ich kontekstualnego otoczenia. Na przykładzie analizy i interpretacji wybranego fragmentu powieści zaprezentowano ponadto poszczególne etapy projektowania szkolnej refleksji dotyczącej problemów „długiego trwania” i należących do „kanonu problemów uniwersalnych”, a w konsekwencji także zasady szkolnej lektury. Przedstawione w artykule rozwiązania to egzemplifikacja reprezentowanej przez autora i zweryfikowanej w praktyce koncepcji edukacji humanistycznej i antropologicznej, nastawionej na podmiotowość uczących się i uczących
Bengali and Dutch: A Phonological Contrastive Analysis of the front Monophthongs
Get PDFThis paper investigates the monophthongs of Bengali and Dutch, analyzing the similarities and differences in the phonetic characteristics between the two languages, particularly focusing on front monophthongs. The study determines the challenges faced by Bengali-speaking learners of Dutch (BLD) and Dutch-speaking learners of Bengali (DLB) as a foreign language. Using a quantitative-contrastive phonemic analysis (Haque, 2015; Haque & Jannat, 2022; Haque & Sharfuddin, 2023), the study mathematically demonstrates that BLD learners face greater difficulty in acquiring their target language, as Dutch has twice as many front monophthongs as Bengali. Additionally, no front vowels in both languages share identical phonetic qualities, and there are no mutual phonemes. These phonological differences indicate significant challenges for learners in acquiring their target languages
Mental Health in the Context of Training Future Interpreters: The Case of Slovakia
No full textMental health is increasingly recognized as a critical issue in interpreter training. Interpreters frequently encounter cognitive and emotional stressors (Moser–Mercer et al., 1998; Valero-Garcés, 2005). Despite growing awareness, interpreter education often lacks structured support for emotional regulation and stress management – skills essential for maintaining performance and well-being. In Slovakia, the mental health of interpreters gained attention following the Ukrainian refugee crisis, which saw many interpreting students thrust into crisis situations with little preparation (Hodáková and Ukušová, 2023). This chapter, based on survey data from 116 students and 12 interpreting teachers across Slovak universities, highlights the urgent need to integrate resilience and personality-focused training into interpreter education. Recommendations include expanding Nitra’s \u27Mental Hygiene\u27 course and embedding personality-based activities into practical interpreting training, especially for future public service interpreters
A Hybrid Medium—Life (and Love) in John Ashbery’s Poetry
No full textThe article focuses on the form of John Ashbery’s long poems, with a view to discussing it as a vitalist formula. Ashbery continues the American romantic vitalism by bringing it close to perspectives provided by contemporary post-secular thought. In this context, Ashbery is a poet of what the Polish post-secular scholar Agata Bielik-Robson calls “life enhanced”—a position achieved by human subjectivity that becomes conscious of its immersion in materiality, while also retaining an individuating distance from the orders of nature and death. However, given Ashbery’s American transcendentalist heritage, his is a modification of the post-secular position. In it, life is a quality of the poetic medium which develops a hybrid connecting negative transcendence, essential to Bielik-Robson’s “life enhanced,” with the immanently materialist flow of experience. On one hand, Ashbery’s hybrid mediums can be associated with the immanence of the flux of experience described in William James’s concepts of “radical empiricism.” On the other, Ashbery is also a poet of negativity that disturbs the flow of immanence—a longing for completion that is a remnant of transcendentalist models informing romantic thought. The hybrid medium of Ashbery’s long poems is a form of subjective life in which the psychological complications of the transcendence-based models—skepticism or solipsism—are modified as traces of transcendence merging with the flux of experience. The result is an environment in which material life obtains resolution, while the psychological subject recognizes its connectedness to the material habitat
