Repozytorium Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowe
Not a member yet
5634 research outputs found
Sort by
Studies on the religious names
The paper presents the state of research on the religious names in Polish onomastics (both
studies relating to female and male names, as well as those in which one can find theoretical
issues). The author supports the need to include religious names studies in the current
stream of interdisciplinary research. The second part of the article describes the comprehensive
research on religious names, which were initiated at the Institute of Polish Philology of
the Pedagogical University in Krakow
Charyzmat Sióstr Karmelitanek Dzieciątka Jezus w wychowaniu dziecka przedszkolnego
Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN Instytut Pedagogiki Przedszkolnej i Szkolnej. Rozprawa doktorska napisana pod kierunkiem Prof. dr hab. Bożeny Muchackiej.W trwającym procesie reformowania oświaty
wychodzi się z założenia, że przedszkole,
szkoła nie mogą ograniczyć się wyłącznie do
funkcji edukacyjnej, zaniedbując wychowanie.
„W świetle rozważań zupełnie podstawowych
staje się rzeczą jasną i oczywistą, że pierwszym
i zasadniczym zadaniem kultury jest
wychowanie” (Jan Paweł II - przemówienie
podczas wizyty w siedzibie Organizacji
Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty i
Kultury, 2 czerwca 1980 roku, w:
Szkoła
Katolicka w nauczaniu Kościoła - wybór
dokumentów, red. A. Dymer, Rada Szkół
Katolickich w Polsce, Szczecin - Warszawa 2002, s. 126).
Autorka pracy będąc nauczycielem wychowania przedszkolnego i
wczesnoszkolnego coraz mocniej przekonuje się, że nauczyciel winien być tak wykształcony, aby w swej pracy, przekazując wiedzę, nie
odrywał jej od dobra i prawdy, aby miał świadomość, że oprócz umysłów kształtuje także serca. Okazuje się jednak, że wszelkie
reformy programowe i organizacyjne nie dokonają tej zmiany, na którą wszyscy czekamy i nie przyniosą odmiany w postawach
dzieci i młodzieży, w ich stosunku do życia, do rówieśników, do rodziców, do własnego narodu, wreszcie do Boga samego - jeżeli
placówki oświatowe nie zdobędą się na odczytanie osoby ludzkiej we wszystkich jej wymiarach. Stawiając Dziecko
w centrum procesu wychowawczego jako podmiot,
dotykamy jakby misterium egzystencji człowieka. Jest ono odzwierciedleniem naszych sukcesów i porażek składających się na
wychowanie. Wychowawca świadomy odpowiedzialności za powierzony skarb jaki stanowi dziecko, musi się zastanowić jaki
kształt nada człowieczeństwu, które dopiero się rozwija. Tylko cierpliwe, konsekwentne i mądre działania mogą wydać plon.
Autorka pracy ukazała jak te oddziaływania wychowawcze przebiegały w trudnych warunkach: na płaszczyźnie przemian
polityczno-społecznych w latach burzliwej „rewolucji socjalistycznej” oraz w dobie wielkich reform oświatowych, zgłębiając
wiedzę nie tylko na temat edukacji przedszkolnej, ale również przybliżając proces wychowania najmłodszego pokolenia w oparciu o
charyzmat Zgromadzenia Sióstr Karmelitanek Dzieciątka Jezus ukazując specyfikę przedszkoli prowadzonych przez
siostry na tle historii oraz współczesnych przepisów prawno-oświatowych. Praca składa się z siedmiu rozdziałów.
Rozdział pierwszy, wprowadzający do dalszych
rozważań, poświęcony jest właśnie
wychowaniu. Będąc w ciągłej fazie przemian i
poszukiwań coraz to skuteczniejszych metod
wychowania, przyjrzano się, jak rozwijała się
myśl pedagogiczna szczególnie współczesnego
okresu. W tej pracy przeanalizowano dwa
charakterystyczne kierunki w myśli
pedagogicznej: pedagogika chrześcijańska oraz
pedagogika personalistyczna jakże istotne patrząc na całokształt procesu wychowawczego. Ponadto opisywany w tej
pracy okres historyczny był etapem głębokich
przemian strukturalnych systemu politycznego,
mającego wpływ na powojenną oświatę,
dlatego ten rozdział omawia także podstawy
prawne polskiego szkolnictwa w latach 1945- 1961 i zmiany zachodzące w wychowaniu
przedszkolnym w tym okresie. Zawiera
również informacje dotyczące stosunków Państwo- Kościół ze względu na organ prowadzący działalność wychowawczą.
Rozdział ten zawiera też analizę zmian
zaistniałych w organizacji przedszkoli
związanych z ustawą z 1991 roku o systemie
oświaty (Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o
systemie oświaty, w: Dziennik Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej, dalej: Dz. U. RP, 1991, nr 95, poz. 425). Ponadto zawiera tak
istotny element jak wychowanie dziecka do wartości. Człowiek obecnych czasów często ignoruje lub nie dostrzega albo nie pojmuje
właściwie wartości. To zjawisko stanowi o złej kondycji współczesnych dzieci i młodzieży, której zachowanie jest niejako odpowiedzią na przejawy świata dorosłych.
W rozdziale drugim przeanalizowany został jeden z czynników składowych wychowania jakim jest charyzmat. W kontekście rozumienia Kościoła jako Ludu Bożego, obdarowanego
wszelkiego rodzaju darami Ducha Świętego,
pojawia się możliwość aplikacji charyzmatu do
życia konsekrowanego, a szczególności do
tożsamości i misji każdego instytutu. Aby to
jednak lepiej zrozumieć potrzeba przyjrzeć się
historii narodzin chrześcijaństwa, gdyż w jego
początkach nie było życia zakonnego,
ponieważ dla wszystkich ochrzczonych
praktyka wiary była podobna. Stąd w tym
rozdziale zostały przedstawione kluczowe
postacie, a zarazem ojcowie pierwszych reguł,
które stały się podwalinami dla współczesnego
życia zakonnego.
Rozdział trzeci dotyczy już konkretnej
realizacji charyzmatu Sióstr Karmelitanek
Dzieciątka Jezus wynikającej z analizy planów
i programów edukacyjnych zatwierdzonych w
poszczególnych przedszkolach.
Przebieg procesu wychowawczego w
przedszkolach Sióstr Karmelitanek Dzieciątka
Jezus to treść rozdziału czwartego. Badane
placówki to przedszkola promujące
chrześcijański system wartości, gdzie króluje
Dzieciątko Jezus, a cały proces wychowania
jest przyjazny dzieciom, rodzinie i otoczeniu
poprzez działalność profilaktyczną,
stymulującą, kompensacyjną i kolektywną.
Ponadto analizie poddany został cały wachlarz
różnorodnych metod i form mających jak
najlepiej pomóc w kreatywnym rozwoju
dziecka.
Rozdział piąty przedstawia analizę zmian, które dokonywały się w kwalifikacjach,
obowiązkach i zadaniach kadry zatrudnianej w
Przedszkolu Sióstr Karmelitanek Dzieciątka
Jezus. W szczególności zawarte są w nim
zasady zatrudniania kadry w placówkach
niepublicznych, zadania i obowiązki
dyrektorów oraz kadry dydaktyczno -
wychowawczej, administracyjnej i obsługi.
Sens działaniom dydaktyczno- wychowawczym nadają nauczyciele,
odpowiednio dobrane programy, plany
nauczania i wychowania w przedszkolu oraz w
tym wypadku duchowość i charyzmat
Zgromadzenia Sióstr Karmelitanek Dzieciątka
Jezus. Ponadto w rozdziale szóstym podjęty
został temat współpracy z rodzicami oraz
środowiskiem lokalnym. Rozdział ten
wzbogacono dodatkowo zdjęciami z imprez
przedszkolnych i ciekawych inicjatyw
poszczególnych przedszkoli.
W rozdział siódmym w oparciu o anonimowe
ankiety przeprowadzono analizę oceny
specyfiki charyzmatu Sióstr Karmelitanek
Dzieciątka Jezus dokonanej przez rodziców
dzieci uczęszczających do przedszkola, oraz
przedstawiony został wizerunek działań
Przedszkoli Sióstr Karmelitanek Dzieciątka
Jezus wyrażonych w opiniach rodziców.
Chęć odkrycia wzajemnych relacji
oddziaływań wychowawczych z tamtych lat i
w obecnej dobie szukania nowych rozwiązań,
zmotywowały autorkę niniejszej pracy do tego,
aby miała ona charakter historyczno-pedagogiczny. Nikt do tej pory nie dokonał całościowej analizy procesu wychowawczo-dydaktycznego będącego dorobkiem Zgromadzenia Sióstr Karmelitanek Dzieciątka
Jezus. Autorka starała się dotrzeć możliwie do jak największej liczby źródeł stanowiących podstawę prawną tej pracy, a zarazem
gwarantujących autentyczność przedstawionych w niej zdarzeń. Rodzaj pracy i materiał, który posłużył do jej napisania,
wpłynął na zastosowane metody badań i cały indukcyjny tok rozumowania. Metody badawcze skorelowane zostały ze
zgromadzonym materiałem źródłowym,
dlatego w pracy są wykorzystane metody
badań stosowane przez historyków, pedagogów i socjologów.
Przedmiotem badań stał się sposób realizacji
charyzmatu Zgromadzenia w placówkach przedszkolnych w okresie przemian w latach 1921-2014.
W pracy zostały założone dwa cele główne.
Pierwszym celem jest:
Poznanie biografii Założycieli i ich
kontynuatorów charyzmatu Zgromadzenia oraz
poznanie przemian w realizacji tegoż
charyzmatu w placówkach przedszkolnych
w latach 1921-2014.
Szczególnie starano się rozpoznać przemiany w
realizacji charyzmatu Zgromadzenia w zakresie:
historii Zgromadzenia i biografii
Założycieli;
• podstaw funkcjonowania przedszkoli;
• struktury organizacyjnej;
• funkcji przedszkoli z uwypukleniem ich
roli koordynującej, inspirującej
i kształcącej;
• planów i programów przedszkoli;
• danych o poszczególnych przedszkolach (danych dotyczących
kadry, dzieci) oraz organizacji koordynujących pracę tych przedszkoli;
• kwalifikacji i motywów podejmowania pracy wychowawczo dydaktycznej przez nauczycieli; Badania empiryczne w oparciu o analizę literatury i tekstów źródłowych pozwoliły
również odpowiedzieć na szereg pytań szczegółowych:
im byli Założyciele Zgromadzenia?
• Jakie przemiany w realizacji charyzmatu Zgromadzenia Sióstr
karmelitanek Dzieciątka Jezus występowały w planach przedszkoli w
latach 1921-2014?
• Jak zmieniały się podstawy
funkcjonowania przedszkoli?
• Jakie zmiany dokonywały się w
strukturze funkcjonowania przedszkoli?
• Jak zmieniały się zadania oraz treści
wychowawcze i edukacyjne?
• Jakie czynniki spowodowały zmiany
programów wychowania?
• Jak zmieniał się stan kadry i dzieci w
poszczególnych przedszkolach?
• Jak zmieniały się kwalifikacje
nauczycieli na przestrzeni lat?
• Jakimi motywami kierowali się
nauczyciele podejmując pracę wychowawczo- dydaktyczną?
Celem drugim jest:
Poznanie opinii rodziców na temat wizerunku i
działalności przedszkoli Sióstr Karmelitanek
Dzieciątka Jezus.
Szczególnie starano się o poznanie opinii
badanych rodziców w zakresie:
• wizerunku przedszkoli Sióstr
Karmelitanek Dzieciątka Jezus;
• motywów posyłania dzieci do
wybranych przedszkoli;
• cech charakterystycznych badanych
placówek;
W szczególności starano się odpowiedzieć na
następujące pytania:
• Jaki jest wizerunek działalności
przedszkoli Sióstr Karmelitanek
Dzieciątka Jezus w opiniach badanych
rodziców?
• Jakie były motywy posłania dziecka do
przedszkola Sióstr Karmelitanek
Dzieciątka Jezus?
• Jakie są charakterystyczne cechy
przedszkoli Sióstr Karmelitanek
Dzieciątka Jezus wyróżniane przez badanych rodziców? W niniejszej pracy zastosowano dwie metody
badawcze: metodę monografii oraz metodę
sondażu diagnostycznego.
W badaniach wykorzystano następujące
techniki:
Analiza dokumentów
Źródła archiwalne
Źródła drukowane
Opracowania
Wywiady.
Badania wymagały przeprowadzenia rozległej
kwerendy rozmaitych
materiałów źródłowych
zebranych w wielu Archiwach.
W
pracy uwzględniono również
źródła
drukowane
w tym znaczną liczbę rozmaitych:
Dzienników urzędowych
Instrukcji
oraz wiele
opracowań,
które zestawione są w
bibliografii.
Diagnostyczny charakter podjętych badań
podyktowany był problematyką badawczą.
W badaniach wykorzystano następujące
techniki w metodzie sondażu diagnostycznego: • Analiza dokumentów
• Opinie wychowanków
• Ankiety.
Przygotowana praca pozwala wypełnić lukę w
opracowaniach dotyczących pracy
wychowawczej Sióstr Karmelitanek Dzieciątka
Jezus w instytucjach przedszkolnych w
powiązaniu o charyzmat Zgromadzenia. Zaś
analiza literatury, a przede wszystkim tekstów
źródłowych, wywiadów i ankiet umożliwia na
nowo i zupełnie w innym kontekście popatrzeć
na pracę dydaktyczno - wychowawczą Sióstr
Karmelitanek Dzieciątka Jezus.
Cel w wychowaniu jest jeden ale drogi do jego
realizacji są różne, a to stanowi o bogactwie i
różnorodności treści jak również form i metod
podejmowanych w całym procesie wychowawczym
Edukacja europejska : założenia, perspektywy, funkcje społeczne : krytyczne spojrzenie
Kluczowym pojęciem w książce jest „edukacja europejska”. Definiując edukację europejską należy pamiętać, aby nie
ograniczać jej jedynie do procesu nauczania o Europie i Unii Europejskiej, ale przede wszystkim zwrócić uwagę na
funkcje społeczne, jakie ta edukacja pełni, wskazać na korzyści, jakie daje Europejczykom nowoczesna edukacja.
Mówiąc o edukacji europejskiej w szerokim znaczeniu, należy przyjąć, że zarówno nauczanie o Europie, integracji
europejskiej, jak i kreowanie „europejskiego myślenia” i nabywanie europejskich kompetencji to inwestowanie w
kapitał społeczny i kulturowy jednostki. Przy czym niezwykle ważne jest podkreślenie, że właściwe inwestowanie
w kapitał społeczny i kulturowy Europejczyków zależne będzie również od rzetelnej, opartej na solidnych
fundamentach edukacji ogólnej (z uwzględnieniem powszechnej dostępności do edukacji przedszkolnej), w dalszej
kolejności od dobrze prosperującej edukacji zawodowej, szkolnictwa średniego, dopiero później od wysokiej jakości
studiów wyższych i różnych form edukacji dorosłych. Tylko tak rozumiana edukacja europejska, jako inwestowanie w
kapitał społeczny i kulturowy jednostek, spełnia wymogi koncepcji „uczenia się przez całe życie”.
Książka składa się z czterech rozdziałów. W rozdziale pierwszym przedstawiono problem wielowymiarowości edukacji
europejskiej. Zdefiniowano główne pojęcia: edukacja europejska, europejski wymiar w edukacji i europeizacja oświaty
oraz przedstawiono rozwój edukacji europejskiej w polskim systemie oświaty, od momentu rozpoczęcia negocjacji
akcesyjnych Polski do struktur Unii Europejskiej. Problem ten został zaprezentowany również w ujęciu
socjologicznym, poprzez analizę wybranych celów edukacji europejskiej o wyraźnym kontekście społecznym. Edukację
europejską zdefiniowano także jako inwestowanie w rozwój kapitału społecznego i kulturowego społeczeństw
europejskich.
Rozdział drugi ma charakter wprowadzający w zagadnienie polityki edukacyjnej, prowadzonej przez Wspólnoty
Europejskie i później Unię Europejską. Narastanie zainteresowania kwestią edukacji w Europie, od podpisania
Traktatów Rzymskich w 1957 roku aż do czasów współczesnych, wymagało ujęcia chronologicznego. Problem edukacji
europejskiej został omówiony na podstawie analizy traktatów unijnych oraz takich unijnych planów działań, jak
Strategia Lizbońska i Strategia Europa 2020.
Perspektywy dla rozwoju szeroko pojętej edukacji europejskiej zostały omówione w trzecim rozdziale. Biorąc pod
uwagę fakt, że aktualnie bardzo często postrzega się edukację europejską jako wkład w rozwój europejskiego
szkolnictwa wyższego, wnikliwej analizie poddano najważniejsze dokumenty wydane przez ministrów edukacji w ramach
Procesu Bolońskiego. Zaprezentowano etapy Procesu Bolońskiego, koncentrując się na realizacji jego najważniejszych
celów i przebiegu reform w polskim szkolnictwie wyższym. Odwołując się do najważniejszych dyrektyw i rozporządzeń
unijnych, przedstawiono również główne inicjatywy edukacyjne Unii Europejskiej o społecznym wymiarze, a mianowicie
programy edukacyjne oraz ECTS – Europejski System Transferu i Akumulacji Punktów, jako narzędzie Procesu
Bolońskiego, reformującego europejskie szkolnictwo wyższe.
Ostatni, czwarty rozdział pracy jest próbą odpowiedzi na pytanie, jakie główne wyzwania stoją przed edukacją
europejską oraz jakie są jej najważniejsze funkcje społeczne. Na przykładzie problemu edukacji dzieci imigrantów i
mniejszości narodowych w Unii Europejskiej omówiono znaczenie edukacji europejskiej w procesie selekcji szkolnych,
zjawiska charakterystycznego dla każdego systemu edukacyjnego. Wskazanie na perspektywy rozwoju edukacji
europejskiej oraz jej społeczne funkcje nie byłoby pełne bez zwrócenia uwagi na problem wczesnej opieki nad dziećmi
oraz edukacji przedszkolnej w Europie. Ten obszar edukacji został celowo wybrany jako przykład możliwego kierunku
rozwoju dla wspólnej polityki edukacyjnej Unii Europejskiej. Europejski wymiar edukacji w pozostałych sektorach
szkolnictwa, zwłaszcza problem szkolnictwa zawodowego, może być ciekawym kierunkiem dla zupełnie nowych badań
Oczekiwania nauczycieli wobec bibliotek pedagogicznych
The article presents the results of the study of teachers interests in pedagogical
libraries. Survey research has been conducted among teachers of primary, secondary and high
schools of the Małopolska voivodeship in 2015. 93 questionnaires were completed, among which
84 respondents used the pedagogical libraries functions, 7 questionnaires included a negative
answer, 2 questionnaires have been discarded. The questionnaire research analysis showed that
the main reasons teachers use libraries are specialist books collection and willingness to increase
own professional qualifications. The respondents highly ranked the work culture in libraries,
value the professional help of the librarians. They expect a greater number of new positions and
broader online offer, as well as a platform to help in didactic work
The diagnosis as a basis of pedagogical help to children at kindergarden
Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Praca doktorska napisana pod kierunkiem prof. dr hab. Ireny Adamek.Praca została poświęcona zagadnieniu diagnozy przedszkolnej oraz jej roli we wczesnym wykrywaniu trudności/opóźnień/dysharmonii czy zaburzeń rozwojowych u dzieci w tym wieku. Diagnoza przedszkolna, poparta obserwacją, jest bowiem często pierwszym badaniem, na podstawie którego można stwierdzić prawidłowość lub nieprawidłowość rozwoju dziecka. Obowiązkiem nauczycieli, w odniesieniu do jej wyników, jest podejmowanie działań wspomagających rozwój dziecka, u którego zdiagnozowano trudności/opóźnienia/dysharmonie czy zaburzenia w celu ich zmniejszenia. Wczesna diagnoza i, co za tym idzie, wczesne podejmowanie działań wspomagających pozwala uniknąć pogłębiania się trudności/zaburzenia/dysharmonii czy opóźnienia i umożliwia dziecku prawidłowe funkcjonowanie w rodzinie i społeczeństwie. Zasadność przeprowadzania diagnozy przedszkolnej i jej rolę we wczesnym wykrywaniu niepokojących zachowań podkreślili sędziowie kompetentni upatrując niej podstawę wczesnej terapii czy działań specjalistycznych. W pracy zwrócono również uwagę na umiejętności diagnostyczne nauczyciela i konieczność posiadania przez niego wiedzy specjalistycznej z zakresu znajomości zaburzeń rozwojowych i psychopatologicznych niezbędnej w procesie diagnozowania.This thesis is concerned with the issue of diagnosis at kindergarden and its role in the early detection of problem as/retardaitions/disharmony or other developmental disorders children may have at this age. Pre-school diagnosis supported by observation can often be the first analysis on the basis of which the development of a child is determined as normal or abnormal. It is the duty of teachers to take action supporting the development of a child diagnosed with problems/retardations/disharmonies or disorders in order to reduce them. The faster children are diagnosed, the faster actions can be taken in order to help them to reduce problems/retardations/disharmonies and delays allowing children to function properly in family and social life. The legitimacy of carrying out diagnosis at pre-school and its role in the early detection of disturbing behavior has been underlined by the scientists, it is the basis for the early therapy and specialized help. This thesis also highlights the fact that a teacher has to be skilled at diagnosing children and has to have an extensive knowledge of developmental disorders and psychopathology necessary in the process of diagnosis
Entrepreneurship - Education : Entrepreneurship as a factor in the development of local systems - no 12/2016
Publikacja wydana przy współudziale Komisji Geografii Przemysłu Polskiego Towarzystwa Geograficznego
Areas of occurence and determinants of special educators creative approach to educational practice
Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Wydział Pedagogiczny. Instytut Pedagogiki Specjalnej. Opiekun naukowy: dr hab. inż. Jolanta Zielińska, prof. UP.Dysertacja o charakterze teoretyczno-badawczym składa się ze wstępu, dziesięciu rozdziałów, zakończenia, bibliografii, spisu tabel i rysunków oraz aneksu (zestawu narzędzi wykorzystanych w badaniach). Część teoretyczna pracy obejmuje cztery rozdziały. Dwa pierwsze poświęcone są problematyce twórczości. Rozdział trzeci prezentuje charakterystykę czterech obszarów występowania podejścia twórczego pedagoga specjalnego do praktyki edukacyjnej: personologicznego, interakcyjnego, środowiskowego i kierunkowego.
W rozdziale czwartym zaprezentowano uwarunkowania podejścia twórczego pedagogów specjalnych w aspekcie inhibitorów i stymulatorów twórczości występujących w placówce specjalnej. Rozdział piąty dotyczy metodologii przeprowadzonych badań. Realizując projekt badawczy autorka wykorzystała technikę ankiety gromadząc materiał badawczy za pomocą pięciu narzędzi: „Skali Preferencji Twórczych Orientacji Życiowych” A. Cudowskiej, kwestionariusza „Co sądzisz o twórczości?” D. Ekiert-Oldroyd, „Kwestionariusza kreatogennego klimatu pracy” M. Karwowskiego oraz „Kwestionariusza Podejścia twórczego w edukacji” - narzędzia skonstruowanego na wzór Skali Preferencji TOŻ A. Cudowskiej i „Kwestionariusza ankiety dla pedagogów specjalnych” w opracowaniu własnym. Kolejne rozdziały - szósty, siódmy, ósmy i dziewiąty - prezentują uzyskane wyniki badań w odniesieniu do poszczególnych obszarów praktyki edukacyjnej (personologicznego, interakcyjnego, środowiskowego i kierunkowego) oraz ich interpretację, wnioski i postulaty dla praktyki pedagogicznej.
Spośród wytypowanych cech indywidualnych pedagogów specjalnych takich jak: płeć, wiek, stopień awansu zawodowego, staż pracy, liczba stanowisk oraz liczba rodzajów niepełnosprawności, z którymi pracowali badani pedagodzy specjalni jedynie płeć istotnie różnicowała badaną próbę w zakresie dwóch obszarów: środowiskowego i kierunkowego. W obszarze środowiskowym podejście potencjalnie twórcze reprezentowała większość kobiet, podczas gdy mężczyźni preferowali podejście reakcyjne, dążące do zachowania status quo. Podobnie w zakresie obszaru kierunkowego zdecydowana większość kobiet preferowała podejście potencjalnie twórcze, natomiast wybory mężczyzn rozłożyły się prawie równomiernie między podejściami: potencjalnie twórczym, niejednoznacznym i reakcyjnym.
Pod względem posiadanej wiedzy o twórczości badani pedagodzy specjalni błędnie definiowali cechy ludzi twórczych oraz cechy produktu twórczego. I właśnie te dwie skale kwestionariusza „Co sądzisz o twórczości?” nie wykazały istotności statystycznej w zakresie obszarów: personologicznego i kierunkowego (skala „produkt twórczy”) oraz obszaru środowiskowego (skala „cechy ludzi twórczych”). Ponadto pedagodzy specjalni reprezentujący potencjalnie twórcze podejście do praktyki edukacyjnej w każdym z obszarów uzyskiwali wyniki świadczące o wysokim poziomie wiedzy o twórczości.
Wyniki uzyskane przez pedagogów specjalnych w „Skali Preferencji Twórczych Orientacji Życiowych” (TOŻ) wykazały współzależność z obszarami: personologicznym, interakcyjnym i kierunkowym, natomiast w obszarze środowiskowym dodatnio korelował jedynie czynnik „elastyczność, giętkość i oryginalność myślenia” oraz sumarycznie ujęta skala TOŻ. Uzyskane rezultaty w każdym z obszarów pozwoliły uznać badaną próbę pedagogów specjalnych za grupę posiadającą wysoką samoocenę w zakresie twórczości lub zespół faktycznie twórczych nauczycieli.
W zakresie percepcji klimatu miejsca pracy dały się zauważyć różnice między płciami w wymiarze „konflikt”. Kobiety postrzegały środowisko pracy jako bardziej konfliktowe niż mężczyźni. Ogólnie jednak wysokiej konfliktowości w miejscu pracy towarzyszyły ponadprzeciętne wyniki w skali „wolność i debata”, zatem konfliktowość środowiska prawdopodobnie była wynikiem podejmowania częstych debat i dyskusji - koniecznych w sytuacjach realizowania wspólnych działań. W przypadku badanej grupy pedagogów czynnik „konflikt” mógł stymulująco oddziaływać na postawy twórcze nauczycieli.
Uzyskane wyniki badań stanowiły podstawę sformułowania przez autorkę pracy postulatów dla praktyki edukacyjnej. Dotyczyły one: wyposażenia pedagogów specjalnych w wiedzę na temat istoty twórczości (procesu, produktu, uwarunkowań, osobowości, barier twórczości); konieczności udziału pedagogów specjalnych w treningach twórczości, treningach interpersonalnych; umożliwienia pedagogom specjalnym diagnozy specyfiki własnych procesów myślenia i działania jako podstawy aktywności twórczej; uświadomienia nauczycieli w kwestii sprawności oceniania wytworów i zachowania uczniów, gdyż błędnie praktykowane są najpotężniejszym „mordercą twórczości”; konieczność udziału kadry zarządzającej w szkoleniach z zakresu stymulowania twórczości i organizacji proinnowacyjnego klimatu pracy. Końcowa konkluzja autorki rozprawy odnosi się do kwestii konieczności rozwijania potencjału twórczego nauczycieli w czasach społeczno-edukacyjnych przemian, gdyż „Nadchodzi era ludzi twórczych” (Z. Kwaśnik, W. Żukow, 2010, s. 92).The theoretical-research dissertation consists of introduction, ten chapters, conclusion, bibliography, list of tables and figures, and appendix (set of tools employed in the study).
The theoretical part of the work is divided into four chapters. The first two chapters are devoted to creation issues. The third chapter presents the characteristics of the four areas of occurrence of creative approach among special educators to educational practice: personological, interactive, environmental and directional. In the fourth chapter the conditions of the creative approach of special educators in terms of inhibitors and stimulators in a special school establishment are discussed. The fifth chapter applies the methodology of the study. In carrying out a research project the author has used a survey technique of gathering research material using five tools: “Preferences Scale of Creative Life Orientations” A. Cudowska, the questionnaire “What Do You Think about the Creation?” D. Ekiert-Oldroyd, “Creatogenic Working Environment Questionnaire” M. Karwowski and “Creative Approaches in Education Questionnaire” - a tool constructed on the model of Preferences Scale TOZ by A. Cudowska and “Questionnaire Survey for Special Educators” in the development of the own. The following chapters - the sixth, seventh, eighth and ninth -present the results obtained in relation to specific areas of educational practice (personological, interactive, environmental and directional) and their interpretation, conclusions and proposals for teaching practice.
Selected from among special educators individual characteristics such as gender, age, professional degree, seniority, number of posts and the number of types of disability, with which special educators worked, only gender significantly differentiated in terms of an attempt to test two areas: environmental and directional. In the environmental area potentially creative approach represented the majority of women, while men preferred reactionary approach seeking to maintain the status quo. Similarly, as regards the directional area, the vast majority of women preferred the approach of potentially creative, and the men's choices were split almost evenly between the approaches: a potentially creative, ambiguous and reactionary.
In terms of knowledge about the creation, the subjects (special educators) mistakenly defined the characteristics of creative people and creative product features. And those two scales of the questionnaire “What do you think about the creation?” did not show statistical significance in terms of areas: personological and directional (creative product scale) and environmental area
(characteristics of creative people scale). In addition, special educators representing a potentially creative approach to educational practice in each area obtained the results demonstrating the high level of knowledge about the creation.
The results obtained by special educators in the “Preferences Scale of Creative Life Orientations” (TOZ) showed correlation with areas: personological, interactive and directional, while in the environmental area only one factor correlated positively - “elasticity, flexibility and originality of thought” and a globally recognized TOZ scale.
The results obtained in each of the areas allowed to recognize study sampled special educators as a group having high self-esteem in terms of creativity or team really creative teachers.
In terms of workplace environment perception apparent differences between the genders in the dimension of “conflict” were observed. Women perceived working environment as more conflictual than men. Overall, however, high conflict in the workplace was accompanied by above-average scores on a scale of “freedom and debate”, so environmental conflictuality was probably a result of making frequent debates and discussions - necessary in situations in which concerted actions were executed. In the case of the studied group of educators “conflict” factor could have a stimulating effect on the attitudes of creative teachers.
The research results provided the basis to formulate by the author of the thesis postulates for educational practice. They concerned: the equipping special educators in knowledge about the nature of the creation (process, product, circumstances, personality, barriers to creativity); the need to participate in special educators creativity training, interpersonal training; enabling special educators to the diagnosis of the specific nature of their processes of thinking and acting as a basis for creative activity; making teachers aware in terms of evaluating the efficiency of creations and behavior of students, as wrongly practiced are the most powerful “killer of creativity”; the necessity of the participation of managers in training in stimulating creativity and creating innovation-oriented workplace environment. The final conclusion of the author's dissertation addresses the issue of the need to develop creative potential of teachers in times of socio-educational changes, since "The era of creative people is approaching" (Z. Kwaśnik, V. Zhukov, 2010, p. 92)
Professional activation of the disabled as a current socio-ethical issue
Szczególną rolę w adaptacji i integracji społecznej osób z niepełnosprawnością
odgrywa praca zawodowa – przemawiają za tym także względy terapeutyczne,
ekonomiczne. Ruch i wysiłek fizyczny czy intelektualny wywiera korzystny wpływ
na łagodzenie procesów chorobowych i poprawę czynności, które uległy zaburzeniu.
Wielu teoretyków i praktyków rehabilitacji podkreśla korzystne skutki psychologiczne
i społeczne pracy, a pogląd, że problemy ludzi niepełnosprawnych można rozwiązać
poprzez opiekuńczą rolę państwa, przeszedł do historii.
Obecnie mocno akcentuje się rolę aktywności w procesie rehabilitacji i integracji społecznej
osób z niepełnosprawnością. Aktualnym zadaniem polityki społecznej w państwie
demokratycznym jest przygotowanie zawodowe i stworzenie miejsc pracy dla
osób o obniżonej wydolności. W systemie wartości kulturowych naszej społeczności,
integracja, jako idea i wartość jest wyznacznikiem postaw społecznych, takich jak: solidarność,
akceptacja, tolerancja, życzliwość. Z punktu widzenia etyki humanistycznej
każdy człowiek ma prawo do pracy, która jest wartością uniwersalną, instrumentalną,
a dla wielu ludzi także autoteliczną.Professional work plays an important role in social adaptation and integration
of the disabled as do therapeutic and economic reasons, too. Exercises and physical
or intellectual effort relieve health problems and help improve previously disturbed
activities. Many theoreticians and practitioners in the field of rehabilitation stress favourable
psychological and social effects of work and the viewpoint that the issues of
the disabled can be solved by a welfare state has gone down in history.
The role of activity in the process of social rehabilitation and integration of the disabled
has been widely propagated recently. Professional preparation and the creation
of new job opportunities for people with lower capacity seem to be current objectives
of any democratic state social policy. Integration, as an idea and value, in the system
of cultural values of our society is a determinant of such social attitudes as: solidarity,
acceptance, tolerance and kindliness. From the point of view of humane ethics every
human being has the right to work – work which is a universal, instrumental and (for
many) also autotelic value
Horror fiction in Polish prose of the interwar period (Grabiński – Meissner – Gombrowicz)
Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.
Wydział Filologiczny. Praca doktorska napisana pod kierunkiem dr. hab. prof. UP Marka Busia.W rozprawie doktorskiej autor podejmuje się omówienia konwencji fantastyki grozy w prozie polskiej dwudziestolecia międzywojennego, zjawiska dotąd bliżej nie rozpoznanego w badaniach literaturoznawczych.
Rozdział pierwszy pracy poświęcony jest charakterystyce istotniejszych cech
fantastyki grozy jako konwencji literackiej. W tej części autor omawia także
krytycznoliteracką i literaturoznawczą recepcję polskiej fantastyki grozy oraz przedstawia
syntetyczną charakterystykę realizacji tej konwencji literackiej w polskiej prozie
międzywojennej. W kolejnych rozdziałach przeprowadzona została bardziej szczegółowa
analiza prozy fantastycznej Stefana Grabińskiego i jego teoretycznej koncepcji
„metafantastyki” (rozdział drugi), wybranych nowel Janusza Meissnera stanowiących
oryginalny wariant fantastyki grozy („lotnicze” ghost stories) oraz proweniencji tego wariantu „opowieści niesamowitej” (rozdział trzeci), powieści Witolda Gombrowicza pt. Opętani, będącej przykładem swoistej parodyjnej gry z konwencją powieści gotyckiej i formami literatury popularnej (rozdział czwarty).
Pracę zamykają uwagi podsumowujące wcześniejsze obserwacje i formułujące
perspektywy dalszych badań związanych z polską fantastyką grozy.In PhD dissertation the author carries out a study of the literary convention of horror story in Polish prose of the interwar period, the phenomenon not identified in its entirety yet while literary studies course.
The first chapter of aforementioned dissertation is devoted to characterization of most significant features of the horror fiction as a literary convention. In this part the author elaborates also the critical and literary study reception of horror fiction in Polish prose and provides synthetic characterization of implementation of this literary convention into Polish prose of the interwar period. In following chapters a thorough analysis of horror story in Stefan Grabiński’s prose has been made, together with his theoretical concept of so called
“metafantasy” (second chapter), chosen short stories of Janusz Meissner which constitute original variant of the of horror fiction (“aviation“ ghost stories) as well as the provenance of this variant (third chapter), the novel of Witold Gombrowicz, entitled The Possessed, the example of peculiar parody-like play game with convention of gothic novel and forms of popular literature (fourth chapter). The dissertation ends with commentary notes recapitulating former observations and formulating prospects for further studies on the fantasy of horror in Polish prose