Journal of Natural Sciences – Kabul University
Not a member yet
341 research outputs found
Sort by
بررسی تیوری و عملی قضیه های مومنت عطالت اجسام سخت با استفاده از رقاصه فزیکی
The moment of inertia theorems, crucial for determining the moment of inertia of objects with diverse shapes, were assessed through experimental analysis using a physical oscillator in the Mechanics Laboratory at the Faculty of Physics. Results from this study demonstrate that the theorems of parallel axes and the additivity of moment of inertia can be accurately validated through the oscillator experiment. The physical oscillator emerges as a valuable tool in mechanics, physics, and engineering labs, facilitating precise determination of moment of inertia and acceleration due to Earth\u27s gravity. Employing the physical oscillator method for experimental investigations of moment of inertia theorems necessitates adopting a unique perspective on experiences, yielding valuable results through comprehensive data analysis.قضیههای مومنت عطالت از اهمیت زیادی در تعیین مومنت عطالت اجسام سخت با اشکال مختلف برخوردار است که در یک تحلیل تجربی با استفاده از رقاصه فزیکی در لابراتوار میخانیک پوهنځی فزیک مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج حاصل از این بررسی تجربی نشان میدهد که قضایای محورهای موازی و جمع پذیری مومنت عطالت با دقت زیادی میتواند توسط تجربه رقاصه فزیکی تایید گردد. رقاصه فزیکی منحیث یک میتود ارزشمند در تمامی لابراتوارهای میخانیک فزیک و انجینری برای تعیین مومت عطالت و تعجیل جاذبه زمین مورد استفاده قرار میگیرد. با توجه به میتود رقاصه فزیکی برای بررسی تجربی قضایای مومنت عطالت لازم است تا به تجارب دید متفاوت داشته و با تحلیل ارقام به نتایج ارزشمندی دست یافت.قضیههای مومنت عطالت از اهمیت زیادی در تعیین مومنت عطالت اجسام سخت با اشکال مختلف برخوردار است که در یک تحلیل تجربی با استفاده از رقاصه فزیکی در لابراتوار میخانیک پوهنځی فزیک مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج حاصل از این بررسی تجربی نشان میدهد که قضایای محورهای موازی و جمع پذیری مومنت عطالت با دقت زیادی میتواند توسط تجربه رقاصه فزیکی تایید گردد. رقاصه فزیکی منحیث یک میتود ارزشمند در تمامی لابراتوارهای میخانیک فزیک و انجینری برای تعیین مومت عطالت و تعجیل جاذبه زمین مورد استفاده قرار میگیرد. با توجه به میتود رقاصه فزیکی برای بررسی تجربی قضایای مومنت عطالت لازم است تا به تجارب دید متفاوت داشته و با تحلیل ارقام به نتایج ارزشمندی دست یافت
د لوړو زده کړو په بنسټونو کې د ديني او ملي ارزښتونو د پياوړتيا څرنګوالی
This article delves into the nature of religious and national values within higher education institutions, aiming to identify strategies for their enhancement. The study adopts an analytical approach, recognizing the preservation of religious and national values as a fundamental prerequisite for Afghan society. The research findings underscore that integrating Islamic teachings into the educational curriculum is pivotal in aligning worldly needs with religious principles. This approach serves as a means to reinforce religious and national values, ultimately contributing to the cultivation of committed and proficient individuals. Such an approach fosters a national identity and nurtures a religious sensibility within future generations. Conversely, neglecting these considerations may lead to undesirable consequences.په دې مقاله کې په تحصيلي بنسټونو کې د ديني او ملي ارزښتونو څرنګوالی او د پياوړتيا لارې چارې په تحليلي مېتود څېړل شوي، د افغاني ټولنې له پاره د ديني او ملي ارزښتونو پالنه اړينه ګڼل کېږي، د څېړنې له پايلو ښکاري چې تحصيلي بنسټونو کې له ديني او ملي ارزښتونو څخه موخه د دين په رڼا کې دنيوي اړتياوې په معقول ډول تنظيمول او پياوړي کولو غوره لاره يي په تحصیلي نصاب کې د ديني لارښوونو ځای پر ځای کول دي؛ چې د ديني او ملي ارزښتونو په پياوړي کولو سره د ژمنو او وړ کادرونو روزنه وشي او راتلونکي نسلونه د ديني فکر او ملي هويت په ګاڼه سمبال شي، دا راز په متوازن ډول ورته پاملرنه نه کول ناخوالې له ځانه سره لري.په دې مقاله کې په تحصيلي بنسټونو کې د ديني او ملي ارزښتونو څرنګوالی او د پياوړتيا لارې چارې په تحليلي مېتود څېړل شوي، د افغاني ټولنې له پاره د ديني او ملي ارزښتونو پالنه اړينه ګڼل کېږي، د څېړنې له پايلو ښکاري چې تحصيلي بنسټونو کې له ديني او ملي ارزښتونو څخه موخه د دين په رڼا کې دنيوي اړتياوې په معقول ډول تنظيمول او پياوړي کولو غوره لاره يي په تحصیلي نصاب کې د ديني لارښوونو ځای پر ځای کول دي؛ چې د ديني او ملي ارزښتونو په پياوړي کولو سره د ژمنو او وړ کادرونو روزنه وشي او راتلونکي نسلونه د ديني فکر او ملي هويت په ګاڼه سمبال شي، دا راز په متوازن ډول ورته پاملرنه نه کول ناخوالې له ځانه سره لري
ديني ضوابطو او د ټولنې اړتيا و ته په پام تحصيلي نصاب
This article employs an analytical approach to assess the advantages and intrinsic worth of integrating religious principles and societal requirements into educational curricula, a practice deemed indispensable and pertinent in any educational system. The research findings underscore the profound significance of heeding religious regulations to fulfill societal needs, with far-reaching benefits in intent and implementation. This approach enriches our educational curricula with moral and religious values and substantially enhances human life. Furthermore, it equips us to effectively address our needs and compete effectively within the ever-evolving development landscape. Conversely, disregarding this pivotal aspect amounts to a futile pursuit of ill-defined objectives and the quest for temporary comforts, mirroring the actions of others. Such negligence results in unfulfilled needs and perpetuates the burden borne by society.په دې مقاله کې په تحصيلي نصاب کې ديني اصولو او ټولنيزو اړتیاو ته د پاملرنې ګټې او ارزښت په تحليلي بڼه تر څېړنې لاندې نيول شوې چې په تحصيلي نظام کې يې شتون ګټور او اړين دی، د څېړنې پايلې ښيي چې د ټولنيزو اړتياوو ترلاسه کولو کې ديني ضوابطو ته پاملرنه د ارزښتناکې موخې په توګه خورا ګټور، اړین او په موخه او وسيله کې ګڼې مثبتې اغېزې له ځانه سره لري، نصاب به مو د ديني ارزښتونو په ګاڼه سمبال، لاسته راوړنې به مو بشري ژوند ته واقعي سوکالي بخښي، اړتياوې به مو پوره او د پرمختګ په کاروان کې به له نورو سره سيالان يو، او له پامه غورځول يې نا څرګندې موخې پسې بې ګټې هڅه او د نورو په څېر د خيالي هوساينې لټون دی، نه به مو اړتياوې پوره وي او لا به د ټولنې د غاړې بوج هم يو.په دې مقاله کې په تحصيلي نصاب کې ديني اصولو او ټولنيزو اړتیاو ته د پاملرنې ګټې او ارزښت په تحليلي بڼه تر څېړنې لاندې نيول شوې چې په تحصيلي نظام کې يې شتون ګټور او اړين دی، د څېړنې پايلې ښيي چې د ټولنيزو اړتياوو ترلاسه کولو کې ديني ضوابطو ته پاملرنه د ارزښتناکې موخې په توګه خورا ګټور، اړین او په موخه او وسيله کې ګڼې مثبتې اغېزې له ځانه سره لري، نصاب به مو د ديني ارزښتونو په ګاڼه سمبال، لاسته راوړنې به مو بشري ژوند ته واقعي سوکالي بخښي، اړتياوې به مو پوره او د پرمختګ په کاروان کې به له نورو سره سيالان يو، او له پامه غورځول يې نا څرګندې موخې پسې بې ګټې هڅه او د نورو په څېر د خيالي هوساينې لټون دی، نه به مو اړتياوې پوره وي او لا به د ټولنې د غاړې بوج هم يو
د شرعیاتو پوهنځیو په درسي منهج کې د متنونو ارزښت- ځانګړتیاوې او غوښتنې
متنونه؛ نېغ په نېغه په درسي منهج (نصاب) پورې کوم چې د تحصیلي نظام د ملا تیر جوړوي تړلي او د شرعیاتو او اسلامي علومو پوهنځیو د درسي منهج منځپانګه جوړوي. په دغه مقاله کې د متنونو ارزښت، ځانګړتیاوې او غوښتنې په توصیفي میتود باندې په خپلو معتبرو او اصلي سرچینو کې څېړل شوي دي؛ په پای کې موندل شوي چې متنونه یو لړ علمي ځانګړتیاوې لري، چې په درسي منهج کې د هغو اړتیا ته یې خورا ځانګړی ارزښت بښلی دی. د الفاظو پوخوالی او ایجاز، علمي عمق او ژورتیا، د افکارو ځنځیري تسلسل، د ژبې اصالت او د دیني علومو له اصلي سرچینو سره یې تړلی قدامت د متنونو له مهمو ځانګړتیاوو څخه دي چې ځانته ځانګړې او مشخصې غوښتنې او مقتضیات لري چې باید په دقیقه توګه د درس او د تدریس په بهیر کې په جدي توګه په پام کې ونیول شي چې د تدریس پروسه خپلو موخو او هدفونو ته ورسیږي.المتون لها صلة مباشرة بالمناهج الدراسية التي تمثل عمودا فقريا للنظام التعليمي، و هي تشكل صلب المواد الدراسية في المناهج الدراسية في كليات الشريعة و العلوم الإسلامية. درس هذا المقال قيمة المتون، و ميزاتها، و مقتضياتها في المناهج الدراسية لكليات الشريعة والعلوم الإسلامية في مصادرها الإصليلة؛ فوجد أن لها ميزاتها العلمية قد وهبت لضرورة وجودها في المناهج الدراسية أهمية خاصة. إيجاز الألفاظ و صلابتها، و عمقها العلمي، و تسلسل أفكارها، و أصالة لغتها، و اتصالها المباشر بمصادر العلوم الشرعية من أهم ميزات المتون والتي تقتضي اهتماما خاصا لمراعاتها في عملية التدريس بدقة و جدية كي تصل عملية التدريس إلى أهدافها المرسومة
پر افغانستان د وچکالۍ د اغېزو ارزونه
Afghanistan is a vulnerable country towards drought. For this purpose, the research was conducted to analyses the negative impacts and level of this impacts on the country. The country’s situation was assessed by using a comprehensive review. The result show that Afghanistan is highly vulnerable to meteorological and hydrological droughts. And the water storage capacity of the country is very low. Since 2000 this country was suffered by devastating droughts six time. The problem that this country is facing due to sever drought are: threat of desertification, severity of floods, shortage of agriculture products, famine, poverty, migration, decrease in the income of farmers, lake of attention to invest in agriculture sector and animal extinction. To solve this problem, the government should find and store resistant agriculture varieties to cope against drought, setup multi sectorial plans for drought management and establish new assessment and early warning system for drought and famine.افغانستان د وچکالۍ پر وړاندې زیانمنونکی هېواد دی. د څېړنې موخه دا ده چې پر هېواد د وچکالۍ اغېزې وڅېړل شي او کچه یې معلومه شي. د څېړنې لپاره له کتابتونې میتود څخه کار اخیستل شوی. پایله په ډاګه کوي چې نوموړی هېواد له متیورولوژیکي او هایدرولوژیکي وچکالیو څخه په لوړه کچه زیانمن دی او د اوبو زېرمونې وړتیا یې کمه ده، له ۲۰۰۰ کال راهسې تر اوسه ۶ ځلې سختې وچکالۍ ځپلی دی. هغه ستونزې چې هېواد ورسره د وچکالۍ له امله لاس او ګریوان دی؛ د دښتېدا ګواښ، د سیلابونو زیاتوالی، د کرنیزو حاصل کمی، کاښتي(قحطي)، مهاجرتونه، د بزګرانو د ګټې وټې کموالي او د څارویو له منځه تللو څخه عبارت دي. دې ستونزې ته د حل په موخه باید دولت د وچکالۍ پر وړاندې د مبارزې لپاره مقاوم کرنیز تخمونه پیدا کړي، چې سکتوري پلانونه ترتیب او د ارزونې سیسټمونه رامنځته کړي.افغانستان د وچکالۍ پر وړاندې زیانمنونکی هېواد دی. د څېړنې موخه دا ده چې پر هېواد د وچکالۍ اغېزې وڅېړل شي او کچه یې معلومه شي. د څېړنې لپاره له کتابتونې میتود څخه کار اخیستل شوی. پایله په ډاګه کوي چې نوموړی هېواد له متیورولوژیکي او هایدرولوژیکي وچکالیو څخه په لوړه کچه زیانمن دی او د اوبو زېرمونې وړتیا یې کمه ده، له ۲۰۰۰ کال راهسې تر اوسه ۶ ځلې سختې وچکالۍ ځپلی دی. هغه ستونزې چې هېواد ورسره د وچکالۍ له امله لاس او ګریوان دی؛ د دښتېدا ګواښ، د سیلابونو زیاتوالی، د کرنیزو حاصل کمی، کاښتي(قحطي)، مهاجرتونه، د بزګرانو د ګټې وټې کموالي او د څارویو له منځه تللو څخه عبارت دي. دې ستونزې ته د حل په موخه باید دولت د وچکالۍ پر وړاندې د مبارزې لپاره مقاوم کرنیز تخمونه پیدا کړي، چې سکتوري پلانونه ترتیب او د ارزونې سیسټمونه رامنځته کړي
بررسی پیشرفتهای اخیر در ارجاع مرکبات اروماتیک با استفاده از میتود ارجاع برچ
Derivatives of 1,4-cyclohexadiene are widely used in industrial chemistry and the synthesis of organic materials. However, extracting these essential cyclic hydrocarbons is often complex and challenging. An efficient alternative involves the reduction of benzene and other aromatic compounds via the Birch reduction method. This process employs sodium or lithium as reducing agents in liquid ammonia, with an alcohol such as methanol, ethanol, or butanol, to convert aromatic compounds into 1,4-cyclohexadiene. Over time, various modifications to the Birch reduction, including ammonia-free, metal-free photochemical, solvent-free, and electrode-mediated approaches, have been developed. This review compares these techniques regarding chemo-selectivity, regioselectivity, reaction conditions, efficiency, and environmentally sustainable practices.مشتقات1،4-سایکلوهگزادایین کاربردهای متعددی در کیمیای صنعتی و مواد مصنوعی عضوی دارا میباشند. با وجودآنکه استخراج اینهایدروکاربنهای حلقوی مهم بینهایت پیچیده و دشوار است، باآنهم میتوان آنها را با استفاده از ارجاع بنزین و سایر مرکبات اروماتیک توسط میتود ارجاع برچ به آسانی بدست آورد. میتود ارجاع برچ از سودیم یا لیتیم بهعنوان یک عامل ارجاعکننده در موجودیت امونیای مایع و یک الکول ساده؛ مانند میتانول، ایتانول ویا بیوتانول برای تبدیل مرکبات اروماتیک به 1،4-سایکلوهگزادایین استفاده میکند. در جریان سالهای گذشته، نسخههای اصلاحشده مختلفی از ارجاع برچ؛ مانند ارجاع برچ بدون امونیا، فوتوکیمیاوی بدون فلز، بدون محلل، توسط الکترودها وغیره ایجاد شدهاند. در این مقاله مروری، مقایسه انتخابپذیری کیمیاوی، انتخابپذیری موقعیتی، شرایط تعامل، فیصدی محصول و رویکردهای قابل قبول و سازگار با محیط زیست این تخنیکها خلاصه میشود.مشتقات1،4-سایکلوهگزادایین کاربردهای متعددی در کیمیای صنعتی و مواد مصنوعی عضوی دارا میباشند. با وجودآنکه استخراج اینهایدروکاربنهای حلقوی مهم بینهایت پیچیده و دشوار است، باآنهم میتوان آنها را با استفاده از ارجاع بنزین و سایر مرکبات اروماتیک توسط میتود ارجاع برچ به آسانی بدست آورد. میتود ارجاع برچ از سودیم یا لیتیم بهعنوان یک عامل ارجاعکننده در موجودیت امونیای مایع و یک الکول ساده؛ مانند میتانول، ایتانول ویا بیوتانول برای تبدیل مرکبات اروماتیک به 1،4-سایکلوهگزادایین استفاده میکند. در جریان سالهای گذشته، نسخههای اصلاحشده مختلفی از ارجاع برچ؛ مانند ارجاع برچ بدون امونیا، فوتوکیمیاوی بدون فلز، بدون محلل، توسط الکترودها وغیره ایجاد شدهاند. در این مقاله مروری، مقایسه انتخابپذیری کیمیاوی، انتخابپذیری موقعیتی، شرایط تعامل، فیصدی محصول و رویکردهای قابل قبول و سازگار با محیط زیست این تخنیکها خلاصه میشود
ارزیابی آسیبپذیری سکتور زراعت و استراتژیهای مقابله با تغییرات اقلیمی در افغانستان
Afghanistan is one of the most vulnerable countries to climate change. The past and projected future (up to the year 2100) climate change in Afghanistan has been analyzed through regression analyses. The salient climate variables were studied under different scenarios using the updated version of global climate models (CMIP6). The average temperature in Afghanistan has risen by 1.827°C since 1960, and precipitation has decreased during the time of study in the country, but not significantly; however, the precipitation is heterogeneous across the country. The future projection of the maximum temperature will vary from 0.75 to 5.91 °C, and the minimum temperature increase will vary from 0.51 to 5.64°C under different scenarios. The precipitation shows a very uncertain status in the given scenarios. Unless action is taken, climate change will pose even bigger threats to crop production and food security in Afghanistan. Adaptation measures are required to sustain agricultural productivity, reduce vulnerability, and enhance the resilience of the agricultural system to climate change. Adaptation to climate change also has social, economic, and political dimensions, which require significant investments.افغانستان یکی از آسیب پذیرترین کشورها در برابر تغییرات اقلیمی است. در این مطالعه، تغییرات اقلیمی گذشته و پیشبینی آن برای آینده (۲۱۰۰) در افغانستان از طریق تحلیلهای ریګرشن تحلیل شده است. متغییرهای اقلیمی تحت سناریوهای مختلف مطابق مدل اقلیم جهانی (CMIP6) مطالعه گردیده است. مطابق نتایجه حاصله، اوسط درجه حرارت در افغانستان از سال ۱۹۶۰ تا کنون ۱.۸۲۷ درجه سانتیگراد افزایش یافته است اما بارندگی کشور کاهش یافته است. پیشبینی آینده نشان میدهد که بلندترین درجه حرارت از ۰.۷۵ تا ۵.۹۱ درجه سانتیگراد و کمترین درجه حرارت از ۰.۵۱ تا ۵.۶۴ درجه سانتیگراد حسب سناریوهای تغییر خواهد نمود. بارش بر اساس سناریوهای طرح شده وضعیت بسیار نامشخصی را نشان میدهد. اقدامات توافقی برای حفظ تولیدات زراعتی، کاهش آسیبپذیری و افزایش انعطافپذیری سیستم زراعت در برابر تغییرات اقلیمی در افغانستان پیشنهاد شده است. همچنین، توافق پذیری با تغییرات اقلیمی دارای ابعاد اجتماعی، اقتصادی و سیاسی است و نیاز به سرمایه هنګفت دارد.افغانستان یکی از آسیب پذیرترین کشورها در برابر تغییرات اقلیمی است. در این مطالعه، تغییرات اقلیمی گذشته و پیشبینی آن برای آینده (۲۱۰۰) در افغانستان از طریق تحلیلهای ریګرشن تحلیل شده است. متغییرهای اقلیمی تحت سناریوهای مختلف مطابق مدل اقلیم جهانی (CMIP6) مطالعه گردیده است. مطابق نتایجه حاصله، اوسط درجه حرارت در افغانستان از سال ۱۹۶۰ تا کنون ۱.۸۲۷ درجه سانتیگراد افزایش یافته است اما بارندگی کشور کاهش یافته است. پیشبینی آینده نشان میدهد که بلندترین درجه حرارت از ۰.۷۵ تا ۵.۹۱ درجه سانتیگراد و کمترین درجه حرارت از ۰.۵۱ تا ۵.۶۴ درجه سانتیگراد حسب سناریوهای تغییر خواهد نمود. بارش بر اساس سناریوهای طرح شده وضعیت بسیار نامشخصی را نشان میدهد. اقدامات توافقی برای حفظ تولیدات زراعتی، کاهش آسیبپذیری و افزایش انعطافپذیری سیستم زراعت در برابر تغییرات اقلیمی در افغانستان پیشنهاد شده است. همچنین، توافق پذیری با تغییرات اقلیمی دارای ابعاد اجتماعی، اقتصادی و سیاسی است و نیاز به سرمایه هنګفت دارد
په ټکنالوژۍ کې د نویو پرمختګونو پېژندنه او پر ټولنه یې اغېزې
Technological advancements have transformed how we live, work, and interact with the world around us. This article examines recent developments in various technological fields and their significant impact on society. Innovations such as artificial intelligence and blockchain have revolutionized industries and profoundly affected daily human life. As we navigate this era of technological revolution, society must embrace these changes while considering their broader implications. Balancing innovation with social and ethical considerations is essential for shaping a positive and sustainable future. We can work towards ensuring a better future for all through responsible progress.د ټکنالوژۍ پرله پسې پرمختګونو زموږ د ژوند، کار او له شاوخوا نړۍ سره د تعامل بڼه په زیاته اندازه بدله کړې ده. دا مقاله د ټکنالوژۍ په ډګر کې نوي پرمختګونه او پر ټولنه د دوی ژور اغېز څېړي. د مصنوعي ځیرکتیا څخه نیولې تر بلاکچین پورې، دا نوښتونو نه یوازې په صنعت کې انقلاب رامنځته کړی بلکې د انسانانو د ژوند ورځنۍ چارې یې خورا اغېزمنې کړې دي. لکه څنګه چې موږ په ټکنالوژیک بدلون کې قرار لرو، دا د ټولنې لپاره اړینه ده چې د ټکنالوژۍ په ډګر کې نوي بدلونونه ومني پداسې حال کې چې د دوی پراخه اغېزو ته پام وکړي. د نوښتونو او د ټولنو د اجتماعي او اخلاقي ملاحظاتو تر منځ د انډول رامنځته کول د ناڅرګندې راتلونکې په مثبت جوړښت کې خورا مهم رول لوبوي. په رغنده پرمختګ سره، کولای شو غوره راتلونکې تضمین کړو.د ټکنالوژۍ پرله پسې پرمختګونو زموږ د ژوند، کار او له شاوخوا نړۍ سره د تعامل بڼه په زیاته اندازه بدله کړې ده. دا مقاله د ټکنالوژۍ په ډګر کې نوي پرمختګونه او پر ټولنه د دوی ژور اغېز څېړي. د مصنوعي ځیرکتیا څخه نیولې تر بلاکچین پورې، دا نوښتونو نه یوازې په صنعت کې انقلاب رامنځته کړی بلکې د انسانانو د ژوند ورځنۍ چارې یې خورا اغېزمنې کړې دي. لکه څنګه چې موږ په ټکنالوژیک بدلون کې قرار لرو، دا د ټولنې لپاره اړینه ده چې د ټکنالوژۍ په ډګر کې نوي بدلونونه ومني پداسې حال کې چې د دوی پراخه اغېزو ته پام وکړي. د نوښتونو او د ټولنو د اجتماعي او اخلاقي ملاحظاتو تر منځ د انډول رامنځته کول د ناڅرګندې راتلونکې په مثبت جوړښت کې خورا مهم رول لوبوي. په رغنده پرمختګ سره، کولای شو غوره راتلونکې تضمین کړو.
 
مروری براستفاده از روشهای بیوتکنالوژی جهت حفاظت نباتات در مقابل امراض ویروسی و حشرات
Plant viruses cause diseases in a wide variety of agronomically important crop species, posing a severe threat to food security and the global economy. Introducing crop immunity against viruses has been a major challenge. Biotechnological approaches that induce defense mechanisms against viruses in crop plants are considered powerful alternative strategies. Additionally, insects significantly damage food production. Pesticides have led to pesticide-resistant insects and other detrimental impacts on people and the environment, prompting researchers to seek effective methods for insect control. Biotechnology has provided several practical solutions. This review describes existing strategies for developing viral resistance in plants, the role of coat proteins, and effective methods for controlling insects, including Cry genes.ویروسهای نباتی باعث ایجاد بیماری در انواع مختلف محصولات زراعتی مهم میشوند و از اینرو باعث بروز تهدیدی برای امنیت غذایی و اقتصاد جهانی نیز هست. معرفی ایمنی گیاهان در برابر ویروسها اهمیت زیادی دارد. استفاده از روشهای بیوتکنالوژیک، شامل مکانیسم دفاعی در برابر ویروسها در نباتات زراعتی یکی از ستراتیژیهای جایگزین قدرتمند در نظر گرفته شده است. برعلاوه حشرات نیز از مهمترین منابع آسیب برای تولید مواد غذایی بوده است. استفاده از آفتکشها باعث مقاومت در برابر آفتکشها و اثرات منفی دیگر برای انسان و محیط زیست شده است که این باعث شده است تا محققین راهای مؤثری برای کنترول حشرات را جستجو نمایند. بیوتکنالوژی روشهای مؤثری را ارایه نموده است. از آنجمله بررسی حاضر ستراتیژیهای موجود برای ایجاد مقاومت در نباتات در برابر ویروسها و نقش پوش پروتین در آن، روشهای مؤثر در کنترول حشرات و نقش جین کرای در آن را تشریح میکند.ویروسهای نباتی باعث ایجاد بیماری در انواع مختلف محصولات زراعتی مهم میشوند و از اینرو باعث بروز تهدیدی برای امنیت غذایی و اقتصاد جهانی نیز هست. معرفی ایمنی گیاهان در برابر ویروسها اهمیت زیادی دارد. استفاده از روشهای بیوتکنالوژیک، شامل مکانیسم دفاعی در برابر ویروسها در نباتات زراعتی یکی از ستراتیژیهای جایگزین قدرتمند در نظر گرفته شده است. برعلاوه حشرات نیز از مهمترین منابع آسیب برای تولید مواد غذایی بوده است. استفاده از آفتکشها باعث مقاومت در برابر آفتکشها و اثرات منفی دیگر برای انسان و محیط زیست شده است که این باعث شده است تا محققین راهای مؤثری برای کنترول حشرات را جستجو نمایند. بیوتکنالوژی روشهای مؤثری را ارایه نموده است. از آنجمله بررسی حاضر ستراتیژیهای موجود برای ایجاد مقاومت در نباتات در برابر ویروسها و نقش پوش پروتین در آن، روشهای مؤثر در کنترول حشرات و نقش جین کرای در آن را تشریح میکند
راهکارهای مهم جهت دستیابی به خودکفایی گوشت¬مرغ در ولایت بغلان
Nowadays, the low level of family income, the high price of other meats in Baghlan Province\u27s market, and the high fat content of other meats have increased people\u27s demand for chicken meat. Evidence shows that Baghlan Province, with a population of 1,053,000, cannot supply the amount of chicken meat required by its society. Therefore, this research was conducted to identify important strategies for achieving self-sufficiency in chicken meat production in Baghlan Province. The statistical population of this research consisted of 90 individuals, including officials from educational and academic departments, as well as stakeholders in the livestock sector, such as government and private institutions and agricultural and livestock cooperatives in the province. The data collection tool was a questionnaire. After being validated by experts in the field, the questionnaire, including 40 variables, was prepared. Its reliability was assessed using Cronbach\u27s alpha coefficient, which averaged 0.95. The statistical methods employed in this research included descriptive statistics, such as standard deviation and mean, alongside exploratory factor analysis using SPSS 26 software. The findings revealed four key components as crucial strategies for achieving self-sufficiency: reforming the support system, empowering the broiler industry, ensuring the availability of production factors, and employing experts in the poultry industry. The "support system reform" component accounted for 21.32% of the variance. These findings can provide important insights for planning and policymaking in this sector, offering guidance to officials and stakeholders involved in achieving self-sufficiency in chicken meat production.امروزه، سطح پائین درآمد خوانوادهها و بالا بودن قیمت سایر گوشتهای موجود در بازار ولایت بغلان، بلند بودن فیصدی چربی سایر گوشتها، تقاضای مردم به مصرف گوشتمرغ را بیشتر کرده است. شواهد نشان میدهد که ولایت بغلان با داشتن 1,053,000 نفر جمعیت، مقدار گوشتمرغ مورد نیاز جامعه را تامین کرده نمیتواند. با اینحال، تحقیق حاضر با هدف شناسای راهکارهای مهم جهت دستیابی به خودکفایی گوشتمرغ در ولایت بغلان انجام شده است. جامعه آماری این تحقیق شامل 90 نفر ترکیب از مسئولان بخشهای آموزشی_ تحصیلی و دست اندرکاران بخش مالداری اعم از ادارات دولتی، خصوصی و کوپراتیفهای زراعت و مالداری درین ولایت بودند. ابزار جمع آوری اطلاعات پرسشنامه بود. پس از بررسی روایی آن توسط متخصصین این حوزه، یک پرسشنامه شامل (40) متغیر تهیه شد و برای پایایی آن از ضریب الفای کرونباخ محاسبه شد که رقم میانگین آن 0.95 بدست آمد. روشهای آماری مورد استفاده درین تحقیق علاوه از آمارهای توصیفی، نظیر انحرافمعیاری و اوسط، از تکنیک تحلیلعاملیاکتشافی با استفاده از نرم افزار SPSS 26 انجام شد. نتایج تحقیق نشان میدهد که چهار مولفه شامل مولفههای اصلاح نظام حمایتی، توانمندسازی صنعت مرغ گوشتی، فراهم سازی عوامل تولید و مولفه استفاده افراد متخصص در صنعت طیور در ولایت بغلان از مهمترین مولفههای راهکارهای مهم جهت دستیابی به خودکفایی گوشتمرغ درین ولایت شناخته شدند که 21.32 فیصد تغییرات واریانس مربوط به مولفه «اصلاح نظام حمایتی» ارائه شده است. نتایج این یافتهها میتواند ضمن ارایه بینش مهم و صحیح به دست اندرکاران و مسئولان، در برنامه ریزی و سیاست گذاریهای این بخش کمک نماید.امروزه، سطح پائین درآمد خوانوادهها و بالا بودن قیمت سایر گوشتهای موجود در بازار ولایت بغلان، بلند بودن فیصدی چربی سایر گوشتها، تقاضای مردم به مصرف گوشتمرغ را بیشتر کرده است. شواهد نشان میدهد که ولایت بغلان با داشتن 1,053,000 نفر جمعیت، مقدار گوشتمرغ مورد نیاز جامعه را تامین کرده نمیتواند. با اینحال، تحقیق حاضر با هدف شناسای راهکارهای مهم جهت دستیابی به خودکفایی گوشتمرغ در ولایت بغلان انجام شده است. جامعه آماری این تحقیق شامل 90 نفر ترکیب از مسئولان بخشهای آموزشی_ تحصیلی و دست اندرکاران بخش مالداری اعم از ادارات دولتی، خصوصی و کوپراتیفهای زراعت و مالداری درین ولایت بودند. ابزار جمع آوری اطلاعات پرسشنامه بود. پس از بررسی روایی آن توسط متخصصین این حوزه، یک پرسشنامه شامل (40) متغیر تهیه شد و برای پایایی آن از ضریب الفای کرونباخ محاسبه شد که رقم میانگین آن 0.95 بدست آمد. روشهای آماری مورد استفاده درین تحقیق علاوه از آمارهای توصیفی، نظیر انحرافمعیاری و اوسط، از تکنیک تحلیلعاملیاکتشافی با استفاده از نرم افزار SPSS 26 انجام شد. نتایج تحقیق نشان میدهد که چهار مولفه شامل مولفههای اصلاح نظام حمایتی، توانمندسازی صنعت مرغ گوشتی، فراهم سازی عوامل تولید و مولفه استفاده افراد متخصص در صنعت طیور در ولایت بغلان از مهمترین مولفههای راهکارهای مهم جهت دستیابی به خودکفایی گوشتمرغ درین ولایت شناخته شدند که 21.32 فیصد تغییرات واریانس مربوط به مولفه «اصلاح نظام حمایتی» ارائه شده است. نتایج این یافتهها میتواند ضمن ارایه بینش مهم و صحیح به دست اندرکاران و مسئولان، در برنامه ریزی و سیاست گذاریهای این بخش کمک نماید