Repository of Institute of Comparative Law
Not a member yet
2147 research outputs found
Sort by
Javna kleveta - iluzornost krivičnopravne zaštite ugleda
No full textU radu se ispituje potreba za propisivanjem krivičnog dela klevete, uzimajući
u obzir zahtev za slobodom izražavanja i medija i uticaj društvene interakcije i
komunikacije putem interneta. Kriza demokratije u postindustrijskom društvu izaziva
krizu kritičkih medija. Nezavisno novinarstvo se gubi, a mediji stvaraju realnost u
interesu političkih ili finansijskih centara moći. Ne treba opravdati medije ako šire neistine
ili lažne vesti i laži (to je zabranjeno i zakonom i profesionalnom etikom novinara).
Iz tih razloga krivično delo klevete treba da postoji u krivičnom zakonodavstvu. U
Srbiji je kleveta dekriminalizovana 2014. godine. Time sistem krivičnih dela postaje
protivrečan i nedorečen. Ukoliko nekoga uvredite, bićete kažnjeni, ali to se neće desiti
ukoliko učinite čin klevete – oštećeni može dobiti satisfakciju u parničnom postupku,
u dugoj i skupoj parnici. Trebalo bi propisati krivično delo klevete, iako to neće uvek
omogućiti oštećenom da dobije zadovoljenje kroz formalni krivični postupak, osim
ako nije povređen i javni interes. Uvrede i klevete postaju uobičajene u društvenim
medijima zasnovanim na internetu, jer se čast i ugled pojedinca ne vrednuju moralno
kao ranije. Iluzorno je očekivati da se ugled i čast mogu efikasno zaštititi primenom
krivičnih sankcija. Međutim, ako kleveta nije zabranjena, da li iz toga sledi da je takvo
ponašanje društveno prihvatljivo
Western Balkans/EU: current developments
No full textThis paper attempts to present current developments in relations between Western Balkan countries and the EU and to shed light on some potential scenarios in perspective. After short introductory notes (Part I.), the paper gives a brief overview of the current position of the Western Balkan countries in the EU accession process (Part II.). Thereafter, the failure of the Western Balkans states to make more progress towards EU membership after the Thessaloniki Summit is examined. (Part III.). Then it is discussed how war in Ukraine has changed the integration process (Part IV.). Finally, the paper focuses on the ex-pert report pitched in September 2023 “Sailing on High Seas: Reforming and Enlarging the EU for the 21st Century” (Part V.)
A note on the dual citizenship tendencies within the European perspective
No full textThe policy of dual citizenship on the European continent has undergone significant
changes in recent decades. The reasons for these changes are multiple: from
increased migration, the impact of the globalization process, gender perspectives, but
also the changed role of the state, which is no longer perceived only as an instrument
of authoritative governing, but also as a service to citizens, i.e. public service. In the
paper, the author describes these influences and tries to show the changed character
of dual citizenship on a theoretical level, which is no longer perceived as an a
priori negative phenomenon that should be restrained, but as a fact that should be
reckoned with, or as a phenomenon that should be strengthened, having in mind in
terms of the theoretical framework of the right to dual citizenship. In addition to the
theoretical framework, the author also shows the change of citizenship policy on the
European continent and on the example of relevant international documents. The
evolution can thus be clearly observed if two documents of the Council of Europe,
Convention on the Reduction of Cases of Multiple Nationality and on Military Obligations
in Cases of Multiple Nationality from 1963 and Convention of the Council of
Europe on nationality from 1997, are compared. And while the first, older document
has a very negative attitude towards the possibility of dual citizenship, the 1997 convention
affirms dual citizenship. This change on the international level was followed
by certain changes in the legislation of European countries, which, by applying the
comparative law method, will be adequately presented in the paper. Especially in this
sense are illustrative examples of countries that until recently were very significant
opponents of dual citizenship, such as Denmark, and a special focus will be placed on
the solution present in this country. The author's conclusion is that the politics of citizenship,
both on the international and the national level, is evolving, but that even
now one has to reckon with the irreversibly changed perspective of dual citizenship
Autonomija volje u postupku imenovanјa arbitara – međunarodna trgovinska arbitraža –
No full textPredmet rada predstavlјa analiza opsega i domašaja autonomije volјe
strana u postupku imenovanja arbitara u međunarodnoj trgovinskoj
arbitraži. Nakon uvodnih razmatranja (I), učinjen je pogled na postupak
imenovanja arbitara i u tom kontekstu posebna pažnja posvećena je
pitanjima načina imenovanja arbitara, njihovom broju, nacionalnosti i
neutralnosti, kao i kvalifikacijama, sa posebnim osvrtom na eventualna
ograničenja autonomije volјe u pogledu svakog od ovih pitanja (II). U radu su
detalјno analizirana opšta ograničenja autonomije volјe koja proističu iz
principa nezavisnosti i nepristrasnosti arbitara i principa jednakog
tretmana strana u postupku imenovanja arbitara (III). Analiza pomenutih
pitanja učinjena je sa stanovišta odgovarajućih rešenja međunarodnih
konvencija i nacionalnih zakona iz oblasti arbitraže, pravilnika vodećih
arbitražnih institucija, kao i stavova doktrine i međunarodne sudske i
arbitražne prakse, na osnovu čega je u radu izveden i opšti zaklјučak (IV)
Pojam produženog raseljenja u teoriji i praksi
Get PDFPorast broja lica pogođenih internim raseljenjem, uočen devedesetih godina
prošlog veka, dobio je danas dimenzije jedne krize globalnih razmera. U njenom korenu
leži problem dugog trajanja internog raseljenja izazvanog sukobom, koji se u stručnim i naučnim
radovima označava pojmom „produženo raseljenje“. Pojam produženog raseljenja
bitan je ne samo za razumevanje uzroka sve većeg broja interno raseljenih lica već i kao
deo traganja za odgovorom na pitanje kada se interno raseljenje završava. Stoga je njegovo
definisanje i preduslov za dalju konceptualizaciju fenomena internog raseljenja. Iako široko
zastupljen u studijama iz ove oblasti, malo je onih koji bliže određuju njegovu sadržinu ili
ga definišu. U radu se analizira aktuelna teoretska obrada pojma produženog raseljenja,
te njegov značaj za praksu međunarodnih organizacija. Postojeće definicije produženog
raseljenja sagledavamo i spram njihove usklađenosti sa vodećim međunarodnim standardima.
Na osnovu sprovedene analize utvrđeno je da je nepostojanje napretka u ostvarivanju
održivih rešenja tokom dužeg vremenskog perioda osnovni element pojma produženog
raseljenja na koji literatura ukazuje. Drugi bitan element pojma, koji se u literaturi sve
više potencira, jeste dugotrajno stanje socijalno-ekonomske ranjivosti i marginalizovanosti
interno raseljenih lica. Zaključak rada je da se definicijama, i na njima zasnovanim strategijama
za rešavanje krize produženog raseljenja, u kojima se akcenat stavlja na dugotrajnu
socijalno-ekonomsku ranjivost raseljenih, ignorišu politički aspekti problema produženog
raseljenja. Njima se, istovremeno, i relativizuju standardi za zaštitu interno raseljenih lica
izvedeni iz međunarodnog prava ljudskih prava
Problem objekta legitimiteta u sociološko - pravnim istraživanjima
No full textIako tradicionalno politikološka tema, legitimitet je poslednje tri decenije postao predmet interesovanja
i istraživača iz oblasti sociologije prava koji se bave pitanjem usklađenosti ponašanja sa pravom. Značajne razlike
među istraživačima u ovoj oblasti, najpre u pogledu definisanja pojma legitimiteta, a zatim i u njegovoj operacionalizaciji, često dovode do nemogućnosti poređenja rezultata
različitih studija. U cilju stvaranja jasnijeg konceptualno-metodološkog okvira za neka buduća sociološko - pravna
istraživanja legitimiteta, mapirali smo tri teme u vezi
sa kojima se javlja najviše nejasnoća: 1. objekat legitimiteta, 2. operacionalizacija pojma legitimiteta u empirijskim
istraživanjima, 3. osnov legitimiteta. Ovaj rad posvećen je
problematizaciji prve teme. U njemu se metodom konceptualne
analize nastoji istražiti koji su objekti legitimiteta
relevantni za istraživanje pravnog ponašanja. Pregledom
literature koja se na teorijski način bavi legitimitetom,
kao i značajnijih empirijskih istraživanja, u radu smo došli
do toga da postoje tri moguća objekta legitimiteta: 1. institucije, 2. pravni akti, i 3. zvaničnici sistema. Pošto
poštovanje zakona može proizaći iz legitimiteta svakog od ova tri objekata, za sociologiju prava važno je da za svaki kontekst empirijski istraži legitimitet kojeg od njih
služi kao primarni motivator za ponašanje
State’s liability for damages caused by failure to protect the prisoner from being ill-treated by inmates
No full textThe topic of the research is related to the liability of state for failure
of state authorities to protect the life and integrity of prisoners
from violence other prisoners. The aim of research is a critical
review of the normative framework in the Republic of Serbia and
judicial practice.
The state liability in tort is clearly the attainment or the rule of
law (Rechtstaat). The responsibility of the state for violations of
basic human rights and freedoms, especially the rights of the prisoners
and other persons for whom the state takes care is universally
has become a universally accepted rule in the modern times.
The comparative analysis shows that the common law legal system
has recognized until recently the immunity of the state and strictly
personal responsibility for the unlawful acts of state officials, but
the concept of human rights protection has influenced changes, as
shown by the examples of Great Britain and the United States of
America. The tort liability of the EU Member State, for damages
caused to the other EU Member State, legal entity or individual
emerges as a new hybrid legal phenomenon.
The Constitution of the Republic of Serbia defines the liability of the
state in case of unlawful or improper work of its organs. This guarantee
is specified primarily in the Law on Contract and Torts and
the Law on Enforcement of Criminal Sanctions. Examples of good judicial practice were highlighted - judgments of the Appellate Court
in Belgrade (Gž 4868/15) and the Supreme Court (Rev 661/2017).
The judgment of the Supreme Court insists on the non-fault (strict)
liability of the state for damage if the failure of the prison administration
to prevent il-treatment between prisoners. Such determination
supports the practice of the European Court of Human Rights
Leveraging artificial intelligence in ediscovery: enhancing efficiency, accuracy, and ethical considerations
No full textDevelopments in digital technologies over the past few decades have profoundly affected every area of law, from the practice of individual lawyers to court procedures. Today, systems can draft documents, conduct legal research, disclose documents in litigation, conduct due diligence, provide legal guidance, and even resolve litigation online. The traditionally conservative legal profession is now compelled to embrace these changes to stay relevant in the changing world. Discovery is a crucial part of court procedure in common law jurisdictions. It allows each party to obtain the information needed to prepare for trial, evaluate the strengths and weaknesses of their case, and develop strategies for success. As more information is stored electronically, the need for an electronic form of this litigation phase emerged. Since 2006, electronic discovery (eDiscovery) has been officially recognized. Electronic discovery, or eDiscovery, refers to the process of identifying, collecting, and producing electronically stored information (ESI) in response to a request for production in a lawsuit or investigation. ESI encompasses a wide range of digital data, including emails, online documents, spreadsheets, databases, digital images, presentations, audio and video files, social media posts, and websites. The primary purpose of eDiscovery is to support litigation, but the processes of identifying, preserving, collecting, and analyzing ESI are applicable to any organization facing legal or regulatory compliance requirements. Companies in EMEA and APAC regions, even without formal eDiscovery rules, use the technology in anticipation of litigation or regulatory action, to redact sensitive information, conduct internal investigations, perform fact-finding audits, and manage company data. In this article we are going to analyze the eDiscovery process in general, including its phases, advantages, and disadvantages. It will also examine the impact of Artificial Intelligence (AI) on eDiscovery. Given that both AI and eDiscovery are highly complex and rapidly evolving fields, the aim of this article is to provide a preliminary overview of AI’s use in eDiscovery and to explore potential future developments
Proboj prigovora savesti u tekstove važećih nacionalnih ustava: uporednopravna analiza
Get PDFPrigovor savesti predstavlja ustavnu kategoriju u značajnom broju
država. On je definisan na širi način od uobičajene koncepcije prema kojoj se lice na
prigovor savesti poziva kako bi umesto redovne vojne obaveze ovu građansku dužnost
služilo u alternativnoj formi, bez oružja. Moralni i filozofski osnov prigovora savesti
javlja se kao odraz odgovornosti pojedinca prema vlastitim političkim, verskim, ili
humanističkim ubeđenjima. U radu su pobrojani oblici ustavnih rešenja na planu
uređivanja prigovora savesti, uz prenošenje sadržajnih formulacija kojima na tom
planu pribegavaju redaktori ustava. Prigovor savesti dovodi se u vezu i sa internacionalizacijom ustavnog prava, služeći kao dodatno uticajno sredstvo za upliv međunarodnog prava u domen za koji je smatralo da spada u oblast suverenog uređivanja
na nivou nacionalnih država
