Repozytorium Instytucjonalne Akademii Bialskiej im. Jana Pawła II
Not a member yet
2186 research outputs found
Sort by
Chat GPT – możliwości i zastosowanie w życiu codziennym
Na przestrzeni ostatnich miesięcy coraz częściej poruszanym tematem w świecie
jest motyw Sztucznej Inteligencji. Jednym z jej przedstawicieli jest Chat
GPT, stworzony przez OpenAI. Dzięki szerokiej dostępności oraz bezpłatnemu
formacie, miliony osób mogą codziennie wykorzystywać możliwości tego
narzędzia. To spowodowało, że Chat GPT stał się wyznacznikiem nowej ery
interakcji człowieka z technologią. Umożliwiając szybkie i intuicyjne uzyskiwanie
informacji oraz pomoc w różnych dziedzinach życia, Chat GPT może
pełnić rolę wirtualnego asystenta, co znacząco przyśpiesza wykonywaną pracę.
Jego uniwersalne zastosowanie wkracza w sfery edukacji, biznesu, medycyny,
programowania oraz wiele innych obszarów, czyniąc go niezastąpioną
pomocą. Mimo wszystko nieodpowiednie wykorzystanie tego narzędzia może
prowadzić do osłabienia umiejętności kreatywnego myślenia oraz utratą krytycznego
podejścia do generowanych przez sztuczną inteligencję odpowiedzi.
Warto zatem pamiętać, że korzystanie z odpowiedzi Sztucznej Inteligencji nie
zawsze jest wystarczające. Istnieją sytuacje, w których jedynie ludzka intuicja,
doświadczenie i kontekst mogą dostarczyć pełniejszego zrozumienia. Odpowiedzi
AI stanowią jedynie narzędzie, a decyzje powinny być podejmowane
w oparciu o wielostronne rozważenia, uwzględniające różnorodne perspektywy
i specyfikę konkretnego przypadku.
Zaleca się zatem ostrożne i zrozumiałe podejście do jego wykorzystania, aby
efektywnie spełniało swoją rolę, przynosząc pozytywne rezultaty w różnych
sferach życia.Over the past few months, an increasingly discussed topic worldwide is the
theme of Artificial Intelligence. One of its representatives is Chat GPT, created
by OpenAI. Thanks to its wide availability and free format, millions of people
can utilize the capabilities of this tool on a daily basis. This has led Chat GPT to
become a symbol of a new era in human interaction with technology. Enabling
quick and intuitive access to information and assistance in various aspects of
life, Chat GPT can serve as a virtual assistant, significantly speeding up tasks.
Its universal application extends into the realms of education, business, medicine,
programming, and many other areas, making it an invaluable aid.
Nevertheless, inappropriate use of this tool can lead to a weakening of creative
thinking skills and a loss of a critical approach to responses generated
by artificial intelligence. It is essential to remember that relying solely on
Artificial Intelligence responses is not always sufficient. There are situations
where only human intuition, experience, and context can provide a fuller understanding.
AI responses are just tools, and decisions should be made based on multifaceted considerations, taking into account diverse perspectives and
the specificity of each case.
Therefore, a cautious and understanding approach to its utilization is recommended
to effectively fulfill its role and bring positive results in various
spheres of life
Nawyki żywieniowe dzieci ze spektrum autyzmu
Celem pracy była ocena nawyków żywieniowych dzieci ze spektrum autyzmu,
określenie czynników wpływających na patogenezę układu pokarmowego
oraz czynników mogących przyczynić się do poprawy stanu zdrowia.
Badaniami objęto 10 dziewcząt i 10 chłopców w wieku 10-11 lat, u których
zdiagnozowano spektrum autyzmu. Wykonano pomiar wysokości ciała i masy
ciała dzieci. W celu sprawdzenia nawyków żywieniowych dzieci i problemów
żywieniowych przeprowadzono badanie. Stwierdzono, że badane dzieci cechują
się niską masą ciała i smukłą sylwetką. Regularnie spożywają posiłki,
najczęściej cztery razy w ciągu dnia. Najchętniej sięgają po słodycze, naleśniki
i produkty mięsne, natomiast nie preferują ryb, warzyw i owoców. W diecie
wśród napojów dominują soki owocowe i słodkie napoje gazowane. Wykazano
dolegliwości ze strony układu pokarmowego: bóle brzucha, wzdęcia, zaparcia,
problemy z żuciem i nadwrażliwość smakową. Pomimo tych objawów dzieci
nie mają wprowadzonej diety eliminacyjnej. Preferowanie produktów z dużą
zawartością węglowodanów, produktów mięsnych wysokotłuszczowych oraz
wyeliminowanie z diety owoców, warzyw i ryb wpływa z pewnością negatywnie
na bilans energetyczny i wartość odżywczą posiłków. Zastosowanie
diety eliminacyjnej powinno wpłynąć korzystnie na układ pokarmowy oraz
funkcjonowanie osób z autyzmem.The aim of the study was to assess the dietary habits of children on the autism
spectrum, to identify factors influencing the pathogenesis of the gastrointestinal
tract and factors that may contribute to the improvement of the condition.
The study included 10 girls and 10 boys aged 10-11 years diagnosed
with autism spectrum disorder. Measurements of the children’s body height
and weight were taken. A survey was conducted to check the children’s eating
habits and nutritional problems. The children surveyed were found to be
characterised by low body weight and a slender figure. They eat regularly,
usually four times a day. They prefer sweets, pancakes and meat products,
while they do not prefer fish, vegetables and fruit. Fruit juices and sweet fizzy
drinks dominate the diet among drinks. Gastrointestinal complaints have been
demonstrated: abdominal pain, bloating, constipation, chewing problems and
taste hypersensitivity. Despite these symptoms, the children are not put on an
elimination diet. The preference for products with a high carbohydrate content,
high-fat meat products and the elimination of fruit, vegetables and fish from the diet certainly have a negative impact on the energy balance and nutritional
value of meals. The application of an elimination diet should have a beneficial
effect on the gastrointestinal tract and the functioning of autistic people
Realizacja opieki farmaceutycznej w warunkach pandemii COVID-19 – uwarunkowania organizacyjno-prawne
Sprawowanie opieki farmaceutycznej
w warunkach pandemii COVID-19 stanowi duże
wyzwanie dla organu prowadzącego aptekę z uwagi
na występowanie ograniczeń organizacyjno-prawnych,
utrudniających proces implementacyjny. Opieka farmaceutyczna,
jako podstawowe dla realizacji społecznej
misji apteki świadczenie zdrowotne, zwiększa rolę
farmaceuty w procesie zarządzania farmakoterapią
pacjenta powodując, że zaczyna on być traktowany jako
profesjonalista medyczny, a nie tylko „lekopodawca”.
Upodmiotowienie roli farmaceuty w systemie ochrony
zdrowia publicznego może przyczynić się do zwiększenia
efektywności zarządzania farmakoterapią pod
warunkiem, że proces implementacji opieki farmaceutycznej
będzie miał powszechny charakter. Wymaga to
jednak stworzenia dogodnych warunków organizacyjno-
-prawnych i powiązanie świadczenia opieki farmaceutycznej
z systemem refundacji z budżetu państwa.
Celem pracy jest przedstawienie uwarunkowań
organizacyjno-prawnych determinujących efektywną
realizację opieki farmaceutycznej w praktyce aptecznej
w warunkach pandemicznych i postpandemicznych.
Pozwalają one określić zakres czynności dostosowawczych,
które powinien podjąć organ prowadzący aptekę,
aby ułatwić farmaceutom wykonywanie ich prospołecznej
misji, realizowanej w ramach systemu ochrony zdrowia
publicznego i systemu ochrony zdrowia pacjenta
Analiza zabiegów chirurgicznych wykonywanych u osób w podeszłym wieku
Background. The aim of the study was the analysis of the type of surgical operations conducted in geriatric age
patients and factors impacting wound healing and the well-being of seniors.
Material and methods. The study was conducted from July 2022 to April 2023, involving a group of 209 participants
residing in surgical wards. The selection criteria included being aged 65 years and above, having gone through
a surgical operation and allowing access to full medical records. The study used a self-developed questionnaire, as
well as standardized scales: VAS, SGA and SSCh. The verification for existing relationships was conducted using the
Chi-square test, with a statistical significance set at p=0.05.
Results. The majority of the participating sample were males (N=125; 58.81%), and aged 79 and above (N=146;
69.85%). No microbiological test was conducted prior to the surgery in the majority of the participants (N=203;
97.13%). The most common procedures conducted were hernia surgeries (N=48; 22.97%) and proctologic
procedures (N=46; 22.00%). Prior to the procedure, the skin was clean (N=150; 71.77%). The surgery was most
often performed on patients above the age of 79 years (N=146; 69.85%).
Conclusions. The number of conducted surgical operations increases with age. The procedures most commonly
carried out on senior patients are planned hernia surgeries and proctologic procedures.Wprowadzenie. Celem pracy była analiza rodzajów zabiegów chirurgicznych wykonywanych u pacjentów w wieku
podeszłym oraz czynników wpływających na gojenie się rany i samopoczucie seniorów.
Materiał i metody. Badania prowadzono od lipca 2022 do kwietnia 2023 roku na grupie 209 osób przebywających
na oddziałach chirurgicznych. Kryterium doboru był wiek powyżej 65 r.ż., wykonanie zabiegu chirurgicznego
oraz możliwość skorzystania z pełnej dokumentacji medycznej. Do badania wykorzystano ankietę własną
oraz standaryzowanych skal: VAS, SAG i SSCh. Weryfikację występowania zależności przeprowadzono przy
wykorzystaniu testu Chi-kwadrat. Przyjęto poziom istotności p=0.05.
Wyniki. Większość uczestniczącej próby stanowili mężczyźni (N=125; 58,81%) oraz osoby w wieku 79 lat
i starsze (N=146; 69,85%). Przed zabiegiem u większości uczestników (N=203; 97,13%) nie przeprowadzono
badania mikrobiologicznego. Najczęściej przeprowadzanymi zabiegami były operacje przepukliny (N=48; 22,97%)
i zabiegi proktologiczne (N=46; 22,00%). Przed zabiegiem skóra była czysta (N=150; 71,77%). Operację najczęściej
przeprowadzano u pacjentów w wieku powyżej 79 lat (N=146; 69,85%).
Wnioski. Wraz z wiekiem zwiększa się liczba wykonywanych zabiegów chirurgicznych. Najczęściej wykonywanymi
u seniorów zabiegami są planowe operacje przepuklin i zabiegi proktologiczne
Wybrane ekosystemy a zdrowie
Ekosystemy wybranych stref i warunków klimatycznych charakteryzują się przez
swoiste biocenozy i biotopy. Czynniki takie jak: ukształtowanie terenu, nasłonecznienie,
wilgotność i ruchy powietrza oraz charakterystyczne gatunki roślin i zwierząt składają
się na wysoce bodźcujące środowisko. Pobyt w takim środowisku wyzwala reakcję adaptacyjną
na zasadzie odruchu bezwarunkowego. Modeluje w ten sposób funkcje układu
autonomicznego regulującego homeostazę organizmu. Mechanizmy takie mogą być wykorzystane
w kształtowaniu aktywności układu immunologicznego, funkcji krążeniowo-
-oddechowych, metabolicznych a także psychicznych.
W pracy dokonano przeglądu piśmiennictwa w zakresie charakterystycznych
ekosystemów Polski i ich wpływu na organizm człowieka. Wyniki dokonanego przeglądu
mogą być wykorzystane w planowaniu terapii pobytowych oraz turystyki zdrowotnej.
Dostarczą wskazówek do wyboru środowiska przyrodniczego korzystnego dla organizacji
zajęć ruchowych osób z chorobami przewlekłymi. Praca ma charakter przeglądowy
Komunikacja międzyludzka wśród studentów Akademii Bialskiej im. Jana Pawła II
Nowe technologie umożliwiają komunikowanie się z innymi ludźmi na wiele
sposobów, przy czym zawsze wybieramy kanał ustny lub pisemny przekazu
informacji. By rozmawiać z drugim człowiekiem spotykamy się z nim lub
wybieramy sms, połączenie online czy czat. Sposób komunikowania się ma
wpływ zarówno na relacje jak i odbiór przekazywanych treści. Celem niniejszej
pracy było uzyskanie odpowiedzi na pytania związane z preferowanym
kanałem komunikacji wśród studentów Akademii Bialskiej im. Jana Pawła II
oraz poznanie ich opinii dotyczącej komunikowania się. Do badań empirycznych
wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego, a za narzędzie posłużył
autorski kwestionariusz ankiety. Warto zaznaczyć, że w badaniu udział wzięło
68 osób, wyników nie należy zatem utożsamiać ze wszystkimi studentami
Akademii Bialskiej. Respondenci częściej wykorzystują kanał pisemny
w kontaktach z innymi osobami. W relacji z rodziną i bliskimi preferują kontakt
bezpośredni i zwracają większą uwagę na przekazywane emocje. Badani
w akcie komunikacji interpersonalnej starają się całkowicie poświęcać jej
czas, odkładają więc telefon w niewidoczne miejsce (np. kieszeń). Przyznano
także, iż po pandemii zwiększył się czas przeznaczony na korzystanie z mediów
społecznościowych.New technologies enable the use of other solutions in many ways, but we
always choose the oral or written channel of information transmission. By
talking to another person, we meet him or choose a text message, online call or
chat. The way it affects relationships and how content is received. The aim of
the work was to expand the answers to questions about the preferred communication
channel among students of the Akademia Bialska and learning their
opinions on how to treat each other. A diagnostic test was used for empirical
research, and the tool used in the author’s questionnaire was used. It is worth
knowing that due to the participation of 68 people, the results should not be
equated with benefits for students of the Biała Podlaska University. Response
to the main written channel when dealing with other devices. In relationships
with their families, they prefer direct contact and pay more attention to emotion.
In the act of interpersonal communication, the respondents are fully allocated
their time, they put the phone in an inconspicuous place. After pandemy
there are risks associated with using social media
Charakterystyka aktywności fizycznej podejmowanej przez studentów z woj. lubelskiego i podlaskiego podczas pandemii COVID-19
Celem opracowania jest scharakteryzowanie aktywności fizycznej podejmowanej
przez studentów pochodzących z woj. lubelskiego i podlaskiego w okresie pandemii
COVID-19. Towarzyszące jej obostrzenia spowodowały bowiem znaczące utrudnienia
w zakresie dostępu do infrastruktury paraturystycznej w postaci obiektów
sportowych, ograniczając nie tylko możliwości uprawiania turystyki, ale również
mocno związanej z nią rekreacji. Badanie przeprowadzono w 2022 roku na próbie
162 studentów z ww. województw. Aż 3/4 respondentów nie zgodziło się ze stwierdzeniem,
że aktywność fizyczna nie ma żadnego wpływu na człowieka, mimo to
ponad połowa wszystkich badanych nie podejmowała takiej aktywności w okresie
pandemii. W grupie osób ćwiczących najczęściej podejmowanymi formami aktywności
były: spacerowanie, proste ćwiczenia gimnastyczne, kalistenika oraz jazda na
rowerze. Zaobserwowano również, że osoby te, w przeciwieństwie do pozostałych
respondentów, w okresie pandemii znalazły motywację do zwiększenia swojej aktywności
fizycznej.The aim of the study is to characterise the physical activity undertaken by students
coming from the Lubelskie and Podlaskie Voivodeships during the COVID-19 pandemic,
as the accompanying restrictions caused significant difficulties in accessing
para-tourism infrastructure in the form of sports facilities, limiting not only opportunities
for tourism, but also strongly related recreation. The survey was conducted
in 2022 on a sample of 162 students from the above-mentioned provinces. As many
as three-fourths of the respondents disagreed with the statement that physical activity
has no effect on humans, yet more than half of all respondents did not undertake
such activity during the pandemic period. In the exercise group, the most common
forms of activity undertaken were walking, simple gymnastics, calisthenics and
cycling. It was also observed that these individuals, unlike the other respondents,
found motivation to increase their physical activity during the pandemic period
Turystyka i promocja turystyczna w czasach wyzwań – trendy czy chwilowe zmiany?
Praca ma charakter przeglądu literatury z okresu pandemii COVID-19, dotyczącej
ruchu turystycznego oraz nastrojów konsumenckich w odniesieniu do podróżowania.
Po raz pierwszy mieliśmy do czynienia z sytuacją kryzysową, która objęła cały
świat w tym samym czasie, doprowadzając do niemal całkowitego ograniczenia mobilności
na rzecz walki z rozprzestrzeniającym się wirusem. Miało to bardzo negatywny
wpływ na ruch turystyczny, stawiające setki tysięcy przedsiębiorstw w bardzo
trudnej sytuacji. Z drugiej strony, nie tylko regulacje i obostrzenia, ale obawy turystów,
zatrzymały ich w domach. W tej sytuacji narodowe organizacje stanęły przed
wyzwaniem jak, co i z wykorzystaniem jakich narzędzi komunikować. Ponadto, niepewność
przyszłości skłaniała do rozważań i budowania koncepcji „nowej” turystyki
– turysty, turystyki, produktu turystycznego na czas po-pandemii. Zmienność świata
wystawia nas na kolejne próby, dlatego ważną lekcją na przyszłość będzie ocena
tego co uległo zasadniczej zmianie, a co powraca na utarte tory.The paper is a review of the literature from the COVID-19 pandemic period on tourism
and consumer sentiment towards travel. This was the first time we had a crisis
situation that covered the whole world at the same time, leading to an almost total reduction in mobility to combat the spread of the virus. This had a very negative
impact on tourist traffic, putting hundreds of thousands of businesses in a very
difficult situation. On the other hand, not only the regulations and restrictions, but
the fears of tourists, kept them at home. In this situation, national organisations
were faced with the challenge of how, what and with what tools to communicate.
In addition, the uncertainty of the future prompted consideration and building of
the concept of a ‘new’ tourism - the tourist, the tourism, the tourism product for
the post-pandemic period. The volatility of the world puts us to the next test, so an
important lesson for the future will be to assess what has fundamentally changed
and what is returning to the beaten track
Scenariusze symulacji medycznych dla studentów kierunku pielęgniarstwo
Symulacja medyczna jest metodą dydaktyczną umożliwiającą nauczanie poprzez uczestnictwo w realistycznych scenariuszach W dobie pandemii wirusa SARS-COV-2 edukacja medyczna w Polsce znajduje się w ekstremalnie ważnym momencie z uwagi na ograniczenia. Realizacja zajęć praktycznych oraz praktyk zawodowych na kierunku Pielęgniarstwo, w dobie pandemii wygląda zupełnie inaczej niż zwykle. Zastosowanie technik symulacji medycznych, wykorzystujących wirtualnie kreowaną rzeczywistość i zaawansowane technologie teleinformatyczne, pozwala na prowadzenie zajęć w warunkach zbliżonych do realistycznych. Symulacja medyczna poza praktyką kliniczną umożliwia symulowanie realistycznych metod postępowania z pacjentem bez stwarzania zagrożenia dla prawdziwego pacjenta. Przygotowany podręcznik na bazie doświadczeń zespołu instruktorskiego zawiera scenariusze symulacyjne niskiej, pośredniej i wysokiej wierności. Na każdym etapie symulacji stosowane są techniki psychologiczne i komunikacyjne realizujące założony cel symulacji, który musi być określony i realizowany odpowiedzialnie. Scenariusze niskiej wierności to wykorzystanie różnorodnych manekinów i trenażerów do nauczania umiejętności technicznych, które są niezbędne do dalszego nauczania studentów w oparciu m.in. o symulacje pośredniej i wysokiej wierności. Treść podręcznika wskazuje jak istotne jest profesjonalne przygotowanie prowadzących sesje symulacyjne
Wpływ skojarzonego działania rodzajów nanocząstek ołowiu i stearynianów na wskaźniki stresu oksydacyjnego w organizmach zwierząt doświadczalnych
Background. The aim of this work was to determine the effect of the combined action of
nanoparticles of stearates and lead on the state of lipid peroxidation, antioxidant defense,
and the level of circulating immune complexes in experimental rats.
Material and methods. Experiments were conducted on four groups of white rats. The
first (control) and second groups of animals consumed dechlorinated water from the city
water supply. The third and fourth groups of animals consumed water, respectively, with
the content of sodium stearate and potassium stearate in a dose of 1/250 LD50. After 40 days
of drinking the indicated waters, the animals of the second, third, and fourth groups were
orally injected with lead nanoparticles at a dose of 1/250 of the LD50.
Results. The combined effect of sodium stearate and lead nanoparticles, potassium stearate,
and lead nanoparticles had the character of additive action and potentiation according to
most indicators of lipid peroxidation and antioxidant protection. According to the change of
the circulating immune complexes indicator in the blood, it had the character of antagonistic
action.
Conclusions. The studies have shown that, in most indicators of lipid peroxidation and
antioxidant system, the combined action of lead nanoparticles and stearates had the
character of potentiation.Wprowadzenie. Celem pracy było określenie wpływu skojarzonego działania nanocząstek
stearynianów i ołowiu na stan peroksydacji lipidów, obronę antyoksydacyjną oraz poziom
krążących kompleksów immunologicznych u doświadczalnych szczurów.
Materiał i metody. Badania przeprowadzono na czterech grupach białych szczurów. Pierwsza
(kontrolna) i druga grupa zwierząt spożywały odchlorowaną wodę z wodociągu miejskiego.
Trzecia i czwarta grupa zwierząt spożywały wodę, odpowiednio z zawartością stearynianu
sodu i stearynianu potasu w dawce wynoszącej 1/250 LD50. Po 40 dniach picia
wskazanych wód, zwierzętom z grupy drugiej, trzeciej i czwartej podano doustnie przez
wstrzyknięcie nanocząstki ołowiu w dawce odpowiadającej 1/250 LD50.
Wyniki. Zgodnie z większością wskaźników peroksydacji lipidów i ochrony antyoksydacyjnej,
skojarzone działanie stearynianu sodu i nanocząstek ołowiu, a także stearynianu potasu
i nanocząstek ołowiu, miało charakter efektu addytywnego i potęgowania. Zgodnie ze
zmianą wskaźnika krążących kompleksów immunologicznych we krwi, miało to charakter
działania antagonistycznego.
Wnioski. Badania wykazały, że w większości wskaźników peroksydacji lipidów i układu antyoksydacyjnego
skojarzone działanie nanocząstek ołowiu i stearynianów miało charakter
potencjalizacji