Repozytorium Instytucjonalne Akademii Bialskiej im. Jana Pawła II
Not a member yet
2186 research outputs found
Sort by
Analiza zmienności składu fizyczno-chemicznego wód Źródełka Maltańskiego
No full textObiektem badań było źródło, znajdujące się w pobliżu sztucznego zbiornika
wodnego (Jeziora Maltańskiego) w Poznaniu, nazywane Źródełkiem Maltańskim.
Przeprowadzone badania obejmowały wykonanie oznaczeń składu fizyczno-
chemicznego w próbkach wody pobieranych raz w miesiącu w okresie
od kwietnia 2021 do marca 2022 roku. Dokonano oznaczeń kationów oraz
anionów przy pomocy chromatografu jonowego (IC) oraz pierwiastków śladowych
przy wykorzystaniu indukcyjnie sprzężonej plazmy ze spektrometrią
mas (ICP-QQQ). Wyniki analiz wykazały zmienność składu fizyczno-chemicznego
w ciągu badanego okresu. Szczególnie widoczny jest wzrost temperatury
i przewodności elektrolitycznej oraz jonów: Cl-, HCO3
-, SO4
2-, Na+, Ca2+
w okresie letnim, co spowodowane może być mniejszą liczbą opadów w tej
porze roku oraz intensyfikacją procesów hydrogeochemicznych wynikającą ze
zmian temperatury wody. Stwierdzono również wzrost stężeń NO3
-, NO2
- oraz
PO4
3- w okresie wiosennym. Wśród oznaczanych pierwiastków śladowych
podwyższonym stężeniem charakteryzowała się miedź, co może być związane
z rodzajem materiału, z jakiego wykonana jest obudowa Źródełka. Na podstawie
uzyskanych wyników stwierdzono, że podczas całego okresu badań woda
wykazywała przydatność do picia w odniesieniu do Rozporządzenia Ministra
Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do
spożycia przez ludzi (Dz.U. 2017 poz. 2294). Została również określona ich
jakość na podstawie Rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi
Śródlądowej z dnia 11 października 2019 r. w sprawie kryteriów i sposobu
oceny stanu jednolitych części wód podziemnych (Dz.U. 2019 poz. 2148).
Woda przez cały okres badania kwalifikowała się do III klasy jakości.The object of the study was a spring, located near an artificial water reservoir
(Lake Malta) in Poznań, called Malta Spring. The research carried out included
the determination of physical and chemical composition in water samples
taken once a month during the period from April 2021 to March 2022. Determinations
of cations and anions were made using an ion chromatograph (IC)
and trace elements using inductively coupled plasma with mass spectrometry
(ICP-QQQ). The results of the analyses showed a variation in physico-chemical
composition over the study period. Particularly evident is an increase in temperature and electrolytic conductivity, as well as ions: Cl-, HCO3
-, SO4
2-,
Na+, Ca2+ during summer, which may be due to less rainfall during this season
and intensification of hydrogeochemical processes resulting from changes in
water temperature. An increase in concentrations of NO3
-, NO2
- and PO4
3- was
also found in spring. Among the trace elements determined, elevated concentrations
were characterized by copper, which may be related to the type of
material from which the Spring enclosure is made. Based on the results, it was
concluded that during the entire period of testing, the water showed suitability
for drinking in relation to the Regulation of the Minister of Health of December
7, 2017 on the quality of water intended for human consumption (Journal
of Laws 2017 item 2294). Its quality was also determined based on the Regulation
of the Minister of Maritime Affairs and Inland Navigation of October 11,
2019 on the criteria and method of assessing the status of groundwater bodies
(Journal of Laws 2019 item 2148). The water qualified for class III quality
throughout the study period
Twórczość plastyczna jako odpowiedź na potrzeby rozwojowe dziecka w wieku przedszkolnym. Analiza zjawiska na podstawie opinii rodziców
No full textTwórczość plastyczna i jej znaczenie w życiu człowieka znane jest od zarania
dziejów. Ze względu na jej wszechstronne zalety była i jest wykorzystywana
m.in. w edukacji, wychowaniu, terapii, opiece. W okresie dzieciństwa ze
względu na intensywność zachodzących zmian w rozwoju dziecka twórczość
plastyczna odgrywa szczególną rolę w procesie jego rozwoju, m.in. poprzez
możliwość wspierania aktywności, kreatywności, emocji, uzdolnień. Predyspozycje
twórcze dane są każdemu człowiekowi, ważne jest, aby je we właściwym
czasie zacząć rozwijać i pielęgnować. Wydaje się, że wiek przedszkolny
stanowi idealny okres na rozwijanie estetyki i budowanie postaw twórczych
u dzieci. Dlatego zwrócenie uwagi na znaczenie twórczości plastycznej dziecka
w wieku przedszkolnym było tematem badawczym zaprojektowanych badań,
w których główny problem badań sformułowano w formie pytania: W jaki
sposób rodzice postrzegają twórczość plastyczną i jej znaczenie w rozwoju
dziecka? Badania sondażowe przeprowadzono wśród rodziców (N=40) dzieci
w wieku 3-4. i 5 lat uczęszczających do kilku przedszkoli na terenie powiatu
bialskiego w 2022 roku. Dane empiryczne pozyskano za pomocą metody
sondażu diagnostycznego przy zastosowaniu narzędzia badawczego własnego
autorstwa kwestionariusza ankiety. Wyniki badań pokazały, że badani rodzice
mają świadomość znaczenia zajęć z wychowania plastycznego, które powinny
być zorganizowane w taki sposób, aby stworzyły każdemu dziecku możliwość
jego indywidualnego rozwoju.Artistic creativity and its importance in human life has been known since the
dawn of time. Due to its versatile qualities, it has been and continues to be
used, among other things, in education, upbringing, therapy and care. In childhood,
due to the intensity of the changes taking place in the child’s development,
artistic creativity plays a special role in the child’s development, among
other things by being able to support activity, creativity, emotions and talents.
Creative predispositions are given to every individual, it is important to start
developing and nurturing them at the right time. It seems that the pre-school
age is the ideal period for developing aesthetics and building creative attitudes
in children. Therefore, paying attention to the importance of the preschool child’s artistic creativity was the research topic of the designed study in which
the main problem of the research was formulated in the form of the question:
How do parents perceive artistic creativity and its importance in their child’s
development? The survey research was conducted among parents (N=40) of
children aged 3-4 and 5 years attending several kindergartens in the Biała Podlaska
district in 2022. Empirical data were obtained by means of a diagnostic
survey method using a research tool of our own authorship - a questionnaire
survey. The results of the study showed that the surveyed parents are aware
of the importance of art education classes, which should be organised in such
a way as to create opportunities for each child’s individual development
Biomateriały stosowane w implantologii
No full textWszczepy, podobnie jak naturalne tkanki organizmu muszą posiadać pewne
właściwości fizyczne oraz biologiczne, by spełniać swoją rolę. Cechuje je
między innymi oporność na czynniki mechaniczne, takie jak ściskanie, rozciąganie,
tarcie oraz sprężystość, ale przede wszystkim wytrzymałość na obciążenia.
W zależności od miejsca docelowego umieszczenia implantu, musi mieć
on odpowiednią strukturę, by dopasować się do okolicznych tkanek. Przed
wprowadzeniem implantu do organizmu należy wykonać badania biologiczne,
mechaniczne, fizyczne oraz chemiczne in vivo oraz in vitro. Ma to na celu ocenę
adherencji komórek gospodarza do powierzchni materiału, ich morfologię,
żywotność, liczbę martwych komórek oraz proliferację. Konieczne jest również
potwierdzenie braku ich toksyczności za pomocą testów jakościowych
i ilościowych tj. dyfuzji w agarze, kontaktu bezpośredniego oraz testów na
ekstraktach tkankowych. Trzeba mieć na uwadze, że jest to wprowadzenie ciała
obcego i mimo zachowania poprawności procedur, mogą wystąpić działania
niepożądane.Both implants and natural tissues of the body must have certain physical and
biological properties to play their role. They are characterized by resistance
to mechanical factors - such as compression, stretching, friction and elasticity.
First of all, resistance to loading. Depending on the placement of the implant,
it must have the adequate structure to fit the surrounding tissues. Before
introducing it into the body, biological, mechanical, physical and chemical
tests should be performed in vivo and in vitro. This is to assess the adherence
of host cells to the surface of the material, their morphology, viability, number
of dead cells and proliferation. It is also necessary to confirm the absence of
their toxicity by qualitative and quantitative tests, i.e. diffusion in agar, direct
contact and tests on tissue extracts. It should be borne in mind that this is the
introduction of a foreign body and despite maintaining the correctness of the
procedures, side effects may occur
Wpływ inflacji na decyzje zakupowe i sytuację ekonomiczną mieszkańców powiatu bialskiego
No full textPraca skupia się na jednym z obszarów dotyczących każdego człowieka, a jest
nim inflacja. Za cel pracy przyjęto ocenę siły wpływu inflacji na decyzje zakupowe
oraz sytuację ekonomiczną mieszkańców powiatu bialskiego. Dla
osiągnięcia tak rozbudowanego celu zdecydowano się w ujęciu teoretycznym
przybliżyć problematykę inflacji, a następnie przechodzi się do rozważań empirycznych.
Duży wpływ na realizację obranego celu pracy miała wybrana
metoda badawcza, którą był sondaż diagnostyczny połączony z krytyczną
analizą literatury. Przeprowadzone badania pozwoliły dowieść, że inflacja
jest odczuwana przez mieszkańców powiatu bialskiego. Wykazano, że ludzie
czują się niekomfortowo w otoczeniu podwyższonej inflacji i muszą zmienić
swoje decyzje zakupowe. Najczęściej jest to po prostu ograniczenie skali podejmowanych
zakupów oraz większe bazowanie na uprzednio zgromadzonych
oszczędnościach. Praca pozwoliła dojść do wniosku, że skoro mieszkańcy powiatu
bialskiego w tak dużym stopniu odczuwają skutki inflacji to w innych
regionach Polski musi być podobnie. Jeśli sytuacja związana z inflacją nie
zostanie szybko opanowana to jakość życia społeczeństwa będzie się systematycznie
pogarszać, co stanowi poważne zagrożenie dla tempa rozwoju
gospodarczego.The work focuses on one of the areas that affect every human being, and that
is inflation. The aim of the study was to assess the impact of inflation on purchasing
decisions and the economic situation of the inhabitants of the Biała
Podlaska district. In order to achieve such an extensive goal, it was decided
to introduce the issue of inflation in theoretical terms, and then move on to
empirical considerations. The selected research method, which is a diagnostic
survey combined with a critical analysis of the literature, has a large impact
on the implementation of the chosen goal of the work. The conducted research
allowed to prove that inflation is felt by the inhabitants of the Biała district. It
has been shown that people feel uncomfortable in an environment of increased
inflation and need to change their purchasing decisions. Most often, these are
simply a reduction in the scale of purchases made and greater reliance on previously
accumulated savings. The work led to the conclusion that since the
inhabitants of the Biała Podlaska district feel the effects of inflation to such
a large extent, it must be similar in other regions of Poland. If the situation
related to inflation is not brought under control quickly, the quality of life of
the society will systematically deteriorate, which is a serious threat to the rate
of economic development
Zintegrowany system monitorowania aktywności fizycznej. Raport z badań realizowanych w Polsce w ramach projektu EUPASMOS Plus
No full textMonografia "Zintegrowany system monitorowania aktywności fizycznej" jest raportem z badań zrealizowanych
w latach 2018-2021 w ramach międzynarodowego projektu badawczego
obejmującego 18 krajów europejskich. Głównym celem projektu
było opracowanie zintegrowanego systemu monitorowania aktywności
fizycznej, aktywności rekreacyjno-sportowej oraz zachowań sedentarnych
w oparciu o nowatorskie narzędzia śledzenia zmian populacyjnych
w powyższych obszarach.
W raporcie zaprezentowano przegląd piśmiennictwa, w którym
zawarto dowody naukowe uzasadniające potrzebę opracowania nowego
systemu monitorowania zachowań ruchowych w populacjach krajów
Unii Europejskiej oraz określono cel projektu EUPASMOS/EUPASMOS
Plus i badań projektowych. Omówiono także metodologiczne
aspekty przyjętej metodyki oraz zastosowanych procedur badawczych.
Rezultatem projektu były wyniki badań walidacyjnych wybranych
kwestionariuszy aktywności fizycznej oraz wyniki badań obserwacyjnych
przeprowadzonych na celowo dobranej próbie dorosłych Polaków
Rola animaloterapii w działaniach resocjalizacyjnych
No full textAnimaloterapia jest to forma wspomagania leczenia i rehabilitacji człowieka,
zarówno na tle fizycznym, jak i psychicznym, poprzez różne formy kontaktu ze zwierzętami.
Dowiedziono naukowo skuteczność dogoterapii we wsparciu terapii autyzmu
(Levinson, 1969; Prothmann i in., 2005; Sams, Fortney, Willenbring, 2006; Reed, Ferrer,
Villegas, 2012; Sipowicz, Najbert, Pietras, 2016) felinoterapii w zmniejszaniu ryzyka
wystąpienia podwyższonego ciśnienia krwi (Firedmann, Katcher, Thomas, Lynch, 1983;
Braun, Bergstrom, Langston, Thoma, 1984; Anderson, Reid, Jennings, 1992; za: Korczyński,
2001) czy hipoterapii we wspieraniu rehabilitacji osób z niepełnosprawnościami
ruchowymi (Riede, 1988; Sawaryn, 2002; Strauss 1996; Sawaryn, 2008). Najnowsze
badania naukowe w temacie zooterapii dotyczą wsparcia zwierząt także w procesie resocjalizacyjnym
np. w zakładach karnych lub jednostkach poprawczych. Resocjalizacja
w swojej definicji zakłada przywrócenie osobom niedostosowanym społecznie prawidłowego
kontaktu ze społeczeństwem. Przez to rozumie się, że dotyczy ona każdego
człowieka, który z jakiegoś powodu nie potrafi funkcjonować wśród innych ludzi. Najczęściej
jednak termin “resocjalizacja” używany jest w kontekście osób przebywających
w więzieniach karnych lub zakładach poprawczych.Praca ta zawiera przegląd programów
resocjalizacyjnych z udziałem zwierząt, stosowanych w kraju i za granicą (szczególnie
w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych). Przedstawiono ich skuteczność,
szanse i trudności na podstawie dotychczas opublikowanych źródeł naukowych
Integrated and organic systems of sustainable agriculture in Poland over the period 2010–2020 / Integrowany i ekologiczny system rolnictwa zrównoważonego w Polsce na przestrzeni dekady 2010 – 2020
No full textSubject and purpose of work: The purpose of the publication is to present two sustainable farming
systems in Poland - the system of integrated production and organic farming in 2010 and 2020.
Materials and methods: Changes in the number of farms over the decade are analyzed. The study
used statistical data published by the Central Statistical Office.
Results: A descriptive method was used, combined with the use of simple dynamics indicators,
and a concise review of the literature on the subject was carried out. A decrease in the number of
organic farms in 2020 compared to 2010 was noted, while the number of farms using the method
of integrated agricultural production increased slightly. A large regional variation in the analyzed
farming systems was also noted.
Conclusions: The results lead to the conclusion that sustainable agriculture is not recording the
desired growth.Przedmiot i cel pracy: Celem publikacji jest przedstawienie dwóch zrównoważonych systemów
gospodarki rolnej w Polsce – systemu integrowanej produkcji i rolnictwa ekologicznego w latach
2010 i 2020.
Materiały i metody: Analizie poddane zostały zmiany w obszarze liczebności gospodarstw na
przestrzeni dekady. W badaniu wykorzystano dane statystyczne opublikowane przez GUS.
Wyniki: Zastosowano metodę opisową w połączeniu z wykorzystaniem prostych wskaźników dynamiki
oraz dokonano zwięzłego przeglądu literatury z omawianego zakresu. Odnotowano spadek
liczby gospodarstw ekologicznych w roku 2020 w porównaniu do roku 2010, a liczba gospodarstw
stosujących metodę integrowanej produkcji rolnej wzrosła nieznacznie. Dostrzeżono również
duże zróżnicowanie regionalne analizowanych systemów gospodarowania.
Wnioski: Uzyskane wyniki prowadzą do wniosku, że rolnictwo zrównoważone nie notuje pożądanych
wzrostów. Przyczyną tego stanu jest mniejsza dochodowość niż w gospodarstwach konwencjonalnych,
przy wyższych kosztach produkcji, duża pracochłonność i nadmierna biurokracja
związana ze spełnianiem standardów unijnych
The role of J. Young's maladaptive schemas in relation to social support and self-efficacy / Rola nieadaptacyjnych schematów J. Younga w odniesieniu do wsparcia społecznego oraz poczucia własnej skuteczności
No full textSummary: The aim of the article is to show the relationship between Young’s schemas with
social support and self-efficacy and to demonstrate Young’s schemas as a determinant of
a violent relationship and related problems.
Material and methods: The study was conducted on a group of 86 taking into account
subgroups diagnosed and the ones which weren’t diagnosed in terms of psychological
disorders. The study used the version of Young’s Schema Questionnaire , the Multidimensional
Social Support Scale, the Self-Efficacy Scale.
Results: It is concluded that enmeshment in violent relationships and related psychological
problems is determined by Young’s schemas, the family’s support plays a minor protective
role, which disappears in conjunction with the influence of the schema. The key role is played
by the pattern of subordination, followed by the pattern of emotional inhibition.
Conclusions: The study found that entanglement in a violent relationship clearly co-occurs
with mental disorders, particularly depression and anxiety.Streszczenie: Celem artykułu jest wykazanie związków pomiędzy schematami Younga ze
wsparciem społecznym i poczuciem własnej skuteczności oraz wykazaniu schematów Younga
jako uwarunkowania relacji przemocowej i problemów z nią związanych.
Materiał i metody: W tym celu przeprowadzono badanie na grupie 86 badanych z uwzględnieniem
podgrup diagnozowanych i nie diagnozowanych pod kątem zaburzeń psychologicznych.
W badaniu wykorzystano polską adaptację i walidację krótkiej wersji Kwestionariusza
Schematów Younga (YSQ-S3-PL), Wielowymiarową Skalę Wsparcia Społecznego oraz Skalę
Poczucia Własnej Skuteczności.
Wyniki: Z wyników badania można wnioskować, ze wikłanie się w relacje przemocowe oraz
związane z tym problemy psychiczne jest uwarunkowane przez schematy Younga, wsparcie
rodziny odgrywa niewielką rolę zabezpieczającą, która zanika w połączeniu z wpływem
schematu. Kluczową rolę odgrywa tu schemat podporządkowania, a następie schemat zahamowania
emocjonalnego.
Wnioski: W przeprowadzonych badaniach wykazano, że uwikłanie w relację przemocową
współwystępuje wyraźnie z zaburzeniami psychicznymi, w szczególności z depresją i lękiem
Comparative analysis of methods for hourly electricity demand forecasting in the absence of data – a case study / Analiza porównawcza metod prognozowania godzinnego zapotrzebowania na energię elektryczną przy brakach w danych – studium przypadku
No full textScope and purpose of work: This paper examines the impact of the number of gaps in data,
the analytical form, and the model type selection criterion on the accuracy of interpolation and
extrapolation forecasts for hourly data.
Materials and methods: Forecasts were developed on the basis of predictors that are based on:
classical time series forecasting models and regression time series forecasting models, hybrid
time series forecasting models and hybrid regression forecasting models for uncleared series, and
exponential smoothing models for cleared series of two or three types of seasonal fluctuations,
with minimum estimates of errors in interpolation or extrapolation forecasts.
Results: Adaptive and hybrid regression models have proved to have the most favorable predictive
properties. Most hybrid time series models for systematic and non-systematic gaps and for both
analytical forms are single models that generally describe fluctuations within a 24-hour cycle.
Conclusions: The lowest estimators of prediction errors involving interpolation were obtained
for exponential smoothing models, followed by hybrid regression models. A reverse sequence was
obtained for extrapolative forecasting.Przedmiot i cel pracy: Celem artykułu było zbadanie wpływu: liczby luk w danych, postaci analitycznej,
kryterium wyboru rodzaju modelu na dokładność prognoz interpolacyjnych i ekstrapolacyjnych
dla danych godzinnych.
Materiały i metody: Do budowy prognoz wykorzystano predyktory oparte na: klasycznych
i regresyjnych modelach szeregu czasowego, modelach hybrydowych szeregu czasowego i hybrydowych
modelach regresyjnych dla szeregów nieoczyszczonych oraz modelach wyrównywania wykładniczego dla szeregów oczyszczonych z dwóch albo trzech rodzajów wahań sezonowych, charakteryzujących się minimalnymi
ocenami błędów prognoz interpolacyjnych lub ekstrapolacyjnych.
Wyniki: Najkorzystniejsze własności predyktywne posiadają modele adaptacyjne i hybrydowe modele regresyjne. Większość
modeli hybrydowych szeregu czasowego dla luk systematycznych i niesystematycznych oraz obu postaci analitycznych, są to
modele pojedyncze na ogół opisujące wahania o cyklu 24-godzinnym.
Wnioski: Najniższe oceny błędów prognoz interpolacyjnych otrzymano dla modeli wyrównywania wykładniczego a następnie
hybrydowych modeli regresyjnych. Natomiast dla prognoz ekstrapolacyjnych kolejność była odwrotna
Zastosowanie niskokalorycznych substancji słodzących w leczeniu otyłości
No full textReducing body fat through conservative interventions is a frustrating process for obese
people, hence the search for additional ways that can help patients persevere with longterm
treatment procedures. Although data obtained from scientific studies do not allow
for drawing clear conclusions about the use of sweeteners in the treatment of obesity, their
appropriate use may prove beneficial. A review of the current literature was conducted to
find the answers to the question of where such large discrepancies come from. It allowed
for drawing the following conclusions: 1) Obese individuals may differ significantly in their
sensitivity to sweet taste and even the sweeteners themselves; 2) The long-term effects of
some sweeteners may neutralize the effect associated with short-term sweet appetite relief
and even lead to the greater energy intake and/or utilization; 3) Natural sweeteners differ
significantly from artificial sweeteners in terms of long-term effects; 4) The psychological
effects of the sweeteners use (e.g., the acquiescence effect) may at least partially attenuate
their inhibitory effects on food intake. Based on the review, guidance was developed
for obesity practitioners and their patients regarding the use of sugar substitutes in fat
reduction.Redukcja tkanki tłuszczowej przy zastosowaniu interwencji zachowawczych jest dla osób
otyłych procesem frustrującym, stąd szuka się dodatkowych sposobów, które mogą pomóc
pacjentom w wytrwaniu przy długotrwałym stosowaniu procedur leczniczych. Choć dane
uzyskiwane z badań naukowych nie pozwalają na wyciągnięcie jednoznacznych wniosków
odnośnie do stosowania słodzików w leczeniu otyłości, to odpowiednie ich wykorzystanie
może okazać się przydatne. W poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie skąd biorą się tak duże
rozbieżności dokonano przeglądu aktualnej literatury. Pozwolił on na wyciągnięcie następujących
wniosków: 1) Osoby otyłe mogą znacząco różnić się w kwestii wrażliwości na słodki
smak, a nawet same substancje słodzące; 2) Długoterminowe skutki stosowania niektórych
substancji słodzących mogą neutralizować efekt związany z krótkotrwałym łagodzeniem
apetytu na słodycze, a nawet prowadzić do większego poboru i/lub wykorzystania energii;
3) Naturalne substancje słodzące znacząco różnią się od sztucznych substancji słodzących
w kwestii oddziaływań długoterminowych; 4) Efekty psychologiczne stosowania substancji
słodzących (np. efekt przyzwolenia) może co najmniej częściowo osłabiać ich hamujący
wpływ na pobór pokarmu. Na podstawie dokonanego przeglądu opracowano wskazówki dla
osób zajmujących się leczeniem otyłości oraz ich pacjentów odnośnie stosowania zamienników
cukru w procesie redukcji tkanki tłuszczowej