Andrzej Frycz Modrzewski Krakow University
Repozytorium Instytucjonalne Krakowskiej AkademiiNot a member yet
5367 research outputs found
Sort by
Legal aspects of the Nagorno-Karabakh conflict: the current state and perspectives
No full textPoniższy artykuł podejmuje kilka prawnych problemów związanych z separatystyczną
prowincją Azerbejdżanu – Górskim Karabachem. Ormianie twierdzą, że w 1991 roku
Górski Karabach skutecznie opuścił Azerbejdżan i stanowi obecnie oddzielne państwo,
podczas gdy Azerowie twierdzą, że była to nielegalna, zbrojna secesja, zaś de jure obszar
ten pozostaje pod jurysdykcją Azerbejdżanu. W artykule poddano analizie wszystkie
główne argumenty prawne podnoszone przez strony sporu. Stwierdzono, że na gruncie
prawa radzieckiego secesja była dokonana w sposób naruszający prawo. Na gruncie
prawa międzynarodowego ogółem zasada integralności terytorialnej ma pierwszeństwo przed zasadą samostanowienia narodów, aczkolwiek wszystkie mniejszości, także ludy
i grupy etniczne, muszą mieć zagwarantowane w danym państwie prawo do zapewnienia
rozwoju społecznego, gospodarczego i kulturalnego. Choć Azerbejdżan ma prawo roszczenia
o sprawowanie jurysdykcji nad spornym obszarem, to niezbędne jest zagwarantowanie
przez jego władze przestrzegania paktów praw człowieka i Europejskiej konwencji
praw człowieka.The following study picks up some important legal problems related to the conflict over
Nagorno-Karabakh – an Azerbaijani separatist province. The Armenians claim that in
1991 Nagorno-Karabakh effectively abandoned Azerbaijan and declared independence,
while the Azeris argue that an armed secession was illegal and the disputed territory de
jure remains under their jurisdiction. The paper pays particular attention to the main legal
arguments that have been raised by both parties to the conflict. It asserts that under Soviet
law the secession of Nagorno-Karabakh was not admissible. Pertain to the contemporary
public international law the discussion starts with the conclusion that the principle of
territorial integrity prevails over the principle of the self-determination of the peoples.
However, all minorities, including the peoples and ethnic groups, should enjoy the right
to the social, economic and cultural development. Even though Azerbaijan can claim the
right to exercise jurisdiction over disputed territory, it should fulfill all duties of a state
under the international covenants of civil, economic, social and cultural rights and the
European Human Rights Convention
Wpływ rodzaju porodu i odżywiania w okresie laktacji na czas karmienia piersią w Polsce
No full textIntroduction: According to the World Health Organization (WHO), the best way to nourish a newborn is
breastfeeding. Breastfeeding is especially important for infants during the first six months of their lives.
The type of labor undoubtedly has an important influence on the initiation and continuation of breastfeeding.
It is equally important that women follow the principles of efficient nutrition during lactation.
The aim of this study was to assess the impact of demographic factors and knowledge of breastfeeding
on the duration of the breastfeeding period in the Polish population.
Material and methods: We used a diagnostic survey. 520 questionnaires were analyzed. Women completed
an online survey via a direct link.
Results: 286 women (55%) experienced a spontaneous delivery and 234 women (45%) delivered via
caesarean section. The largest group of respondents, 36.7%, demonstrated an average level of knowledge
of nutrition during lactation. The knowledge of participants regarding nutrition during lactation
depended on their level of education and place of residence, but it did not depend on their age. The
duration of the breastfeeding period did not depend on their education, place of residence or age. No
significant differences concerning the number of births were detected in the duration of the breastfeeding
period. There was also no significant correlation between the duration of the breastfeeding period
and the level of women’s knowledge of nutrition during lactation.
Conclusions: It seems very important that in the hospital environment there should be a place where
women can obtain information about factors affecting the duration of the breastfeeding period.Wprowadzenie: Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) karmienie mlekiem matki jest najlepszym
sposobem odżywiania niemowląt. Szczególnie istotne dla niemowląt jest wyłączne karmienie
piersią w pierwszych sześciu miesiącach życia. Duże znaczenie dla rozpoczęcia i kontynuacji karmienia
piersią ma rodzaj odbytego porodu. Równie ważne jest, by kobiety w okresie laktacji przestrzegały zasad
efektywnego żywienia. Celem pracy była próba oceny wiedzy na temat karmienia piersią i czynników
demograficznych wpływających na długość karmienia piersią w Polsce.
Metody i materiały: W badaniu wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego. Analizie poddano 520
ankiet. Kobiety wypełniły ankietę on-line za pomocą bezpośredniego linku.
Wyniki: 286 kobiet (55%) urodziło siłami natury, a u 234 kobiet (45%) ciąże rozwiązano cięciem cesarskim.
Najliczniejsza grupa badanych, 36,7%, reprezentowała średni poziom wiedzy na temat żywienia
w okresie laktacji. Poziom wiedzy badanych kobiet na temat odżywiania w okresie laktacji zależał
od wykształcenia, miejsca zamieszkania, ale nie od wieku. Długość karmienia piersią nie zależała od
wykształcenia, miejsca zamieszkania oraz od wieku kobiet. Nie zaobserwowano różnic w czasie trwania
karmienia piersią w zależności od liczby porodów jakie miała kobieta. Nie wykazano również istotnej
korelacji pomiędzy długością karmienia piersią a poziomem wiedzy kobiet na temat odżywiania
w okresie laktacji.
Wnioski: Rozważając problematykę oceny czynników wpływających na długość karmienia piersią bardzo
ważne wydaje się, aby w warunkach szpitalnych nie zabrakło miejsca na wsparcie informacyjne
Preparation of notarial deeds using electronic means of distance communication – a voice in the discussion
No full textArtykuł zawiera analizę propozycji reformy trybu dokonywania czynności notarialnych
w Polsce przez notariuszy. Analiza opiera się na ocenie adekwatności zgłaszanych postulatów
dotyczących m.in. sporządzania aktów notarialnych z wykorzystaniem elektronicznych
środków porozumiewania się na odległość. Tekst zawiera szczegółowe wskazanie
z jednoczesnych omówieniem konkretnych pomysłów zmian, które wymagają dopracowania
celem zagwarantowania bezpieczeństwa w dokonywaniu czynności notarialnych
na odległość oraz zapewnienia ich legalności, w tym zgodności z przepisami ustawy z dnia
14 lutego 1991 roku – Prawo o notariacie. W artykule zawarte zostały liczne uwagi krytyczne
dotyczące cyfryzacji notariatu, nadto nakreślono i uzasadniono obawy środowiska
notarialnego dotyczące proponowanych zmian z jednoczesnym wskazaniem obszarów
wymagających doprecyzowania umożliwiających rozpoczęcie ewentualnych prac nad
dokonywaniem czynności notarialnych online.The article contains a dissertation over the suggested reform of the procedure for notarial
activities in Poland by notaries. The analysis is based on an assessment of the adequacy
of the submitted demands regarding the preparation of notarial deeds with the use of
electronic means of distance communication. The text contains a detailed indication,
while discussing specific ideas for changes that need to be refined in order to guarantee
security in performing notarial activities with a distance and ensure their legality,
including compliance with the provisions of the Law on Notaries. The article contains
numerous critical remarks regarding the digitalization of the notary public, moreover,
the concern of the notary community regarding the proposed changes were outlined and
justified, while at the same time indicating the areas that require clarification, enabling the
commencement of possible work on online notarial activities
The influence of glycemia on survival rate among men with alcohol use disorder (AUD) after craniocerebral trauma
No full textWprowadzenie: Urazy czaszkowo-mózgowe stanowią jedną z przyczyn ciężkich powikłań oraz zgonów
u pacjentów na całym świecie. Zaburzenia glikemii u poszkodowanych z urazem głowy są jednym
z częstszych powikłań wtórnych. Według aktualnej wiedzy medycznej zaburzenia te mogą mieć wpływ
na rokowanie chorego w kontekście przeżycia. Postępowanie związane z określeniem optymalnego poziomu
glikemii, a także wytycznych dotyczących procedur w przypadku zaburzeń glikemii u pacjentów
po urazach czaszkowo-mózgowych są przedmiotem licznych badań. Materiał i metody: Badanie miało charakter retrospektywny. Obejmowało grupę 92 chorych z zespołem
uzależnienia alkoholowego (ZUA) hospitalizowanych z powodu urazów czaszkowo-mózgowych na Oddziale
Klinicznym Anestezjologii i Intensywnej Terapii Szpitala Świętego Rafała w Krakowie w okresie od
stycznia 2012 do września 2018 r.
Wyniki: Wykazano zależność między hiperglikemią oraz dobowymi wahaniami glikemii a ryzykiem
zgonu u pacjentów z urazem czaszkowo-mózgowym. Pacjenci, u których występują epizody hiperglikemii
powyżej 11 mmol/dl, oraz pacjenci charakteryzujący się dużymi dobowymi wahaniami glikemii są
obarczeni wyższym ryzykiem zgonu.
Wnioski: Badanie wykazało zależność między wahaniami glikemii a wzrostem śmiertelności. Dodatkowo
epizody hiperglikemii były związane z wyższą śmiertelnością.Introduction: Craniocerebral injuries cause serious health complications and the deaths of patients
around the world. Glycemic disturbances in patients suffering head trauma are among the most frequent
secondary complications. According to current medical knowledge, glycemic disturbances may
have an impact on the patient’s survival prognosis. The procedures related to optimizing blood glucose
level, as well as the guidelines for treating glycemic disorders in patients after craniocerebral trauma
are the subjects of numerous studies.
Material and methods: This study was retrospective. It included a group of 92 patients hospitalized in
the Intensive Care Unit due to craniocerebral injuries between January 2012 and September 2018.
Results: A relationship between hyperglycemia and twenty-four-hour fluctuations in the blood sugar
level of patients with craniocerebral trauma and the risk of death has been proven. Patients with episodes
of hyperglycemia greater than 11 mmol/dL and patients with higher twenty-four-hour fluctuations
in blood sugar level had a higher risk of death.
Conclusions: The study showed a correlation between blood glucose fluctuations and an increase in
mortality. Additionally, episodes of hyperglycemia were associated with higher mortality
The manager and the safety culture of the organisation: a conceptual model
No full textSafety is a problem that every organization that wants to shape its competitiveness must
be able to face in order to maintain its advantage on the market. From the point of view
of the management process, the implementer of the organisation’s safety is a manager
who – in shaping the organisational culture – must take into account safety factors in the
broad sense of the word. Safety culture is a determinant of an organisation operating in
the second decade of the 21st century. The aim of the study is to present the proprietary
conceptual model of the organisation’s safety culture manager. The article was created as
a result of a study of the literature on the subject along with the author’s interpretation
Artificial intelligence (AI) and prospects for its use in civil proceedings
No full textW ostatnich latach można zaobserwować wzrost zainteresowania technologiami wspomaganymi
sztuczną inteligencją (AI). Z uwagi na okoliczność, że widoczna jest tendencja
do wdrażania takich narzędzi we wszystkich dziedzinach życia ludzkiego, niewątpliwie
będą one wykorzystywane także w relacji obywatel–państwo. Skutkiem tego będzie zapewne
stopniowe przenikanie AI również do postępowań sądowych. Jako że ta materia
dotyczy również praw konstytucyjnych, w tym prawa do sądu, konieczne jest uprzednie
przeprowadzenie analizy dopuszczalności zastosowania takich rozwiązań na tle polskiego
prawa procesowego. Wydaje się, że stopień skomputeryzowania i zinformatyzowania
procedury cywilnej pozwala przyjąć, że dalsza cyfrowa transformacja postępowania jest
nieunikniona. Sztuczna inteligencja może znaleźć zastosowanie nie tylko w kontekście
zastąpienia sędziów robotami, ale przede wszystkim jako narzędzie wspierające procesy
orzecznicze, a także jako narzędzie wspomagające pracę biegłych sądowych.In recent years, there has been a growing interest in technologies supported by artificial
intelligence. Due to the fact that there is a visible tendency to implement such tools in all
areas of human life, they will undoubtedly also be used in the citizen-state relationship.
This will probably result in a gradual penetration of AI also into court proceedings. As
this matter also concerns constitutional rights, including the right to a fair trial, it is necessary
to analyze the admissibility of such solutions in the light of Polish procedural law. It
seems that the degree of computerization of the civil procedure allows us to assume that
further digital transformation of the procedure is inevitable. Artificial intelligence can be
used not only in the context of replacing judges with robots, but above all as a tool supporting
judicial processes, as well as a tool supporting the work of court experts
In vitro biological activity of gold nanoparticles (Au@RD NPs) obtained using aqueous extract of Damask rose (Rosa damascene)
No full textSynteza nanocząstek metali (NPs) oparta na chemii zrównoważonego rozwoju staje
się coraz popularniejszą ekologiczną metodą stosowaną zamiast syntezy chemicznej.
W szczególności ekstrakty roślinne jako czynniki redukujące i stabilizujące są
stopniowo wykorzystywane do syntezy metalicznych nanocząstek. Ekstrakty z róży
damasceńskiej (Rosa damascena), wykazujące właściwości antyoksydacyjne, antybakteryjne,
przeciwzapalne czy antynowotworowe, mogą być wykorzystane do syntezy
nanocząstek złota.
Celem badań była ekologiczna i kontrolowana synteza nanocząstek złota z zastosowaniem
ekstraktu wodnego z róży damasceńskiej (Au@RD NPs). Analizowano
wpływ Au@RD NPs na przeżywalność, poziom uszkodzeń DNA i apoptozę w komórkach
prawidłowych – ludzkich limfocytach, oraz nowotworowych: HL60 i A549.
W badaniach in vitro nie wykazano cyto- i genotoksyczności Au@RD NPs wobec komórek
prawidłowych, natomiast dla komórek nowotworowych wykazano selektywną cyto- i genotoksyczność oraz indukcję apoptozy. Uzyskane wyniki wskazują, że nanocząstki
złota otrzymane zgodnie z zasadami chemii zrównoważonego rozwoju są
atrakcyjnymi materiałami hybrydowymi dla badań biologicznych łączącymi dwa aktywne
składniki – nanocząstki metali i polifenole roślinne.Synthesis of metal nanoparticles (NPs) based on Sustainable Chemistry is an increasingly
popular ecological method, instead of chemical synthesis. In particular, plant
extracts as reducing and stabilizing agents are gradually used for the synthesis of metallic
nanoparticles. Extracts of Damask rose (Rosa damascena) have antioxidant, antibacterial,
anti-infl ammatory or anti-cancer properties that can be used to synthesize
gold nanoparticles.
The aim of the study was the ecological and controlled synthesis of gold nanoparticles
using Damask rose aqueous extract (Au@RD NPs). The effect of NPs Au@RD on
survival, DNA damage and apoptosis in normal cells: human lymphocytes and cancer
cells: HL60 and A549 was studied.
In vitro studies did not revealed cyto- and genotoxicity of Au@RD NPs in the
case of normal cells, while for cancer cells: selective cyto- and genotoxicity and induction
of apoptosis were demonstrated. The data show that gold nanoparticles obtained
in accordance with the principles of Sustainable Chemistry are attractive hybrid materials
for biological purposes combining two active components – metal nanoparticles
and plant polyphenols
Cognitive Warfare: what is our actual knowledge and how to build state resilience?
No full textContemporary national security systems face many challenges related to the changes
taking place in the security and operating environments. Cognitive warfare, listed as one
of such challenges, is often described as “the struggle for hearts and minds” because in
cognitive warfare it is the human mind that becomes the battlefield. The aim of the paper
is to identify and explore the key assumptions of cognitive warfare. The research process
is focused on the following study questions: (1) What are the characteristics of cognitive
warfare? (2) How can cognitive operations build an advantage over a competitor? (3) How
to build resilience to cognitive operations? The analysis is based on the data collected
with the use of the method of narrative literature review. Moreover, the authors’ participatory
observations and lessons from national and international military research projects
contributed to understanding and discussing the gist of cognitive warfare
Studia Prawnicze. Rozprawy i Materiały 2022, nr 1 (30)
No full textSłowo wstępne: "Mamy ogromny zaszczyt przekazać Państwu kolejny numer czasopisma „Studia
Prawnicze. Rozprawy i Materiały”. W prezentowanym numerze nie zdecydowaliśmy
się na obranie tematu przewodniego, dlatego możecie Państwo
zapoznać się z opracowaniami z rozmaitych gałęzi prawa. Obok tekstów zredagowanych
w języku polskim przedstawiamy również publikacje obcojęzyczne.
Odmiennie natomiast niż w przypadku poprzednich numerów „Studiów
Prawniczych” oferujemy Państwu lekturę publikacji przygotowanych nie
tylko w języku angielskim. W poprzednim numerze „Studiów Prawniczych”
opublikowaliśmy kilka artykułów naukowych, które stanowiły pokłosie Międzynarodowej
Konferencji Naukowej „LegalTech, Artificial Intelligence and
the Future of Legal Practice” (I JURISTECH); to doniosłe wydarzenie odbyło
się w Krakowie w dniach 10–11 czerwca 2021 r. w Krakowskiej Akademii
im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego, w formule hybrydowej. W obecnym
numerze prezentujemy kolejne opracowania pokonferencyjne.
Z satysfakcją zauważamy, że wielu Autorów powiązanych z innymi systemami
prawnymi chętnie publikuje artykuły językowe na łamach naszego
czasopisma. Dzięki ich publikacjom polski Czytelnik może bez trudu zapoznać
się ze poglądami wyrażanymi przez przedstawicieli piśmiennictwa prawniczego
z innych zakątków świata. Rozwój nauki jest zaś możliwy również
dzięki śledzeniu rozwiązań legislacyjnych odnoszących się do prawodawstw
obcych i wymianie myśli na tym tle. Ograniczone ramy słowa wstępnego
nie pozwalają na wyszczególnienie wszystkich tekstów, które publikujemy.
Uwadze Czytelnika – oprócz publikacji pokonferencyjnych – polecamy
szczególnie artykuł profesora Andrzeja Świątkowskiego, w którym Autor zawarł przemyślenia dotyczące poszanowania prawa unijnego, tekst dr Sylwii
Przewoźnik o zupełności systemu prawa, jak też artykuł mgr Katarzyny Witek-
Mioduszewskiej Mental simulations, imaginations and emotions – a short
empirical legal study. Nie można również zapomnieć o wieńczącym numer
tekście, w którym dr Iga Bałos i dr Katarzyna Jasińska przedstawiają zmarłego
niedawno profesora Janusza Szwaję, którego dorobek naukowy dla wielu
pokoleń prawników niewątpliwie stanowić będzie cenny punkt odniesienia.
Mamy nadzieję, że lektura czasopisma skłoni Państwa do refleksji nad zagadnieniami
omówionymi w opublikowanych tekstach i da asumpt do przygotowania
prac do nich nawiązujących. Jednocześnie serdecznie zapraszamy do
nadsyłania artykułów naukowych, sprawozdań, glos i recenzji do publikacji
na łamach przyszłych numerów „Studiów Prawniczych. Rozpraw i Materiałów”. Życzę udanej lektury!"(...
Security theory and practice: Security Strategies in Times of Uncertainty
No full textIntroduction: "We are pleased to present our readers with this recent issue of our journal “Security.
Theory and Practice”. This time, it features a vast array of studies that look at issues
related to security strategies.
The Articles and Materials section opens with the article by Wulf Lapins, entitled
EU-Strategien im Wandel von Zeit und Situation, which offers a synthetic approach
to the developed and implemented strategies of the European Union. The paper
by Joachim Diec Demography as a security strategy factor in Poland and the Russian
Federation focuses on the perception of demographic security in Poland and Russia
as a major facet of social and state security. The author concludes that the Polish political
narrative and the declared set of state goals focus more on the social sphere,
while the Russian rhetoric and politics are more state-oriented. The contemporary
rebuilding of the sphere of influence of the Russian Federation, covering the area of
the so-called “near abroad”, has been scrutinised by Anna Jach in her article A new
“gathering of Russian lands”: Russia’s return to imperialism."(...