7026 research outputs found
Sort by
Morningness-eveningness and mental health: Initial evidence of the moderating roles of mattering and anti-mattering
Full text linkMental health problems are more prevalent in evening-oriented individuals than in their morning-oriented counterparts. Recently, research has offered first insights into how the negative effects of eveningness on mental health and well-being can be magnified or alleviated depending on accompanying psychological characteristics. In the current study, we evaluated how eveningness relates to mattering and anti-mattering and whether mattering and anti-mattering can moderate the association between eveningness and mental health. The participants were 692 Polish adults (337 women, 355 men) aged between 21 and 57 years (M ± SD: 39.76 ± 9.63). All participants completed measures of morningness-eveningness and depressive and anxiety symptoms, the General Mattering Scale (GMS) and the Anti-Mattering Scale (AMS, see https://osf.io/3ak4v/). Conducted analyses showed that 1) the Polish versions of GMS and AMS have appropriate reliability and validity, 2) eveningness is negatively associated with mattering and positively associated with anti-mattering, depressive, and anxiety symptoms, and 3) the magnitude of the association between eveningness and mental health symptoms increased with higher anti-mattering and lower mattering. Overall, this study presents the first evidence of how feelings of being important and being valued may buffer against the negative effects of eveningness on mental health.The present study was supported by the National Science Centre in Poland under Grant 2021/41/N/HS6/01903, awarded to Joanna Gorgo
Bevel-ended bone artefacts from Pulli, Estonia: Early Mesolithic debarking tools?
Full text linkThis paper reports the results of the first attempt of traceological studies (technological and functional) of bone products from the unique Early Mesolithic site of Pulli, Estonia. The analysis covered a group of specific tools made primarily from
elk’s metapodial bones, referred to as Pulli-type bevel-ended tools. Through microscopic studies, the complete biography of these artefacts was reconstructed, considering all stages of their production and the phases of use and abandonment.
Use-wear analysis and studies in the field of experimental archaeology allowed the interpretation of the function of these products, which can be perceived as specialised tools for obtaining bark (debarking). The results of the conducted studies were compared with those of singular technological and functional studies on similar early Holocene bone tools from European contexts.This research was funded by the National Science Centre
Poland, project no. 2021/43/B/HS3/0050
Archaeobotanical report from site 18 in Chrystkowo, Świecie commune. A catalogue of phytoliths
No full textSprawozdanie prezentuje wyniki badań mikroarcheologicznych przeprowadzonych na próbkach ziemi pozyskanych z neolitycznego stanowiska w miejscowości Chrystkowo. Uzyskane wyniki zostały zaprezentowane w formie katalogu skonstruowanego z dwóch integralnych części: tabel, w których zestawiono wszystkie zidentyfikowane fitolity oraz tablic ze zdjęciami okazów o najlepiej zachowanych cechach diagnostycznych. Katalog stanowi kolekcję referencyjną do dalszych badań mikroarcheobotaniccych z zakresu fitolitów.NCN, nr projektu: 2023/48/C/HS3/0017
Environmental sustainability in polycentric urban regions: an urban resilience perspective
No full textRegional studies research examining the environmental impacts of polycentric urban structures is often called for, but remains scarce. This study uses urban resilience theory to conceptualise, ethodologically specify and empirically assess the effects. We develop an evaluation system to establish a regional environmental sustainability index and apply it to urban regions across China. Gridded population datasets and inter-city co-patent data proxy morphological and functional polycentricity. Results show that morphological polycentricity positively impacts environmental sustainability, while functional polycentricity only positively affects public stewardship in environmental protection. Urban resilience attributes such as diversity and flexibility have uneven explanatory power on these dynamics.This work was supported by the Narodowe Centrum Nauki (NCN – Polish National Science Centre) [grant number 2020/38/A/HS4/00312]; KU Leuven, Fonds
Wetenschappelijk Onderzoek [grant number C14/21/021]; and the Fundamental Research Funds for the Central Universities in China
Widzę cię
No full text"W roku 2025 uważność osób współtworzących, Krzysztof Mazur skierował na sformułowanie „Widzę cię”, niosące derridiańskie aporie, nierozwikłalne semantyki, niepewność – zwłaszcza na gruncie języka polskiego – czy jest to wyraz szacunku, a może pozorowanego szacunku, albo groźby, czy orwellowskiego osaczenia… Uprzestrzennienie namysłu wniósł w tekstach kuratorskich, wypowiedziach medialnych czy m.in. w oprowadzaniach po obu edycjach wystawy. Pierwsza zaaranżowana została w Biskupicach koło Torunia, na terenie autorskiego ośrodka Kultywacja Artystyczna „Planta” w różnych przestrzeniach otwartych i pomieszczeniach, w ramach odsłony interakcyjnych spotkań z cyklu „Koncentracje” (28.07.2025), udostępniana w kolejnych dniach. Druga, już jako niezależna i pełniejsza ekspozycja pod hasłem „Widzę cię”, została przez Krzysztofa Mazura zaaranżowana w Galerii Artus Centrum Kultury Dworu Artusa w Toruniu" fragment tekstu krytycznego Doroty Grubby-ThiedeW 2025 roku odbyła się kolejna edycja cyklu spotkań twórczych, tzw. „koncentracji”, organizowanych przez artystów Krzysztofa Mazura i Małgorzatę Mazur w Biskupicach, w ramach działalności Kultywacji Artystycznej PLANTA, której są twórcami. Tegoroczna odsłona projektu nosiła tytuł „Widzę cię”. Kuratorem przedsięwzięcia był artysta Krzysztof Mazur, wieloletni pracownik Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu. Do udziału w projekcie zaproszono kilkudziesięciu uczestników reprezentujących ogólnopolskie środowiska twórcze, w tym artystów związanych z WSP: Aleksandrę Sojak-Borodo, Katarzynę Adaszewską, Alę Majewską, Stanisława Kośmińskiego, Kazimierza Rocheckiego oraz Macieja Wierzbickiego. W ramach projektu odbyły się spotkania uczestników, wstępne prezentacje prac oraz ich koncepcji. Zwieńczeniem działań była wystawa zrealizowana w Centrum Kultury Dwór Artusa w Toruniu, a także publikacja zawierająca dokumentację wydarzeń, prezentowanych prac artystycznych oraz tekst krytyczny autorstwa Doroty Grubby-Thiede — teoretyczki sztuki i jednocześnie uczestniczki wystawy.
In 2025, another edition of the cycle of creative meetings known as “concentrations” took place. The events were organized by artists Krzysztof Mazur and Małgorzata Mazur in Biskupice, as part of the activities of Kultywacja Artystyczna PLANTA, which they founded. This year’s edition of the project was titled “I See You.” The curator of the project was the artist Krzysztof Mazur, a long-standing faculty member of the Faculty of Fine Arts at Nicolaus Copernicus University in Toruń. Several dozen participants representing artistic communities from across Poland were invited to take part in the project, including artists affiliated with the Faculty of Fine Arts: Aleksandra Sojak-Borodo, Katarzyna Adaszewska, Ala Majewska, Stanisław Kośmiński, Kazimierz Rochecki, and Maciej Wierzbicki. As part of the project, participants met for working sessions and gave preliminary presentations of their artworks and conceptual approaches.
The culmination of the project was an exhibition held at the Artus Court Cultural Centre in Toruń, accompanied by a publication documenting the events and the presented artworks, as well as a critical essay by Dorota Grubba-Thiede, an art theorist and a participant in the exhibition.Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego - projekt realizowany w ramach działalności statutowej Galerii Sztuki "Wozownia" w Toruni
Application of amino acid-based adsorbents for the extraction of antisense oligonucleotides from serum samples
No full textPreprint artykułu, który ukaże się w Talanta.Antisense oligonucleotides are synthetic, short, single-stranded nucleic acid analogues used for several years as an active ingredient of drugs for treating genetic diseases. Their effective sample preparation is a topic that still requires in-depth research. Consequently, amino acid-modified silica adsorbents were utilized for the first time in the dispersive solid-phase extraction of antisense oligonucleotides. The impact of the composition of solvents used for adsorption and desorption was tested (pH, salt type, salt concentration, organic solvent type, and content in the solution). Adsorption of oligonucleotides occurred from water or salt solutions with low pH. Increasing the pH cause increase of recovery contrary to increase salt concentration. Moreover addition of methanol or acetonitrile to elution solvent reduce recovery. The developed method is based on weak ion exchange, with pH playing a key role in the extraction procedure. Thus, the adsorption and desorption are driven solely by the change in pH of the ammonium acetate solution. All tested adsorbents allowed for the efficient recovery of oligonucleotides. Nevertheless, adsorbent with bonded methionine showed the highest efficiency. The recovery depended on the structure of the antisense oligonucleotide (the highest for short and modified ones). The recovery also increases with increasing hydrophobicity of the modification. The developed method was successfully applied to oligonucleotide extraction from human serum samples resulting in a recovery of 91±1%. Only a 10 mM ammonium acetate with pH 4 (adsorption) or 11 (desorpion) is used throughout the whole procedure. The developed procedure is simple, efficient, selective, and environmentally friendly.Narodowe Centrum Nauki, projekt Opus 2023/51/B/NZ7/00537
Artificial Intelligence in Digital Curation. Directions of Development, First Experiences, and Prospects.
No full textPrezentacja „Sztuczna inteligencja w kuratorstwie cyfrowym. Kierunki rozwoju, pierwsze doświadczenia i perspektywy” towarzyszyła referatowi wygłoszonemu podczas XV Jubileuszowej Konferencji „Automatyzacja bibliotek – Między wiedzą a algorytmem”, która odbyła się w Krakowie w dniach 11–12 grudnia 2025 r.Prezentacja przedstawia kierunki rozwoju sztucznej inteligencji w kuratorstwie cyfrowym, oparte na doświadczeniach Biblioteki Uniwersyteckiej w Toruniu. Analizując literaturę przedmiotu oraz projekty pilotażowe na platformie Omeka S (expo.bu.umk.pl), autor omawia technologie AI takie jak computer vision, duże modele językowe (LLM) i przetwarzanie języka naturalnego (NLP). Przedstawiono praktyczne wdrożenia: automatyczne opracowanie kolekcji, generowanie metadanych i narracji cyfrowych, tworzenie interaktywnych elementów UX (dashboardy, hotspoty, quizy). Podkreślono korzyści automatyzacji procesów kuratorskich, konieczność weryfikacji wyników AI oraz perspektywy: badania retencji użytkownika, wdrożenie chatbotów i szkolenia personelu.
The presentation explores directions of artificial intelligence development in digital curation, based on experiences from the Nicolaus Copernicus University Library in Toruń. Drawing on literature review and pilot projects on the Omeka S platform (expo.bu.umk.pl), it discusses AI technologies such as computer vision, large language models (LLM), and natural language processing (NLP). Practical implementations include automated collection processing, metadata and digital narrative generation, and interactive UX elements (dashboards, hotspots, quizzes). The benefits of curatorial process automation are highlighted, alongside the need for AI result verification and future prospects: user retention studies, chatbot deployment, and staff training
Enhancing the immersive experience in virtual art galleries: development and evaluation of the Bitscope VR app
No full textWirtualna galeria sztuki może zapewnić nowe, imponujące doświadczenie dla początkujących i systematycznych użytkowników zestawu gogli rzeczywistości wirtualnej (VR). Przedstawiamy możliwości takiej aplikacji Bitscope opracowanej w technologii UNITY. Funkcjonalność została oceniona przez uczestników pod kątem doświadczeń użytkownika (UX). Monitorowanie danych śledzenia ruchu gałek ocznych włączone w zestawie HTC Vive Pro Eye zostało wykorzystane do weryfikacji obserwacji z ankiet. Ostatecznie opracowano listę wytycznych dotyczących udoskonalenia galerii. Są one niezbędne do osiągnięcia niezbędnego poziomu immersji i przejścia z rozwiązań VR do rozwiązań AR/MR. Abstrakcyjna przestrzeń emocjonalna eksponowanej kolekcji została skonstruowana na podstawie wyników.
Virtual art galery may provide a new impresive experience for beginners and systematic VR gogle users. We present the possibilites of such an application Bitscope developed in UNITY technology. Functionality was evaluated by users in terms of UX (User Experience) due to questionnaires. Eye tracking data monitoring been enabled in HTC Vive Pro Eye gogle was used to verify observations from the surveys. The list of guidelines for gallery improvement is finally constructed. They are necessary ito achieve the necessary level of immersion and move from VR to AR/MR solutions. The abstract emotional space of exposed collection was constructed based on results.Badania przeprowadzono w ramach projektu Bitscope (no 2021/03/Y/ST6/00002) przy wsparciu Narodowego Centrum Nauki w ramach programu CHIST-ERA IV, który otrzymał dofinansowanie na podstawie Umowy Finansowej nr 857925 w ramach Programu finansowania badań naukowych i innowacji Unii Europejskiej Horyzont 2020
Assessing biomass variability in Salicornia europaea L. populations: leveraging computer vision to distinguish salt-tolerance traits
No full textSalicornia europaea is a highly promising halophyte species for bio-based applications, particularly in saline agriculture and sustainable biomass production. To assess its phenotypic responses to salinity stress, we implemented a non-destructive computer vision system (CVS) to quantify morphometric and colour traits. By analyzing 96 plants grown under a gradient of salinity treatments, we developed a robust multivariate model that demonstrated a strong correlation between projected area and fresh weight (r = 0.92). Moreover, the model achieved 100% classification accuracy in distinguishing salt tolerance phenotypes. This CVS-based approach offers a scalable, rapid, and reproducible phenotyping tool suitable for breeding programs, trait-based selection, and ecological monitoring in saline environments.This research was funded by the National Science Centre project No. 2021/43/D/NZ8/01137
