3383 research outputs found
Sort by
Strefa Schengen : szansa czy zagrożenie?
Get PDFAbstract: The subject of this article are issues related to the functioning of the Schengen area. Reference was made to the genesis, substance and significance of the Schengen area in the process of integrating the European continent. The implications of membership in the Schengen area in the context of the freedom and security of states were analyzed. The abolition of borders between states in the European Union has both positive and negative consequences. An analysis of own research concerning the social reception of the functioning of the Schengen area has also been made.Streszczenie: Tematem rozważań w niniejszym artykule są zagadnienia związane z funkcjonowaniem strefy Schengen. Odniesiono się do genezy, istoty i znaczenia obszaru Schengen w procesie integrowania się państw na kontynencie europejskim. Przeanalizowano implikacje członkostwa w strefie Schengen w kontekście wolności i bezpieczeństwa państw. Zniesienie granic między państwami w Unii Europejskiej niesie za sobą zarówno pozytywne, jak i negatywne konsekwencje. Dokonana została również analiza badań własnych dotyczących społecznego odbierania funkcjonowania strefy Schengen
Konsumpcja żywności i napojów w wojskach polskich i litewskich za ostatnich Wazów (1632-1668)
No full textWydział HumanistycznyStreszczenie: W pracy Konsumpcja żywności i napojów w wojskach polskich i litewskich za ostatnich Wazów (1632-1668) zostały zaprezentowane wyniki badań nad historią wyżywienia wojskowych w XVII w. Ukazano wielorakie aspekty problemu, począwszy od sposobu zaopatrzenia w żywność. Konsekwencją dostosowania sposobu aprowizacji do sztuki wojennej prezentowanej przez wojska koronne i litewskie było pozostawanie na etapie funkcjonującym we wcześniejszych epokach. Nie przyjęły się reformy wprowadzone w wojskach państw Europy zachodniej. Podejmowane kilkukrotnie próby modernizacji w tym zakresie nie miały długotrwałych konsekwencji. W dalszym ciągu aprowizujące się wojsko stanowiło ogromne zagrożenie dla społeczeństwa i gospodarki Rzeczypospolitej.
Nie istniał odmienny jadłospis żołnierski. Wojskowi konsumowali podobne dania, jak ludność cywilna. Podstawą ich diety były produkty zbożowe, nasiona roślin strączkowych oraz mięso. Procent udziału w diecie tych trzech grup produktów spożywczych zmieniał się w zależności od formacji. Widoczna jest tu hierarchia wyżywienia oddziałów. W najlepszej sytuacji była husaria, następnie jazda kozacka i lekka, rajtaria, dragonia, piechota cudzoziemskiego autoramentu i piechota narodowego autoramentu. Dania mięsne największą rolę pełniły w jadłospisie towarzyszy z chorągwi narodowego autoramentu. Im niższe stanowisko w hierarchii wojskowej zajmowała jednostka i sam żołnierz, tym większy był udział produktów jarskich w diecie. Ta zaś nie była zbilansowana. Zawierała zbyt mało warzyw, owoców, a w przypadku żołnierzy piechoty również tłuszczów.
Istniała przy tym różnica między dietą proponowaną w teorii, zalecaną m.in. przez twórców uniwersałów oraz w decyzjach sejmów i komisji hibernowych, a wyżywieniem realnym, w którym większą rolę odgrywały warzywa i owoce. Poziom konsumpcji zależał przede wszystkim od warunków, w których przebywali żołnierze oraz ich zasobności, zwłaszcza w sytuacji notorycznych opóźnień w wypłacie żołdu.
Z dokumentów dotyczących wyżywienia wojskowych wynika, że zagwarantowana była wystarczająca kaloryczność posiłków. Jednak, z powodu braku żołdu oraz operowania z dala od siedzib ludzkich i spustoszenia terenu, na którym przebywali żołnierze, bardzo często dochodziło do niedożywienia, a nawet głodu i śmierci głodowej. W wyniku tego, w trakcie działań wojennych szybko wzrastała śmiertelność w oddziałach. Jednocześnie, osłabiony brakiem pokarmu, organizm był podatny na różne choroby, w tym zakaźne. Sprzyjał temu brak higieny, który przyczyniał się do rozpowszechniania i cięższego przebiegu schorzeń.
Historię wyżywienia można badać nie tylko pod względem biologicznym, ale również kulturowym. Żywność, sposób przyrządzania, podawania i spożywania posiłku miały ukryte znaczenia, m.in. ukazywały hierarchię społeczną oraz służyły do rozróżnienia „swoich” od „obcych”. Kody kulturowe, zaczerpnięte z życia poza wojskiem przenoszone były do armii.Summary: The dissertation entitled The Consumption of Food and Beverages in Polish and Lithuanian Armies during the Late Reign of the House of Vasa (1632-1668) presents the results of studies on the history of military nutrition in the 17th century. It shows multiple aspects of the problem, beginning with the way food is supplied. The consequence of adapting the way of provisioning to the art of war presented by the Crown and Lithuanian armies was remaining at the stage functioning in earlier epochs. The reforms introduced in the armies of Western European countries were not accepted. Several attempts at modernization in this respect did not have any long-term consequences. Still, the provisioning army posed a great threat to the society and economy of the Republic of Poland.
There was no different soldiers' menu. The soldiers consumed similar dishes to those of the civilian population. Their diet was based on cereal products, pulses and meat. The percentage share of these three groups of food products in the diet varied depending on the formation. The hierarchy of feeding the troops is visible here. The best situation was that of the hussars, then the Cossack and light cavalry, the reiters, the dragoons,the foreign contingent infantry and the national contingent infantry. Meat dishes played the most important role in the menu of companions from the national contingent cavalry. The lower was the position of a unit or a soldier in the military hierarchy, the higher the share of vegetable products in the diet. It was not balanced at all. It contained too few vegetables, too little fruit and, in the case of infantry soldiers, too little fat.
Simultaneously, there was a difference between the diet proposed in theory, recommended e.g. by the creators of universals and in the decisions of the sejms and hiberna committees, and the actual nutrition, in which vegetables and fruit played a greater role. The level of consumption depended mainly on the conditions in which the soldiers stayed and their wealth, especially in the situation of notorious delays as regards the soldiers' pays.
The documents concerning military nutrition indicate that sufficient caloric value of meals was guaranteed. However, due to the lack of soldier's pay as well as operating far away from human settlements and the desolation of the area in which the soldiers stayed, malnutrition and even hunger and starvation often occurred. As a result, the mortality rate in the units increased rapidly during the warfare. At the same time, the body weakened by lack of food was susceptible to various diseases, including infectious ones. This was facilitated by the lack of hygiene, which contributed to the spread and severity of the diseases.
The nutrition history can be studied not only as regards its biological aspects, but also cultural ones. Food, the way it was prepared, served and eaten had hidden meanings, e.g. they showed the social hierarchy and were used to distinguish "the ours" from " the strangers". The cultural codes taken from life outside the army were transferred into the arm
Mocarstwowa polityka Federacji Rosyjskiej współczesnym zagrożeniem dla bezpieczeństwa Polski i regionu Morza Bałtyckiego
Get PDFRussia has always carried out activities which strengthened its geostrategic position in the world. When the international order was transformed after “the cold war”, Russia began to perceive the post-soviet territories as its closest zone of influence. After the break out of the war in Ukraine and then the annexation of Crimea, the Baltic states and Poland had no doubt concerning a direct threat from Russia. Currently European countries are aware that Russia wages wars on many fronts. Although they have not been actually declared, they are really taking place. It is a cybernetic, diplomatic, hybrid and propaganda war. However, the greatest threat is the nuclear arsenal that Russia possesses. Stability in the region is ensured by the North Atlantic Treaty Organization, whose policy is a response to the aggressive actions of the Russian Federation, which threaten the security of the countries of the Baltic Sea region.Rosja od zawsze prowadziła działania, które polegały na wzmocnieniu jej pozycji geostrategicznej. Kiedy doszło do przekształcenia ładu międzynarodowego po „zimnej wojnie” Rosja zaczęła postrzegać obszary poradzieckie jako swą najbliższą strefę wpływów. Po wybuchu wojny na Ukrainie, a następnie aneksji Krymu, państwa bałtyckie oraz Polska nie miały wątpliwości co do istnienia bezpośredniego zagrożenia ze strony Federacji Rosyjskiej. Obecnie państwa europejskie mają świadomość, iż Rosja prowadzi wojnę na wielu frontach, mimo że nie zostały faktycznie wypowiedziane. Jest to wojna cybernetyczna, dyplomatyczna, hybrydowa oraz propagandowa. Jednakże największy niepokój budzą działania w sferze militarnej i arsenał jądrowy będący w posiadaniu Rosji. Stabilność w regionie zapewnia Sojusz Północnoatlantycki, którego polityka jest odpowiedzią na agresywne działania Federacji Rosyjskiej zagrażające bezpieczeństwu państw regionu Morza Bałtyckiego
Защита конституционным судом РФ экономического порядка
Get PDFThe article analyzes the most resonant cases of the Constitutional Court of Russia related to the protection of economic order and social justice. The main purpose of the article is to illustrate the effective judicial practice in the conditions of unstable economic order and deep socio – economic stratification of the society. The author reworked and selected court decisions that demonstrate the increasing constitutional impact on economic relations, strengthening the role of constitutional control on the formation of economic order, on the “socialization” of legislation. Conclusions are drawn on the importance of the practice of the Constitutional Court of Russia to maintain an optimal balance of private and public values, a fair balance of interests of the individual, society and the state, certainty and predictability of legal regulation, maintaining a high level of mutual trust between economic entities. The article is of interest to researchers of constitutional justice, the positions of the Constitutional Court, its impact on legislation and law enforcement practice.статье анализируются наиболее резонансные дела Конституционного Суда России, связанные с защитой экономического порядка и социальной восстановлением справедливости. Основная цель статьи – проиллюстрировать эффективную судебную практику в условиях неустойчивого экономического порядка и глубокого социально-экономического расслоения общества. Автором переработаны и отобраны судебные решения, демонстрирующие возрастание конституционного воздействия на экономические отношения, усиление роли конституционного контроля на формирование экономического порядка, на «социализацию» законодательства. Сделаны выводы о значении практики Конституционного Суда России для поддержания оптимального баланса частных и публичных ценностей, справедливого равновесия интересов личности, общества и государства, определенности и предсказуемости правового регулирования; поддержания высокого уровня взаимного доверия между субъектами экономической деятельности. Статья представляет интерес для исследователей конституционной юстиции, позиций Конституционного Суда, его влиянии на законодательство и правоприменительную практику
The place of comeniology in contemporary humanities
No full textComeniological research can be recognized as the one that belongs to the broadly understood humanities. Due to the factual diversity of Comenius' creative output, which is the subject of many scientific specialties, it can be included in transdisciplinary research. In this way, comeniology is capable of constructing many genetic sequences, thanks to which Comenius' legacy and heritage is not only of a historical nature; it truly belongs to the valuable components of contemporary humanistic culture. On the other hand, however, the affiliation of comeniology to the humanities also has a darker side; looking at it from the scientific and methodological point of view, generalizations within it are not nomothetic.Badania komeniologiczne traktuję jako należące do szeroko rozumianej humanistyki. Z racji zróżnicowania merytorycznego twórczości Komeńskiego, będącego przedmiotem wielu specjalizacji naukowych, zaliczam je do badań transdyscyplinarnych. Komeniologia jest zdolna do konstruowania ciągów genetycznych, dzięki którym dorobek i spuścizna Komeńskiego nie ma wyłącznie charakteru historycznego, lecz należy do wartościowych składników współczesnej kultury humanistycznej. Przynależność komeniologii do humanistyki ma także ciemniejszą stronę, bowiem z naukoznawczego i metodologicznego punktu widzenia generalizacje w jej obrębie nie mają charakteru nomotetycznego
Komeniologia jako proces i rezultat poznania naukowego. Wątek społecznych kontekstów edukacji w myśli Jana Amosa Komeńskiego
No full textArtykuł jest próbą uzasadnienia znaczenia komeniologii w naukach humanistycznych i społecznych. Zawiera także interpretację społecznych kontekstów edukacji pojawiających się w pismach Komeńskiego. Uzasadnienie znaczenia i charakteru komeniologii opiera się na sensach pojęcia nauki na podstawie poglądów T. Pilcha i T. Bauman. Ich akademicki podręcznik Zasady badań pedagogicznych jest klasyczną pozycją metodologiczną w pedagogice. Nadają oni pojęciu nauki sens dydaktyczny, instytucjonalny, treściowy, historyczno-socjologiczny i funkcjonalny. Każdy z nich został poddany analizie w odniesieniu do komeniologii. W kategorię naukowości komeniologii wpisuje się cały system treści, obejmujących różne etapy rozwoju człowieka i jego egzystencję. Przedmiotem analiz i interpretacji są warunki społeczne i polityczne, co w rezultacie buduje coraz to nowe określenia, twierdzenia, interpretacje i reinterpretacje odnoszące się do dzieł i myśli Komeńskiego. Z uwagi na metody badań tych dzieł, w komeniologii dominuje fenomenologia i hermeneutyka, z ich filozoficzną podstawą. Naukowe poznanie, badania i rozwiązania metodologiczne, powstający system wiedzy o Komeńskim pozwalają nadać komeniologii charakter refleksji humanistycznej. Z racji interdyscyplinarności podejmowanych tematów refleksja ta dotyczy nauk humanistyczno-społecznych. Nadanie komeniologii rangi naukowości jest uznaniem jej powstawania w kategoriach procesu i rezultatu poznania naukowego. Rozważania nad naukowością komeniologii i jej dyskurs łączą się ze wskazaniem kwestii społecznych. Ze względu na zainteresowania własne autorki pedagogiką społeczną, podjęto próbę wskazania społecznych kontekstów edukacji. Stanowią one nie do końca rozpoznany obszar w dziełach Komeńskiego i wymagają dalszych analiz. Obejmują między innymi kwestie szkoły jako instytucji społecznej, równego prawa do edukacji, ubóstwa, nierówności społecznej i wykluczenia.The research paper is an attempt to justify the importance of comeniology in the humanities and social sciences. Furthermore, it includes some interpretation of the social contexts of education appearing in the writings by Comenius. The justification of the meaning and nature of comeniology is based on the science term senses by T. Pilch and T. Bauman. Their academic coursebook, Zasady badań pedagogicznych (Principles of Pedagogical Research), is a classic methodological title in pedagogical literature. They give didactic, institutional, content, historic-sociological and functional substance to the idea of science. Each of these substances has been analyzed with respect to comeniology. The scientific category of comeniology covers the whole system of contents involving various stages of human developments and his existence. Social and political conditions become the objects of analyses and interpretation, which consequently generate more and more new ideas, statements, interpretations and reinterpretations referring to the works and thoughts of Comenius. Considering the methodology of research of the said works, comeniology is dominated by phenomenology and hermeneutics and their philosophical approach. Scientific discovery, research and methodological solutions along with the emerging system of knowledge about Comenius allow one to award comeniology the character of humanistic reflection. Due to the multidisciplinary nature of the subject matters investigated, this reflection concerns the humanities and social sciences. Giving comeniology the status of scientific quality is considering its development in the categories of the process and result of scientific cognition. Reflections on comeniology’s scientific quality and discourse correspond to social issues. Due to the author’s personal interest in social pedagogy, an attempt has been made to indicate social contexts of education. They constitute a largely unexplored area of the works of Comenius and require further analyses. They encompass, inter alia, the issues of school as a social institution, equal access to education, poverty, social inequality and exclusion
Comeniology as a process and result of scientific cognition. Social context of education in the thought of John Amos Comenius
No full textThe research paper is an attempt to justify the importance of comeniology in the humanities and social sciences. Furthermore, it includes some interpretation of the social contexts of education appearing in the writings by Comenius. The justification of the meaning and nature of comeniology is based on the science term senses by T. Pilch and T. Bauman. Their academic coursebook, Zasady badań pedagogicznych (Principles of Pedagogical Research), is a classic methodological title in pedagogical literature. They give didactic, institutional, content, historic-sociological and functional substance to the idea of science. Each of these substances has been analyzed with respect to comeniology. The scientific category of comeniology covers the whole system of contents involving various stages of human developments and his existence. Social and political conditions become the objects of analyses and interpretation, which consequently generate more and more new ideas, statements, interpretations and reinterpretations referring to the works and thoughts of Comenius. Considering the methodology of research of the said works, comeniology is dominated by phenomenology and hermeneutics and their philosophical approach. Scientific discovery, research and methodological solutions along with the emerging system of knowledge about Comenius allow one to award comeniology the character of humanistic reflection. Due to the multidisciplinary nature of the subject matters investigated, this reflection concerns the humanities and social sciences. Giving comeniology the status of scientific quality is considering its development in the categories of the process and result of scientific cognition. Reflections on comeniology’s scientific quality and discourse correspond to social issues. Due to the author’s personal interest in social pedagogy, an attempt has been made to indicate social contexts of education. They constitute a largely unexplored area of the works of Comenius and require further analyses. They encompass, inter alia, the issues of school as a social institution, equal access to education, poverty, social inequality and exclusion.Artykuł jest próbą uzasadnienia znaczenia komeniologii w naukach humanistycznych i społecznych. Zawiera także interpretację społecznych kontekstów edukacji pojawiających się w pismach Komeńskiego. Uzasadnienie znaczenia i charakteru komeniologii opiera się na sensach pojęcia nauki na podstawie poglądów T. Pilcha i T. Bauman. Ich akademicki podręcznik Zasady badań pedagogicznych jest klasyczną pozycją metodologiczną w pedagogice. Nadają oni pojęciu nauki sens dydaktyczny, instytucjonalny, treściowy, historyczno-socjologiczny i funkcjonalny. Każdy z nich został poddany analizie w odniesieniu do komeniologii. W kategorię naukowości komeniologii wpisuje się cały system treści, obejmujących różne etapy rozwoju człowieka i jego egzystencję. Przedmiotem analiz i interpretacji są warunki społeczne i polityczne, co w rezultacie buduje coraz to nowe określenia, twierdzenia, interpretacje i reinterpretacje odnoszące się do dzieł i myśli Komeńskiego. Z uwagi na metody badań tych dzieł, w komeniologii dominuje fenomenologia i hermeneutyka, z ich filozoficzną podstawą. Naukowe poznanie, badania i rozwiązania metodologiczne, powstający system wiedzy o Komeńskim pozwalają nadać komeniologii charakter refleksji humanistycznej. Z racji interdyscyplinarności podejmowanych tematów refleksja ta dotyczy nauk humanistyczno-społecznych. Nadanie komeniologii rangi naukowości jest uznaniem jej powstawania w kategoriach procesu i rezultatu poznania naukowego. Rozważania nad naukowością komeniologii i jej dyskurs łączą się ze wskazaniem kwestii społecznych. Ze względu na zainteresowania własne autorki pedagogiką społeczną, podjęto próbę wskazania społecznych kontekstów edukacji. Stanowią one nie do końca rozpoznany obszar w dziełach Komeńskiego i wymagają dalszych analiz. Obejmują między innymi kwestie szkoły jako instytucji społecznej, równego prawa do edukacji, ubóstwa, nierówności społecznej i wykluczenia
Український контекст коменіології: філософські, педагогічні, психологічні аспекти
No full textУ статті на основі аналізу наукових праць українських авторів різних історичних проміжків часу схарактеризовано філософські, педагогічні та психологічні аспекти досліджень наукових ідей Я.А. Коменського. Констатовано, що найактивніше праці видатного педагога українські науковці розпочали аналізувати з другої половини ХІХ ст. Виокремлено тематичну хронологію досліджень творчості видатного педагога: педагогічних ідей; біографічних даних; ролі ідей у контексті загального становлення наук різних галузей – філософії, історії, педагогіки. Визначено, що філософський аспект української коменіології характеризується: акцентами дослідників ХІХ ст. на теологічних ідеях Я.А. Коменського та через їх призму – на суті функціонування української системи освіти; взірцевості його постаті для подолання перешкод у боротьбі за незалежність України; аналізом його ідей з початку незалежності України через національно-оновлену призму соціокультурних зв’язків; квінтесенцією філософської концепції «вічного миру». Філософський аспект української коменіології змістово повʼязаний із педагогічним аспектом: повсякчасна актуальність педагогічних ідей Я.А. Коменського в усі проаналізовані історичні періоди коменіології (від середини ХІХ ст. – до нині); одвічність ідей педагога, зокрема детермінованих історично-соціальними умовами професіоналі-зації педагога та образу сучасного учня; одвічна актуальність педагогічних принципів Я.А. Коменського (демократизму, культуровідповідності через національну самоіденти-чність); ідеї рідномовної школи тощо. Не виявлено психологічного аспекту української коменіології. Шляхом укладеного цитатника з відповідністю нинішнім психологічним поняттям звернена увага на психологічні ідеї видатного педагога
Kurzer Abriss der Comeniologie in Deutschland bis zum Ende des „langen“ 19. Jahrhunderts
No full textDie Leistungen der deutschen Comenius-Rezeption des 18. und 19. Jahrhunderts werden im Allgemeinen unterschätzt. Aus der Tatsache, dass diese Rezeption überwiegend von Lehrern ausging, wird häufig gefolgert, dass Comenius hier nur didaktisch verkürzt und sein pansophisches Erbe – mehr oder weniger bewusst – verleugnet worden sei. Dieses Urteil lässt sich in dieser Pauschalität aber nicht aufrechterhalten. Bereits im 18. Jahrhundert wird Comenius von August Hermann Francke im Horizont seiner Weltreformpläne rezipiert, wie man denn überhaupt in Halle ein großes Interesse an seinen Schriften hatte. Im 19. Jahrhundert werden dann die Opera Didactica Omnia – und mit ihnen auch die pansophischen Programmschriften – wiederentdeckt. Die biographische Erforschung schreitet genauso voran wie die Beschäftigung mit theologischen und pansophischen Fragen, wobei die Interpretationen keinesfalls nur rein affirmativ ausfallen, sondern durchaus auch abwägendkritische Urteile zu finden sind. Und so hat die Comeniusforschung bis zum Ende des ›langen‹ 19. Jahrhunderts viele Einsichten hervorgebracht, deren umfassende Würdigung noch aussteht.The achievements of the german Comenius-reception of the 18th and 19th century are generally underestimated. From the fact that this reception was predominantly initiated by teachers, it is often concluded that in those times one had shortened Comenius only didactically while his pansophic heritage -more or less conscious -had been denied. However, such a blanket judgment can not be upheld furthermore. As early as the 18th century, Comenius was adopted by August Hermann Francke in the context of his plans for world reform, especially as just in Halle there was a great interest in his writings in general. Then, in the 19th century, the Opera Didactica Omnia were rediscovered -and with them together the pansophic program writings. Also the biographical research has advanced as well as the preoccupation with theological and pansophical questions, whereby the interpretations by no means turn out to be purely affirmative, because there can be found also some critical but well balanced judgments too. And so, until the end of the 'long' nineteenth century, Comenius research has produced many insights whose full appreciation is still to com
The Influence of the Artificial Neural Network type on the quality of learning on the Day-Ahead Market model at Polish Power Exchange joint-stock company
No full textThe work contains the results of the Day-Ahead Market modeling research at Polish Power Exchange taking into account the numerical data on the supplied and sold electricity in selected time intervals from the entire period of its operation (from July 2002 to June 2019). Market modeling was carried out based on three Artificial Neural Network models, ie: Perceptron Artificial Neural Network, Recursive Artificial Neural Network, and Radial Artificial Neural Network. The examined period of the Day-Ahead Market operation on the Polish Power Exchange was divided into sub-periods of various lengths, from one month, a quarter, a half a year to the entire period of the market's operation. As a result of neural modeling, 1,191 models of the Market system were obtained, which were assessed according to the criterion of the least error MSE and the determination index R2