Giresun University Institutional Repository
Not a member yet
5771 research outputs found
Sort by
Olas afet durumlar nda Giresun Üniversitesi personellerinin afetle mücadeledeki önceliklerinin analitik hiyerar i prosesi ile belirlenmesi
No full textAfetler, hayat m zda önemli bir yere sahiptir. Do al afetler, insanlar n ya amlar n ve kaynaklar n yok edebilir ve toplumu ciddi ekilde olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, afetlerin etkileriyle mücadele etmek ve toplumu korumak önemlidir. Afetle mücadele, sadece afet an nda can ve mal kayb ndan ibaret de ildir ayn zamanda, afetler sonras ya anan sorunlar da çok büyük bir önem ta r. Evsiz kalan insanlar n bar nma ve beslenme ihtiyaçlar , hastal klar n yay lmas , psikolojik etkilerin yönetimi gibi birçok konuda önlemler al nmas gerekmektedir. Afetler acil bir müdahale gerektirdi i için, özellikle afet öncesi planlama yapmak son derece önemlidir. Bu da, öncelikle afetlerin tarihsel verilerini inceleyerek, gelecekte ya anacak muhtemel senaryolar öngörerek ve afetlere kar haz rl kl olmak üzere ad mlar atarak mümkün olabilir. Bu nedenle, afetlerin önemi, sadece afet an nda de il, afetlerin önceden öngörülmesi ve müdahale edilmesiyle de ili kilidir. Bu konuda at lacak ad mlar n, do ru bir ekilde planlanmas ve uygulanmas , afetlerin etkilerini azaltabilir ve hayat kurtarabilir. Afetle mücadele konusunda önceliklerin belirlenmesi, çok kriterli karar verme teknikleri kullan larak mümkün olabilir. Bu teknikler, farkl kriterler göz önünde bulundurularak, karar vericilere en etkili çözümü sunar. Bu kriterler, afetlerin türü, zamanlamas , etkiledi i alanlar n büyüklü ü ve nüfusu, kaynaklar n yeterlili i gibi önemli faktörlere dayanabilir. Çok kriterli karar verme teknikleri sayesinde, afetle mücadelede öncelikli olarak hangi alanlara odaklan lmas gerekti i belirlenerek, kaynaklar n etkili bir ekilde kullan lmas sa lanabilir. Çok kriterli karar verme teknikleri ile afetle mücadelede öncelikleri belirleyerek, en etkili çözümler üretilebilir. Bu çal ma kapsam nda afetle mücadele konusunda 9 farkl kriter belirlenmi tir. Belirlenen bu kriterler Giresun Üniversitesinde görev yapan akademisyenler ve i güvenli i uzmanlar ile sivil savunma uzmanlar taraf ndan AHP yöntemi kullan larak önem göre a rl klar na s ralanm t r. Bu 9 farkl kriter aras nda en önemli kriterin "Afete Haz rl k/ Temel Afet Bilinci E itimleri" oldu u sonucuna var lm t r
Ticari faaliyetlerinde insans z hava arac kullanan i letmelerin insans z hava arac sat n al m ndaki önceliklerinin belirlenmesi: AHP ve TOPSIS yöntemi
No full textGünümüzde sivil insans z hava araçlar na ( HA) ula m n kolayla mas ile bu araçlar n çe itli sektörlerdeki kullan m nda önemli bir art meydana gelmi tir. Sivil HA'lar art k nakliyeden foto rafç l a, güvenlik önlemlerinden tar msal ilaçlamaya kadar birçok alanda kullan lmaya ba lam ve h zl bir geli me göstermi tir. letmeler de ticari faaliyetlerini HA'lar ile gerçekle tirerek maliyet, i gücü ve zaman gibi birçok unsurda rekabet avantaj sa lamak istemektedir. Kullan m oran sürekli artan HA'lar n ilerleyen y llarda bugünden çok daha fazla ticari hayatta yer alaca , etkin bir unsur haline gelece i öngörülebilmektedir. Bu nedenle Türkiye'deki karar vericilerin belirledi i k s tlar çerçevesinde HA'larla ticari faaliyet gerçekle tirmek konusundaki süreçler ile HA'larda bulunan teknik kabiliyetlerin gösterdi i farkl l klar HA sat n al m ndaki önceliklerin belirlenmesi hususunu önemli hale getirmi tir. Bu çal mada, HA kullan m na yönelik kural ve prosedürler ile HA'lar n temel teknik kabiliyetleri incelenmi , bu unsurlar n HA sat n al m na etkisi çok kriterli karar verme yöntemlerinden (ÇKKV) olan Analitik Hiyerar i Süreci (AHP) ve deal Çözüme Benzerlik Yoluyla Tercih S ralama Tekni i (TOPSIS) yöntemiyle belirlenmeye çal lm t r
lkokul ve ortaokul Türkçe ders kitaplar ndaki etkinliklerin kelime ö retim yöntemleri aç s ndan incelenmesi
No full textBu çal man n amac , Türkçe ders kitaplar ndaki kelime ö retim etkinliklerini incelemek ve bu etkinliklerde kullan lan kelime ö retim yöntem ve tekniklerini ve bunlar n da l mlar n ortaya koymakt r. Çal ma, nitel ara t rma yöntemlerinden durum çal mas na göre yürütülmü tür. Çal ma materyali olarak 2022-2023 e itim-ö retim y l nda, ilkokul ve ortaokul Türkçe ders kitab olarak kullan lan temel kaynaklar n kelime ö retim etkinlikleri seçilmi ve bu etkinlikler betimsel analiz ve içerik analizi yöntemiyle analiz edilmi tir. Çal ma sonuçlar na göre, kelime ö retimi yöntem ve tekniklerinin etkinliklere dengeli bir ekilde da lmad , çok s k kullan lan yöntemler oldu u gibi hiç kullan lmayan yöntemlerin de oldu u tespit edilmi tir. Bununla birlikte, en çok kullan lan yöntemlerin; tahmin, e le tirme, sözlük kullan m , kelime defteri, bulmaca, bo luk doldurma, resim, ça r m, ba lam, soru-cevap, kavram haritas , oyun, kelime ve kavram havuzundan seçme oldu u tespit edilmi tir. Bunun yan nda, çözümleme ve birle im, tekrar, drama, müzik gibi yöntemlerin ise kullan lmad na rastlanm t r. Ara t rman n sonucundan hareketle, kelime ö retim etkinliklerinde kullan lan yöntem ve tekniklerin çe itlili inin artt r lmas ve bu sayede bireysel farkl l klara hitap edilmesi ile ö renci ihtiyaçlar n n kar lanmas önerilmi tir. Bununla birlikte incelenen Türkçe ders kitaplar nda, tekrar yönteminin kullan lmad belirlenmi olup ilgili ders kitab nda tekrar çal malar na yer verilmesi ve tekrar yönteminin sa layaca yararlardan faydalan lmas önerilmi tir
Bitkisel üretim uygulamalar n n çevresel ve halk sa l üzerindeki etkileri;Sand kl örne i
No full textBu tez çal mas n n amac Sand kl ovas nda tar msal üretimi yap lan bu day ve patatesin, bu bitkilerin yeti tirildi i topra n kirletici unsurlara ne kadar maruz kald n ölçmektir. 2019 Temmuz-Eylül aylar aras nda patates, bu day ve toprak örnekleri toplanm t r. Bu örneklerde pestisit, polisiklik aromatik hidrokarbonlar(PAH) ve metal analizleri yap lm t r. Pestisit etken maddeleri ortalama de erlerine göre toprakta(ortalama mg/kg) ethoprophos (0,092) > thiamethoxam (0,045) > propiconazole (0,044) > chlorpyrifos (0,042) > azoxystrobin (0,04) > metalaxyl-m (0,031) >imidacloprid (0,027) > dimethomorph-sum (0,026) > metribuzin (0,022) > tolclofosmethyl (0,021) > fludioxonil (0,013) eklinde s ralanm lard r. Patates pestisit etken maddeleri ortalama de erlerine göre (mg/kg) imidacloprid (0,033) > thiamethoxam (0,020) > tolclofosmethyl (0,018) > metalaxyl-m (0,013) olarak s ralanm lard r. PAH analiz sonuçlar na göre toprak örneklerinde(ortalama, mg/kg); floren(12,5), fenantren(6,84), patates örneklerinde; floren(6,23), fenantren(5,37), bu day örneklerinde; floren(12,96), fenantren(9,26), naftalin(20,07) olarak tespit edilmi tir. Toprak örneklerinde yap lan metal analizleri sonuçlar na göre (ortalama mg/kg) Ca (50438,98) > Fe (34712,19) > Mg (9270,49) > Mn (786,23) > Zn (101,41) > Cr (76,57) > Ni (73,03) > Pb (63,43) > Cu (55,90) > Co (20,42) > As (20,01) > Cd (1,29) olarak s ralanm lard r. Patates örneklerinde metal de erleri (ortalama mg/kg) Mg (210,06) > Ca (55,46) > Fe (7,67) > Zn (2,92) > Mn (1,39) > Cu (0,85) > Cr (0,32) > Ni (0,23) > Co (0,202) > Pb (0,17) > Cd (0,4) olarak s ralanm lard r. Bu day örneklerindeki metal de erleri (ortalama mg/kg) Mg (1790,42) > Ca (623,07) > Mn (53,93) > Fe (40,53) > Zn (38,91) > Cu (7,76) > Ni (0,71) > Cr (0,39) > Pb (0,20) > As (0,09) > (0,03) > Cd (0,03) olarak s ralanm lard r. Jeoakümülasyon indeksi(Igeo), Kontaminasyon Faktörü(CF), Kirlilik Yük ndeksi(PLI), Zenginle me Faktörü(EF), Potansiyel Ekolojik Risk Faktörü(Eri), Biyoakümülasyon Faktörü (BAFs) ve sa l k risk de erlendirmeleri hesaplanm t r. Yap lan analizler sonucunda ara t r lan kirletici unsurlar n halk sa l n tehdit edecek boyutta olmad anla lm t r
lkokul 4.s n f Fen Bilimleri dersi "Besinlerimiz" ünitesinin, 5E modeline dayal olarak vantrilok kukla ile ö retilmesinin ö rencilerin kavram ö renmelerine etkisi nedir?
No full textAra t rman n temel amac ilkokul 4.s n f fen bilimleri dersi "Besinlerimiz" ünitesinin, 5E modeline dayal olarak vantrilok kukla ile ö retilmesinin ö rencilerin kavram ö renmelerine etkisini belirlemektir. Ara t rman n örneklemini 2023-2024 E itim Ö retim y l güz döneminde Ordu ili, Fatsa ilçe merkezinde bir ilkokulun 4.s n f nda ö renim gören 46 ö renci olu turmaktad r. Ara t rmada yöntem olarak öntest-sontest kontrol gruplu yar deneysel desen kullan lm t r. Ara t rmada "Besinlerimiz" ünitesi ile 5E modeline uygun olarak 6 haftada toplam 18 saat uygulama gerçekle tirilmi tir. Ara t rman n deney grubunda vantrilok kukla kullan lm t r. Ara t rmada veri toplama araçlar olarak 20 soruluk kavram testi ve 8 sorudan olu an yar yap land r lm mülakat formu kullan lm t r. Uygulan kavram testleri IBM SPSS Statistics23 program ile analiz edilmi mülakat için deney grubu ö rencilerinden son testte do ru say s olarak alt-orta ve üst s ralamada yer alan gönüllü 7 ö renci seçilmi tir. Mülakatta verilen cevaplar MAXQDA 2020 program ile analiz edilmi tir. Ara t rman n sonucunda IBM SPSS Statistics23 analiz program na göre 5E modeline dayal olarak i lenen deney grubu ön test-son test ve kontrol grubunun ön test-son testleri aras nda olumlu yönde anlaml farkl l k tespit edilmi tir. Deney ve kontrol grubu ön test-son test sonuçlar na bak ld nda ise deney grubu ile kontrol grubu aras nda deney grubu lehine olumlu yönde anlaml farkl l k tespit edilmi tir. Mülakata kat lan 7 ö renciden alt s vantrilok kukla ile yap lan dersleri faydal buldu unu, biri faydal bulmad n söylerken ö rencilerin tamam di er derslerde vantrilok kukla kullan lmas n n faydal olaca n söylemi tir. Ö renciler vantrilok kukla ile uygulama yap lan derslerde e lendiklerini, heyecanland klar n ve mutlu olduklar n belirtmi lerdir
Karadeniz sahil sular nda baz denizel organizmalarda ve sedimentte a r metal kirlili inin de erlendirilmesi
No full textTürkiye'nin Karadeniz Bölgesi'ndeki 8 ilde yürütülen bu çal mada hem türler aras hem de istasyonlara ba l de i imlerin incelenmesi için ekonomik önemi olan 7 tür bal n yan s ra, k y sal kirlili in biyomonitör örnekleri olarak kabuklu, alg ve sediment kullan lm t r. Tespit edilen mineral madde ve a r metal deri imleri indüktif e le mi plazma kütle spektrometresi (ICP-MS) ile ölçülmü ve uluslararas standartlar n belirledi i izin verilen maksimum limitler ile kar la t r lm t r. Örneklerde ölçülen en yüksek ortalama konsantrasyonlar ise u ekildedir: Ca için CB (393,8), K için CB (31194), Mg için CB (12299), Na için CB (28251), P için CB (2471), Al için SD (11295), B için CB (393,8), Cu için CB (114,7), Fe için SD (17667), Mn için SD (293), Se için CB (2,70), Si için SD (2586), Zn için CB (66,27), As için CB (23,89), Cd için RV (4,58), Co için SD (5,87), Cr için SD (20,32), Hg için CB (0,079), Ni için CB (13,78), Pb için SD (22,48). Yap lan tüm örneklemelerde ölçülen makro besin elementleri, iz elementler ve a r metallerin tümünün maksimum de erleri il baz nda de erlendirildi inde ço unlukla C. barbata ve sediment örneklerinde ve genelde Rize ilinde rastlanm t r. Genel olarak alüminyum verileri tüm bal k örneklerinde, arsenik de erleri sediment hariç tüm örneklerde, mangan de erleri M. barbatus ve E. encrasicolus örneklerinde, kadmiyum seviyeleri M. galloprovincialis, R. venosa, C. barbata örneklerinde, kur un seviyeleri C. barbata örnekleri ve seminette izin verilen s n rlar n üzerindedir. Kadmiyum seviyeleri E. encrasicolus örneklerinde Artvin'de, T. trachurus numunelerinde ise Artvin hariç tüm illerde halk sa l n tehdit edecek boyutta olmad anla lm t r. Bal k a rl ile elementler aras ndaki korelasyonlar Pearson Korelasyon Analizi ile istatistiki olarak anlaml ili kiler belirlenerek, daha önce yap lan çal malar n sonuçlar yla kar la t r lm t r. Ek olarak, bal k tüketiminden kaynaklanan insan sa l risk seviyeleri de erlendirilmi tir. Her bir bal k türünde tahmini günlük al m, bunlara kar l k gelen tolere edilebilir günlük al m miktar ndan çok daha dü üktü, bu da belirlenen a r metal seviyelerinin örnekleme yap lan mevsim ve istasyonlar dikkate al nd nda halk sa l n tehdit edecek boyutta olmad n , dolay s yla tüketiciler için sa l k riski olu turmayaca n dü ündürmektedir
Giresun derelerinden izole edilen alglerin antibakteriyel ve baz bitki patojenlerine kar antifungal etkisinin ara t r lmas
No full textBu çal mada, Giresun ilindeki Aksu, Batlama ve Büyükgüre Dereler'inden al nan su örneklerinden alglerin izolasyonu yap lm t r. Saf olarak elde edilen 5 alg türü (A1, A2, A3, B3 ve BG2) mikroskobik morfolojilerine göre incelenmi ve moleküler karakterizasyonlar yap lm t r. 5 alg türünün sekans verileri incelendi inde 4 tür için tan mlama yap labilmi tir. Elde edilen verilere göre 5 alg türünün de Chlorophyta üyesi oldu u tespit edilmi tir. A1 türü Chlorococcum hypnosporum, A3 türü Chlorella vulgaris, B3 türü Chlorolilaea pamvotia ve BG2 türü Desmodesmus opoliensis olarak tan mlanm t r. Tez çal mas n n moleküler karakterizasyonu sonucunda Türkiye algal floras nda daha önce tespit edilemeyen Chlorolilaea pamvotia türü te his edilmi tir. zolasyonu yap lan 5 alg türü uygun ko ullarda ço alt lm , farkl dozlarda haz rlanan aseton, etanol ve metanol ekstraktlar n n Staphylococcus aureus (ATCC 25923), Bacillus subtilis (ATCC 6051), Escherichia coli (ATCC 25922), Enterococcus faecalis(ATCC 29212), Salmonella typhimurium (ATCC 14028) üzerine antibakteriyel, Aspergillus niger, Fusarium culmorum, Fusarium subglutinans, Fusarium graminearium ve Erysiphe sp. fungusuna kar antifungal aktivitesi kuyucuk agar metodu ile belirlenmi tir. Zon çaplar na göre alg türleri de erlendirildi inde Chlorella vulgaris türünün 40 µL /petri aseton ekstrakt n n B. subtilis türüne kar en iyi etkiye sahip oldu u saptanm t r. Ayr ca izole edilen alg türlerinden sadece C. vulgaris'in 40 µL/petri metanol ekstrakt n n A. niger'e kar antifungal aktivitesinin oldu u, di er bitki patojenlerine kar herhangi bir antifungal aktivitesinin olmad belirlenmi tir
4. sınıf kuvvetin etkileri ünitesi kapsamında uzun süreli katılımın nitel veriler üzerindeki etkisi
No full textBu çalışmanın amacı, uzun süreli katılımın nitel veriler üzerindeki etkilerini ortaya koymaktır. Bu doğrultuda öğrencilerin seviyelerini tespit etmek amacıyla seviye belirleme testi, veri toplama araçları olarak da açık uçlu sorular testi ve mülakat soruları oluşturulmuştur. Özel durum çalışması yönteminin kullanıldığı araştırmada, belirlenmiş olan deney grubuna veri toplama araçlarını uygulayacak olan sınıf öğretmenleri deney grubu öğrencileri ile uzun süre ders içi ve ders dışı ortamlarda bir arada bulunarak uzun süreli katılım sürecini tamamlamıştır. Kontrol grubunun ise araştırmacı ile veri toplama araçlarının uygulanmasından önce hiçbir etkileşimde bulunmamaları sağlanmıştır. Bu sürecin etkilerini ölçmek için "Kuvvetin Etkileri" ünitesi kapsamında oluşturulmuş olan açık uçlu sorular testi ve mülakatlar deney grubuna sınıf öğretmenleri tarafından, kontrol grubuna ise araştırmacı tarafından uygulanmıştır. Elde edilen bulgular kategorize edilip çalışmada sunulmuştur. Araştırma sonuçları göstermektedir ki araştırmacının çalışma grubu için ifade ettiği anlam, araştırmacının bir yabancı veya iyi tanıdıkları biri olması, çalışma grubunun verecekleri cevapları gözle görülür biçimde etkilemektedir. Bu sonuçtan yola çıkılarak, nitel çalışmalarda araştırmacıların çalışma grubuyla araştırma öncesinde uzun süreli etkileşimde bulunmaları önerilmektedir
Yüksek doz molibden maruziyetinin te vik etti i çok yönlü toksisitenin Allium testi ile ara t r lmas
No full textBu çal mada temel iz element molibdenin Allium cepa L. test materyalinde te vik etti i çok yönlü toksisite ara t r lm t r. Fizyolojik (çimlenme yüzdesi, kök uzamas ve a rl k kazan m ), sitogenetik (mitotik indeks=MI, mikronukleus=MN ve kromozomal anormallikler), biyokimyasal (malandialdehit=MDA, prolin, süperoksit dismutaz=SOD ve katalaz=KAT) ve anatomik parametreler (kök meristematik hücre hasarlar ) toksisitenin biyo-belirteçleri olarak kullan lm t r. A. cepa bulblar 1 kontrol ve 3 uygulama olacak ekilde 4 gruba ayr lm t r. Kontrol grubu bulblar çe me suyu ve uygulama grubu bulblar ise molibdenin 1000, 2000 ve 4000 mg/L dozlar yla 72 saat çimlendirilmi tir. Süre sonunda kök uçlar toplanm ve rutin preparasyon i lemleri uygulanarak, gözlem, ölçüm ve analizler için haz r hale getirilmi tir. Sonuçta, en yüksek çimlenme, kök uzamas , a rl k kazan m ve MI de eri ile en dü ük MN s kl , kromozomal anormallik say s , MDA ve prolin düzeyi, SOD ve KAT aktivitesi kontrol grubunda (Grup I) gözlenmi tir. Molibden uygulamas doza ba l olarak, incelenen tüm fizyolojik parametre de erlerinde azalmaya (p<0,05), sitogenetik (MI hariç) ve biyokimyasal parametre de erlerinde ise art a (p<0,05) neden olmu tur. Molibden maruziyeti kök meristem hücrelerinde farkl tipte kromozomal anormallikler (fragment ve vagrant kromozom gibi) ile çe itli anatomik hasarlar (epidermis ve korteks hücre hasar gibi) te vik etmi tir. Sonuç olarak, molibdenin a r dozlar n n A. cepa'da çok yönlü toksisiteye neden oldu u ve Allium testinin ise bu toksisitenin belirlenmesinde oldukça güvenilir bir test oldu u belirlenmi tir. Bu nedenle, tar msal faaliyet yürütülen topraklarda molibden düzeylerinin belirli periyotlarda ölçümü molibden toksisitenin önlenmesinde birinci öncelik olmal d r
P-tolüensülfonamit türevi baz bile iklerin deneysel ve kuramsal spektroskopik yöntemlerle yap karakterizasyonu
No full textBu çal mada, 4-Metil-N-fenilbenzensülfonamit (PS) ve 4-Metil-N-(4-nitrofenil) benzensülfonamit (NPS) bile iklerinin yap sal ve elektronik özellikleri detayl bir ekilde incelenmi tir. Öncelikle, bu bile iklerin kristalografik verileri IUCR ve CSD veri tabanlar ndan elde edilmi ve X- n k r n m yöntemleriyle moleküler yap lar çözümlenmi tir. Kristalografik analizlerde PS bile i i için aromatik halkalar aras ndaki dihedral aç 66,68° (deneysel) ve 62,47° (teorik) olarak belirlenirken, NPS bile i i için bu de er 86,11° (deneysel) ve 73,31° (teorik) olarak hesaplanm t r. Elde edilen deneysel yap lar, YFT/B3LYP/6-311++G(d,p) yöntemi kullan larak optimize edilmi ve gaz faz moleküler yap lar ile kat hâl yap lar kar la t r lm t r. FT-IR spektroskopisi analizi ile titre im modlar incelenmi , deneysel ve teorik frekanslar aras nda yüksek bir uyum tespit edilmi tir. PS bile i inin NH gerilme titre im frekans deneysel olarak 3237 cm ¹'de, teorik olarak 3412 cm ¹'de gözlenirken, NPS bile i inde bu de erler s ras yla 3336 cm ¹ ve 3419 cm ¹ olarak bulunmu tur. NPS bile i inde ayr ca nitro grubuna ait 1524 cm ¹ ve 1346 cm ¹'deki karakteristik titre imler ay rt edici olmu tur. Elektronik yap analizinde, HOMO-LUMO enerji bo luklar PS için 5,1732 eV, NPS için 4,3354 eV olarak hesaplanm t r. Moleküler sertlik de erleri ise PS için 2,5866 eV, NPS için 2,1677 eV olup, NPS'nin daha reaktif bir yap ya sahip oldu unu göstermektedir. MEP analizinde, PS bile i inde yük yo unlu u sülfonil grubunun oksijen atomlar nda yo unla rken, NPS'de hem sülfonil hem de nitro grubunun oksijen atomlar nda negatif yük birikimi gözlenmi tir