Selçuk Üniversitesi Kütüphanesi
Not a member yet
53909 research outputs found
Sort by
Investigation of the effects of different nutrient media on in vitro micropropagation of myrobolan 29C rootstock
No full textBu araştırmada Selçuk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümü Doku Kültürü Laboratuvarında Myrobolan 29C anacının mikroçoğaltım olanaklarının araştırılması amacıyla farklı kültür ortamlarının ve bunlar içerisine ilave edilecek farklı sitokinin türevlerinin ve bu türevlerin dozlarının ayrı ayrı ve etkileşimli durumları incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda nodal eksplantların mikroçoğaltımı için Murashige & Skoog (MS), Quoirin & Lepoivre (QL) ve Woody Plant Medium (WPM) besi ortamlarına BAP, Meta-Topolin ve Kinetin hormonlarının 1 mg L-1 ve 2 mg L-1 dozları denenmiştir. Köklendirme ortamları için 1.0 mg L-1, 2.0 mg L-1, 4.0 mg L-1 dozlarında IBA hormonu kullanılmıştır. Mikroçoğaltım için yapılan ortam kombinasyonları neticesinde bitkiciklerde kardeş bitki sayısı (kardeş/bitki), bitki boyu (cm), bitki yaş (g) ve kuru ağırlık (g); köklenme denemelerinde ise köklenme oranı (%), kök sayısı (adet), kök uzunluğu (cm), bitki boyu (cm), kök yaş (g) ve kuru ağırlık (g) verileri incelenmiştir. Bu çalışmada, uygun temel besin ortamının seçilmesi ve sitokinin türü ile dozunun optimize edilmesinin meyve türlerinin mikroçoğaltımında kritik faktörler olduğu belirlenmiştir. Test edilen temel besin ortamları arasında, QL ortamı, MS ile WPM ortamlarına kıyasla çoğalma katsayısını önemli ölçüde artırarak üstün performans sergilemiştir. QL ortamının meta-topolin ile 2.0 mg L-1 dozunda kullanıldığı kombinasyonlar, besin ortamı türü × sitokinin türü × sitokinin dozu kombinasyonlar arasında sürgün çoğaltımında en iyi sonuçları vermiştir. Bununla birlikte en iyi köklenme MS + 2.0 mg L-1 IBA kombinasyonunda sağlamıştır.This research was carried out in Selçuk University, Faculty of Agriculture, Department of Horticulture, Tissue Culture Laboratory in order to investigate the micropropagation possibilities of Myrobolan 29C rootstock. Different culture media and different cytokinin derivatives and doses of these derivatives were investigated separately and interactively. For this purpose,1 mg L-1 and 2 mg L-1 doses of BAP, Meta-Topolin, Kinetin hormones were tried in Murashige & Skoog (MS), Quoirin and Lepoivre (QL) and Woody Plant Medium (WPM) media for micropropagation of nodal explants. For rooting media, IBA hormone was used at doses of 1.0 mg L-1, 2.0 mg L-1, 4.0 mg L-1. As a result of the media combinations for micropropagation, the number of plants, plant height (cm), plant fresh weight (g) and dry weight (g) data in plantlets and rooting rate (%), number of roots (number), root length (cm), plant height (cm), root fresh weight (g) and dry weight (g) data in rooting trials were examined. In this study, selecting the appropriate basic nutrient medium and optimizing the type and dose of cytokinin were found to be critical factors in the micropropagation of fruit species. Among the basic nutrient media tested, QL medium exhibited superior performance, significantly increasing the multiplication coefficient compared to MS and WPM. Combinations of QL medium with meta-topolin at a dose of 2.0 mg L-1 gave the best results in shoot multiplication, including combinations of nutrient medium type × cytokinin type × cytokinin dose. However, the combination of MS + 2.0 mg L-1 IBA gave the best rooting
Data-driven prediction of surface roughness using advanced signal processing methods
No full textTalaşlı imalat süreçlerinde, işlenen parçaların yüzey kalitesinin iyi olması, ürün performansı, üretim süresi ve maliyetlerini doğrudan etkilemektedir. Özellikle tornalama gibi hassas işlemlerde, kesme parametreleri ve işleme ortamının, kaliteli yüzey oluşumu üzerinde ekisi büyüktür. Çalışmada, SAE-AISI 5140 çeliği kullanılarak 16 farklı koşulda kesme kuvveti ve titreşim verileri toplanmıştır. Kuvvet verileri dinamometre, titreşim verileri ise MPU6050 MEMS sensörü ile gerçek zamanlı olarak kaydedilmiştir. Elde edilen veriler segmentlere bölünmüş, her segment için zaman, frekans ve zaman-frekans analizleri uygulanmıştır. Ayrıca her segmente ait veriler sinyal niteliğinde işlenmiş ve bu sinyallerden toplam 63 öznitelik çıkarılmıştır. Ayrıca sonuç olarak her segment için yüzey pürüzlülüğü ölçülmüştür. Çalışmanın ilk aşamasında, öznitelikler kullanılarak kesme parametreleri ve işleme ortamı sınıflandırılmış; model başarımları karşılaştırılmıştır. Sınıflandırma sonuçları, sensör verisinin işlem koşullarını yüksek doğrulukla tanımlayabildiğini göstermiştir. İkinci aşamada ise aynı öznitelikler regresyon modellerinde kullanılarak yüzey pürüzlülüğü tahmini yapılmıştır. Hem sınıflandırma hem regresyon modellerinin eğitiminde MATLAB programı kullanılmıştır. Bu iki aşamalı yapı sayesinde sistem, sensör verileriyle hem işlem koşullarını bağlamsal olarak tanımlayabilmekte hem de bu koşullar altında oluşacak yüzey kalitesini tahmin edebilmektedir. Geliştirilen yaklaşım, çevrimdışı ortamda gerçekleştirilmiştir. Bununla beraber gerçek zamanlı izleme ve kontrol sistemlerine uyarlanabilir yapıdadır. Bu yönüyle çalışma, veri temelli üretim izleme, akıllı karar destek sistemleri ve kestirimci kalite kontrol uygulamalarına bilimsel katkı sağlamaktadır.In machining processes, the surface quality of the processed parts directly affects product performance, production time, and cost. Especially in precise operations such as turning, cutting parameters and machining environment have a direct impact on the formation of surface quality. In this study, cutting force and vibration data were collected under 16 different conditions using SAE-AISI 5140 steel. Force data were obtained via a dynamometer, while vibration data were recorded in real time using an MPU6050 MEMS sensor. The obtained data were segmented, and time, frequency, and time-frequency analyses were applied to each segment. Each segment was treated as a signal, and a total of 63 features were extracted. Additionally, surface roughness was measured for each segment. In the first phase of the study, these features were used to classify cutting parameters and the machining environment; model performances were compared. The classification results showed that the sensor data could identify the machining conditions with high accuracy. In the second phase, the same features were used in regression models to predict surface roughness. MATLAB software was used for training both classification and regression models. This two-stage approach allows the system to contextually identify the machining conditions using sensor data and predict the resulting surface quality under those conditions. The developed method was implemented in an offline environment but is adaptable for integration into real-time monitoring and control systems. In this respect, the study makes a scientific contribution to data-driven production monitoring, intelligent decision support systems, and predictive quality control applications.
+ iiiii
Electricity consumption forecast for building communities using SDCA algorithm: Selcuk University Campus case study
No full textAkıllı ölçüm sistemlerinden enerji tüketim verilerinin gerçek zamanlı olarak elde edilmeye başlanması ile veri odaklı bina enerji yönetim sistemleri geliştirilmeye başlanmıştır. Veri odaklı bina enerji yönetimi, binalarda enerji tasarrufu sağlamak için uygun maliyetli bir çözümdür. Binalarda enerji yönetimi, gelecekteki enerji talebini tahmin etmek, enerji tasarrufu stratejileri geliştirmek ve binaya entegre optimum yenilenebilir sistemleri tasarlamak için gereken yük profili verileri sağlamaktadır. Aynı zamanda, elde edilen veriler sayesinde tüketim anomalileri de tespit edilebilmektedir. Bu nedenle, bina yük profillerinin oluşturulması ve elektrik tüketim verisinde anormal verilerin tespit edilmesi enerji tasarruf stratejileri geliştirmek ve sürdürülebilir davranışları teşvik etmek için doğru karar almaya yardımcı olacaktır. Bu tezde, Selçuk Üniversitesi kampüsünde 34 binada kurulu olan akıllı enerji analizöründen elde edilen veriler kullanılarak binaların saatlik, günlük, aylık ve yıllık yük profillerini oluşturan ve anomali tespiti yapan bir yazılım modülü geliştirilmiştir. Anomali tespiti yapmak amacı ile Microsoft ML.NET kütüphanesi sayesinde hava sıcaklığı ve ölçülen enerji tüketim verileri kullanılarak tahmin modelleri geliştirilmiştir. Aynı zamanda kullanıcının gün tipi tanımlamasına izin verilerek tahmin modelinin doğrululuk derecesi arttırılmıştır. Ölçülen ve tahmin modellerinden elde edilen veriler ile istatistiksel kontrol grafikleri oluşturulmuştur. Sonuç olarak, tahmin edilen elektrik tüketim verisi ve ölçülen gerçek zamanlı veriler karşılaştırılarak anormal enerji tüketimi tespit edilmiştir. Bu sayede bina yöneticilerinin sorunları tam zamanında tespit etmesine yardımcı olunmuştur. Geliştirilen yazılım modülünün etkinliği ölçülen gerçek zamanlı verilerin analizi yoluyla doğrulanmıştır. Eğitim, restoran ve hastane amacı ile kullanılan üç binanın son bir yıllık elektrik tüketim verisi kullanılarak yapılan tahminlerde farklı gün tipleri için doğruluk oranları %99.0079 ile %99.9985 arasında elde edilmiştir.Real-time acquisition of energy consumption data from smart measurement systems provided development of data-driven building energy management systems. Data-driven building energy management is a cost-effective solution for energy saving in buildings. Energy management of buildings provides the required load profile data to estimate future energy demand, develop energy saving strategies and design optimum renewable systems integrated to the building. At the same time, energy consumption anomalies will be detected using measured data. Therefore, generating building load profiles and detecting abnormal electricity consumption data will help to give the accurate decisions to develop energy saving strategies and encourage sustainable behaviors. In this thesis, a software module that generates hourly, daily, monthly and annual load profiles of buildings and detects anomalies using the data obtained from the smart energy analyzers installed in 34 buildings on the Selcuk University campus has been developed. In order to detect anomalies, prediction models have been developed with the help of Microsoft ML.NET library and using ambient outdoor temperature and measured energy consumption data. At the same time, the accuracy of the prediction model has been increased by allowing the software user to define the day type. Statistical control charts were created with the data obtained from the measured and prediction models. As a result, the estimated electricity consumption data and the measured real-time data were compared and abnormal energy consumption was detected. In this way, building managers were allowed to detect the problems in a timely manner. The effectiveness of the developed software module was verified through the analysis of the measured real-time data. In the predictions conducted using the one-year hourly electricity consumption data of three buildings used for education, restaurant and hospital purposes, the accuracy rates for different day types were obtained between 99,0079% and 99,9985%.Bu tez çalışması Selçuk Üniversitesi Rektörlüğü ve T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Konya Ovası Projesi (KOP) Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı tarafından 021D00-168821-168822 numaralı proje ile desteklenmiştir
Determination of drug transport capacity of functionalized mesoporous silica materials and exami̇nati̇on of thei̇r in vitro effects on PC3 cell line
No full textProstat kanseri, dünya genelinde erkekler arasında en yaygın ve ölümcül kanser türlerinden biri olup, erkeklerde kanser kaynaklı ölümler arasında altıncı sırada yer almaktadır. Prostat kanserinin tedavisinde sıklıkla başvurulan yöntemlerden biri kemoterapidir. Ancak kemoterapötik ajanların temel dezavantajı, yalnızca kanserli hücreleri değil, aynı zamanda sağlıklı hücre ve dokuları da hedef almaları nedeniyle ciddi sistemik yan etkilere yol açabilmeleridir. Bu nedenle, son yıllarda ilaç taşıyıcı sistemler, kanser tedavisinde umut vadeden alternatif yaklaşımlar olarak dikkat çekmektedir. Bu kapsamda, mezogözenekli silika temelli malzemeler, sahip oldukları üstün fizikokimyasal özellikleri nedeniyle ilaç taşıma uygulamalarında yaygın olarak araştırılmaktadır. Silika bazlı mezogözenekli yapılar, yüksek özgül yüzey alanı, geniş gözenek hacmi, tekdüze gözenek boyutu dağılımı, yüksek biyouyumluluk ve düşük toksisite gibi avantajlara sahiptir. Bu çalışmada, ilaç taşıyıcı sistem olarak SBA-15 tipi mezogözenekli silika kullanılmıştır. SBA-15'in düzenli altıgen gözenek yapısı, ilaçların kontrollü salımı için uygun bir platform sunmaktadır. Malzemelerin morfolojisi, mezoyapısı ve fonksiyonelliği taramalı elektron mikroskobu, küçük açılı X-ışını saçılması, azot adsorpsiyon-desorpsiyonu, Fourier dönüşümlü kızılötesi spektroskopisi kullanılarak karakterize edildi.BET (Brunauer–Emmett–Teller) yöntemi ile yüzey alanı ve BJH (Barret-Hoyner-Halenda) yöntemi ile ortalama gözenek boyutu ve hacmi belirlenmiştir. Yapısal uygunluğu doğrulanan SBA-15, daha sonra çeşitli fonksiyonel gruplarla modifiye edilmiştir. Fonksiyonel SBA-15 yapılarının biyolojik etkinliği, L929 (sağlıklı fare fibroblast) ve PC-3 (insan prostat kanseri) hücre hatlarında in vitro toksisite analizleri ile değerlendirilmiştir. Hücre kültürü çalışmaları kapsamında, PC-3 hücreleri %10 FBS (Fetal Bovine Serum) ve gentamisin içeren RPMI-1640, L929 hücreleri ise %10 FBS ve penisilin içeren DMEM high glucose ortamında kültüre edilmiştir. Hücresel toksisite testleri, MTT (3-(4,5-dimetiltiazol-2-il)-2,5-difeniltetrazolyum bromür) yöntemiyle gerçekleştirilmiş ve SBA-15'in toksisitesi 6.17–166.6 µg/ml doz aralığında incelenmiştir. Hücre canlılığını %80'in üzerinde koruyan dozlar biyouyumlu olarak belirlenmiş ve bu dozlarda doksorubisin (DOX) yüklenmiş SBA-15 yapıları her iki hücre hattına uygulanmıştır. Elde edilen bulgular, fonksiyonel SBA-15 yapılarının PC-3 kanser hücrelerinde seçici toksisite gösterdiğini, buna karşın L929 sağlıklı hücreler üzerinde anlamlı bir toksik etki oluşturmadığını ortaya koymuştur. Bu durum, fonksiyonel grupların kanserli ve sağlıklı hücreler arasındaki biyokimyasal farklılıkları tanıyabildiğini ve hedefe yönelik seçici etkileşim potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir. Ayrıca, doksorubisin yüklü saf SBA-15 yapıları, salım davranışına bağlı olarak sadece PC-3 hücrelerinde anlamlı sitotoksisite oluşturmuş; L929 hücrelerinde ise canlılık yüksek seviyelerde korunmuştur. IC₅₀ değerlerinden elde edilen yaklaşık 1.8'lik seçicilik indeksi, bu sistemin antikanser seçiciliğini kantitatif olarak da desteklemektedir. Sonuç olarak, bu çalışma, fonksiyonel yüzey modifikasyonu ile biyolojik tanıyıcılık sağlayan yapıların ve ilaç yüklü SBA-15 sistemlerinin birlikte veya ayrı ayrı prostat kanseri tedavisinde hedefe yönelik, seçici ve güvenli ilaç taşıyıcı platformlar olarak kullanılabileceğini ortaya koymaktadır.Prostate cancer is one of the most common and lethal types of cancer among men worldwide, ranking sixth among cancer-related deaths in males. Chemotherapy remains one of the primary treatment options for prostate cancer. However, a major drawback of chemotherapeutic agents is their lack of selectivity, often targeting not only cancerous cells but also healthy tissues, thereby leading to severe systemic side effects. As a result, drug delivery systems have recently emerged as promising alternative strategies in cancer therapy. In this context, mesoporous silica-based materials have garnered significant attention due to their outstanding physicochemical properties for drug delivery applications. These materials offer numerous advantages such as high specific surface area, large pore volume, uniform pore size distribution, high biocompatibility, and low toxicity. In this study, SBA-15 type mesoporous silica was selected as a drug carrier system. Owing to its well-ordered hexagonal pore structure, SBA-15 provides a suitable platform for the controlled release of therapeutic agents.The morphology, mesostructure and funcitionality of the metarials were characterized by scanning electron microscopy, small-angle X-ray scattering, nitrogen adsorption-desorption, Fourier transform infrared spectroscopy. Surface area was determined by BET (Brunauer–Emmett–Teller) method and average pore size and volume were determined by BJH (Barret-Hoyner-Halenda) method. SBA-15, whose structural suitability was confirmed, was then modified with various functional groups. The biological activity of functionalized SBA-15 structures was assessed through in vitro cytotoxicity assays using L929 (healthy mouse fibroblast) and PC-3 (human prostate cancer) cell lines. In cell culture experiments, PC-3 cells were maintained in RPMI-1640 medium supplemented with 10% Fetal Bovine Serum (FBS) and gentamicin, while L929 cells were cultured in DMEM high glucose medium containing 10% FBS and penicillin. Cell viability was evaluated using the MTT (3-(4,5-dimethylthiazol-2-yl)-2,5-diphenyltetrazolium bromide) assay across a concentration range of 6.17–166.6 µg/mL. Concentrations that preserved cell viability above 80% were considered biocompatible. SBA-15 particles were subsequently loaded with doxorubicin (DOX) at these concentrations and applied to both cell lines. The results revealed that functionalized SBA-15 structures exhibited selective cytotoxicity toward PC-3 cancer cells, while exerting no significant toxicity on healthy L929 cells. This suggests that surface functional groups may facilitate selective interactions by recognizing biochemical differences between cancerous and healthy cells. Furthermore, DOX-loaded non-functionalized SBA-15 structures induced dose-dependent cytotoxicity in PC-3 cells, while maintaining high cell viability in L929 cells. This effect is likely due to the drug release behavior of the system, where DOX is preferentially released in the tumor microenvironment. The calculated selectivity index (SI) of approximately 1.8, based on IC₅₀ values, quantitatively supports the anticancer specificity of the system. In conclusion, this study demonstrates that both surface-functionalized SBA-15 structures and DOX-loaded SBA-15 carriers exhibit selective behavior through different mechanisms—either via biological recognition or controlled release—and may serve as promising, safe, and target-oriented drug delivery platforms for prostate cancer therapy.Bu tez çalışması Selçuk Üniversitesi B.A.P Koordinatörlüğü tarafından 24201086 nolu proje tarafından desteklenmiştir
The effect of warm pads applied to the breast during episiotomy repair on milk amount, breastfeeding motivation and perception of insufficient milk
No full textBu çalışma, epizyotomi onarımı sırasında memeye uygulanan sıcak pedlerin süt miktarına, emzirme motivasyonu ve yetersiz süt algısı düzeyine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın türü randomize kontrollü müdahale çalışmasıdır. Çalışmanın evrenini Konya Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Doğumhane biriminde Ekim 2023-Haziran 2024 tarihleri arasında normal doğum yapmış, miad ve primipar gebeler oluşturmuştur (n=218). Araştırmada https://www.random.org/ sitesinden yararlanılarak randomizasyon sağlanmıştır. Araştırmacı tarafından literatür eşliğinde hazırlanan kadınların sosyodemografik ve obstetrik özelliklerini içeren 15 maddelik tanıtıcı bilgi formu ile doğum sonu süt sağma ve miktarı bilgi formu (müdahale grubuna 8, kontrol grubuna 6 soru), Primipar Emzirme Motivasyon Ölçeği ve Yetersiz Süt Algısı Ölçeği kullanılmıştır. Çalışma verileri anneler ile yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Verilerin analizinde kadınların tanımlayıcı ve obstetrik özelliklerinin karşılaştırılması için ki kare testi ve kadınların uygulama sonrası süt miktarı ve ölçek puanlarının karşılaştırılması için bağımsız gruplarda t testi kullanılmıştır. Çalışmaya katılım sağlayan müdahale grubunun yaş ortalaması 24,11±4,49 yıl, kontrol grubunun 22,88±3,28 yıldır. Epizyotomi onarım süresi (dk) müdahale grubunda ortalama 21,32±6,71, kontrol grubunda 26,06±7,40 ve kadınların süt sağmak miktarı (ml/cc) müdahale grubunda ortalama 4,09±2,12, kontrol grubunda 2,82±1,73'dir. Çalışmamızda müdahale grubunda emzirme motivasyon ölçeği alt boyutlarından emzirmeye verilen değer (p<0,001), öz-etkililik (p<0,001), ebe desteği puanı (p<0,001) kontrol grubundan daha yüksek, başarı beklentisi alt boyutunun ise daha düşük olduğu (p<0,001) saptanmıştır. Çalışmamızda ayrıca yetersiz süt algısı ölçeği puanı müdahale grubunda kontrol grubundan daha yüksek olarak saptanmıştır. Bu bulgu kontrol grubundaki kadınların yetersiz süt algısı düzeylerinin daha yüksek olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak epizyotomi onarımı sırasında memeye uygulanan sıcak pedlerin süt miktarına arttırıcı, emzirme motivasyonu ölçeği alt boyutlarından emzirmeye verilen değer, öz-etkililik ve ebe desteği puanını artırıcı, başarı beklentisi ve yetersiz süt algısı azaltıcı yönde etkilemektedir. Ebeler tarafından epizyotomi sırasında memelere uygulanan sıcak pedlerin, doğum sonu dönemde verilen bakımın kalitesini arttırarak emzirmeyi destekleyecek nonfarmokolojik uygulamaların kliniklerde kullanımının sağlanması açısından önemlidir.This study was conducted to determine the effects of hot pads applied to the breast during episiotomy repair on the amount of milk, breastfeeding motivation and the perception of insufficient milk. The type of study is a randomized controlled intervention study. The population of the study consisted of term and primiparous pregnant women who gave birth normally between October 2023 and June 2024 at Konya Selcuk University Medical Faculty Hospital Maternity Unit (n=218). The research was randomized using the https://www.random.org/ website. A 15-item introductory information form containing the sociodemographic and obstetric characteristics of women prepared by the researcher in the light of literature, a postpartum milk expression and amount information form (8 questions for the intervention group and 6 questions for the control group), Primipar Breastfeeding Motivation Scale and Insufficient Milk Perception Scale were used. The study data were collected with the mothers through face-to-face interviews. In the analysis of the data, the chi-square test was used to compare the descriptive and obstetric characteristics of the women, and the t-test was used in independent groups was used to compare the milk amount and scale scores of the women after the application. The mean age of the intervention group was 24.11±4.49 years and 22.88±3.28 years in the control group. The mean episiotomy repair time (min) was 21.32±6.71 in the intervention group and 26.06±7.40 in the control group, and the mean amount of milk expressed by women (ml/cc) was 4.09±2.12 in the intervention group and 2.82±1.73 in the control group. In our study, it was found that the value given to breastfeeding (p<0.001), self-efficacy (p<0.001), and midwife support scores (p<0.001), which are sub-dimensions of the breastfeeding motivation scale, were higher in the intervention group and the success expectation sub-dimension was lower (p<0.001) in the control group. In our study, inadequate milk perception scale score was higher in the intervention group than in the control group. This finding indicates that women in the control group had higher levels of inadequate milk perception. As a result, hot pads applied to the breast during episiotomy repair increase the amount of milk, increase the value given to breastfeeding, self-efficacy and midwife support scores, which are sub-dimensions of the breastfeeding motivation scale, and reduce the expectation of success and the perception of insufficient milk. The application of hot pads to the breasts during episiotomy care by midwives is important for promoting the use of non-pharmacological practices that support breastfeeding and enhance the quality of postpartum care in clinical settings
A bibliometric analysis of research on artificial intelligence in veterinary medicine
No full textYapay zekânın günümüzde veteriner hekimlik alanında kullanılması bu alandaki araştırmacılar için ilgi çekici bir yenilik olmuştur. Bu çalışmanın amacı, bibliyometrik analiz ile veteriner hekimlikte yapay zekâ alanındaki literatürün genel haritasını çıkarmak ve kullanım alanlarını belirlemektir. Veteriner hekimlikte yapay zekâ üzerine mevcut literatürü keşfetmek için Web of Science veri tabanı kullanılmıştır. Araştırma verileri 397 adet makaleden oluşmuştur. Verilerin analizi için R istatistik programında mevcut olan "bibliometrix" kütüphanesi ile VOSviewer programı kullanılmıştır. Veri sorgusu 10 Kasım 2023 tarihinde "veterinary" OR "veterinary sciences" OR "animal sciences" AND "machine learning" OR "deep learning" OR "artificial intelligence" OR "data mining" kavramları ile gerçekleştirilmiştir. Dergiler, yayın ve atıf sayısı, yazar, kurum ve ülke gibi araştırma ögeleri bibliyometrik göstergeler ile incelenmiştir. Genel yayın eğilimleri incelendiğinde veteriner hekimlikteki yapay zekâ çalışmalarına 65 farklı dergi ve 1758 yazar katkıda bulunmuştur. 2019 yılından itibaren yayın sayısı hızlı bir artış göstermiştir. Animals ve Preventive Veterinary Medicine dergileri alanın öncü dergileri olarak belirlenmiştir. Alanda önde gelen yazarlar Tommaso Banzato ve Ecevit Eyduran olmuştur. En fazla yayın sayısına sahip kurum California Davis Üniversitesi olurken, uluslararası işbirliği düzeyi en yüksek kurum Bern Üniversitesi olmuştur. Çalışma sonucunda alanda önde gelen ülkeler Amerika Birleşik Devletleri ve Çin olmuştur. En sık kullanılan anahtar kelimelerin "deep learning", "machine learning" ve "artificial intelligence" olduğu, "active learning" ve "computer-aided diagnosis" kelimelerinin ise yakın tarihli çalışmalarda daha fazla kulanıldığı belirlenmiştir. Çalışmada ortaya konulan bulgular makine öğrenmesinin veteriner hekimlikte güncel çalışma alanı olduğunu göstermektedir. Gelecekte bu alandaki çalışmaların bilgisayar sistemleri ile destekleneceği öngörülmektedir. Bu alandaki çalışmaların geliştirilmesi için mali sorumluluk, yeterli altyapı (yazılım veya donanım) ve kaynak desteği, iyi veri yönetimi ilkelerinin oluşturulması ve eğitim-öğretim gibi sistemli bir yönetim oluşturulması önerilmektedir. Bu çalışma veteriner hekimlik alanında yapılacak yapay zekâ çalışmaları için alanın genel haritası hakkında bilgi vermesi açısından araştırmacılar için yol gösterici nitelik taşıyabilir.The use of artificial intelligence in veterinary medicine has been an interesting novelty for researchers in the field. With the application of artificial intelligence in the veterinary sciences, studies in this area have reached an important position in the literature. The aim of this study is to map the literature in the field of artificial intelligence in veterinary medicine using bibliometric analysis and to highlight areas of use. The Web of Science database was used to explore the existing literature on artificial intelligence in veterinary medicine. The research data consisted of 397 articles. The "bibliometrix" library in the R statistical programme and the VOSviewer programme were used to analyse the data. The search was conducted using the keywords "veterinary" OR "veterinary sciences" OR "animal sciences" AND "machine learning" OR "deep learning" OR "artificial intelligence" OR "data mining" on 10 November 2023. Research elements such as journals, number of publications and citations, authors, institutions and countries were assessed using bibliometric indicators. In terms of general publication trends, there have been 65 different journals and 1758 authors on AI studies in veterinary medicine. The number of publications has increased rapidly since 2019. Animals and Preventive Veterinary Medicine were identified as the leading journals in this area. The senior authors in this field were Tommaso Banzato and Ecevit Eyduran. The institution with the highest number of publications was the University of California Davis, while the institution with the highest number of international collaborations was the University of Bern. The study found that the most productive countries in this area were the United States of America and China. The most frequently used keywords were "deep learning", "machine learning" and "artificial intelligence", while "active learning" and "computer-aided diagnosis" were more frequently used in recent studies. The results of the study show that machine learning is a recent area of research in veterinary medicine. It is expected that studies in this area will be supported by computer systems in the future. For the development of studies in this area, it is recommended that systematic management is established, such as financial responsibility, adequate infrastructure (software or hardware) and resource support, establishment of good data management principles, and education and training. This study can be a guide for researchers in terms of providing information on the general map of the field for AI studies to be carried out in the field of veterinary medicine
What happened in France under German occupation, according to Cumhuriyet Newspaper (1940-1944)
No full textAlmanya'nın 1 Eylül 1939 tarihinde Polonya'ya yönelik askerî harekâtı, Birinci Dünya Savaşı'nın galip ama yorgun devletleri olan İngiltere ve Fransa'nın Almanya'ya savaş ilan etmesine neden olmuş ve böylece İkinci Dünya Savaşı resmen başlamıştır. 10 Mayıs 1940'ta başlayan Fransa Muharebesi, Alman ordusunun hızlı ve etkili ilerleyişiyle yalnızca 45 gün içerisinde Fransa'nın mağlubiyetiyle sonuçlanmıştır. 22 Haziran 1940'ta imzalanan ateşkes anlaşmasıyla Fransa'nın kuzeyi Almanya'nın doğrudan işgali altına girmiş, güneyinde ise Temmuz 1940'ta kurulacak olan Vichy Fransası'nın temelini oluşturan süreç resmen başlamıştır. Vichy Fransası, Nazi Almanyası ile iş birliği içinde hareket etmiş ve işgal koşullarını doğrudan kabul etmiştir. Bu çalışma, Almanya'nın Fransa'yı işgalinden Paris'in Müttefikler tarafından kurtarıldığı 19 Ağustos 1944 tarihine kadar geçen yaklaşık dört yıllık dönemi kapsamaktadır. Söz konusu zaman dilimi içerisinde, Türkiye'nin önde gelen basın organlarından biri olan Cumhuriyet gazetesi, Fransa'daki gelişmeleri Türk kamuoyuna aktarmış, yalnızca askerî ve siyasî gelişmeleri değil, aynı zamanda işgal altındaki Fransız toplumunun yaşadığı sosyal ve kültürel dönüşümlere de yer vermiştir. Bu yönüyle Cumhuriyet, Fransa'daki gelişmeleri çok boyutlu bir çerçevede ele alarak okuyucusunu yalnızca bilgilendirmekle kalmamış, aynı zamanda kamuoyunun düşünce yönelimlerini şekillendiren bir yayın organı işlevi de görmüştür.Germany's military operation against Poland on September 1, 1939 caused the victorious but exhausted states of World War I, England and France, to declare war on Germany, thus officially starting Second World War The Battle of France, which began on May 10, 1940, ended with the defeat of France in just 45 days thanks to the rapid and effective advance of the German army. With the armistice signed on June 22, 1940, the north of France came under direct occupation by Germany, while in the south, the process that would form the basis of Vichy France, which would be established in July 1940, officially began. Vichy France acted in cooperation with Nazi Germany and directly accepted the terms of occupation. This study covers the approximately four-year period from the German occupation of France to the liberation of Paris by the Allies on August 19, 1944. During this period, Cumhuriyet, one of Turkey's leading press organs, conveyed developments in France to the Turkish public, covering not only military and political developments but also the social and cultural transformations experienced by the French society under occupation. In this respect, Cumhuriyet not only informed its readers by addressing developments in France within a multidimensional framework, but also served as a publication organ that shaped the public's ideological orientations
Effect of different nicotine-treated implant supported provisional prosthetic materials on human gingival fibroblasts
No full textİmplant üstü geçici restorasyonlar, hastaların tedavi sürecinde fonksiyonel, estetik ve fonasyonel ihtiyaçlarını karşılarken, implant çevresi dokuların yönlendirilmiş iyileşmesini destekleyerek uzun vadede enfeksiyon, kemik ve diş eti kaybını azaltmada kritik bir rol üstlenmektedir. Bununla birlikte, sigara kullanımı ağız sağlığı açısından ciddi bir tehdit oluşturarak özellikle implant ve protetik uygulamalarda başarısızlık riskini artırmaktadır. Ayrıca, geçici restorasyonlarda yaygın olarak kullanılan polimer bazlı materyallerin gözenekli yapısı ve yüksek absorbsiyon kapasiteleri, bu materyallerin ağız içi kimyasallarla daha fazla etkileşime girmesine yol açmakta; sigara dumanında bulunan toksik maddelerle birleştiğinde ise çevre dokular üzerinde biyolojik etkilerini daha da artırma potansiyeli taşımaktadır. Bu tez çalışmasının amacı 4 farklı geçici protetik materyalin (Polimetimetakrilat, kazınabilir PMMA blok, 3D boyutlu yazıcı rezini ve kompozit rezin) ve bunların nikotin le etkileşiminin insan gingival fibroblastlarının (İGF) hücre canlılığı, hücre ataçmanları ile ekstraselüler matriks, doku inhibitörleri, pro-enflamatuar ve anti-enflamatuvar sitokinlerin mRNA ekspresyonları üzerine etkilerini incelemektir. Bu amaçla, her gruptan 3 ve 7 gün boyunca ekstratlar toplandı. Daha sonra, İGF hücreleri bu ekstratlarla muamele edildi. Hücre canlılığı deneyleri 3. gün ve 7. günde MTT enzimatik aktivite testi yapılarak gerçekleştirildi. Toplam RNA, süpernatantların 3 ve 7 gün uygulanması sonrası 1. Gün ve 3. günlerde izole edildi ve gen ekspresyonları, gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu (RT-PCR) ile analiz edildi. Ayrıca, hücre ataçmanı için taramalı elektron mikroskobu (SEM) kullanıldı. Hücre canlılığına yönelik yapılan deneysel analizlerde, hem 3. hem de 7. gün sonunda nikotin içeren gruplarda kontrol gruplarına kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir azalma gözlemlenmiştir (p<0.01). Gruplar arası karşılaştırmalarda ise, kompozit ve 3D yazıcı materyallerinin kullanıldığı gruplarda hücre canlılığında diğer materyallere kıyasla daha belirgin bir düşüş saptanmıştır (p<0.01). Bununla birlikte, nikotin içeren tüm gruplarda TNF-α, IL-6, IL-8 ve IL-10 sitokinlerinin mRNA ekspresyon düzeylerinde anlamlı artışlar kaydedilmiştir. Ayrıca, materyallerin 3. ve 7. gün ekstraktları ile yapılan analizlerde IL-1β, MMP-1, MMP-2, MMP-3 ile TIMP-1 ve TIMP-2 gen ekspresyon düzeylerinde materyale bağlı olarak değişken artışlar gözlenmiştir. Nikotin ve geçici protez materyalleri, İGF hücrelerinin hücre canlılğını azaltmış, pro-enflamatuvar sitokinlerin mRNA ekspresyonlarını regüle etmiş, yıkım ve yıkımın inhibisyonundan sorumlu enzimlerin ekspresyonlarını ise farklı düzeylerde etkilemiştir.Temporary restorations on implants meet the functional, aesthetic and phonation needs of patients during the treatment process, they play a critical role in reducing infection, bone and gum loss in the long term by supporting the directed healing of tissues around the implant. However, smoking poses a serious threat to oral health and increases the risk of failure, especially in implant and prosthetic applications. In addition, the porous structure and high absorption capacities of polymer-based materials, which are commonly used in temporary restorations, cause these materials to interact more with oral chemicals; When combined with toxic substances found in cigarette, it has the potential to further increase its biological effects on surrounding tissues. This thesis aims to investigate the effects of 4 different interim prosthetic materials (Polymethylacrylate, PMMA block, 3D printer resin and composite resin) and their interaction with nicotine on cell viability, cell attachments and extracellular matrix, tissue inhibitors, pro-inflammatory and anti-inflammatory cytokines mRNA expressions of human gingival fibroblasts (HGF). For this purpose, extracts were collected from each group for 3 and 7 days. Next, HGF cells were treated with these extracts. Cell viability experiments were performed on day 3 and day 7 by performing MTT enzymatic activity test. Total RNA was observed after 3 and 7 days of administration of supernatants 1. They were isolated on day and day 3 and their gene expression was analyzed by real-time polymerase chain reaction (RT-PCR). In addition, scanning electron microscopy (SEM) was used for the cell attachment. In experimental analyses of cell viability, a statistically significant decrease was observed in the nicotine-containing groups compared to the control groups at the end of both the 3rd and 7th days (p<0.01). In the comparisons between the groups, a more significant decrease in cell viability was found in the groups where composite and 3D printer materials were used compared to other materials (p<0.01). However, significant increases in mRNA expression levels of TNF-α, IL-6, IL-8, and IL-10 cytokines were noted in all nicotine-containing groups. In addition, variable increases were observed in IL-1β, MMP-1, MMP-2, MMP-3 and TIMP-1 and TIMP-2 gene expression levels depending on the material in the analyzes performed with the 3rd and 7th day extracts of the materials. Nicotine and temporary prosthetic materials reduced the cell viability of HGF cells, regulated the mRNA expressions of pro-inflammatory cytokines, and affected the expressions of enzymes responsible for degradation and inhibition of degradation at different levels.Bu araştırma Selçuk Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü tarafından 23212011 Proje numarası ile ve TÜBİTAK 1002-B Hızlı Destek programı kapsamında 124S734 Proje numarası ile desteklenmiştir
School readiness levels of preschool children and parents' and teachers' opinions on school maturity master's thesis
No full textBu araştırma, okul öncesi dönem çocuklarının okul olgunluğunu belirleyen akademik olgunluk ve sosyal-duygusal olgunluk düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesini ve okul olgunluğuna yönelik veli-öğretmen görüşlerine yer vermeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla, bu araştırmanın çalışma grubunu 2024-2025 Eğitim-Öğretim döneminde Antalya ilinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı özel bir anaokulunda ve ilkokula bağlı bir anasınıfında bulunan beş-altı yaş grubu 100 öğrenci ile 6 öğretmen ve 11 veli oluşturmaktadır. Bu araştırma karma desen bir araştırmayı kapsamakta olup, araştırmada desen olarak sıralı açıklayıcı desen kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak öğrencilerin akademik olgunluklarını ölçmek için "Metropolitan Okul Olgunluğu Ölçeği" ve sosyal-duygusal olgunluklarını ölçmek için "Marmara Sosyal Duygusal Uyum Ölçeği (MASDU-5YAŞ)", araştırmacı tarafından geliştirilen "Kişisel Bilgi Formu" ile "Veli ve Öğretmen Görüşme Formu" kullanılmıştır. Araştırmada verilerin analizi için bağımsız gruplar için t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon analizi, regresyon analizi ve içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda öğrencilerin okul olgunluğu düzeyleri arasında cinsiyete göre anlamlı farklılık ortaya çıkmazken, annenin eğitim düzeyine, babanın eğitim düzeyine, annenin çalışma durumuna ve öğrencilerin takvim yaşına göre anlamlı düzeyde farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın diğer sonuçları ise akademik olgunluk düzeyi yüksek olan öğrencilerin velileri akademik olgunluğun yüksek olmasını çoğunluk "Büyük kardeşin olması" olarak, düşük olan öğrencilerin velileri ise "Çocuk sayısının fazlalığı" olarak ifade etmişlerdir. Sosyal duygusal olgunluk düzeyi yüksek olan öğrencilerin velileri yüksek olmasını çoğunluk tarafından "Sosyal bir çevrede bulunmak" olarak, düşük olan veliler ise "Pandeminin etkisi" olarak belirtmişlerdir.This research aims to examine the academic maturity and social-emotional maturity levels of preschool children, which determine school readiness, in terms of various variables and to include parent-teacher opinions on school readiness. For this purpose, the study group of this research consists of 100 students aged 5-6 in a private kindergarten and a kindergarten affiliated to a primary school in Antalya province in the 2024-2025 Academic Year, 6 teachers and 11 parents. This research covers a mixed design research and the sequential explanatory design was used as the design in the research. In the research, "Metropolitan School Readiness Scale" to measure the academic maturity of the students and "Marmara Social Emotional Adaptation Scale (MASDU-5YAS)" to measure their social-emotional maturity, "Personal Information Form" and "Parent and Teacher Interview Form" developed by the researcher were used as data collection tools. In the study, t-test for independent groups, one-way analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation analysis, regression analysis and content analysis were used to analyze the data. As a result of the study, while no significant difference was found between the school maturity levels of the students according to gender, it was concluded that there was a significant difference according to the mother's education level, the father's education level, the mother's employment status and the students' calendar age. Other results of the study are that the parents of the students with high academic maturity levels mostly stated that the reason for the high academic maturity was "Having an older sibling", while the parents of the students with low academic maturity levels stated that the reason for the high academic maturity was "Having a large number of children". The parents of the students with high social emotional maturity levels mostly stated that the reason for the high academic maturity was "Being in a social environment", while the parents with low social emotional maturity levels stated that the reason for the high academic maturity was "The effect of the pandemic"
The adoption of cloud computing technologies in the hospitality businesses within the framework of digital transformation and its effect on business performance
No full textBulut bilişim hem bireysel kullanıcılar hem de işletmeler için donanım ve yazılımların çevrimiçi ortamda entegre bir biçimde sunulmasını mümkün kılarak, erişilebilirlik, maliyet etkinliği, esneklik ve güvenlik gibi açılardan önemli avantajlar sağlayan temel bir teknolojidir. Konaklama işletmeleride bu teknolojinin sunduğu fırsatlardan; operasyonel süreçlerin dijitalleşmesi, müşteri ilişkileri yönetiminin geliştirilmesi, gelir optimizasyonu, hata oranlarının azaltılması ve stratejik esnekliğin artırılması gibi çeşitli alanlarda önemli ölçüde fayda sağlamaktadır. Ancak bu avantajlara rağmen literatürde, bulut bilişimin benimsenmesine yönelik çalışmaların büyük çoğunluğunun teknik ve operasyonel konulara odaklandığı; turizm sektörü özelinde, özellikle de konaklama işletmeleri bağlamında, sınırlı sayıda araştırma bulunduğu dikkat çekmektedir. Araştırmanın temel amacı, Türkiye'de faaliyet gösteren konaklama işletmelerinde bulut bilişim teknolojisinin benimsenme düzeyini belirlemek, bu süreci teşvik eden veya engelleyen başlıca faktörleri ortaya koymak ve söz konusu teknolojinin işletme performansı üzerindeki etkilerini analiz etmektir. Bu amaçla, bulut bilişimin benimsenmesini etkileyen temel faktörler ile performans çıktıları arasındaki ilişkileri açıklamak üzere, Yeniliğin Yayılması Teorisi (DOI) ile Teknoloji-Organizasyon-Çevre (TOE) çerçevesinin entegrasyonuna dayalı teorik bir model geliştirilmiştir. Model kapsamında toplam 11 yapı formüle edilmiş, bunların güvenilirlik ve geçerlilik analizleri yapılmış, değişkenler arası ilişkiler ise regresyon analizleri aracılığıyla test edilmiştir. Araştırma bulguları, konaklama işletmelerinde bulut teknolojilerinin benimsenmesinde özellikle "uyumluluk" unsurunun güçlü ve pozitif etkisine işaret ederken; "karmaşıklık" ile "güvenlik ve gizlilik endişeleri"nin benimsemeyi negatif yönde ve anlamlı biçimde etkilediğini ortaya koymuştur. Ayrıca "dış destek" ve "teknolojik hazırlık" faktörleri de bulut teknolojisinin benimsenmesini pozitif yönde etkileyen diğer önemli değişkenler olarak öne çıkmıştır. Beklentilerin aksine, "göreceli avantaj" ve "üst yönetim desteği" değişkenlerinin anlamlı bir etkisi gözlemlenmemiştir. Benzer şekilde, "kuruluş kaynakları" ile "rekabet baskısı" değişkenlerinin de bulut bilişimi benimseme üzerinde anlamlı bir etkisi tespit edilmemiştir. Buna karşın, araştırmanın en güçlü ve anlamlı bulgularından biri, bulut bilişiminin benimsenmesi ile işletme performansı arasında kurulan pozitif ve anlamlı ilişkidir. Bu durum, bulut bilişim teknolojilerinin konaklama işletmelerinin genel performansını artırma potansiyeline sahip olduğunu ortaya koymaktadır.Cloud computing is a fundamental technology that enables integrated online provision of hardware and software for both individual users and businesses, providing significant advantages in terms of accessibility, cost effectiveness, flexibility and security. Hospitality businesses also benefit significantly from the opportunities offered by this technology in various areas such as digitalization of operational processes, development of customer relationship management, revenue optimization, reduction of error rates and increase of strategic flexibility. However, despite these advantages, it is noteworthy that the majority of studies on the adoption of cloud computing in the literature focus on technical and operational issues; and there is a limited number of studies in the tourism sector, especially in the context of hospitality businesses. The main purpose of the research is to determine the level of adoption of cloud computing technology hospitality enterprises operating in Turkey, to reveal the main factors that encourage or hinder this process and to analyze the effects of the technology in question on business performance. For this purpose, a theoretical model based on the integration of Diffusion of Innovation Theory (DOI) and Technology-Organization-Environment (TOE) framework was developed to explain the relationships between the main factors affecting the adoption of cloud computing and performance outcomes. A total of 11 structures were formulated within the scope of the model, their reliability and validity analyses were conducted, and the relationships between the variables were tested through regression analyses. The research findings indicated that the "compatibility" element in particular had a strong and positive effect on the adoption of cloud technologies in hospitality businesses, while "complexity" and "security and privacy concerns" negatively and significantly affected the adoption. In addition, the "external support" and "technological readiness" factors also stood out as other important variables that positively affected the adoption of cloud technology. Contrary to expectations, no significant effect was observed for the "relative advantage" and "top management support" variables. Similarly, no significant effect was detected for the "organizational resources" and "competitive pressure" variables on the adoption of cloud computing. However, one of the strongest and most significant findings of the study is the positive and significant relationship established between the adoption of cloud computing and business performance. This situation reveals that cloud computing technologies have the potential to increase the overall performance of hospitality businesses.Bu Çalışma Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü Tarafından 24213006 Nolu Doktora Tez Projesi Olarak Desteklenmiştir