Buckinghamshire New University
Not a member yet
17928 research outputs found
Sort by
Frá kjarasamningsbroti til mansals
No full textÍ þessari ritgerð verður leitað svara við spurningunni: ,,Hvar liggja mörkin á milli brota á kjarasamningum, misneytingar skv. 253. gr. hgl. og vinnumansals skv. 227. gr. a. hgl.?“ Markmið ritgerðarinnar er að greina þessar þrjár ólíku réttarheimildir, túlkun þeirra og samspil og er það gert með dogmatískri aðferð í lögfræði. Kjarasamningar leggja grunn á lágmarksréttindum starfsfólks á vinnumarkaði. Þegar brotið á þeim réttindum getur starfsmaðurinn farið fram á greiðslu vangreiddra launa fyrir dómstólum. Ef vangreiðslan má leiða til samnings er hægt að fara fram á ógildingu hans á grundvelli misnetingarákvæðis 31. gr. sml. Sýna þarf fram vinnuveitandinn hafi nýtt sér m.a. bágindi, fákunnáttu eða það að hann sé honum háður og að greidd laun voru að minnsta kosti þriðjungi lægri en lágmarkslaun. Ef misneytingunni var beitt með ásetning til auðgunar og að lítið sem ekkert endurgjald fékkst fyrir vinnuna er hægt að heimfæra brotið undir 253. gr. hgl. Þegar starfsmaður er tilneyddur til að vinna með hótunum eða annarskonar nauðung auk þess sem að hann fær greidd laun sem eru lægri en lágmarkslaun þá getur sú vinna flokkast undir nauðungavinnu. Mörk milli misneytingar og nauðungarvinnu er ekki sett í skorður. Vinnumansal felur í sér mansal með þann tilgang að misnota aðila í þrældóm, ánauð eða nauðungarvinnu. Samkvæmt 227. gr. hgl. er gerð krafa um að allir þrír verkþættir þurfi að vera uppfylltir til þess brot sé heimfært undir mansalsákvæði hegningarákvæða. Erfitt getur verið að færa sönnun fyrir öllum verkþáttum mansals ákvæðins og er því algengt er að brot sem varða mansal séu heimfærð undir vægari brot. Af framan sögðu er ljóst að mörkin á milli kjarasamningsbrota, misneytingar og vinnumansal eru ekki skýr. Ef markmiðið er að tryggja raunhæfa vernd starfsmanna gegn alvarlegri misnotkun á vinnumarkaði, þarf löggjafinn að gera skýra grein fyrir mörkum milli brota á kjarasamningsbundnum réttindum og refsiverðrar háttsemi. Slík löggjöf myndi skýra leikreglur á vinnumarkaði
Hvenær eru raunhæfar horfur á að aðstæður verði fyrir hendi eða atburður muni eiga sér stað í skilningi 2. mgr. 7. gr. MAR?
No full textGrunnforsenda þess að markaðir, líkt og verðbréfamarkaðir, starfi og virki eðlilega er að á þeim ríki traust og gagnsæi. Til þess að tryggja heilleika og skilvirkni slíkra markaða gilda um þá fjöldinn allur af reglum sem finna má meðal annars í reglugerð Evrópuþingsins og ráðsins nr. 596/2014 um markaðssvik. Hugtakið innherjaupplýsingar skipar stóran sess í löggjöfinni og er því mikilvægt að aðilar leggi sama skilning í hugtakið. Til að upplýsingar verði taldar innherjaupplýsingar þurfa fjögur skilyrði að vera uppfyllt, þar á meðal að þær séu nægjanlega tilgreindar. Í ritgerð þessari er sjónum einkum beint að því skilyrði, nánar tiltekið hvort og hvenær ætla megi af sanngirni að aðstæður verði fyrir hendi eða atburður muni eiga sér stað í skilningi ákvæðis 2. mgr. 7. gr. MAR.
Markmiðið er að varpa skýrara ljósi á inntak og beitingu hugtaksins ,,raunhæfar horfur’’, en hugtakið er notað sem viðmið á líkum á því hvort aðili megi af sanngirni ætla að aðstæður verði fyrir hendi eða hvort atburður muni eiga sér stað. Hingað til hefur ekki verið færð fram nánari skýring á því hvað raunverulega felst í hugtakinu, annað en að slíkar horfur feli í sér eitthvað sem er meira en ósennilegt, en þó minna en mjög líklegt.
Sökum þess hve opið og óafmarkað hugtakið er, hafa fylgt því viss vandamál í framkvæmd, sér í lagi í tengslum við upplýsingaskyldu útgefenda þegar upplýsingar myndast í milliþrepum langvarandi ferlis og ákvörðun þarf að taka um opinbera birtingu þeirra. Með því að greina dómaframkvæmd, stjórnvaldsákvarðanir og fræðiskrif er leitast við að leggja fram svör við því hvað virðist vega þyngst í mati á því hvort um raunhæfar horfur sé að ræða og upplýsingar þar af leiðandi nægjanlega tilgreindar.A fundamental perequisite for markets, such as stock markets, to operate and function properly is that trust and transparency prevail within them. To ensure the integrity and effiency of such markets, they are subject to a wide array of rules wich, among other things, can be found in Regulation (EU) No 596/2014 of the European Parliament and of the Council of 16 April 2014 on Market Abuse (MAR). The concept of inside information plays a significant role in this legislation, and it is therefore important that all parties interpret the term consistently. For information to be considered inside information, four conditions must be met, including that the information must be of a precise nature. This thesis focuses primarily on that condition, more specifically, on whether and when it may reasonably be expected that a set of circumstances will come into existence or an event will occur, within the meaning of article 7(2) of MAR. The aim is to clarify the meaning and application of the concept of realistic prospect, wich serves as a criterion of the likelihood that a person may reasonably expect that certain circumstances will arise, or an event will occur. To date, no detailed explanation has been provided of what the concept truly entails, apart from the general understanding that such prospects involve something more than unlikely, yet less than highly probable. Due to the open and undefined nature of the concept, certain practical challenges have arisen, particularly in relation to issuer’s disclosure obligations when information relates to intermediate steps in a protracted process, and a decision must be made regarding its public release. By analysing case law, administrative decisions and academic literature, this thesis seeks to identify the factors that appear to carry the most weight in the assessment of whether there is a realistic prospect and consequently, whether the information is of a precise nature
Mótþróaþrjóskuröskun og tilfinningastjórnun: Rannsókn á kynjamun
No full textOppositional defiant disorder (ODD) is one of the most common childhood disorders and can lead to significant impairment. Previous studies have found an association between ODD symptoms and emotion dysregulation, as well as gender differences in emotion regulation. The aim of this study was to examine the relationship between ODD symptoms, emotion regulation and gender. The study is part of a larger, ongoing research project which evaluates the outcomes of two treatments. The participants were 58 children diagnosed with ODD, aged 6 to 12 years. Data were collected from parent reports on the DBRS, ERC, HSQ, and SDQ before intervention. The results suggest that both lability/negativity and emotion regulation uniquely explain variability in ODD symptoms, particularly in the argumentative/defiant behavior dimension, with lability/negativity being the stronger predictor. However, no significant gender differences were found in ODD symptoms, lability/negativity or emotion regulation, and gender did not moderate the relationship between these factors. These findings indicate that in a clinical sample of children with ODD, lability/negativity and emotion regulation predict ODD symptoms irrespective of gender.
Keywords: oppositional defiant disorder, emotion regulation, gender, children, behavior problemsMótþróaþrjóskuröskun er ein algengasta röskunin meðal barna og getur leitt til verulegrar hömlunar. Fyrri rannsóknir hafa fundið tengsl milli einkenna mótþróaþrjóskuröskunar og skertrar tilfinningastjórnunar, sem og kynjamun í tilfinningastjórnun. Markmið rannsóknarinnar var að skoða tengsl einkenna mótþróaþrjóskuröskunar, tilfinningastjórnunar og kyns. Rannsóknin er hluti af stærri rannsókn á árangri tveggja meðferða. Þátttakendur voru 58 börn með mótþróaþrjóskuröskun, á aldrinum 6 til 12 ára. Gögnin sem notast var við byggja á svörum foreldra á spurningalistunum DBRS, ERC, HSQ og SDQ fyrir meðferð. Niðurstöðurnar benda til þess að óstöðugleiki/neikvæðni og tilfinningastjórnun skýri hvort fyrir sig breytileika í einkennum mótþróaþrjóskuröskunar, þá sérstaklega í þættinum þrætugirni/óhlýðni, og að óstöðugleiki/neikvæðni sé stærri spáþáttur. Hins vegar, fannst enginn marktækur kynjamunur á einkennum mótþróaþrjóskuröskunar, óstöðugleika/neikvæðni eða tilfinningastjórnun, og kyn hafði ekki áhrif á sambandið milli þessara þátta. Þessar niðurstöður benda til þess að í klínísku úrtaki barna með mótþróaþrjóskuröskun, spá óstöðugleiki/neikvæðni og tilfinningastjórnun fyrir einkennum mótþróaþrjóskuröskunar óháð kyni.
Lykilorð: mótþróaþrjóskuröskun, tilfinningastjórnun, kyn, börn, hegðunarvand
Fæðuöryggi Íslands: Þjóðaröryggismál í mótun. Umfjöllun um þróun og orðræðu stjórnvalda um fæðuöryggi sem öryggismál í þjóðaröryggisstefnu Íslands
No full textUmræða um fæðuöryggi hefur aukist verulega á síðustu árum, ekki síst vegna alþjóðlegra áfalla á borð við COVID-19 og innrás Rússlands í Úkraínu. Fæðuöryggi hefur í auknum mæli verið tengt þjóðaröryggi ríkja, þar sem nægt framboð og aðgengi að matvælum er forsenda samfélagslegs stöðugleika. Í ritgerðinni er greint hvernig umræða um fæðuöryggi á Íslandi hefur færst frá því að vera landbúnaðarviðfangsefni yfir í að teljast þjóðaröryggismál, með greiningu byggðri á kenningu Kaupmannahafnarskólans um öryggisvæðingu og sjónarhorni smáríkja samkvæmt skjólkenningunni. Fjallað er um sögu og þróun þjóðaröryggisstefnu Íslands á tímabilinu 2006-2025 og hvernig fæðuöryggi hefur fengið aukið vægi í stefnu og aðgerðum stjórnvalda. Niðurstöður ritgerðarinnar benda til þess að fæðuöryggi hafi smám saman verið öryggisvætt og réttlætt sem hluti af þjóðaröryggisstefnu Íslands. Jafnframt er lögð áhersla á mikilvægi þess að ljúka vinnu við sérstaka fæðuöryggisstefnu og tryggja að eignarhald yfir landsvæði og jörðum á Íslandi haldist innanlands til að efla fæðuöryggi og fæðufullveldi landsins
Viltu veðja? Markaðssetning erlendra veðmálasíða að ungum karlmönnum á Íslandi
No full textMarkmið þessarar rannsóknar var að greina hvernig erlendar veðmálasíður miða auglýsingum sínum að ungum íslenskum karlmönnum og hvernig slíkt markaðsefni styður stöðlun íþróttaveðmála meðal karla. Erlendar veðmálasíður hafa ekki rétt til þess að auglýsa sig hér á landi, en hafa fundið leið til að komast hjá íslenskri löggjöf. Framkvæmd var tilviksrannsókn með þemagreiningu á samfélagsmiðlum Coolbet og Epicbet. Þar var skoðað hvernig orðræða, framsetning og notkun áhrifavalda eru notuð til að kynna íþróttaveðmál sem hluta af sjálfsögðu félagslegu atferli íþróttaáhorfs. Í ljós komu sjö þemu sem staðla íþróttaveðmál sem skemmtilegum hluta af lífsstíl ungra karla og draga úr áhættunni sem getur fylgt því að veðja pening sínum. Áhrifavaldar eru notaðir sem milliðir til að styrkja stöðlunina, með því að eyða bilinu sem ríkir á milli erlendu veðmálasíðanna og ungu íslensku karlmennina sem þær vilja miða auglýsingum sínum að. Rannsóknin sýnir fram á að veðmál eru ekki lengur sett fram sem áhættusöm hegðun, heldur sem eðlileg, skemmtileg og félagslega samþykktur hluti af íþróttaáhorfi. Þessi þróun kallar á aukið eftirlit með markaðssetningu fjárhættuspila hér á landi
Birgðakeðjuábyrgð samkvæmt DORA reglugerðinni. Samningar við þriðju aðila, eftirlit með þeim og skörun við NIS 2 tilskipunina
No full textÍ tengslum við allar birgðakeðjuárásir sem voru greindar á árunum 2020-2021 var 66% birgja ókunnugt um að þeim hefði verið stefnt í hættu, eða ef þeir vissu af því, upplýstu þeir ekki aðila um að slíkt hefði gerst. Birgðakeðjuárásir hafa orðið sífellt algengari og er ástæða þess að fyrirtæki og stofnanir treysta sífellt meira á víðtæk net birgja, söluaðila og samstarfsaðila til þess að inna af hendi þjónustu á skilvirkan hátt. Fjármálageirinn er mjög útsettur fyrir netöryggisáhættu og hefur nær fimmtungur af tilkynntum netöryggisatvikum síðastliðin ár víða um heim haft áhrif á fjármálageirann. Ákall hefur verið um að koma á samræmdum reglum og eftirliti fyrir stafrænan rekstrarlegan viðnámsþrótt, m.a. til að styrkja valdheimildir lögbærra yfirvalda og til þess að hægt sé að hafa eftirlit með allri upplýsinga- og fjarskiptatækniþjónustu, þ.m.t. vegna áhættu sem kann að hljóta af þriðja aðila sem veitir upplýsinga- og fjarskiptatækniþjónustu. Með DORA reglugerðinni er stefnt að því að setja kröfur og reglur um slíkt saman í heildarlöggjöf og með því verður fyllt upp í eyður og leyst úr ósamræmi. Í ritgerð þessari er leitast eftir að gera grein fyrir birgðakeðjuábyrgð samkvæmt DORA reglugerðinni. Sérstaklega verður gerð grein fyrir samningum aðila á fjármálamarkaði við þriðju aðila sem veita upplýsinga- og fjarskiptatækniþjónustu, hvernig eftirlit með slíkum samningum er og hvernig slíkt eftirlit skarast á við NIS 2 tilskipunina.
Í upphafi ritgerðarinnar verður fjallað almennt um netöryggi og gerð grein fyrir hvað felst í birgðakeðjuárásum. Í kjölfar þess verður leitast eftir að gera grein fyrir NIS 1 tilskipuninni og NIS 1 lögunum og hvernig eftirliti var háttað með þeim. Þá verður vikið að aðdraganda NIS 2 tilskipunarinnar og DORA reglugerðarinnar. Jafnframt verður vikið að markmiðum regluverkanna og gerður samanburður á þeim. Auk þess verður vikið að gildissviði NIS 2 tilskipunarinnar og DORA reglugerðarinnar og skörunar á þeim. Í fjórða kafla verður m.a. vikið að þriðju aðilum og verður t.a.m. gerð grein fyrir hvað felst í samningum aðila á fjármálamarkaði við þriðju aðila sem veita upplýsinga- og fjarskiptatækniþjónustu, ásamt því að viðmiðunarreglur EBA um útvistun verða bornar saman við þær kröfur sem DORA reglugerðin gerir um útvistunarsamninga. Loks verður fjallað um eftirlit með þriðju aðilum og ábyrgð. Þar verður m.a. vikið almennt að eftirliti, heimildum eftirlitsaðila, annars vegar samkvæmt DORA reglugerðinni og hins vegar samkvæmt NIS 2 tilskipuninni og heimildum þeirra gegn þriðju aðilum. Í kjölfar þess verður vikið að samspili eftirlits regluverkanna og ályktanir settar fram. Jafnframt verður gerð grein fyrir ábyrgð stjórnenda samkvæmt DORA reglugerðinni og í lok ritgerðarinnar verður vikið að vanefndarúrræðum vegna brota þriðju aðila sem veita upplýsinga- og fjarskiptatækni á DORA reglugerðinni
Um áhrif þess á börn að alast upp hjá einstæðu foreldri: Uppvaxtarárin og framtíðarmöguleikar
No full textRitgerðin fjallar um áhrif þess á börn að alast upp hjá einstæðu foreldri og skoðar málefnið út frá félagsfræðilegu og sálfræðilegu sjónarhorni. Í upphafi er fjallað um þróun fjölskyldugerða á 20. öldinni, þar sem hefðbundin kjarnafjölskylda hefur vikið fyrir fjölbreyttari fjölskylduformum, þar á meðal einstæðum foreldrum. Þá eru uppeldisaðferðir nútímans ræddar og þær settar í samhengi við breytingar í samfélaginu og breytt hlutverk foreldra. Íslenskar fjölskyldur eru sérstaklega teknar til skoðunar og rýnt er í þróun, tölfræði og stuðning fyrir barnafjölskyldur. Kenningar John Bowlby um tengslamyndun og Pierre Bourdieu um félagslegt, menningarlegt og hagrænt auðmagn eru nýttar til þess að varpa ljósi á hvernig samband foreldris og barns ásamt aðgengi að félagslegum úrræðum getur haft áhrif á líðan og velferð barna einstæðra foreldra. Þá er fjallað um aðstæður þar sem það getur í raun reynst börnum betra að alast upp hjá einu foreldri fremur en tveimur, til dæmis í tilfellum er um ræðir neikvæð fjölskyldutengsl, átök eða ofbeldi. Markmið ritgerðarinnar er að dýpka skilning á því hvernig félagslegt samhengi, gæði tengsla og aðstæður foreldra hafa áhrif á velferð barna og hvaða hlutverki samfélagið gegnir í því að styðja við jöfnuð og farsæld barna, óháð fjölskyldugerð
„Ég myndi flokka þetta undir barnaníð að vera að troða kynvillu í saklaus börn.” : túlkun ákvæðis 233. gr. a. almennra hegningarlaga í ljósi fræðikerfis refsiréttarins og mannréttindaákvæða stjórnarskrár
No full textMeginviðfangsefni ritgerðarinnar er að meta hvort breytinga á ákvæði 233. gr. a. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 sé þörf í ljósi kröfunnar um skýrleika refsiheimilda og þeirra skilyrða sem uppfylla þarf þegar takmarkanir á tjáningarfrelsi eru leiddar í lög. Þar sem ekki er til skilgreining á hugtakinu „hatursorðræða“, sem 233. gr. a. leggur refsingu við, er notast við mælikvarða sem skiptir hatursorðræðu í fjóra flokka eftir alvarleika. Þau ummæli sem leitt hafa til sakfellingar á grundvelli 233. gr. a. eru flokkuð eftir ofangreindum mælikvarða til að meta grófleika tjáningar sem talin hefur verið til hatursorðræðu samkvæmt dómaframkvæmd Hæstaréttar. Vegna þess hve matskennd atriði felast í verknaðarlýsingu ákvæðisins hefur Hæstiréttur beitt ákvarðandi lögskýringu og slegið því föstu að tjáning verði að fela í sér slíka andúð, óbeit, fyrirlitningu og fordæmingu að telja megi hana til hatursorðræðu í garð þeirra sem hún beinist að. Brot gegn 233. gr. a. flokkast alla jafna undir samhverf athafnabrot og í ritgerð þessari eru færð rök fyrir því að verknaðarlýsing ákvæðisins teljist til samsettrar brotalýsingar.
Ljóst er að ákvæði 233. gr. a. almennra hegningarlaga er reist á undanþáguheimild í stjórnarskrá, sem heimilar takmarkanir á tjáningarfrelsinu til verndar réttindum annarra. Fjallað er um þau skilyrði sem uppfylla þarf til að réttlætanlegt sé að takmarka tjáningarfrelsi á grundvelli 233. gr. a. Dregnar eru ályktanir með því að bera saman dóma Mannréttindadómstóls Evrópu er varða hatursorðræðu og íslenska dóma er varða takmarkanir á tjáningarfrelsinu vegna verndar réttinda annarra til æruverndar og friðhelgi einkalífsins. Ljóst er að æruvernd og friðhelgi einkalífs eru talin vega talsvert þungt samkvæmt íslenskri löggjöf og dómaframkvæmd, þar sem talsvert lengra er gengið til að tryggja þau réttindi en ákvæði Mannréttindasáttmála Evrópu gera kröfu um. Í eina málinu sem höfðað hefur verið gegn íslenska ríkinu fyrir Mannréttindadómstól Evrópu vegna hatursorðræðu var komist að því að Hæstiréttur hafi gætt að öllum þeim skilyrðum sem uppfylla þarf til að takmörkun á tjáningarfrelsi sé heimil. Þrátt fyrir það leiða niðurstöður ritgerðar þessarar í ljós að þar sem Hæstiréttur hafi talið þörf á að beita ákvarðandi lögskýringu við mat á því hvenær brot teljist refsiverð samkvæmt 233. gr. a. almennra hegningarlaga, sé þörf á að auka skýrleika refsiheimildarinnar. Í niðurlagi ritgerðarinnar er lögð fram tillaga til breytingar á ákvæðinu, þar sem skýrt er með nákvæmu orðalagi hvenær tjáning leiði til refsiábyrgðar.The main subject of this thesis is to assess whether changes to Article 233a of the General Penal Code No. 19/1940 are necessary in light of the requirement for clarity in penal provisions and the conditions that must be met when restrictions on freedom of expression are enacted into law. As there is no definition of the concept of "hate speech," which Article 233a penalizes, a scale is used that divides hate speech into four categories based on severity. The statements that have led to convictions under Article 233a are classified according to the aforementioned scale to assess the severity of expression that has been considered hate speech according to the Supreme Court's jurisprudence. Due to the subjective elements in the description of the offense in the provision, the Supreme Court has applied determinative interpretation and established that the expression must involve such hostility, aversion, contempt, and condemnation that it can be considered hate speech against those it targets. Violations of Article 233a are generally classified as symmetrical act offenses, and this thesis argues that the description of the offense in the provision should be considered a composite offense description.
It is clear that Article 233a of the General Penal Code is based on an exemption clause in the Constitution, which allows for restrictions on freedom of expression to protect the rights of others. The conditions that must be met to justify restricting freedom of expression based on Article 233a are discussed. Conclusions are drawn by comparing judgments of the European Court of Human Rights concerning hate speech and Icelandic court decisions regarding restrictions on freedom of expression to protect the rights of others to honor protection and privacy. It is evident that honor protection and privacy are considered to carry significant weight according to Icelandic legislation and court practice, as they go considerably further in ensuring these rights than the provisions of the European Convention on Human Rights require. In the only case brought against the Icelandic state before the European Court of Human Rights regarding hate speech, it was concluded that the Supreme Court had considered all the conditions that must be met for a restriction on freedom of expression to be permissible. Nevertheless, the findings of this thesis reveal that since the Supreme Court has found it necessary to apply determinative interpretation when assessing when offenses are punishable under Article 233a of the General Penal Code, there is a need to increase the clarity of the penal provision. In the conclusion of the thesis, a proposal for amending the provision is presented, clearly specifying in precise wording when expression leads to criminal liability
Stafræn mannfræði. Þróun stafrænnar mannfræði og áskoranir á nútímavettvangi
No full textÍ þessari ritgerð er fjallað um þróun og mótun stafrænnar mannfræði sem undirgreinar mannfræðinnar. Markmiðið er að rekja kenningar og aðferðafræðilegt framlag lykilfræðimanna á sviðinu og greina hvernig stafræn tækni hefur umbreytt skilningi okkar á mannfræðilegum hugtökum á borð við vettvang, samfélag og sjálfsmynd.
Greining er gerð á fræðilegum grunni stafrænnar mannfræði og áhrif brautryðjenda eru rakin. Má þar nefna fræðafólk á borð við Donnu Haraway, sem kom fram með hugtakið um vélveruna (e. cyborg), Lucy Suchman og rannsóknir hennar á tengingu aðstæðna sem mótuðu samskipti manns og tölvu, og Bruno Latour og ANT-kenningu hans um félagstæknileg net. Farið er yfir þróun stafrænnar mannfræði sem formlegrar fræðagreinar með sérlegri áherslu á framlag Daniel Miller, Heather Horst og Sarah Pink. Þetta þríeyki hefur verið í broddi fylkingar við að leiða stafræna mannfræði áfram sem sérstakt svið með því að stýra umfangsmiklum alþjóðlegum rannsóknarverkefnum og þróa kenningar sem sýna að stafræn tækni er ekki aðeins verkfæri, heldur órjúfanlegur hluti mannlegrar reynslu og menningarsköpunar. Breytingar á hugtakinu „stafrænn vettvangur“ frá árunum 1995- 2005 eru kannaðar og hvernig internetið þróaðist frá því að vera „afmarkað rými“ yfir í að vera samofið daglegu lífi. Fjallað er um hvernig þessi þróun hefur skapað nýjar siðferðilegar áskoranir tengdar vísindasiðferði sem snúa m.a. að upplýstu samþykki, friðhelgi einkalífs og áhrifum gervigreindar á rannsóknaraðferðir. Til að byggja undir kenningarnar sem koma fram framkvæmdi var framkvæmd etnógrafísk rannsóknartilraun á SnapChat, þar sem fylgst var með notendahegðun í fimm löndum. Hún leiddi meðal annars í ljós að staðbundin menning mótar notkun stafrænnar tækni og að sama tækni hefur áhrif á félagslega hegðun og sjálfsmynd. Niðurstöður sýndu að kenningalegi grunnurinn sem Haraway, Suchman og Latour lögðu fyrir áratugum reyndist forspár fyrir þann veruleika þar sem tvíhyggja manns og tækni er orðin úrelt hugmyndafræði og að stafræn tækni er ekki hlutlaus miðill heldur virkur gerandi í mótun félagslegs veruleika í nútímanum.This thesis examines the development and formation of digital anthropology as a subfield of anthropology. The objective is to trace the theoretical and methodological contributions of key scholars in the field and analyze how digital technology has transformed our understanding of anthropological concepts such as field sites, society, and identity. The paper begins with an analysis of the theoretical foundations of digital anthropology and
traces the influence of pioneers such as Donna Haraway, who introduced the concept of the cyborg, Lucy Suchman and her research on situated actions that shaped human-computer ‘interaction’, and Bruno Latour and his ANT theory of sociotechnical networks. These scholars (amongst others) laid the foundation for a new understanding of the relationship between humans and technology, rejecting the traditional dualism that separated the digital world from the ‘real’ one. Next, the thesis discusses the development
of digital anthropology as a formal academic discipline, focusing on the contributions of Daniel Miller, Heather Horst, and Sarah Pink. This trio has been at the forefront of advancing digital anthropology as a distinct field by leading large-scale international research projects and developing theories that show digital technology is not merely a tool
but an inseparable part of human experience and cultural creation. The thesis also examines changes in the concept of ‘digital field’ from 1995-2005 and how the internet evolved from being a bounded space to being woven and integrated into daily life. It also explores how this development has created new ethical challenges related to research ethics, including
informed consent, privacy, and the impact of artificial intelligence on research methods. To support the theories presented in this thesis, I conducted a brief and exploratory ethnographic experiment on SnapChat, observing user behaviour in five countries. The research revealed that local culture shapes the use of digital technology and that the same technology influences social behaviour and identity. The findings showed that the theoretical foundation laid by scholars like Haraway, Suchman, and Latour decades ago proved to be prophetic for a reality where the dualism between humans and technology has become an obsolete ideology: that digital technology is not a neutral medium but an active agent in shaping social realities
Samningar hlutafélaga við tengda aðila : gildissvið, inntak og beiting 95. gr. a. hfl.
No full textÍ þessari ritgerð er fjallað um gildandi rétt 95. gr. a. laga um hlutafélög nr. 2/1995, sem mælir fyrir um að samningar milli félagsins og tengdra aðila bindi eigi félagið nema að fengnu samþykki hluthafafundar. Hætta er á því að ákvæðið sé óþekkt meðal hlutafélaga í landinu og því tilefni til að skýra frá inntaki og beitingu þess í framkvæmd. Í ritgerðinni verður leitað svara við því hvenær félögum skylt að fara eftir málsmeðferðarreglum í 95. gr. a. hfl. Til að byrja með er viðfangsefni ritgerðarinnar nálgast með almennum hætti, lykilhugtök eru skilgreind og inntak þeirra afmarkað. Fjallað er um sögulega þróun ákvæðisins bæði í íslenskum rétti og norskum rétti, enda var 95. gr. a. hfl. nánast tekin orðrétt úr norsku lagaákvæði. Í þungamiðju ritgerðarinnar verða svör annars vegar reist á norskum lögskýringargögnum og fræðiskrifum. Hins vegar verða ályktanir að miklu leiti dregnar úr dómi Landsréttar 16. júní 2022 í máli nr. 297/2021, enda er það fyrsti dómurinn sem hefur fallið á Íslandi sem skýrir frá inntaki og beitingu ákvæðisins með ítarlegum hætti. Að lokum verður gerð grein fyrir gagnrýni á ákvæðinu í ljósi þeirra stórtæku lagabreytinga sem orðið hafa á norsku reglunni í þeim tilgangi að minnka lagalega óvissu um umfang reglunnar.
Í niðurstöðu umfjöllunar kemur fram að þegar félag gerir samning við tengda aðila, ber félagsstjórn ávallt að meta hvort framlag félagsins nemi að raunvirði minnst 1/10 hlutafjárins. Ef að samningurinn nær þeim viðmiðunarþröskuldi er félaginu skylt að fylgja ítarlegum málsmeðferðarreglum 95. gr. a. hfl., um að afla sérfræðiskýrslu samkvæmt 6. gr., sbr. 6. gr. a – 6. gr. c og 7.–8. gr. hfl., sem skal geyma yfirlýsingu þess efnis að samræmi sé milli greiðslu félagsins og þess endurgjalds sem félagið fær. Sérfræðiskýrslan skal síðan fylgja fundarboði til hluthafafundar og hljóta samþykki þess svo að samningur verði bindandi fyrir félagið.This thesis examines the current legal framework of Article 95. a. of the Limitied Liability Companies Act No. 2/1995, which stipulates that agreements between a company and its related parties are not binding on the company without the approval of a shareholders' meeting. Given that the provision may be relatively unknown among Icelandic limited liability companies, there is a reason to clarify its content and practical application. The thesis seeks to determine when companies are required to follow the procedural rules outlined in Article 95. a. The discussion begins with a general overview, defining key terms and delineating their meanings. It explores the historical development of the provision in both Icelandic and Norwegian law, as Article 95. a. was almost directly adopted from Norwegian legislation. The core of the thesis is built on an analysis of Norwegian legislative materials and academic literature, alongside extensive consideration of a judgment by the Icelandic Court of Appeal (Landsréttur) 16 June 2022, Case No. 297/2021—the first Icelandic ruling to thoroughly interpret and apply the provision. Finally, the thesis addresses criticism of the provision in light of significant legislative reforms in Norway aimed at reducing legal uncertainty surrounding its scope.
The findings conclude that when a company enters into an agreement with a related party, the board must assess whether the company’s contribution represents at least one-tenth of its share capital in real value. If this threshold is met, the company is obliged to follow the detailed procedural requirements of Article 95. a., including obtaining an specialist report pursuant to Articles 6, 6.a–6.c., and 7–8 of the Act. This specialist report shall include a declaration to the effect that there be co-ordination between the Company's payment and the compensation obtained by the Company. The specialist report shall be attached to the call to a shareholders' meeting and receive shareholder approval for the agreement to become binding on the company