John Paul II Catholic University of Lublin
Repozytorium Instytucjonalne KUL (Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II)Not a member yet
8466 research outputs found
Sort by
Predicting the Number of Nurses and Midwives in Poland Using Trend Models
No full textCelem artykułu jest ocena możliwości wykorzystania modeli tendencji rozwojowej do prognozowania liczby pielęgniarek i położnych w Polsce i oszacowanie prognoz na lata 2024-2026. Do analiz wykorzystano dane publikowane przez Naczelną Izbę Pielęgniarek i Położnych. Wykorzystano dane z lat 2013-2023. Do prognozowania zastosowano modele trendu o najwyższej wartości dopasowanego współczynnika determinacji, charakteryzujące się istotnie różniącymi się od zera parametrami i poprawnym rozkładem reszt. Oszacowane prognozy odznaczały się niskimi błędami prognoz ex-post i ex-ante. Prognozy wskazują na wzrost liczby pracujących pielęgniarek z 238,8 tys. osób w 2023 r. do 245,5 tys. osób w 2026 r., a liczby położnych z 29,8 tys. osób do 31,3 tys. osób w tym okresie. W latach 2024–2026 przewiduje się, iż nastąpi wzrost liczby pracujących pielęgniarek o niemal 2230 osób, a w przypadku pracujących położnych wartość ta wyniesie 490 osób.
The aim of the article is to assess the possibility of using trend models to forecast the number of nurses and midwives in Poland and to estimate forecasts for the years 2024–2026. Data published by the Main Chamber of Nurses and Midwives were used for the analyses. Data from the years 2013–2023 were used. Trend models with the highest value of the adjusted determination coefficient were used for forecasting, which are characterized by parameters significantly different from zero and correct distribution of residuals. The estimated forecasts were characterized by low ex-post and ex-ante forecast errors. The forecasts indicate an increase in the number of working nurses from 238.8 thousand in 2023 to 245.5 thousand in 2026, and the number of midwives from 29.8 thousand to 31.3 thousand in this period. In the years 2024–2026, the expected annual growth of the number of working nurses is almost 2230 people, and in the case of working midwives, this value will be 490 people
“Break through, search, don’t yield”: An Inner Journey towards Fulfillment, as Seen in the Literary Oeuvre of Karol Wojtyła-John Paul II
No full textArtykuł podejmuje rozważania nad toposami drogi i podróży obecnymi w twórczości literackiej Karola Wojtyły. Autorka rozpatruje je w aspekcie ontologicznym, antropologicznym, epistemologicznym, soteriologicznym i etycznym. Obok motywu drogi traktowanej jako symboliczna figura ludzkiego losu, refleksja skupia się na znaczeniach terminu „źródło”, uważanego za jedno ze słów-kluczy konstytutywnych dla tej poezji, wokół których budowane są głębinowe znaczenia jego tekstów.
The article addresses the topoi of the road and the journey present in Karol Wojtyła’s literary work, discussing their ontological, anthropological, epistemological, soteriological, and ethical aspects. In addition to the motif of the road conceived of as a symbolic figure of human fate, the reflection focuses on the interpretation of the term “source,” considered one of the words constitutive for this poetry; one of the keywords around which the deep meanings of his texts are created
Expectation as a Stimulus for Action: An Analysis Based on Journalists’ Reports on Societies in Wartime
No full textPojęcie oczekiwania posłużyło w artykule za punkt wyjścia rozważań o desygnatach tego wielowymiarowego zjawiska. Przedmiotem analiz stały się postawy i zachowania społeczeństwa czasu wojny, które stymulowały powstawanie nowych wspólnot i form aktywności społecznej. Problematyka rozpatrywana była na dwóch płaszczyznach znaczeniowych: czasu przeżywanego oraz aktywności antycypującej przyszłość. Przywołane przykłady wskazują, że częstą odpowiedzią na niespełnione lub zagrożone oczekiwania jest podjęcie przez człowieka różnych działań i wyzwań, nierzadko o charakterze granicznym. W tekście opisane zostały również uwarunkowania socjologiczne, kulturowe i filozoficzne zjawiska oczekiwania oraz zachowań ukierunkowanych na przezwyciężenie bezradności. Kanwą analiz stały się reportaże poświęcone trzem wojnom dwudziestego i dwudziestego pierwszego stulecia: na Bałkanach (opowieść reporterska Wojciecha Tochmana Jakbyś kamień jadła, Wydawnictwo Pogranicze, 2002), w Syrii (książka Biblioteka w oblężonym mieście. O wojnie w Syrii i odzyskanej nadziei Mike’a Thomsona, Wydawnictwo UJ, 2020) i na Ukrainie (cykl reportaży Jakuba Maciejewskiego Wojna. Reportaż z Ukrainy, Biały Kruk, 2022).
In the present article, the concept of expectation is used as the point of departure for a closer scrutiny of its multidimensional manifestations. The object of analysis is the attitudes and behaviors characteristic of a wartime society which are a stimulating factor in the rise of new communities and new forms of social activity. The issues in question are discussed on two semantic planes: that of the experienced time and that of the future-anticipating activity. The study of relevant phenomena shows that a frequent response to unfulfilled expectations (or to ones that can hardly be fulfilled) is starting a new, demanding activity and meeting new challenges which call for transgressive measures. The paper describes the sociological, cultural, and philosophical aspects of the phenomenon of expectation, on the one hand, and of actions aimed at overcoming helplessness, on the other. The analysis is conducted in reference to journalists’ reports on wars of the turn of the 21st century: the Balkan War of the 1990s (Wojciech Tochman’s Jakbyś kamień jadła, Wydawnictwo Pogranicze, 2002), the Syrian civil war (the Polish translation of Mike Thomson’s Syria’s Secret Library: Reading and Redemption in a Town under Siege, PublicAffairs, 2019), and the war in Ukraine (Jakub Maciejewski’s Wojna: Reportaż z Ukrainy, Biały Kruk, 2022)
Symbol in Iamblichus’ of Chalkis "De mysteriis"
No full textWydział Filozofii, Instytut Filozofii; promotor: dr hab. Anna PalusińskaRozprawa dotyczy pojęcia symbolu w "De mysteriis" Jamblicha. We wstępie przestawione są dotychczasowy stan badań, metoda pracy oraz problem badawczy. Rozdział I pracy przedstawia typologię symboli u Jamblicha oraz tradycje religijno-filozoficzne, które miały wpływ na filozofa. Zostały wyróżnione trzy rodzaje symboli: mimetyczny, wróżebny oraz teurgiczny. Wśród dawniejszych filozofów największy wpływ na teorię symbolu mimetycznego mieli Platon, Plotyn i Porfiriusz, a na teorię symbolu wróżebnego - stoicy. Na teorię symbolu teurgicznego pewien wpływ miały Wyrocznie Chaldejskie, kulty misteryjne oraz filozofia pitagorejska. W rozdziałach II i III zostają omówione odpowiednio symbole mimetyczne oraz wróżebne. Rozdział IV poświęcony jest relacjom pomiędzy symbolem teurgicznym a problematyką poznania u Jamblicha. W rozdziale V symbol teurgiczny zostaje ujęty z perspektywy partycypacji bytu oraz teorii duszy Jamblicha. Konkluzje zawierają syntezę badań: trzy rodzaje symbolu partycypują w boskości w różnym stopniu: mimetyczny w wiedzy, wróżebny w wiedzy i mocy, a teurgiczny w samej mocy. Symbol pełni bardzo istotną funkcję w myśli Jamblicha i spaja różne obszary jego filozofii. Teoria Jamblicha jest nowatorska, proponuje bowiem drogę do zbawienia całkowicie zależną od bogów. Pracę kończy omówienie znaczenia teorii Jamblicha dla współczesnej filozofii oraz realizacji celów badawczych.
The dissertation concerns the concept of symbol in Iamblichus' "De mysteriis". The introduction presents the current state of research, the work method and the research problem. Chapter I of the work presents the typology of symbols in Iamblichus and the religious and philosophical traditions that influenced the philosopher. Three types of symbols have been distinguished: mimetic, divinatory and theurgical. Among the older philosophers, the greatest influence on the theory of the mimetic symbol was Plato, Plotinus and Porphyry, and the theory od the divinatory symbol - the Stoics. The theory of the theurgical symbol was influenced to some extent by the Chaldean Oracles, mystery cults and Pythagorean philosophy. In chapters II and III, mimetic and divinatory symbols are discussed, respectively. Chapter IV is devoted to the relationship between the theurgical symbol and the issue of knowledge in Iamblichus. In chapter V, the theurgical symbol is presented from the perspective of the participation of being and Iamblichus' theory of the soul. The conclusions provide a synthesis of the research: three types of symbol participate in divinity to varying degrees: mimetic in knowledge, divinatory in knowledge and power, and theurgical in power itself. The symbol plays a very important role in Iamblichus' thought and unites various areas of his philosophy. Iamblichus's theory is innovative because it proposes a path to salvation that is completely dependent on the gods. The work ends with a discussion of the importance of Iamblichus's theory for contemporary philosophy and the implementation of research goals
Towards the Desired Kingdom: For a New Translation od Giovanni Papini’s Storia di Cristo
No full textArtykuł stanowi syntetyczne omówienie wartości i aktualności Storia di Cristo Giovanniego Papiniego. Przypominając polski przekład tej książki, dokonany przez Wincentego Rzymowskiego, autor formułuje postulat nowego tłumaczenia dzieła włoskiego pisarza. Powinno ono być kompletne, możliwie wierne oryginałowi i wszechstronnie uwzględniać niezbędne konteksty kulturowe.
The article is a synthetic discussion of the value and topicality of Giovanni Papini’s Storia di Cristo. Recalling the Polish translation of this work by Wincenty Rzymowski, the author formulates a proposal for a new translation of the Italian writer’s work. It should be complete, as faithful as possible to the original, and it must take the necessary cultural contexts comprehensively into account
XVI Летние научно-практические семинары для аспирантов под названием «Польская модель административной судебной системы – 20 лет спустя», Люблин, 27–28 июня 2024 г.
No full textMenacing Menas? Saint Menas as a Military Saint and Divine Trickster in his Greek Miracle Collection (BHG 1256-1269)
No full textThis study examines the Greek miracle collection of Saint Menas (BHG 1256–1269), investigating the literary construction of the saint as both a military protector and a divine trickster. The analysis highlights the inconsistencies in Menas’s portrayal, contrasting his literary depiction as a mounted avenger with non-literary evidence that emphasizes his role as a healer. Using comparative hagiographic analysis, the paper explores the influence of late antique principles of decorum, which shaped depictions of saints to avoid direct violence. The study delves into Menas’s punitive and protective miracles, analyzing their reliance on humour, trickery, and indirect retribution rather than overt combat. These narratives are contextualized within the broader framework of military saints, including Theodore, Demetrios, and Phoibammon, whose miracles also embody justice and protection through divine intervention. This paper reveals how such portrayals reflect evolving Christian attitudes toward violence, sanctity, and the supernatural. The findings contribute to the understanding of late antique religious imagination, showcasing how narrative ingenuity addressed both theological and societal needs in Christian antiquity.The research presented in this article has been funded by the National Science Centre (Poland) under the project “Across centuries, languages, and cultures: The Miracles of Saint Menas as a historical source, literary composition and liturgical text”, project no. UMO-2021/41/B/HS1/00550
Katolicki Uniwersytet Lubelski w pierwszych latach powojennych – sympozjum naukowe i wystawa w Bibliotece Uniwersyteckiej KUL, Lublin, 9 grudnia 2024 roku
No full textEarly Printed Books with Works of the Greek Church Fathers from the Jagiellonian Library – Selected Examples
No full textW epoce nowożytnej w Europie miało miejsce ożywione zainteresowanie greckimi ojcami Kościoła. Ich pisma były zarówno intensywnie przekładane na łacinę i języki nowożytne, jak i wydawane. Artykuł przedstawia wybrane przykłady starodruków z Biblioteki Jagiellońskiej z XV i XVI wieku z kolekcji osób lub instytucji związanych z Krakowem, zawierających dzieła greckich autorów patrystycznych jako świadectwo zainteresowania nimi wśród osób nauki i Kościoła w Polsce nowożytnej. Zagadnienie to rozpatrywane jest również w kontekście wymiany intelektualnej między Europą a Polską.
The modern era witnessed a revived interest in the Greek Church Fathers in Europe. Their writings were intensively translated into Latin and modern languages and published. The article presents selected examples of early printed books from the Jagiellonian Library of the 15th and 16th centuries from the collections of individuals or institutions associated with Kraków, containing works by Greek patristic authors as evidence of interest in such works among scholars and the Church in modern Poland. The issue in question is also analysed in the context of intellectual exchanges between Europe and Poland