209 research outputs found
An Assessment on the Structuring Activity Related with Institutions in Turkey in the Period of Nomadization (1018-1192)
No full textAnadolu 1018-1192 yılları arasında büyük çoğunluğu göçebe hayat yaşayan Türkmenlerin göçüne maruz kaldı. Begler ve sultanlar kurumsal olmayan siyasi yapılar oluştururken, Anadolu’ya göç eden yerleşik Müslüman Türkler ve diğer Müslümanlar siyasi olmayan kurumsal yapılar oluşturdular ve inşa faaliyetlerinde bulundular. Bu kurumsallaşma ve inşa faaliyetlerinin başlaması ve yaygınlaşması bölgelere göre değişmektedir. Danişmendli Begliği’nin hakimiyeti altındaki şehirlerde XI. yüzyılın sonlarında başlamakta, XII. yüzyılın ortalarına kadar birkaç yapı ile öne çıkmakta, XII. yüzyılın ortalarından itibaren görece artmaktadır. Diğer beglikler ve Türkiye Selçukluları’nda ise XII. yüzyılın ortalarına kadar bir yapılaşma görülmezken XII. yüzyılın ikinci yarısından itibaren yapılaşma görülmeye başlamaktadır. Bunda Türkiye Selçukluları ve begliklerin dışarıya karşı ve kendi aralarında verdikleri mücadelenin belirleyici olduğu tahmin edilmektedir. Bu mücadeleler askerileşmeyi artırmış ve gelirlerin büyük kısmının asker olarak istihdam edilen Türkmenlere aktarılmasına sebep olmuş olmalıdır. Göçebelerin özellikle Türkiye’nin batı bölgesine Türkiye Selçukluları hakimiyetindeki bölgeye yığılması Türkiye Selçukluları’nın siyasi ve askeri olarak gücünü artırırken göçebelerin baskısına daha fazla maruz kalmasına, bu da bölgede yapılaşmanın gecikmesine ve seyrekleşmesine neden olmuştur. Artuklu Begliği hakimiyeti altındaki şehirlerde XII. yüzyılın ikinci yarısındaki yapılaşmanın, Türkiye’nin diğer şehirlerine nazaran daha zengin olduğu dikkati çekmektedir. Bunda bu şehirlerdeki yerleşik Müslümanların yoğunluğunun da etkili olduğu tahmin edilmektedir. Yapılaşmanın zamana göre dağılımı siyasi olmayan kurumsal yapıların siyasi yapılardan bağımsız olarak ortaya çıktıklarını göstermektedir. Fakat niteliğinde siyasi yapının gücü ve yerleşiklikle ilişkisinin belirleyici olduğu söylenebilir. Çalışma, 1192 öncesine ait cami, medrese ve sarayların inşa zamanlarının tespiti esasına dayanmaktadır.Anatolia underwent the migration of Turkmens who mostly lived a nomadic life between the years 1018-1192. While lords and sultans created non-institutional political structures the settled Muslim Turks and other Muslims who migrated to Anatolia formed non-political institutional structures and engaged in structuring activities. The beginning and becoming prevalent of this institutionalization and structuring activities change according to the regions. It begins at the end of the XIth century in cities under the Danishmends Beglik, becomes prominent with some structures in the first half of the XIIth century and the concentration is in the second half of the XIIth century. A structuring is not seen in the first half of the XIIth century in other begliks and Seljuks of Turkey and structuring starts in the second half of the XIIth century. It is speculated that the fight put up by the Seljuks and beyliks of Turkey between themselves and outwards is determinative in this. These fights must have increased militarization and caused the transfer of a significant part of the revenues to the Turkmen who were employed as soldiers. While the accumulation of nomads in the western regions of Turkey, in the region under the domination of Seljuks increased the military power of the Seljuks of Turkey it cause it to be more exposed to the pressure of the nomads and this caused a delay and rarefaction in structuring in the region. It attracts attention that the structuring in the cities under the domination of Artuklu Beylik is richer compared to the other cities of Turkey in the second half of the XIIth century. It is speculated that the concentration of Muslims settled in these cities also has an influence on this. The distribution of structuring by time indicates that the non-political institutional structures emerged independent of the political structures. However, it can be said that the power of the political structure and its relation with sedentariness is determinative in its characteristics. The study is based on the determination of the establishment of mosques, madrasahs and palaces before 1192
History, Context, and Multidisciplinarity
No full textHistory is a discipline that studies the past. Everything that belongs to the past is the subject of history.
Everything from an object to a symbol, events and persons are included in the subject of history. The discipline
of history studies these things mostly from texts. It tries to reveal whatever information there is about the things
researched in the texts. But everything in the past has a broad context, and these things make sense with context.
As a matter of fact, in order for any war to be understood and explained well, the context of that war must be
well known. Without studying its context, the historian can extract information about a war from texts in
languages he knows. But when the context is well known, information and knowledge about war expands
considerably. How that war happened in history, it becomes possible to determine and evaluate it more closely..
Here, the historical context of anything can be best understood and explained when studies are carried out with
more than one discipline. One of these ways of studying is multidisciplinary study. Multidisciplinary study has
advantages as well as disadvantages compared to other multi disciplinary studies. Especially in countries like
Turkey where disciplinary studies are still common, multidisciplinary studies can be done more easily. Because
researchers who are accustomed to studying in a discipline and who care about it can participate in stduy on a
common subject by preserving these features in multidisciplinary studies. From this point of view,
multidisciplinary studies seem to be the most appropriate type of study for researchers and historical studies in
Turkey for now, when the issue is approached specifically for the discipline of history. In this paper, the
relationship between history, context and multidisciplinary will be revealed.
Keywords: History, Multidisciplinarity, Context, Historiograph
Büyük Selçuklu Devletinin teşekkül sürecinde komşu devletlerle ilişkilerini İbn Haldun'un görüş ve tespitlerine göre tanımlama denemesi
No full textThe Past Covered by the Saying "Boy Boylad, Soy Solad" in Dede Korkut Tales"
No full textMakalede, Dede Korkut Hikâyelerinde geçen "Boy boyladı soy soyladı" sözü ile göçebe Türklerin dünyasında neyin dile getirilmiş olabileceği üzerinde duruldu. Kabile anlamında boy ile nesil, kök anlamına gelen soy sözcükleri aynı zamanda bu siyasî ve kan bağına bağlı birliklerin anlatılarının da isimleri olup olmadıkları tartışıldı. Bu sözün muhtemel anlamları metindışı bağlamdan hareketle ortaya konmaya çalışıldı. Dede Korkut Kitabı dışındaki metinlerde bu anlamına rastlanmayan, en genel anlamıyla "anlatı" ile karşılayabileceğimiz "boy" ve "soy" sözcüklerinin, şifahî anlatılarda 20. yüzyıla kadar varlığını devam ettirdiği sonucuna varıldı.This article aims to shed light on what the saying "Boy boylad. soy soylad." present in Dede Korkut Tales was used to express in the world of nomadic Turcomans. It is discussed whether the word "boy" meaning "tribe" in Turkish and the term "soy" meaning "origin, descent", are used together in this saying to refer to the oral narratives of nomadic political unities depending on blood relationship. By doing this, possible textual meanings for this saying are discussed regarding the historical context of the-text. It is found out that the words "boy" and "soy" to which we do not witness with the meaning "narrative" except The Book of Dede Korkut, exists in oral tradition of nomads till XXth century
Cumhuri̇yet dönemi̇ alevi̇ li̇teratüründen monografi̇k eserlerde 14. yüzyil öncesi̇ Türk tari̇hi̇ne ai̇t referanslar
No full textAlevilikle ilgili yapılan çalışmalar, 1990lı yıllara kadar Baha Said ve Fuat Köprülü’nün oluşturduğu ‘’Türk Müslümanlığı’’ fikri üzerine bina edilmiştir. Bu yıllardan sonra Aleviliğin Kürt tarihi ile ilişkilendiren görüşler ileri sürülmeye başlanmış, 2000’li yıllarda da, Anadolu’nun kadim halklarıyla ilişkilendirilmiştir. Bu tez iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde Türklerin İslamiyet öncesi dönemine ait motifler ele alınmış, cem ayini, kadın, ocak, ateş, güneş ve ay, ozanlık, tabiat, atalar kültü, hayvanlar ve kurbanlar başta olmak üzere bazı konular hakkındaki görüşler aktarılmıştır. Ayrıca, Orta Asya’ya dayandırılan bazı Alevi aşiretlerinede değinilmiştir. Ardından, Türklerin İslamiyet’e geçiş dönemi ele alınmış, Türklerin İslam ile tanışmalarında Alevi/ Şii düşüncelerle teması aktarılmıştır. Ardından, Ahmet Yesevi ve Yesevilik konusu irdelenerek, Anadolu’daki izlerinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde ise Türklerin Anadolu’yu fetih dönemi ele alınarak, Anadolu’ya gelen Türkmenlerin ve dervişlerin inançlarına dair düşünceler aktarılarak, bu dönemde kurulmuş olan ilk beyliklere değinilmiştir. Daha sonra yine bu dönemde Anadolu’ya gelen bazı Alevi Ocakları’ndan bahsedilmiştir. Ardından da Hacı Bektaş-ı Veli ile ilgili görüşler aktarılmıştır. Son olarak Babai İsyanı’na değinilerek, bu konu hakkında göçebelik ve yerleşiklik üzerinden yapılan değerlendirmelere yer verilerek çalışma bitirilmiştir.The study on Alevism was built on the idea of Turkish Islam created by Baha Said and Fuat Köprülü until the 1990s. After these years, the most forward-looking views that Alevism acquired with the Kurdish history began, and they did not live together with the ancient peoples of Anatolia, which was also in the 2000s. This thesis consists of two parts. The motifs of the first birth of the Turks in the Islamic period were discussed, and opinions were conveyed about some items, especially the cem ritual, woman, hearth, fire, sun and moon, bard, nature, the cult of ancestors, animals and sacrifices. In addition, some Alevi tribes based on Central Asia were also mentioned. Then, the transition period of the Turks to Islam was captured, and the contact of Turks with Alevi/ Shia people in their acquaintance with Islam is conveyed. Then, Ahmet Yesevi and Yesevilik were examined and their traces in Anatolia were mentioned. In the second part, the period of the Turks' conquest of Anatolia is discussed, thoughts about the belief of the Turkmens and dervishes who came to Anatolia are conveyed, and the first principalities established in this period are mentioned. Later, some Alevi Hearths that came to Anatolia in this period are mentioned. Then, opinions about Hacı Bektaş-ı Veli were conveyed. Finally, the study was concluded by mentioning the Babai Revolt and giving place to the evaluations made on this subject based on nomadism and settlement
Hasan-ı Yezdî’nin Câmi‘u’t-Tevârîh-i Hasenî isimli eserinin Selçuklular kısmı (giriş – Farsça metin – Türkçe tercüme)
No full textÖZET Bülent Özkuzugüdenli, Hasan-ı Yezdî’nin Câmi‘u’t-Tevârîh-i Hasenî İsimli Eserinin Selçuklular Kısmı (Giriş - Farsça Metin - Türkçe Tercüme) Bu çalışma, Timurlu dönemi müellifi Hasan-ı Yezdî’nin Câmi‘u’t-tevârîh-i Hasenî isimli Farsça eserinin Selçuklular kısmının; tanıtımı, değerlendirmesi, tenkitli metni ve Türkçe tercümesini ihtiva etmektedir. Çalışma, giriş kısmı ve iki ana bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında, müellifin hayatı ve eserlerine değinildikten sonra, eserin muhtevası, önemi ve kaynaklarından bahsedilmiş, eserin Selçuklular kısmının kaynak değeri ortaya konulmuş, ayrıca eserin dil ve imlâ hususiyetleri, nüshaları incelenmiş ve eser üzerinde yapılan çalışmaların bir değerlendirmesi yapılmıştır. Tam adı Tâcu’d-dîn Hasan b. Şihâb b. Huseyn-i Yezdî olan müellif takriben 793/ 1390-91 yılında doğmuş, Timurlular’dan Mîrzâ İskender b. ‘Omer Şeyh ve Mîrzâ Sultan Ebu’l-Muzaffer Muhammed Bahadır b. Baysungur’un hizmetinde bulunmuştur. Müellif Câmi‘u’t-tevârîh-i Hasenî isimli eserini telife Timurlular’dan Mîrzâ Sultan Ebu’l-Muzaffer Muhammed b. Baysungur b. Şâhruh adına 855/ 1451 yılında başlamışsa da, onun 855 yılı Zî’l-hicce ayında (25 Aralık 1451-22 Ocak 1452) kardeşi Ebu’l-Muzaffer Babür b. Baysungur tarafından öldürülmesi üzerine eserini Ebu’l-Muzaffer Babür b. Baysungur’a ithaf etmiştir. Müellifin hayatının bundan sonraki bölümü ve ölüm tarihi hakkında kaynaklarda herhangi bir bilgi yoktur. Câmi‘u’t-tevârîh-i Hasenî, başlangıçtan müellifin kendi zamanına kadar gelen genel bir İslâm tarihidir. Câmiʻu’t-tevârîh-i Hasenî, Selçuklular ve özellikle de Sultan Sencer devri için en tafsilatlı kaynaklardan birisidir. Eserin Selçuklu tarihi için asıl önemi, müellifin, başta Sencer-nâme (veya Rezm-nâme-yi Sencerî ya da Rûz-nâme-yi Sencerî) olmak üzere, günümüze ulaşmayan bazı kaynaklardan sık sık alıntılar yapmış olmasından gelmektedir. Câmiʻu’t-tevârîh-i Hasenî’nin iki yazma nüshası günümüze ulaşmıştır: 1. Tahran Nüshası. 2. İstanbul Nüshası. Çalışmanın birinci bölümde, eserin Selçuklular kısmının edisyon kritiği hazırlanmıştır. Nüsha farklılıkları, Tahran ve İstanbul nüshalarının ışığında dipnotlarda gösterilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümde ise eserin Selçuklular kısmının Türkçe tercümesine yer verilmiştir. Eserde yer alan bilgiler, tercümede yer yer diğer Selçuklu kaynaklarıyla karşılaştırılma yoluna gidilmiştir. Ayrıca çalışmanın sonunda, araştırmacıların metinden daha iyi istifade edebilmeleri için, eserin İstanbul nüshasının Selçuklular kısmının tıpkıbasımı ek olarak verilmiştir. Hasan-ı Yezdî, Câmi‘u’t-tevârîh-i Hasenî, Selçuklular, Sultan Sencer, Selçuklu tarih yazıcılığı.Bülent Özkuzugüdenli, The Chapter on the Saljuqs of Ḥasan-i Yazdī’s Jāmiʿ at-tawārīkh-i Ḥasanī (An Introduction - Persian Text - Turkish Translation), Istanbul 2014. The present work, consisting of an introduction and two main parts, is an analytical study together with critical edition and Turkish translation of the chapter on the Saljuqs in the Persian chronicle titled Jāmiʿ at-tawārīkh-i Ḥasanī (Ḥasanī’s Compendium of Chronicles) by a Timurid author, Ḥasan-i Yazdī. After addressing the life and works of the author, the contents of his chronicle, its importance, and its sources (as far as they are mentioned in the text), the Introduction discusses the significance of this chapter as a source on the Saljuqs. Part One contains a critical edition of the chapter on the Saljuqs. Critical apparatus based on the two extant copies of this text has been provided in the footnotes. Part Two is a Turkish translation of the text. Throughout the translation, all the relevant historical information has been provided with the help of other Seljuq sources. A facsimile edition of the text based on MS Fatih 4307 is included in the appendix. In addition, this study details linguistic and stylistic features of the text and provides in-depth analysis of its extant copies and an evaluation of its previous studies. Tāj ad-Dīn Ḥasan b. Shihāb b. Ḥusayn-i Yazdī was born around 793/ 1390-91. He served two Timurid rulers, Mīrzā Iskandar b. ʿUmar Shaykh and Mīrzā Sulṭān Muḥammad Bahadir b. Baysungur. The author started writing this book in 855/ 1451 at the order of the Timurid Mīrzā Sultan Muḥammad b. Baysungur. In Dhu’l-ḥijja 855 (25 December 1451-22 January 1452) Muḥammad b. Baysungur was killed by his brother Bābur. The author then dedicated this work to Babur b. Baysungur. No further information exists in the sources about the author’s life thereafter or the date of his death. Jāmiʿ at-tawārīkh-i Ḥasanī can be considered a general history of Islam from its very beginning until the time of its author. This work is one of the most extensive sources on the Saljuqs, particularly about the reign of Sultan Sanjar. For this reason it deserves to be taken into account on the Seljuq historiography. The author had access to Sanjar-nāma (or Rūznāma-yi Sanjarīya). He recurrently quotes from this and some other sources that are not extant. Two copies of Jāmiʿ at-tawārīkh-i Ḥasanī have survived to our time: MS. Tehran, Iran National Library (Kitābkhāna-yi Millī-yi Īrān), 1330. 2. MS. Istanbul, Süleymaniye Library, Fatih 4307. Key Words: Ḥasan-i Yazdī, Jāmiʿ at-tawārīkh-i Ḥasanī, the Saljuqs, Sultan Sanjar, historiography of the Saljuqs
Is radiological rotation measurement affected by the fracture pattern in pediatric supracondylar humeral fractures
No full textBackground: In supracondylar humerus fractures (SCHF), the most frequently used method to calculate rotation is the Gordon lateral rotation percentage (GLRP) defined by Gordon et al. However, this technique includes only typical fractures (49%–80% of all fractures) from the Johns Hopkins (J-H) fracture classification system. Purpose: The aim of the study was to investigate (1) is Gordon criteria useful for John Hopkins subgroups of supracondylar fractures and (2) is Gordon criteria affected by internal and external rotation. Material and Methods: This study was designed using four pediatric left humerus bones obtained from the Sawbone© company. For each bone, an osteotomy was made to mimic each of the J-H coronal fracture patterns. The cut bones were placed in a wooden rotation apparatus. The GLRP measurements were taken by five blinded observers. Results: In the repeated measurements of the observers, <20° rotation typical and <30° medial oblique and lateral oblique fracture pattern were measured as within the limits of an acceptable amount of rotation according to the Gordon criteria. However, for high fracture pattern (HFP), ≤30° internal rotation and <60° external rotation were determined to be within the acceptable rotation criteria according to the Gordon criteria. Conclusions: All fracture patterns have different characteristics; however, based on the data of this study, the Gordon criteria can be used safely for typical, medial oblique, and lateral oblique fracture patterns but it is necessary to lower the acceptable rate of 50% for HFP
- …
